REKLAMA

„Słowa prezydenta Niemiec nie są nowe. Jednak przesłanie tych obchodów jest słabsze niż 10 lat temu, bo słabsze są sojusze, w których jesteśmy”

Data emisji:
2019-09-01 08:00
Audycja:
Weekendowy Poranek Radia TOK FM
Prowadzący:
Czas trwania:
29:02 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

weekendowe poranek Maciej Zakrocki witam zapraszam na drugą część weekendowego poranka jeszcze drugą godzinę weekendowego poranka teraz w studiu dziennikarze komentatorzy spraw międzynarodowych Adam Krzemiński tygodnik polityka i dobry Narew między grecki dziennik Rzeczpospolita dobry dzień dobry usłyszeliśmy przed chwilą w serwisie informacyjnym, że przed nami po uroczystościach na Westerplatte Wieluń przed nami uroczystości w Warszawie wiele delegacji zagranicznych będą Rozwiń » wystąpienia poza naszymi przedstawicielami władz również i prezydenta Niemiec również wiceprezydenta Stanów zjednoczonych pensa no, więc może najpier w poprosił panów taki komentarz właśnie międzynarodowy przez tą to jest w Warszawie, kto w ogóle przyjechał do Polski na tej uroczystości 80 różnica rzeczywiście będzie zauważona również jako jako takie ważne miejsce w świecie no właśnie ze względu na chociażby tych gości, którzy pojawili się, że to jest rocznica przeszła już dla nas w pierwszą taką pamiętam w pięćdziesiątym dziesiątym roku 2 dwudziestego 20 lat nikogo wtedy nie było Cyrankiewicz przemawiał na placu zwycięstwa atmosfera, jaka granica była nieuznana swoje byłe niemieckie zagrożenie, którym się dać odpór i potem pamiętam co 10 lat moim zdaniem takie najważniejsze w obchody rocznicy okrągłe to 10 lat temu w 2009 rok, kiedy w była Angela Merkel, bo Putin mówiąc o tym, że pakt Ribbentrop-Mołoto w był niemoralny dzisiaj i to miało zupełnie i to miało rzeczywiście przynajmniej Europejskiej wymiar dzisiaj obawiam się, że to jest przecież to jest gest w stosunku do Polski, że mamy tak bogaty w garnitur gości i oficjalnych gości natomiast przesłanie jest w słabsze niż 10 lat temu, ponieważ słabsze są też sojusze, w których jesteśmy w 2090 dziewiątym roku to było po wejściu Polski do NATO wydawało się, że jesteśmy solidnym Sojusz nareszcie żadnych zagrożeń nie ma jest tylko pamięć tego co widać było dzisiaj dać Unia trzeszczy NATO prezydent Stanów zjednoczonych nieraz mówił, że trzeba na nowo przemyśleć na Wschodzie Putin znowu wraca do stalinowskiej koncepcji, że traktaty będą połączone w gruncie rzeczy majstersztykiem dyplomacji Polska sama sobie winne taka jest wystawa w tych dniach Moskwy w dlatego rozumiem to oczywiście bardzo upraszczając będą to teraz też w takim razie nie nasza wina także te, że tak jest n p . nie ma właśnie Putina no to nie nie chodzi, że nie chodzi o to nie chodzi o to, że nie ma Putina zalega tutaj nie nie tęsknię za nim, ale wie, że sytuacja między nimi zupełnie inne jeśli chodzi o sytuację Polski w tej w tym w tym w tej nowej zawierusze Noto mamy swój wkład to też niestety 5 wlec znaczy to widzę nieco inaczej oczywiście to dynamika tych obchodów zmienił fakt, że w ostatniej chwili prezydent Stanów zjednoczonych nie przyjechał do nich jednak delegacja amerykańska, która już tutaj był przyjechała bardzo duża łącznie 1000 osób pokazuje, że stany Zjednoczone zmieniły przez 10 lat swoje strategiczne nastawienie na zasadniczą wszystkim ze względu na agresję Rosji na Ukrainę i to ta rola Polski z każdym niemal miesiącem rośnie, dlatego że np. wczoraj zostało podpisane przez Ukrainę Polskę i stany Zjednoczone porozumień trójstronne o eksporcie gazu ciekłego LNG jest przez szczyt przez Świnoujście w przyszłości przez Best