REKLAMA

"Emerytury są coraz niższe, a 250 tys. osób nie ma w ogóle prawa do emerytury" Janina Petelczyc o sposobach na uzdrowienie systemu emerytalnego

Data emisji:
2019-08-21 13:00
Audycja:
Połączenie
Prowadzący:
Czas trwania:
26:01 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

łączenie 137 Jakub Janiszewski przy mikrofonie ze mną w studiu dr Janina Petelczyc z uniwersytetu Warszawskiego dzień dobry dzień dobry będziemy rozmawiać o emeryturach o emeryturach w nowym pomyśle prawa sprawiedliwości, które być może będzie realizowane po wyborach nie jest jeszcze do końca jasne czy zobaczymy te wybory pójdą natomiast mówi się o systemie, który miałby polegać na emeryturze 5 różnych źródeł pierwszy filar to byłaby emerytura minimalna zapewniona Rozwiń » przez państwo, czyli emerytura obywatelstwa, bo Obywatelska, zanim do tego wrócimy drugi to jest emerytura związana z pracą, czyli odkładamy składki mniejsze niż teraz np. 10 czy 5 % pensji trzeci to pracownicze programy emerytalne pracownicze plany kapitałowe, które też tutaj w tym rady rozmawialiśmy za chwilę możemy zapomnieć to jest takiego czwarte indywidualne konta emerytalne, a śpiący to zabezpieczenia oparte na silnej rodzinie lub innych indywidualnych formach oszczędzania czy taka jakaś emerytura pierwotna tak, powracając do korzeni te propozycje pojawiło się w Zielonej księdze ZUS tzw. to 5 dla nowości chciałam tylko powiedzieć się tam jest bardzo wiele różnych propozycji nie wiem czemu akurat o tej najwięcej dyskutuje o nie jest także to jest jedyna propozycja w tej w tej księdze natomiast ten pomysł na emeryturę Obywatelską tyle jest dyskutowany czy dopiero się zaczyna rzeczywiście kilku polityków takich od dużych wpływach zaczął mówić trzeba, że warto wziąć to pod uwagę całą pewnością diagnozy systemu mają słuszną natomiast nie jestem przekonana czy samo rozwiązanie jest dobre uwierzę diagnoza słuszna ponieważ, o czym już chyba bardzo wiele razy rozmawialiśmy to jest ważne, że o tym, mówić nasze emerytury będą coraz niższe i to widać w tej chwili to znaczy wchodzą kolejne roczniki, które objęte reformą 1010 . roku mamy coraz więcej osób, które są uprawnione albo tylko do minimalnej pensji w tym roku to jest już ponad 200  000 osób minimalne emerytury wynosi 936 zł na rękę albo nawet nie ma prawa tego minimum w tej chwili to już ponad 250  000 osób, które nie mają nawet prawa do minimalnej emerytury to oznacza, że nie mają wystarczająco długiego okresu składkowego 20 lat kobiety 25 lat mężczyźni i w ogóle spada nam tzw. stopa zastąpienia, czyli nasze emerytury maleją i w takich sytuacjach już wiadomo o tym od bardzo wielu lat pojawia się mnóstwo propozycji nasz system emerytalny reformowany jest średnio kilka razy za każdym razem, kiedy mamy kolejną kadencję co na pewno nie sprzyja za bardzo i teraz mamy kolejną właśnie 1 z propozycji będzie mi emeryturę Obywatelską w teorii brzmi to dobrze gorzej w praktyce założenie jest takie, że każdy będzie otrzymywał jakąś kwotę w tych wypowiedziach polityków była mowa o minimalnej pensji 3936 zł w tym roku na osoby niezależnie od tego czy osoba pracowała czy nie pracował po prostu każdy, kto ma jakiś tam wiek emerytalny też nie wiemy, jaki będzie mieć prawo do tej emerytury, żeby zapobiec tzw. ubóstwo emerytalne mów w teorii brzmi to w miarę dobrze natomiast w praktyce jest to niezwykle trudne, ponieważ funkcjonujemy już w jakim systemie mamy też zobowiązania z tego systemu, czyli tzw . prawa nabyte będące w trakcie nabywania i jeżeli sobie w bardzo prosty sposób policzymy, że mamy