Ukrainy sterole, gdyby Polski coraz bardziej rośnie to jest 1 płaszczyzna polsko-amerykańska oczywiście we wrześniu mieliśmy pod 2 miesiące temu prosiliśmy podpisanie umowy o budowę fortu tron, a druga dynamika bardzo ciekawe to jest na linii Polska Polska Niemcy, dlatego że jednak przyjazd jednocześnie prezydenta kanclerz chociażby zgonów protokolarne prawda, kiedy kanclerz nie jest szefowanie, przenosząc intrygę niemieckiej rzeczą zupełnie wyjątkową przemówienie, które już rozdzielono usłyszeliśmy w Wieluniu jest również wyjątkowe w sensie skali przyznania Niemiec do winy niesłychanie ważne moim zdaniem to, że Niemcy mówią teraz bardzo jasno, że to jest niemiecka wina nie nazistowska wino w oznaczeniu tego jeszcze przekonać wczoraj, kiedy rozmawiałem z plaż to były rozmowy prywatne, ale dyplomata 1 z największych krajów Unii i to osoba mówi mi na jak można mówić opierać się też niemiecka to są naziści byli nie wszyscy Niemcy byli nazistami tak jak byście powiedzieli, że wszyscy Polacy byli komunistami, czyli jest jeszcze cała duża grupa ludzi, która uważa, że to, jakby jest nowocześnie naziści przyszli z zewnątrz nie widzą różnicy między tym, że Niemcy wybrali Hitlera demokratycznie Polsce komunistą narzucony jest narracja historyczna niesłychanie ważne tutaj na tym etapie poszliśmy bardzo daleko moim zdaniem 2 rzeczy amerykańsko Polska niemiecka Polska w tym sensie się łączą, że wzmocnienie pozycji Polski dzięki tej współpracy amerykański m. in. dzięki temu rozumie trudną do innych czynnikach powoduje także pewną refleksję pewną zmianę podejścia Niemiec do Polski pewną większą równowagę bez złudzeń Niemcy są o wiele potężniejsza jednak pewną pewne wyrównywanie większe wyrównywania niż dziś to był jakiś czas temu myślę, że Niemcy są u progu takiego nowego partnerstwa ponoć w nadchodzących wyborach i że to przy tym przyjazd zarówno Merkel jakiś tajny RODO do Polski z kolejnego syna można nawet najbardziej znać jak działa na 2 wizja ta szklanka jednak było pusto, a nie po pełną, dlatego że słowa prezydenta Niemiec ani pani kanclerz nie są nowe, ponieważ pamiętamy z kanclerz nie ma prawa, bo nie będzie wiele mówiła mówiła to 10 lat temu także pierwszy raz, kiedy prezydent Niemiec w Warszawie powiedziała niemieckiej winie to wyraźnie przepraszam za to co Niemcy tu Polakom wyrządzi to było w dziewięćdziesiątym czwartym roku Hercog i to było wbrew woli Helmuta Kola, który używał konsekwentnie Formuły co zostało wyrządzone w niemieckim imieniu wtedy, komentując dla ZDF dla telewizji miejskiej powiedział wprost na pierwszy raz nie słyszałem, że jakieś krasnoludki w imieniu Niemiec rządzi i od tego czasu co znaczy już prawie ćwierć wieku ponad ćwierć wieku ta formuła jest stała w Niemczech nie ma nic nowego natomiast druga sprawa jest pan być użyte wbrew ekologicznych w tym rywalem może stać się choćby ratusz dobremu, czyli w wieku do istnienia mogłem nie od ćwierć wieku używa się Formuły tej, którą dziś usłyszeliśmy to nie jest instrument ten 1 z druga sprawa jest taka, że jeśli się rada stosunek Niemców ani Niemiec do Rosji to ponad 50 % uważa, że trzeba ocieplić stosunki natomiast to co się w Polsce stało w ciągu ostatnich 4 lat z zbudowała dystans mentalny to czym mamy do czynienia to jest klasa polityczna, która konsekwentnie prowadzi politykę ostatnich 30 lat dla tych dla tej klasy, która jeszcze jest władzy rok osiemdziesiąty dziewiąty i cały ład Europejski roku osiemdziesiątym dziewiątym jest fundamentem jego polityki, ale niebawem to się skończy, dlatego że będziemy mieli zmianę pokoleniową będziemy mieli rozmontowano Unię Europejską