w tej chwili np. ponad 5 ,51 000 000 emerytów emerytek, jaka jak miałby być wysokość emerytury, ale nawet jeśli weźmiemy to najniższą, uwzględniając oczywiście podatek, który też jest kosztem 17 % składka zdrowotna 9 to dla budżetu koszt roczny mniej więcej wg tam obliczenia przeprowadziliśmy z kolegami to by było około 90 miliardów złotych rocznie, a jednocześnie rząd zapowiada drugim filarze zmniejszenie znaczne składki to znaczy, że mamy kolejny raz popełniamy ten sam błąd polegający na tym, że obniżamy składkę nie, pamiętając o tym, że cały czas moment bieżące wydatki, bo przecież nie możemy nagle przestać płacić emerytur tym, którzy mają emerytury wyższe niż 1100 zł jednak zdecydowana większość emerytów jeszcze w tej chwili w Polsce takie emerytury ma, więc moim zdaniem te koszty ten tymczasowe są naprawdę bardzo trudne do przejścia trudno mi sobie wyobrazić albo łamiemy czyjeś prawa, zmniejszając emerytury nabyte albo będzie to gigantyczny koszt dla systemu, który trudno jest uzupełnić na kiedy wprowadziliśmy ofertę 1009 . roku to też tak wyglądało, że nasza składka została zmniejszona oto część trafiła do OFE, ale wydatki na system emerytalny cały czas były takie same, bo zobowiązania systemu były takie same dlatego m. in. OFE trzeba było zmienić co się stało kilkanaście lat później, więc nie jestem przekonana czy to jest rozwiązanie które, które może służyć obywatelom obywatelką na dłuższą metę albo przez 20 lat uznamy, że no te osoby, które teraz pobiera emeryturę muszą za to zapłacić nie nie wiem jak to jak to inaczej miałoby wyglądać, jeżeli chodzi o wyjaśnienie tego, dlaczego akurat ten pomysł miałby być przez rząd realizowane to nie jest do końca jasne rozumiem, że to bazujemy na doniesieniach wyborczej bis z połowy sierpnia tutaj anonimowy rozmówca, mówi że akurat do tych pomysłów rząd skłaniał się najbardziej a jakie inne pomysły były w Zielonej księdze ZUS bardzo często nie tylko Zielonej księdze ZUS, ale myślę, że od tego powinniśmy zacząć bardzo często dyskutuje się w wieku emerytalnym to jest pierwszy problem z tym się zmagamy się mamy 60 lat dla kobiet 65 lat dla mężczyzn profesor względnie no trochę śmieszne trochę smutne w czasie, kiedy nasz wiek się wydłuża życia dalszego trwania życia tzw. wydłuża się za czas dalszego trwania życia w zdrowiu, więc powinniśmy moim zdaniem rozpocząć dyskusję, chociaż jest to przypuszczam, że to znowu jest także tutaj siedzeń, mówi że teoretycznie powinniśmy rozpocząć dyskusję, ale wiadomo, że z powodów politycznych jest to praktycznie niemożliwe nad jednak powrotem do wyższego wieku emerytalnego, ponieważ nawet w tej chwili jak spojrzymy jeszcze jednak większość osób pobiera emerytury w Starym systemie na trochę innych zasadach to policzone, ale nawet w tej chwili średnia emerytura w Polsce po waloryzacji 2019 w marcu wynosiła 2270 zł, ale średnia emerytura mężczyzn 2800 kobiet 1900 czy mamy już 1000 prawie złotych różnicy między średnimi, które też nie są miarami, które wyrażają jak rzeczywiście wygląda opisują dokładnie jak to jak to wygląda, bo jeżeli spojrzymy na to kto jest tą osobą, która nie ma prawa do minimum albo ma tylko minimum to mamy tam 95 % kobiety i powodów tych w tej sytuacji oczywiście wiele przede wszystkim to, że kobiety generalnie zarabiają mniej są dłużej nie zawodowo nieaktywny to znaczy ani nie pracują ani nie szukają pracy okres nie liczy im się do nie płacą żadnych składek, ale ten niższy wiek emerytalny jest zdecydowanie ogromny problem, który jeszcze bardziej obniża emerytury kobiet nie mówiąc o tym, że