i osłabione NATO i wtedy cała obecna amerykańska jest też dużo słabsze niż to wygląda na papierze obawiam, że są niestety brytyjskie gwarancje jeśli niema silnego ona też nie ma silnej Unii Europejskiej to wtedy całe konstrukcje z fortem Tramp może się skończyć z Fartem Alamo to jest tylko pytam, bo wydają się, że to wymaga takiego troszkę wyjaśnienia z 1 strony mówi pan, że 1004 . roku jest właśnie ten rodzaj przekazu dotyczy dotyczącego winy no ale też od tego czasu nastąpiły pewne procesy polityczne w Niemczech mamy dzisiaj wybory tutaj w tych dawno w dawnym NRD tak rzekł seksualnie i w Brandenburgii ogromna siła tego AfD, które też zaczyna właśnie uprawiać politykę historyczną kwestionującą pewne rzeczy, więc może może trzeba jednak pewne rzeczy powtarzać no tak ja tego nie kwestionuje, że nie trzeba powtarzać tylko ja twierdzę, że pani, że w wyniku schłodzenia świadomego schładzania polityki polskiej w stosunku do Niemiec przez PiS od roku 2000 to była formuła oficjalna forma z władzami i do schładzania nie następuje na najwyższym poziomie, bo ta generacja Niemców, które dzisiaj wziąć to jest generacja roku osiemdziesiątego dziewiątego nie wiedzą co zostało zbudowane w wyniku zjednoczenia Niemiec wynik Solidarność, ale młode pokolenie już niema tego poczucia, że buduje nowe sąsiedztwo z Polakami, ponieważ ci Polacy i są także współtwórcami tej konstrukcji to jest bezpieczeństwo na następne lata w następnej zimy do tej rozmowy po informacjach króciutkich już za chwilę weekendowe poranne kart Maciej Zakrocki zaproszą drugą część rozmowy z komentatorami Adam Krzemiński tygodnik polityka Andrzej Milewski dziennik Rzeczpospolita Jędrzej polemiczne do ostatniej wypowiedzi, w których chodzi o rosło o pewną fundamentalną rzecz to znaczy czy w tych stosunkach polsko-niemieckich przejdziemy do modelu, jaki istnieje od wielu lat między Francją Niemcami, gdzie nie ma znaczenia czy n p . jest konserwatywny kanclerz call i socjalistyczny prezydent Francji czy też odwrotnie oczka 3 × Schröder czy call Mitterranda, bo to są stosunki strategiczne czy też pozostaniemy w takim układzie, że tylko 1 opcja polityczna ma dobre stosunki z Niemcami druga tego nie ma moim zdaniem Niemcy są u progu zrozumienia, że ten układ polityczny, który w Polsce jest ma duże szanse być układem trwałym czy te stosunki są dla nich strategicznie ważne, dlatego że tylko my tego chcemy także, dlatego że zrozumieli, że w wielu sprawach od imigracji po politykę zagraniczną od energii przypomnę n p . o tym projekcie Trójmorze, gdzie Niemcy były bardzo sceptyczna nagle okazało się, że to zaczną funkcjonować i pewnej części zorientowali, że muszą do tego przystąpić nie przystąpili Polska na to nie zgodziła zostali obserwatorami, ale zrozumieć co się tutaj dzieje wymyka się z polskiej z kontroli to samo Ford transit nic w bardzo sceptyczny obawiały się, że to będzie prowokował Rosję obawiały się tego co wzmacnia pozycję Polski w końcu nie miał wyboru musiały do tego w jaki sposób przedstawić każdy chce utrzymania pojednania z Niemcami to nie jest ten prąd chodzi o to, że po 30 latach niezwykłego wzrostu gospodarczego w Polsce tego także zmiany degeneracyjne te stosunki mogą być nieco bardziej wyrównane tak na poziomie politycznym, jakim poziomie gospodarczym zresztą w wielu sprawach np. ważny może sektorowe istotnej chodzi o usługi transportowe chodzi o pracowników delegowanych Niemcy przypominam stanęły w Brukseli po stronie Francji udało się zablokować na początku dzięki Sojuszowi polsko hiszpańskie Muz ówczesny premier Rajoy teraz to padło, bo hiszpańscy socjaliści, ale przyjechał wczoraj do do do Warszawy 4 dni tutaj jest hossa Morel minister spraw wewnętrznych Hiszpanii, który będzie za 2 miesiące szefem unijnej dyplomacji był w Treblince własne inicjatywy był muzea powstania Warszawskiego odkrywa rozmawiając na ten temat odkrywa, jakie są uwarunkowania historyczne mówi się coraz bardziej rozumie rozumie, dlaczego Polsce trudniej oddać suwerenność naszego Polsce źle się kojarzy, czego ten proces musi być znacznie dłuższy, mówi że 2 wielki kraj na skraju Europy Hiszpania i Polska muszą się trzymać razem, żeby to wszystko bardziej równoważyć, więc to jest proces to nie jest układ zero-jedynkowy z 1 strony PiS w ramach drugiej po fantastycznie 1 ten tylko z dniem sądu słuchamy z drugiej strony fatalnie, bo z zrywa mnie po prostu chodzi o większą finezją o wyciągnięcie wniosku z tego, że ta Polska dziś jest już ministra zresztą stąd też bierze się ta debata o reparacjach każdy wie, że nie będzie reparacji wielomiliardowych ma, choć jego nie wie rozum do sądów mówimy ogólnie, gdyby społeczeństwo natomiast chodzi o to, żeby miał świadomość tego, że Polska zgodziła się na to, żeby nie otrzymać żadnych wypłat było uzależnione w czasach stalinowskich potem chciała uznania granicy ponoć o przystąpieniu do Unii Europejskiej nigdy nie było momentu, w którym to mogą być jasno uregulowane no i chodzi o taką świadomość nie służy to nie jest także oni tutaj fantastycznie buduje nam drogi co tylko no jednak ten bilans krzywdy są gigantyczne krótko tylko takie znaczenie stąd dziś jeszcze ostatnie słowo dzisiaj rano prezydent Steinmeier wspomniał po raz kolejny budowy pomnika na torze nie ma pomnika w Niemczech nie ma centrum w Niemczech w Berlinie poświęconego Polakom od wielu wielu lat jest poświęcony wojnie w związku z czeskimi i Żydom Europy zamordowanym to świadczy czy od jak duża praca jeszcze ciągle do wykonania świadom też proces, choć świadomość prawda, oddając głos oczywiście panuje co Kaczyńskiemu tylko, żeby słuch słuchacze, którzy może nie słuchali rano wystąpienia premiera na Westerplatte zauważyli może tę drobną różnicą, że tam nie pada w tym jego przemówieniu słowo reparacje tylko mówi dlatego tamtych stratach trzeba mówić pamiętać trzeba domagać się prawdy i zadośćuczynienia użył takiego sformułowania zadośćuczynienie nie przemija w czasie profesorem zlote do, ale to jest inne sformułowanie teraz na zewnątrz wypowiedziane to w w obecności polityków zagranicznych natomiast na zewnątrz karta niemiecka jest tam każdej kampanii rozgrywane jak jest ten straszak czy to dziadka czy dniem uczenia Gdańska i ziem zachodnich czy wciąż jest mobilizowanie wizerunkiem odwiecznego wroga to jest to co jest robione nawet na zewnątrz prąd próba wciągnięcia kontynuowania polityki pojednania z tym, że kluczowe zdanie prezydent powiedział stosunki niemiecko francuskie naj, kiedy Polska niemieckie czy to w ramach trójkąta czy jakiejś innej konstelacji będą takie tak intensywna niemiecko francuskiej też stosunki polsko-francuskie polegają na tym, że oba kraje z różnej perspektywy stale budują Unię Europejską jak nie projekt Macrona to projekty są niemieckie jak nie ma jak z jak Niemcy jak Francuzi odwracają się ku Unii śródziemnomorskiej to wtedy Niemcy ich przetrzymują mówiąc to powinniście się zaangażować także Europę środkowo-wschodnią Otóż nie ma polskich projektów unijnych, które byłyby nie narodowe polskie w tym sensie, że przede wszystkim bronią interesu i to krótkoterminowego polskiego tylko dbałem o konstrukcji unijną tak, żeby ona się, zwłaszcza po decyzji nie załamała ja się cieszę, że jest teraz ta inicjatywa, żeby