w ogóle nasz wiek emerytalny jest niski w porównaniu z większością kraju, więc jeśli mielibyśmy zacząć dyskusję tak naprawdę poważnie to oczywiście możemy rozmawiać o tym, że być może nasza emerytura nie powinna być w 100 % zależna tylko wyłącznie od tego ile sobie odłożymy w czasie kariery zawodowej jak to jest w tej chwili poza minimalną gwarantowaną, ale powinniśmy też czy wprowadzić model hybrydowy n p . ale powinniśmy jednak dyskutować o wieku emerytalnym co jest oczywiście bardzo bardzo trudne politycznie zdaje sobie z tego sprawę, tym bardziej że wg badań c Bos ponad 80 % Pol Polaków Polek jest za tym, żeby ten wiek emerytalny był niski biorąc pod uwagę tego, że my mówimy ludzie, którzy będą ich emerytury za kilkadziesiąt lat i prawdopodobnie w przyszłości za kilkadziesiąt lat 60 letniej kobiety będą znacznie lepszym stanie zdrowia tak zakładom i będą miały więcej możliwości zawodowych tak samo mężczyźni 6 około 105 niż w tej chwili, bo chyba, że wręcz nas sztuczna inteligencja dzielnica będzie w bieli albo klimatyczna katastrofa dotknie nas szybko sztuczna inteligencja jest z 1 strony wyzwaniem, ale z drugiej strony niektórzy badacze, które zajmują ci, którzy zajmują się systemom emerytalnym widzą w tym taką nadzieję, że być może będziemy mieli ta technologia wyzwania technologiczne sprawią, że rynek pracy się zmieni, więc będą robić roboty ale dlaczego nie mielibyśmy opodatkować program od nowa lista zalet tego dochodu, więc oczywiście też nie sądzę, żeby tak doszło do tego szybko natomiast myślę, że to jest 1 z myśli o przyszłości w ogóle ludzkości i naszych naszym zabezpieczeniu społecznym, które musisz zmian niezwykle szybko tak samo szybko zmienia się rynek pracy od rynku pracy jest bardzo zależny system emerytalny no właśnie mówi się też właściwie na tę rozmowę o podniesieniu wieku emerytalnego to trochę nie ma czasu różna jest myślę, że przede wszystkim niema okoliczności politycznych i klimatycznych tak pewnie o to chodzi myślę że, że problem polega na tym, że kiedy dyskutujemy o systemie emerytalnym to głównie rozważamy efekt demograficzny tzw. czyli właśnie to, że mamy coraz mniej osób, które są w wieku produkcyjnym obciążone coraz większą liczbą osób wieku po produkcyjnym i przed produkcyjnym też to, że wydłuża nam się czas nauki też ma też ma znaczenia obciął obciążające osoby w wieku produkcyjnym ale, ale nie bierzemy pod uwagę masy innych efektów, czyli właśnie efektu technologicznego, który będzie wymaga ogromnych zmian czy efektu klimatycznego, który jest nowym wyzwaniem może nie tyle systemu emerytalnego co ludzkość jako takie za kilkadziesiąt lat bez wątpienia powinien być także rozważany 1317 za chwilę wrócimy do rozmowy z 13202 Jakub Janiszewski przy mikrofonie ze mną studio dr Janina Petelczyc Uniwersytetu Warszawskiego rozmawiamy o systemie emerytalnym ją planowanych zmianach czy może raczej dyskusji na temat także zmian, które ewentualnie mogłyby zostać wprowadzone już po wyborach mówiliśmy o tym, o tym systemie, które zostały wpisane tzw. Zielonej księdze ZUS -u i które ponoć spodobał się najbardziej kręgom rządowym, ale to co mnie ciekawi to fakt czy ktoś w ogóle przećwiczył do tej pory ścieżkę przejścia z 1 systemu do drugiego to znaczy czy były takie próby czy w ogóle działania, które skończyły się sukcesem tutaj tak pytanie brzmi czy z pań, które skończyły się sukcesem obejrzenia utrudnia odpowiedź generalnie rzecz biorąc dobrze, że mówimy o pewnego rodzaju ścieżce co znaczy ja myślę, że w polityce społecznej w ogóle, ale system emerytalny są