otoczenia płaszczem twardego rdzenia niemiecko francuskiego przez Polskę Włochy i Hiszpanii, ale nie znam projektów, które by Polski chce, by pogłębione i nie akcentowały, bo mitowi wyrwiemy to dostaniemy to nam się należy mym albo do Unii razem zbudujemy i to nie oglądając się przede wszystkim na narodowe interesy każdego państwa członkowskiego tego nam się rozsypie na czy gdyby tylko jeszcze będziemy mianowicie w ostatnich 2 latach od co, kiedy prezes makro z prezydentem to Niemcy częściowo, bo też nie należy ulegać złudzeniu częściowo zerwana Polskę odrzuciły wszystkie projekty Macrona szykowne i słusznie przypomnę budowy zintegrowanej Unii 1 budżet dla euro ministra finansów nad parlamentem makro mówił Niemcy oczywiście ze względu na koszty po części, ale po części, dlatego że nie będzie jasno nie odpuszczamy Polski Polska dla nas za ważne, żebyście wybudowali małą Unię 1 liczba krajów Wyszehradzkiej obrażenia są Polska są dla Niemiec już dzisiaj o wiele ważniejsze gospodarczo Francja handel z tym krajem jest o wiele ważniejszy dla dla Niemiec w tej chwili prace ta równowaga bardzo szybko będą to równowaga bardzo szybko się zmian, więc są oczywiście Polska jest za słaba i zgadzam się, że nie ma koncepcji Jasnej wychodzenia z projektami, ale w wielu sprawach n p . jeśli chodzi o skalę Unii o utrzymanie pewnego liderem także jeśli chodzi o brexicie przypomnę, że Macron jest tym politykiem, który najmocniej naciska na to, żeby na koniec doszło do twardego brexitu, który chce pokazać ten kraj, który wychodzi z Unii ponosi katastrofalne konsekwencje, dlatego że głosujecie na front Narodowy na ringu świecie coś takiego, a kanclerz Merkel przy ostatnim spotkaniu związanym podobnie jak Polska chcą jednak doprowadzi do jakiegoś w jakieś formy wyjścia, więc zgadzam się, że to się nie składa na jakiś wielki projekt polskiej koncepcji Unii Europejskiej, ale coraz więcej płaszczyzn polsko-niemieckich w budowaniu Europy, ale równowaga jest coraz większa, ale to jest też nic nowego pamiętam doskonale Mitterranda, który leciał, który projektował utworzenie takiego płaszcza poza Unią pojechał poleciał nawet do Kijowa poleciał do NRD nigdy prezydent Francji nie był NRD już po otworzeniu może to znaczy i wtedy Kol potem Schröder teraz Merkel konsekwentnie Schröder, którego nie znosimy za i słusznie oceniła za nas sprzedanie się, ale on nasze jako wymusił jednak korzystną dla nas więcej form formułę i miliard wyciągnął z kieszeni tysięcy zrównania się też wspomniane naczelnictwo ja mu tylko o tym, że jest ciągłość pewna ciągłość zaznacza, że do dzisiaj dotyczą go ściągnąć jednostkę wspomina pan o tym spotkaniu Mitterranda, kiedy po co po ich spotka się z uroczą po to, żeby rzutem na taśmy to projekt zjednoczenia Niemiec podczas gdy Polska miał bardzo Jasną wizję, że bez zjednoczenia Niemiec nie wejdziemy Europy, ale mięty kolejny przykład po tym co mówią między Macronem, a obecnie władze Niemiec Consumer kolejny przykład, który nie ma porozumienia strategicznych sprawach między Francją Niemcami wielu sprawach jest wielu spraw nie ma to nie jest tak bliskie on Polska miał znacznie bardziej jasne stanowisko będzie 1 część pracy w firmie wszystko do tego nie dojadą tylko mówię, że jest ciągłość od osiemdziesiątego dziewiątego roku w postawie Berlina czy bon potem Berlina w stosunku do całej kwestii Polska niemieckiej ich dochodzenia w Polsce Polski do struktur euroatlantyckich przy oporach francuskich, które były jednak zarówno przez Amerykanów, jaki przez Niemców łagodzony i przekonywania tych rent Air France nie byli ani za rozszerzeniem Toni to ich nie interesowało w czasach gorszych Intel zmienia interesował w czasach Schrödera też nie jest czasem Amerykę ja tylko dlatego podkreślam, że nie powstało wrażenie, że teraz nagle coś osiągnę, czego dawniej było to jest konsekwentna postawa 30 le ja się obawiam, że i patrzę na to co stanie się za 2 lata 3 lata, że przy tej zmianie pokoleniowej w Niemczech krótko mówiąc Merkel jest ostatnim politykiem formacji 89 natomiast do tej przyszłej, której nie umie mnie jeszcze nazwać to nie za jazdę, ale obecność w de obecność partii takich jak rząd Narodowy we Francji powoduje dezintegrację Unii, ale bezpieczniejsza jest argument, że musimy stawiać w jakim stopniu również Amerykanów w tym silniejszy argument musimy budować struktury regionalne, które pokażą, że mamy też alternatywnie może polegać na tym, że będzie ciekawie, ale nie pokolenie zostanie do Amerykanie sami bez silnej Europy to jest cienkie piwo to tym bardziej że rzeczywiście jest pytanie czy jak Europa nie będzie na to Amerykanie, którzy rządzą administracją będą ją specjalnie zainteresowani mogą w 2 dużo większym stopniu co zresztą trochę już widać to swoje zainteresowanie przenosić do Chin przynajmniej do tej dalekiej Azji, ale chciał, żebyśmy troszeczkę jeszcze wrócili do tego wątku tego zadośćuczynienia, ale też m. in . w kontekście takiego ja bym to nazwał sprytu w przekazywaniu tych informacji z 1 strony przy rząd wiadomo, że w dużym stopniu obecny rząd od tych sprawach zaczął mówić w kontekście wyborów wewnętrznych spra w, ale jednak to jest dostrzegany w Niemczech teraz, jeżeli pan redaktor Krzemiński was zwracała uwagę na pewną zmianę pokoleniową, ale również zmiany w tle sceny politycznej w Niemczech to jest pytanie może ja mówię teraz naiwnie trochę niepoważnie nasze działania chociażby właśnie związane z tym problemem zadość uczynienia, tudzież reparacji nie powinny uwzględniać możliwe reakcje w Niemczech i możliwego wpływu tego typu żądań na niemiecką scenę polityczną przy 13 %o wym obecnie poparciu ARD w ostatnim badaniu i 13 %owym poparciu dla SPD pewnego rodzaju działania w Polsce mogą również mieć wpły w na nastroje w Niemczech i czy to nie jest pewien rodzaj takiego momentu, które powinniśmy mieć bowiem wyścig politycy rządzący również z tymi oczekiwaniami ważnymi dla wewnętrznej polskiej sceny politycznej no wpływamy na ważne być może zmiany wewnętrznej polityce Niemiec myślę, że tutaj kwestia finezji w jaki jakąś prowadzi negocjacje nie ma n p . mówią, że doceniają to, że ta kwestia zadośćuczynienie została postawiona na agendzie dyplomatyczny na ostrzu noża w rocku czy w momencie, kiedy było 80 rocznicę ona przebiega w atmosferze, której mówiliśmy to jest raz 2 tło stosunków polsko-niemieckich jest zasadnicza różnica między pierwszymi latami rządów PiS o tym co dzieje się dzieje chociażby 1 rzecz 1 formacja Heiko Maas SPD minister spraw zagranicznych i 1 , 5 roku na razie jest kieruje dyplomacją niemiecką był w Polsce 5 × Jacek Czaputowicz był 6 × to jest część się spotykali niż ministerstwo ocenia czy Francji minister spraw wewnętrznych Polski to pokazy na pewno intensywność tutaj nie ma, gdyby jakiegoś takiego zerwania chodzi o uświadomienie moim zdaniem są jak jest bilans tych szyb tutaj kwestia tylko wyłącznie, jeżeli ktoś postać bardzo twardą kwestie, ale no n p . w zeszłym roku Niemcy zgodziły się na rozmowach z Rosjanami pewne zadośćuczynienie dla ofiar blokady Leningradu chociażby mają wielki problem z Grecją to jest kwestia pokazania dynamiki czy bilansu krzywd i zysków i młodszych w podstawie odwrotną tezę znaczy brak świadomości tego co