elementem w ogóle system zabezpieczenia społecznego ważne jest to, że istnieje coś takiego co nazywa się zależność od ścieżki jeśli i dlatego mówią, że trudno byłoby wprowadzenie emerytur obywatelskich jeśli będziemy już jakąś ścieżką wybraną to każda zmiana jest niezwykle kosztowna trudna nie wiemy też się powiedzie dlatego no ja mam pewne wątpliwości dotyczące emerytury Obywatelskiej takich rewolucyjnych radykalnych zmian w systemie, który mimo wszystko funkcjonuje od kilkudziesięciu lat, a nasz emerytalny na nowych tzw. zasadach obchodzi w tym roku swoje dwudziestolecie między okrągłą można powiedzieć rocznicy są oczywiście państwa, których system emerytalny funkcjonuje lepiej, o których do, których próbujemy się porównywać, ale jest też niezwykle trudne właśnie, dlatego że tą ścieżką od kilkudziesięciu lat i to co moim zdaniem jest najważniejszy w systemie emerytalnym być może także winnych, ale w tym specjalizuje to jest myślenie perspektywiczne długofalowe największym problemem jest tutaj mylenie może podobno w planie 2 rzeczy, czyli polityk z polisy polityk to jest polityka w sensie polityków, którzy zarządzają próbują osiągnąć władze policji to jest taka polityka społeczna właśnie emerytalna problem, że polega na tym, że są ze sobą wiadomości powiązane i to jak funkcjonuje jako skonstruowany system zależy od polityków, którzy próbują wygrać wybory, więc te propozycje nie zawsze są tak naprawdę dobre dla samego systemu natomiast przysparzają prawdopodobnie głosów w krajach, których sobie, który do, których porównuje się czasami Polskę, kiedy mówi się np. wprowadzić emeryturę Obywatelską taka przecież funkcjonuje w Kanadzie no i wtedy patrzymy sobie jak funkcjonuje system emerytalny w Kanadzie widzimy rzeczywiście mające rodzaj emerytury Obywatelskiej, ale przyznawana jest bardzo niskiej wysokości takiej, która naprawdę nie wystarczy na to, żeby przeżyć przez miesiąc godnie tak powiedzmy jest emerytura przyznawana na tym osobom, które mieszkały kilkadziesiąt lat w Kanadzie nie mają wypracowanego świadczenia czasami jeśli mają po prostu dopłaca się do tej minimalnej kwoty, a nie płaci całą, więc tak naprawdę nie funkcjonuje to wcale tak jak jak niektórzy eksperci mówią jest też system holenderski, do którego też często odwołujemy, ponieważ tam istnieje znowu coś takiego emerytura Obywatelska pierwszy tzw. filar, gdzie każdy obywatel obywatelka, którzy mieszkają we w Holandii kilkadziesiąt lat mają prawo jeszcze mniej niż kilkadziesiąt to tylko do części proporcjonalnie natomiast tam z kolei rozwinięte są bardzo dobrze pracownicze programy emerytalne czy tam zakładowe zawodowe różni się to nazywa akcję ponad 90 % pracowników pracowniczek holenderskich do tych systemów należy to są systemy, które są konstruowane nie tylko z góry przez rząd i czasami pracodawców, ale także jest ogromny udział instytucji dialogu społecznego, czyli m. in. strony pracowniczej związków zawodowych organizacji pracowniczych, które mają też wpły w na to jak te pieniądze są inwestowane albo większy wpły w na wybór instytucji która, która tymi pieniędzmi zarządza nie wszystkie też systemy opierają się na zdefiniowanej składce tzw . czyli to jak Polski system funkcjonuje ile płacimy mamy niektóre cały czas, chociaż od tego odchodzi to jest definiowane świadczenie drzwi nasza emerytura jest odsetkiem czy ostatniej pensji czy średniej pensji całego życia co trochę pozwala na wyrównanie nierówności także emerytalnych między kobietami mężczyznami, bo to jest też niezwykle niezwykle ważne, więc myślę, że najważniejsze jest perspektywiczne wielu dziesięcioleci planowanie, a nie zmienianie systemu co chwila, a jeżeli byśmy wrócili do tego pomysłu, który powiedział przed chwilą, w której realizowane w Kanadzie, czyli emerytura Obywatelska dla tych ludzi, którzy jak rozumiem nie mają żadnego zabezpieczenia, jaką jak ona właściwie jest prezentowane jako co jako takie świadczenie socjalne jako rodzaj zasiłku jak to interpretować to jest no teoretycznie to wpisane w tzw. trójwymiarowy model zabezpieczenia społecznego nie 5 trój taki powiedziałabym klasyczne, czyli pierwszy model ten właśnie minimum dla osób, które nie mają tego minimum drugi model to jest taki typowy pracownicze programy emerytalne, a trzeci to jest indywidualne zabezpieczenie wracają np. polskiego indywidualnych kont emerytalnych indywidualnych kont zabezpieczenia emerytalnego co kto sobie tam już sam będzie chciał indywidualnie odkładać natomiast jeśli spojrzymy z punktu widzenia podmiotu, który organizuje to i pierwszy system organizowanej przez państwa drugi przez pracodawców w Kanadzie natomiast jeśli spojrzymy jak też finansowane to tak naprawdę składkowe, czyli można, więc rodzaj ubezpieczenia jest tylko drugi filar i trzeci natomiast pierwszy jest finansowany z podatków, czyli coś co w Polsce nazwalibyśmy metodą zaopatrzeniową zabezpieczenia społecznego nie ubezpieczenie, a zaopatrzenie społeczne, bo finansowane z podatków natomiast nie są aż tak duże koszty jak moglibyśmy się spodziewać, ponieważ jak mówię tym kanadyjski system wcale nie gwarantuje bardzo wysokiej wypłaty emerytury minimalnej to nie jest to nie są takie koszty jednak zawsze planuje się to dodatkowe ubezpieczenie powszechne, które uzupełnia minimum minimum jest tylko dla tych naprawdę, którzy byli, w jakich powodów poza rynkiem pracy, bo wiadomo, że nie wszyscy są natomiast jeśli będziemy mieli w Polsce bardzo emerytur obywatelskich to jest mecz zostanie wprowadzone z pominięciem tych wszystkich kwestii dyskusyjnych, o których mówiliśmy w pierwszej części tego programu na to może się pojawić problem właśnie, którym tu rozmawiamy, czyli że nagle nie będziemy już objęci zabezpieczeniem emerytalnym mocno nie wystarczyć będziemy skazani także na pomoc społeczną właśnie różnica myślę polega tutaj na tym, że w przypadku ubezpieczenia czy zabezpieczenia emerytalnego mamy prawo do czegoś na podstawie określonych przesłanek natomiast przypadku pomocy społecznej oczywiście też tak funkcjonuje, ale tylko częściowo to znaczy duża jest też rola decyzji pracownika socjalnego uznania lub nieuznania wysokości dochodów i to już staje się to bardziej problematyczne byśmy bardziej można, by zdani na łaskę niż tutaj, gdzie mamy po prostu konkretne prawo, które możemy się ubiegać, ale też myślę też pytanie i zagadka na przyszłość odnośnie pewnych zjawisk, które już żyją teraz na rynku pracy, czyli tych przepływów do do bierności zawodowej nowa maszyna bardzo często zapominamy o tym, większy mówimy o bezrobotnych mówimy pracujące innym się wydaje, że ta opisuje, żeby cały świat Otóż nie bezrobotni są ci, którzy szukają pracy natomiast co jeszcze tacy, którzy pracy nie szukają, którzy się też nie uczą to jest pewne zjawisko, które w tej chwili bardzo wiele krajów tzw . Zachodu niepokoi, czyli przyrost takich właśnie przypadków, czyli osób, które się nie uczą nie pracują właściwie nie bardzo wiadomo, jakiego rodzaju zabezpieczenie socjalne będą uzasadniały, kiedy przejdą już ten wiek mamy wiekiem emerytalnym, choć właściwie nie będzie ich w ogóle obejmowała ani nie będzie przysługiwał tak to są także aktywni zawodowo są pracujące bezrobotne poszukujące praca nieaktywni jest bardzo duży odsetek szczególnie kobiet starszych w Polsce to co jest istotne nie tylko młodzi, którzy nie tylko nie uczą się nie pracują do Unii Europejskiej jest oddzielna kategoria dosyć istotna szczególnie w krajach południa, ale także nieaktywne zawodowo kobiety powyżej pięćdziesiątego piątego roku życia to jest rzeczywiście ogromny problem myślę, że to co dana z kolei tezę, że słowo fenomen, które myślę zaburza mocno wielu badaczy, czyli mężczyźni, którzy znają się nie aktywni zawodowo niczego takiego nie widzieli z od czasów drugiej wojny w kraju tak nie mogą trochę wyjść ze zdumienia co tu się dzieje stąd te wszystkie analizy co właściwie robią potem się okazuje, że grają gryzie w zasadzie bycie osobą aktywną zawodowo nigdy nie było tak proste jest teraz można tak absolutnie sama znam przykłady takich osób, które żyją głównie z tego, że coś kupują potem sprzedają soczyście całkowicie poza jakimkolwiek systemem skończył się ten model tzw . el Medina, czyli mężczyzny, który przynosi dochód do domu zmieniły się też gospodarstwa domowe, więc to wszystko ma ogromny wpływ myślę, że to, o czym rozmawiamy wynika z tego, że takie prawo pierwotne pierwsze systemy emerytalne, które są nam znany w Polsce też, chociaż nie w całej Europie są tym dole model tak ma być Markowski czy oparte o ubezpieczenia wynikający z tego, że jesteśmy na rynku pracy mówi o tym co się nazywa lekką modyfikację to wymyśliła go stać im Andersena albo nie może nie, ale na pewno dyskutował o tym w każdym razie na ile nasza pozycja w polityce społecznej zabezpieczeniu społecznym jest uzależniona od naszej pozycji na rynku na rynku pracy na ile nie czyli, jeżeli mamy system emerytalny całkowicie zależy od naszej kariery zawodowej tutaj mamy bardzo niski poziom lekką modyfikację natomiast też są państwa typu dania, która była 1 z pierwszych, która wprowadziła właśnie model zaopatrzeniowy, czyli tak naprawdę nie ma znaczenia czy jesteśmy czy nie jesteśmy na rynku pracy mamy coś w rodzaju właśnie emerytury Obywatelskiej, ale musimy być świadomi żona nie będzie na wystarczająco wysokim poziomie, żebyśmy mogli sobie godnie żyć szczególnie im jesteśmy starsi, kiedy nasze potrzeby rosną, bo to też ważne, ale wątek, a jak się uzasadnia konieczność wprowadzenia właśnie takiego myślenia to znaczy czym spójnością społeczną no na pewno też, chociaż sam się, że wystarczy spojrzeć na dane i dotyczące tego jak prognozy dotyczące wysokości emerytury zobaczymy, że może nam dojść to co mówić spójność społeczną można dojść do rewolucji srebrnej tzw . bo nagle będziemy naprawdę miliony ludzi, którzy nie będą mieli wystarczająco wysokiego dochodu, żeby godnie żyć, więc absolutnie zmiany są potrzebne możemy np. zacząć dyskutować w Polsce o tym jak pobierana jest składka, od której część dochodu, bo też np. był taki alarmującym w alarmującym tonie artykuł gazety wyborczej mają im przesadnym, że po wyborach drastycznie wzrosną składki natomiast tak naprawdę pomysły dotyczą tego, że w tej chwili w Polsce możemy mieć 2 umowy płaci składki tylko właśnie od 1 bardzo niskim do minimalnej pensji dochodzi mamy ogromny rzeszy przedsiębiorców oczywiście firmy jednoosobowe firmy małe firmy są obciążone ogromnymi kosztami i też biurokracja tutaj bowiem nie mogę powiedzieć tak nie jest natomiast jest też dużo firm, które cały czas właściciele płacą najniższe możliwe składki, kiedy mają naprawdę znacznie większe dochody, dlaczego to nie jest osobą powiązane, dlaczego studenci nie płacą są na umowę zlecenie składek na ubezpieczenie społeczne oczywiście to jest uzasadnione tym, żeby zmniejszać bezrobocie młodych, ale w tej chwili nie ma takiego problemu z bezrobociem młodych, więc te wszystkie rzeczy możemy moim zdaniem brać pod uwagę IT jeszcze bardziej trudne politycznie niż wiek emerytalny kwestie czyli dlaczego osoby mundurowe w ogóle nie są w tym systemie, dlaczego sędziowie prokuratorzy są poza tym systemem, bo ty odchodzisz ani mogą mundurowi przejść na emeryturę wcześniej oni nie są w ogóle finansowani z systemu ubezpieczeniowego tylko właśnie z podatków i to są wysokie emerytury i oczywiście jest rozumiem, że to niezwykle trudne, ale można się zastanawiać, dlaczego niektóre grupy są jednak nie będą unikać tego słowa uprzywilejowane w tym systemie czy praca sędziego prokuratora oraz całym szacunkiem dla każdej pracy każdy trudno jest na tyle bardziej wymagająca powinni zostać czy mundurowych, że powinni być poza tym systemem nie wiem, zwłaszcza w sytuacji rosnącego kryzysu systemu kas moralnego została moglibyśmy teraz zacząć po prostu pojechać w po sędziach prokuratorach nie mam zamiaru po prostu myślę, że powinniśmy spojrzeć na to czy niektóre grupy nie są bardziej niektóre mniej uprzywilejowane okazami uprzywilejowanie jest realnym uprzywilejowaniem to, że ktoś płaci bardzo niskie składki jako przedsiębiorca, jeżeli nie ma dużych dochodów nie będzie miał tego powiedzmy piątego filaru oparcie na rodzinie indywidualnej ubezpieczeniu może się okazać nie tylko będzie mieć bardzo niską emeryturę, ale życzymy jak społeczeństwo będziemy dopłacać czy jej do minimalnej emerytury gwarantowanej, bo nie wyrobi nawet tej najniższej także to jest niezwykle skomplikowany system, gdzie jest bardzo dużo różnych grup pan ubezpieczonych na bardzo różnych zasadach, a czy każdy system emerytalny tak skomplikowanym świecie jest na tyle wyjątków, które grup, które są inaczej traktor większość systemów co znowu wynika z tego, że kiedy są kształtowane są różne siły, które przez sąd stanie lub nie przeforsować lepsze lub gorsze rozwiązania także jak to zwykle przy pisaniu prawa tak nie znam nie znam systemu, który nie składałby się kilku filarów zresztą tak wielu filar włości jest też założeniem organizacji międzynarodowych pomiędzy organizacja pracy czy OECD mająca jak to mówi dywersyfikować źródła przyszłej emerytury, czyli że nie opieramy się właśnie na tym, że państwo coś tam z podatków, ale też ubezpieczamy się oddzielnie sami czy grupowych ubezpieczeniach pracowniczych czy indywidualnie chodzi o to, żeby mieć więcej możliwości Trujillo właśnie polega na tym, że będą sobie sam odkładać w trzecim filarze tak jak mogę na koncie w banku tylko tam są specjalne rozwiązania np. podatkowe, które uprzywilejowują w jakim sensie przegląd osoba złe słowo w tym wypadku, który sprawia, że bardziej opłaca się opłaca o oszczędzać dodatkowo w IKE czy x niż na samym koncie w banku i i dlatego się do tego zachęca zachęta niewiele daje, bo naprawdę niski odsetek osób, które się dodatkowo same ubezpieczają dziękuję bardzo dr Janina Petelczyc Uniwersytetu Warszawskiego państwo moi goście 1337 za chwilę informacji Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: POŁĄCZENIE

Więcej podcastów tej audycji

POPULARNE

DOSTĘP PREMIUM

Teraz 30% zniżki na Dostęp Premium! Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW", aby słuchać podcastów TOK FM na komputerze i w aplikacji mobilnej już dziś.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
Przedłuż dostęp Premium taniej!