Niemcy tutaj zrobiły sprzyja ewidentna czy ludzie nie mają wątpliwości, że mogą coś takiego głosować, więc wydaje się, że to będzie zrobione w sposób mądry i wyważony może to odegrać odwrotną rolę asystenta czy Polska czy ty to co w tym meczu stara się przekonać się pytanie o margines manewru Polski w tych negocjacjach czy w tym partnerstw polsko-niemieckich czy Niemcy będą widziały w Polsce kraj, który w pewnym momencie może skłonić Niemcy do zmiany stanowiska czy zawsze tylko Polska będzie musiała iść za tym co Niemcy mówią, że stawiamy kwestię reparacji Niemcy mówią, że to nie obowiązuje, bo prawo tak określa im ile razy powtarzam powtarzam, po czym jak zwykle mówimy mieniem miał rację czy też będą jakieś kwestie może 10 %, że 20 może 30, który to Niemcy chodzono rzeczywiście Polska miała rację po raz pierwszy taki kwesty zaczną się pojawiać de facto w sprawie migracji, bo tego systemu rozdziału nie będzie i kanclerz Merkel już może tego nie mógł otwarcie jest jasne, że zrezygnował z tego po 4 latach 2 w kwestii energetyki Niemcy przystąpiły jako obserwator do ty tego podmiotu może może będą 3 sprawach ba sprawdza amerykańskiej tutaj być może będą kolejne kwestie niema jednak do wniosku, że ten partner czasami można go też słucha czasami nie zawsze się patrzeć wiele lat dynamikę taką psychologiczną tego sąsiedztwa to same krzywdy wojenne nie są argumentem dla niestety, ale taka rzeczywistość dla pokolenia urodzonego już po roku osiemdziesiątym dziewiątym, którego nawet mur berliński jest już historią odległą tak jak wojny punickiej patrzę na to co się dzieje w ogóle w polityce historycznej niemieckiej ona jest organizowana nadal roków kwestii winy odpowiedzialności, ale wyobraźnia polityczna jest skierowana w przyszłość nie przeszłość taki pomnik czy miejsce pamięci nie by się marzył inaczej pomyślany niż to nawet to co pan Duda wspomniał to znaczy ofiary wojny sprzed 80 lat 8075 czy 4 tak, ale równocześnie co się stało w Europie między Polakami Niemcami w ciągu ostatnich 5060 lat co też powinna być upamiętnione jest taki pomnik mostu powietrznego jest dwuczęściowy jest on we Frankfurcie i w Berlinie i taki pomnik powinien być i w Warszawie i w miejsce części w Warszawie i w Berlinie i upamiętniający straszne skutki wojny i okupacji niemieckiej, ale i także dorobek to jest bezprzykładny proces w Europie to co się stało między Polakami Niemcami po drugiej wojnie świata w 2 pomnik nie 11 wojny i to jest ta sama i idee, które pokazuje, że nie nie powinno być organizowane sąsiedztwo wyłącznie roku body Count wokół wokół ofiar dlatego, że to dla następnego pokolenia jest, w które nie rozumie już tego ja widziałem wiele razy w krzyżowej niemiecka młodzież, w której 13 to są w młodzi Niemcy pochodzenia azjatyckiego Europejskiej, ale nie niemieckiej do nich nie można trafiać i nie trafia się wyobraźnią samej wojny myślę, że to bardzo są nim było tak solidnej także dobrze rozwija, bo zbudowane na prawdzie i naprawdę musi być powtarzano bardzo dziękuję za to bardzo ciekawą polemikę Adam Krzemiński tygodnik polityka Jędrzej Bielecki Rzeczpospolita organami to koniec tych rozważań wokół 80 rocznicy drugiej wojny światowej za chwilę w ostatniej części każdego poranka program Zuzanny Piechowicz idealna niedziela i ale lepiej będą informacje Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WEEKENDOWY PORANEK RADIA TOK FM

Więcej podcastów tej audycji

POPULARNE

DOSTĘP PREMIUM

30% zniżki na hasło: WYBORY2019 - wpisz kod na stronie tokfm.pl/aktywuj aby skorzystać z rabatu!

Aktywuj teraz

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA