REKLAMA

Kim są i jak żyją dziś Polanim - opowiada Karolina Przewrocka-Aderet

Data emisji:
2019-09-11 14:40
Audycja:
Krakowskie Przedmieście
Prowadzący:
Czas trwania:
29:12 min.
Udostępnij:

Historii Polaków, którzy w XX wieku przyjechali do Izraela i tam zostali jest mnóstwo. Zebrała je w książce "Polanim. Z Polski do Izraela", śledząc różne alije Karolina Przewrocka-Aderet. Jak dziś patrzą na Polskę? Jak przyglądają się Polsce ich dzieci? Której z emigracyjnych fal najtrudniej było przyzwyczaić się do Rozwiń »
nowego kraju, nowej rzeczywistości? O tym autorka książki, korespondentka "Tygodnika Powszechnego" z Izraela opowiada Łukaszowi Wojtusikowi. Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

krakowskie Przedmieście krakowskie Przedmieście Łukasz Wojtusik dzień dobry książka przed nami nowość w serii reportaż wydana przez wydawnictwo czarne pola nim z Polski do Izraela autorką książki zbioru reporterskiego jest Karolina Przybylska adres, która kiedyś wjechało do Izraela teraz mieszka i stamtąd pisze o relacje i teksty dla tygodnika powszechnego dzień dobry Karolinę dzień dobry twoi bohaterowie polali im opowiedzieć historię do książki w języku polskim to Rozwiń » jest ten język, który ciągle w nich grać więcej im tak to jest język Polski, w którym można się rozkoszować to jest język, którego słucha z przyjemnością nie może skończyć tych rozmów, bo to jest bardzo często piękna przedwojenna polszczyzna jest język, który już niema też język, którego nie ma absolutnie jest też język bardzo literacki wręczy można powiedzieć, że wprawia osoby rozmawiające w osłupienie, bo są to zwroty słowa, które już dzisiaj się nie nie używa w polszczyźnie bardzo często są to osoby, które na tym językiem też posługują się już na na różnych poziomach prawda, bo tutaj mówimy o osobach, które mówią pięknie, które przy przyjechały do Izraela przed wojną, ale też trzeba pamiętać, że to są migracje są to są też osoby z migracji powojennych temu, o czym innym językiem językiem naleciałościami hebrajskimi to jest język też z dzieciństwa, więc od czasu, gdy wyjechali gminy 78 lat sprawie zapomnieli chyba często zapominają jakieś konkretne słówek zwrotów i ten IT znają języka jest jest ich przypadku różne, ale koszty powojenna przedwojenne faktycznie je to język piękny literacki płynny i absolutnie wysoki powinienem ryzyko dobrze przygotowane do rozmowy dziennikarze ci to fundamentalne pytanie kim jest Polakiem, ale to dość trywialne, więc zadam inne pytanie jak wielu polanie może dziś sobie powiedzieć jestem Żydem Polakiem Izraelczyk jem bardzo trudne pytanie, bo lubię takie FF, bo tak naprawdę powinni to w języku hebrajskim po prostu Polacy i te są w Izraelu mówi się tak go o osobach którzy, które o Żydach, którzy przyjechali z Polski w różnych etapach historycznych i dzisiaj już ich dzieci nie powiedzą sobie, że są szkoleni są to ich dzieci powinny sobie mój dziadek pochodzi z Polski moja babcia moja trzecia to są osoby, które już dzisiaj nie posługują się językiem polskim, które gdzieś tam odnoszą się do swoich korzeni mówi ZU najmłodszym pokoleniu ale, ale już ten ich związek z polską zupełnie inne natomiast ci oryginalni pola oryginalnie podaniem, o których pisze swej książce to są właśnie te te starsze pokolenia które, które przyjeżdżały bezpośrednio z z Polski, które w Izraelu zakładały swoje rodziny, który zaczyna swoje zupełnie nowe życie i to są właśnie taki to ich dzisiaj nazywamy nazwami polanie i trudno powiedzieć ile ile tak naprawdę osób, bo co osoba to definicja może powiedzieć jedni powiedzą sobie, że to są Żydzi w Polsce drużyn drudzy, że Polacy żydowskiego pochodzenia inni jeszcze, że właśnie, że Żydzi którzy, którzy mają jakieś tam polskie korzenie także to zupełnie różne definicje każdy z nich ma inną historię każdy z nich ma też inny stosunek do Polski to są też historie, które wpisy różnych Ali, ale i 1 rzecz wydaje mi się wspólna to jest to odkrywanie kolejnego pokolenia, czyli drugiego pokolenia, czyli albo dzieci albo wnuków emigracji swoich związków z polską szukanie historii swoich przodków dokładnie zaczynam tę książkę historią jego poraża, który jest poszukiwaczy genealogicznym jak ma efektywne tak genealogicznych, który zaczyna zaczyna swoje tropy, czyli wszystkiego trochę tak naprawdę prowadzą do terenów dawnej Rzeczypospolitej jest fascynujące, dlatego że te jego jego w jego komputerze najmniej zajmują się ogromna ilość jakich dokumentów zdjęć i IT to pokazuje jak ogromny związek współczesnego Izraela z polską jak to jest nieprzerwany związek to co to nie to nie szokowało kiedy, gdy po raz pier w spotkamy, gdy jego i faktycznie do niego zgłaszają osoby, które ktoś np. rodzice właśnie odchodzą albo osoby, które odkrywają, że nie znają 4 swoich dziadków zaczęła, gdy zaczynają zadawać pytania, gdy są sami starsi po czterdziestce, gdyż odchowała dzieci mają czas na zadawanie takich pytań, dlaczego właściwie nie wiem niczego mojej rodzinie co się stało w tej Polsce, gdzie moi rodzice mieszkali, dlaczego nigdy nie mówili to wszystko trochę wynika z polityki historii takiej będą politycznej samego Izraela i traktowania pamięci o Holokauście to, o czym pisze i to też powtarzają twoi bohaterowie trochę mnie narracji głównej ale gdy to się pojawia, że tak naprawdę dopiero po 1960 roku to co się wydarzyło w czasie drugiej wojny światowej staje się tematem głównym narracji o pamięci tożsamości i Holokauście, gdy powstaje kraj polscy Żydzi, którzy tam przyjeżdżają stosują traumą powojenną nie mają miejsca dla dla swojej historii, dlaczego nie mają miejsca dlatego, że to to nie jest dobry mamy historyczne Izrael ma budować trzeba budować Izrael walczy o przetrwanie jest wojna o niepodległość to jest resort rozwoju wojna walka o takiej odwagi codzienny byt, bo wiadomo jedzenie infrastrukturę ta ten Izrael rządzony twardą ręką Ben Guriona wygląda zupełnie inaczej niż ten współczesny jest bardzo biednej każdy gdzieś tam walczy o przetrwanie polscy Żydzi przyjeżdżają z takiego kraju nie znajdują nawet słuchaczy do tych swojej historii mało tego sami widzą, że to jest moment, kiedy trzeba budować od początku sami też chcą pewnie w jaki sposób odciąć od siebie przeszłość i dopiero kiedy kiedy faktycznie ich mecz zostanie zostaje złapanej w 1600 sześćdziesiątym pierwszym roku odbywa się na głośny proces te osoby zaczynają odnajdywać się jako taką przestrzeń tutaj bardzo jakoś poruszyła mnie relacja Haliny Birenbaum, która pisze w swoich wspomnieniach, że to był temat ten moment, który pozwolił jej właściwie rozpoczęcie pisania w ogóle o tym, temacie żona do tej pory zajmował się jakimiś bieżącymi sprawami codziennymi opiekuna dzieci opieką nad domem nagle ten moment był gdzieś tam zamknęła za sobą historię i nagle ten momenty, kiedy siedziała przed radio zbiornikiem słuchała relacji z procesu otworzył jej toż to wszystko i gdzieś tam poczuła bardzo mocno, że musi o tym, mówić, że strona nie zaliczona, której trzeba powiedzieć głośno i tak właśnie się stało w całym Izraelu momencie nagłośnienia tego procesu też zmienił się taki status tych osób z szóstej w tej przestrzeni publicznej to już nie było osoby, które udało się zaprowadzić na rzesze, ale to były osoby, które niedostatecznie zostało chronione czy czy było ofiarami już dostał otrzymały taki oficjalny status ofiary, bo też Żydzi, którzy byli na miejscu w Izraelu bardzo często przyjmowali z takim zarzutem, dlaczego nie walczyliście, dlaczego się niemal, dlaczego nie przyjechaliście w ogóle wcześniej wiadomo, że syjoniści mówili już wcześniej przed wojną nakłaniali do przyjazdu ci, którzy nie chcieli jechać do własnej chcieli zostać w Polsce mówienie nie tutaj jest tutaj mam pozostać w sporze syjoniści tego bardzo lubili teraz wszyscy ci, którzy przyjechali po wojnie to trochę tak takie wrzutki tak myśmy mówili wcześniej, żebyście przejechali nie chcieliście przyjeżdżać teraz skruszeni i rozbici, dlaczego się nie bronicie, dlaczego dlaczego, a jeśli tak potraktować ich będzie właśnie, kiedy ten ten proces rozpoczyna je ludzie słyszą te dramatyczne historie te dyskusje zupełnie mi udział Żydów polskiego pochodzenia czy też tych, którzy przyjechali z Polski do Izraela w budowaniu państwa Izrael jest znaczący pisze, że w 1940 ósmy roku 13 obywateli to obywatele, którzy przyjechali z Polski wcześniej piszesz o tym, że najliczniejszą grupą spośród ludności żydowskiej w latach 19131948 byli właśnie ci, którzy mówili w języku polskim piszą bardzo ciekawych rzeczy, które nie wiedziałem, że jeszcze przed oficjalnym powstaniem państwa Izrael byliśmy Żydzi z Polski byli budowniczymi przykład takich miast jak Tel Awiw to rzeczywiście ogromna skala to rzeczywiście można się było poczuć jak w dwudziestoleciu międzywojennym we Lwowie w Krakowie czy Warszawy poprawiły się tutaj mówiąc byliśmy tak faktycznie byliśmy chyba to byli przecież polscy obywatele Polacy i co ciekawe przychodzący ze sobą ten przywożący ze sobą ten cały bagaż kulturowy Polski, a więc siłą rzeczy właśnie język zamiłowanie do tego stylu życia, które przywieźli ze sobą z Polski, czyli do teatru do kawiarni do Filharmonii do do do tego wielkomiejskiego życia, które wiadomo no na pustyni trzeba było stworzyć od początku i Tel Awiw jest aż takim świetnym przykładem miasta, które powstawało z niczego powstawał na wydmach u początku dwudziestego wieku i faktycznie ta jak tra przyjeżdża, zwłaszcza ta, która przyjeżdża w latach dwudziestych i Grabskiego zwana właśnie ją Grabskiego, ale jak kijowskim czy jest jakieś Kowa śmieją się, że mieszkając już na miejscu, że przenoszą się do Palestyny polskie nalewki warszawskie nalewki i że faktycznie jest także w tamtym czasie te majątki Żydów przywiezionych z Polski na bardzo mocno pompują tutaj ekonomię do Tel Awiwu miasto rozwija się niesamowicie dzięki polskim Żydom powstaje n p . Filharmonia czy właśnie czy czy pierwszy teatr, który dzisiaj jestem narodową, czyli Habima tutaj też jest przywołuje się z taką anegdotę, kiedy Bronisław Huberman, czyli częstochowianin, który przyjeżdża tutaj chce występ chce wystawić koncerty w Tel Awiwie rozmawiał z burmistrzem RM leasingowych mówi nie mamy sceny chciałbym grać nie mam scen niż go mówi chciałem być burmistrzem postawiłem sobie miasto tych też grać postaw sobie Filharmonii, gdzie właśnie tak się właśnie dzieje filharmonię powstaje dzisiaj jest praktycznie filharmonią narodową stworzoną przez BOR Bronisław Huberman co też jest z co też znaczące także polscy Żydzi to też właśnie architekci to literaci dziennikarze politycy właściciele fabryk właściciele fabryk jak słynna Legia, której budynek dzisiaj możemy podziwiać w w 1 z najmniej z ulic w centrum miasta i więcej ich wpływ jest naprawdę ogromny oczywiście ich wpływy w swój wpły w na miasto zmniejsza się z wpływami też innych nacji, które przyjeżdżają w tym samym czasie nawet głównie nacje europejskie i i też to miasto powstaje właśnie takim jak bardzo mocno duchu europejskim co zresztą też widać dzisiaj, chociaż dzisiaj dzisiaj już nastąpiło mocne przetasowanie jednak Izrael staje się bardziej bliskowschodni twój bliskowschodnie są dużo dużo większe wpływy Mizrachi, czyli właśnie tych Żydów pochodzących z sensy nas basenu morza Śródziemnego kraje bliskiego Wschodu także, którzy w tamtym czasie są zupełnie zmarginalizowani dodajmy, że po powstaniu państwa Izrael przyjeżdżając mają wielkie pretensje do tego, że Polacy zebrali najlepsze miejsca, że nie mają szans na to żeby, żeby choćby, w jakich w jakimkolwiek stopniu zająć inny w w tym po kraju jakiekolwiek miejsce podobne, żeby dostać też podobne płace także czy Mizrachi w tamtym czasie są im są marginalizowani w przeciwieństwie do Polaków, a dzisiaj to to się wszystko gdzieś tam miesza polscy Żydzi już niestety stanowi jakiś niewielki ułamek ich potomkowie to ogromna ogromna ogromna grupa, a właściwie nie wiem być może mam takie szczęście za każdym razem, kiedy wspominam, skąd pochodzę spotykam się bardzo taką życzliwą odpowiedziała tak wszyscy jesteśmy z Polski tutaj o połowę tego kraju pochodzi z Polski zawsze ktoś potrafi powiedzieć kilka słów po polsku więc, więc ci potomkowie oczywiście są widoczni natomiast wpływ kulturowy już dzisiaj we współczesnym Izraelu jest zdecydowanie dużo większy nie bliskowschodnie przez historycznych bohaterów pokazujesz kilka bardzo ważny hali, czyli tych migracji tak naprawdę Polski do Izraela, która z tych linią najtrudniej twoim zdaniem o bardzo ciekawe pytanie ja myślę, że zdecydowanie te realia powojenne, chociaż trudno powiedzieć, bo przecież się w momencie, kiedy pod koniec pod koniec dziewiętnastego wieku w port w początkach dwudziestego przyjeżdżają pierwsi polscy Żydzi muszą się gdzieś tam zmagać z pustynią uczelnie muszą się zmagać z bagnami psy z chorobami najazdami arabskich bojówek tutaj w mamy dziki zakładają kibice także ten teren ten ten skład ten trud IT i te problemy, z którymi mierzą w danym czasie historycznym są różne nie chciałabym tutaj powiedzieć, że 1 aria jest lepiej druga łatwa, bo wydaje się, że każda emigracja wiąże się również potężnym kosztem natomiast rysowanie tt początku państwa i realność powojenne, czyli właśnie osoby, które sumienie wspominaliśmy osoby które, które przyjeżdżają zaraz po wojnie zupełnie połamane zaczynają swoje życie właściwie od zera nie chciałabym tutaj też zapomnieć tej hali jak powojenne czy czytali właśnie gomułkowska, czyli późniejsza marca 60 ósmego roku ta ostatnia też o tyle dramatyczna, że są osoby, które mimo przeżyć wojennych mimo całego dramatu tego co się działo w początkach popiera 50 tych właśnie w Polsce zdecyduje zdecydowała się mimo wszystko pozostać na miejscu jest związać swoją przyszłość z polską do końca mimo mimo wszystko dziś wyjeżdża jako ostatnia to jest taka dramatyczna Jan, bo ono też wiele osób z tej sali ma bardzo nie być bardzo negatywne, ale raczej taki trudny stosunek do do Polski to jest w nich jakaś taka nie zagojona, ale nie zagojona rana mam wrażenie, że taki lepszy kontakt z polską, a ta batalia gomułkowska tak to wynikało z moich wywiadów to są osoby, które wyjeżdżają jako dzieci, które mają wspólnie z dzieciństwa smaki zapachy jakieś dźwięki melodie des z tym wiąże się Polska wiąże się dla nich dzieciństwem nie zdążyli jeszcze tam w momencie wyjazdu doświadczyć niczego negatywnego jako dzieci i dlatego ich pamięć o Polsce tak bardzo dziewczęco świeża dobra czysta ci, którzy wyjeżdżali za 60 lat to już są osoby, które przeżyły pierwsze jakiś tam jest zetknięcie też antysemityzmem pierwsze pierwsze 55 dramat pożegnania z tym co dla nich do tej pory stanowiło cały świat z dziewczyną chłopakiem z przyjaciółmi z rodziną osoby man, który 1 z bohaterów, by twoje opowieści reporterskiej po 2 ciekawe rzecz pisze o tym, że dziś emigracja to banał, bo mamy media społecznościowe i w zasadzie z dnia na dzień można przemieścić się z Tel Awiwu do dowolnego miejsca w Polsce samolotem więc, by już to odległość jest po prostu dużo bliższy tak to rozumiem, ale druga ciekawa rzecz mówi w kontekście złych wspomnień polskich Żydów dotyczących tego jak Polacy traktowali w czasie drugiej wojny światowej powiedział ubranie k nie zagoniony grania mówi, że to nie jest historia ślepej nienawiści tylko przede wszystkim historia zawiedzionej miłości to sformułowanie bardzo się podobno też wrażenie powraca znowu na różnych poziomach w historii twoich bohaterów, że to jest takie marki rozczarowanie właśnie to jest bardzo ładne sformowanie zawiedziona miłość to jest w ogóle sformułowanie które, zanim porozmawiamy Michałem i zanim dowiedziałam, że wiele innych osób złożyło się tego sformułowania gdzieś tam powstało w głowie, bo od początku, kiedy spotykałem się z tymi osobami właśnie miała bardzo silne poczucie tego, że to są ludzie, którzy mogli przyjechać do do Izraela jak bardzo silnym zawodem i wręczy z żalem i ze złością czy nawet nienawiścią w stosunku do do Polaków, bo to jest ważne, że oni bardzo często ograniczają czy bardzo często dzielą swoją relację z polską na na Polaków na Polskę, by Polakami są zawiedzeni polską jako kraju kulturą jako wspomnieniami krajobrazem w tym są absolutnie zakochani jest bardzo ważna rzecz, bo to jest, bo to łączy wszystkie te historie każdy z nich ma ogromny sentyment to polskiej historii literatury kultury, ale ale, ale część z nich właśnie ogromną złość do Polaków to jest to jest bardzo ważna rzecz i to działa od samego początku tutaj taki prosty przykład, kiedy bardzo bardzo wiele bardzo wielu moich rozmówców na początku nie chciało odpowiadał na pytanie bardzo sucho dopiero po w toku rozmowy dawał pytanie jak tam dzisiaj w Polsce dalej macie te jabłka dalej jeszcze rośnie rośnie bez Acta dzisiaj jak nam dzisiaj w polityce co tam się dzieje w Warszawie dalej są też te ulice, jaką dzisiaj wyglądają powiedz jak to wygląda to to były takie momenty które, które pokazywały, że ta właśnie doceniona miłość dalej gdzieś tam się tli dlatego ważne było myślę, że ważny był dla mnie przekaz w tej książce wiadomo, że relacje z kosztów są bardzo trudne zawsze bardzo napięte przejmie w tej warstwie politycznej chciałam pokazać tych ludzi którzy, którzy gdzieś tam na co dzień, dla których na co dzień te te relacje są są całym życiem dla, dla których te relacje z polską jest ogromnie ważna stanowi część tożsamości i to kompletnie nie mieści się w tym dyskursie politycznym, które któryś obserwujemy w mediach czy w tych wszystkich uprzedzeniach, które wybuchają za każdym razem w internecie, kiedy nie wiem pojawi się taka afera wokół Pen i w Polsce w Izraelu i tam wylewa się takie szambo ci ludzie funkcjonują poza tym wszystkim to oni są to oni są tu tego tego zjawiska i oni są najważniejsi oni też najbardziej cierpią, kiedy coś takiego się dzieje i ich uczucia nie ten to, że wzrastają w nowym kraju w Izraelu Izrael jest ich ojczyzną jest ich miejsce, dla którego żyli pracowali, gdzie wychowali swoje dzieci w żaden sposób nie zmienia faktu, że Polska zawsze gdzieś tam pozostała ważna mimo tych wszystkich doświadczeń, toteż chciałam w tej książce pokazać, że można popatrzeć szerzej można popatrzeć ponadto nienawiścią ponad uprzedzeniami wystarczy tylko się trochę bardziej słuchać historii i starać się tych ludzi też zrozumieć po wrażenie, że w tych naszych relacjach obojga właśnie narodów bardzo często brakuje wzajemnego zrozumienia dla historii i dla naszych emocji naszych dla naszych przeżyć pokazujesz też to w kilku przypadkach, że jak się chce granice otwarte można już wrócić po pierwsze, można odzyskać obywatelstwo albo uzyskać jak Etgar Keret podwójne obywatelstwo, ale można też wrócić są tacy, którzy bez względu na wiek chorobę dokładnie mam historię, który pisał na łamach tygodnika powszechnego tutaj nie ma w tej chwili w tym wiele pana, który po wielu latach na emeryturze po prostu postanowił wrócić do kraju swojego dzieciństwa kupił sobie mieszkanie w Legnicy i dzisiaj tam sobie mieszka jest bardzo szczęśliwy czuje, że to jest jego miejsce przypomina sobie wszystkie smaki zapachy za którymi całe życie tęsknił uznał, że już dzieci są odchowane wrócić do łona matki Polki matkę pomijana jest stopniowe takiemu zabawną figurą wiąże się z terrorystami tak tak właśnie, bo opisuje też w taki moim zdaniem trochę lepszy sposób z przymrużeniem oka całą historię związaną z figurą matki Polki, które się mówi ten stereotyp ciągle się maluje w żartach no tak zdecydowania się bardzo często pojawia w ogóle w serialach książkach w żartach w telewizji w jakiś niemym skeczach komediowych to jest bardzo zabawna rzecz, bo faktycznie po pierwsze, często zdarza mi się, że rozmawiając właśnie z młodymi ludźmi mody miał też tt system starszymi wspominają, że takich mama też była matką Polką mama była z Polski wtedy następuje taki wysyp zdań po polsku uważa, że wyższe nie spocił załóż czapkę zamykaj okna będzie przeciąg nie wychodź na zewnątrz z mokrymi włosami jak możesz sobie wyobrazić w Izraelu, gdzie regularnie temperaturach przekracza 30 stopni jest bardzo bardzo bardzo dżinsy i absolutnie nie wiąże się z tym nie wierzyć w ten sposób z tym miejscem także nie matka Polka, która dziś tam próbuje narzucać te doświadczenia przywiezione z Polski, ale też matka Polka, która właśnie stara się za bardzo chronić swoje dzieci jakoś się ogromnie się nad nimi rozczula, zapominając o sobie przez to wpada w jakiś ogromne ilości wewnętrznych napięć i potem żal, że właśnie za mało czasu poświęciła sobie to jest ta figura, z której Izraelczycy chętnie śmieją i muszę przyznać, że jest trochę prawdy jednak jednak jednak coś co znamy też dokładnie ważne pas wręczyła mu tak bardzo jest jest dokładnie ta figura matki Polki, którą wystawiamy naszych pomnikach tylko obejrzano z tej drugiej strony bardziej z taką taką czułością w stosunku do matki niech dziecka co znaczy ze zwróceniem uwagi na na wasze potrzeby mamy NATO, w których potrzeba na nie realizuje właśnie przez to, że obezwładnia swoją miłością to dziecko także tak taka figura matki Polki w stereotypie strat w Izraelu występuje, ale ona jest jak najbardziej taką jest słodko gorzko, ale taką zawsze wydaną jakoś ze stagnacją matce poza zawsze obowiązek taką zaciekłością także nie ma tutaj się, o co obrażać mówi tym, którzy chcieliby ogranicza natomiast faktycznie jest tutaj dużo wspólnego n p . jak mogę potwierdzić, że moja teściowa jest taką matką Polką zdecydowanie i izraelską i i ona w uosabia tu w dużej mierze te wszystkie cechy dzięki temu tak wspaniale się rozumiemy mamy mam wrażenie bardzo serdecznie pozdrawiamy teściową skoro matkach mowa to przyznaje się najbardziej bałem się czytając rozdział o ciebie jako reporterka czytając rozdziały poświęcone odbiorowi kretowiska, bo myślę sobie tak widziałem jego film o nim bardzo ciekawy atrakcyjny autoportret trochę, ale mam wrażenie, że dobrze zrobione przez 2 reżyserów zresztą pokazanym festiwali w krakowskim festiwalu filmowym i Edgara kareta gryzie my tu w Polsce na różne sposoby, a tych ugryzła historia caracale to po pierwsze bardzo ciekawy sposób przez opowieści matki, a orne, a druga historia jest taka, że staje się to pretekst do pokazania czegoś co w Polsce chciałbym, żeby zaistniało to znaczy pewni istnieje tylko mało doceniamy to znaczy Etgar Keret, który ma poglądy tak jak ma jego siostra, która jest ortodoksyjną Żydówką jego rodzina, gdzie każdy tak naprawdę zupełnie inne poglądy pomimo tego z tej twojej powieści wychodzi, że można się różnić szanować jednocześnie ten wywiad powstał jako 1 z pierwszych do tej książki zrobiłam go w 2016 roku i to spotkanie było bardzo no po pierwsze, wyjątkowe, bo on mówi niesamowitym właśnie tym tym przedwojennym języku posługuje się wybitną polszczyzną bardzo wysoką i jej sposób sposób mówienia sposób zachowania gestykulacji był bardzo nie izraelski co takie pierwszej jedno z moich pierwszych doświadczeń takich prawdziwie polskiego domu, a wszystko było dokładnie przygotowane włożono była biała serwetka było powiedzieć, że chyba też nie pamięta, ale załóżmy, że był w pamięć choćby dobrego imienia tak pamiętam, że była mieszkań również obecnej córka właśnie dana, która przyjechała, żeby tam nam pomóc nie pomóc pani nie w pracach domowych i ale dano wtedy nie rozmawiam rozmawiam tylko formą całe spotkanie było silnym doświadczeniem tego po tej tej wybitnej polskości na bliskim Wschodzie to na pewno natomiast tak jak zauważyłeś myślę, że to co to, o czym wspominasz doceniła w tym w tej rozmowie nieco później, kiedy spotkałam się na drugi na właśnie na spotykałam się z zegarem i z jego żoną Sharon, robiąc wywiad tygodnika powszechnego i oni również wspominali o tym, o czym organ mówi się w tym wywiadzie, czyli właśnie o tej o tej niezwykłej koegzystencji w tej rodzinie też rodzinę w szeregach, czyli właśnie żony gara jest bardzo różnorodna jeśli chodzi o poglądy o tam różne artystyczne na historie które, które tak się dzieję Edgar w tej całej historii pokazuje czy to co to co oni mówią, że nieważne co co się dzieje u ciebie nieważne jaki, jakie masz poglądy nieważne jak nasz stosunek do Izraela do do armii do konfliktu na bliskim Wschodzie może w 1 rodzinie nasz właśnie miejsce bardzo bliskie relacje, czyli twoja siostra może mieszkać na zachodnim brzegu wyklucza osiedlu, a twoja żona może brać udział w jakiej śniłem aktywnościach bardzo lewicowej organizacji przeciwdziałającej tym tym te osiedla jednocześnie ta miłość w rodzinie może być zachowana ita ten wzajemny szacunek tak zesłaniem, gdyż bardzo ciekawe, że o tym, mówić, bo mnie też bardzo bardzo mnie uderzyło w tej historii i chciałam, żeby to wybrzmiało gdzieś widziało wymierzonej w opisuje także organizację Ziółkowskiej takie, które pomagają Polakom przyjeżdżającym pomagały Polakom przyjeżdżającym do Izraela się zaaklimatyzować powinienem teraz zapytać, jaka reakcja na wasze krakowskie Przedmieście związek Cracovia, ale nie będę pytał wprost na ile przedstawiciele różnych fali różnych -li się ze sobą dogadują ana ile imigranckiej środowiska są jednak pozamykane, więc nie mówimy o standardowej emigracji, ale jak jest do różnych miejsc jest trochę tak rzeczywiście Polacy tworzą takie enklawy świetnie opisuje to Ewa Winnicka, pisząc o Chińczykach ja w 2 książka londyńczycy Angole rzeczywiście nawet te najnowsze fala emigracji w wielkiej Brytanii tworzą własne środowiska i zamykają się to jak w kokonach ze względu na nie wiem klasę społeczną albo ze względu na lata, w których emigrowali jak to jest w przypadku tych, którzy przyjechali do Izraela i podpisują się, pod którą za -li te do lat dziewięćdziesiątych zamiast istnieje ponad setka ziomkost w, które łączą osoby pochodzące z danego miasta bez Wowy wybitne też w Izraelu, bo istnieją ziomkostwa, które łączą, ale z różnych krajów, ale tylko te realia polskie firmy mają przykładem związek krakowian właśnie dokładnie, który działa bardzo prężnie jego liderka głowa Lilli Haber jest osobą miał niesamowicie nie są niespożytą energię bardzo często obie odwiedzający Kraków jesteśmy ogromnie ciepłe relacje z Krakowem regularnie tutaj przyjeżdżają i mają masę przyjaciół i i ten Kraków gdzieś tam interesuje ich na na co dzień natomiast te, więc ziomkostwa łączą osoby z danych miast natomiast one niestety już pomalutku zaczynają wymierać się po prostu w sposób naturalny, bo kolejne osoby odchodzą młodsze pokolenie nie jest tak do końca zainteresowane takim związkiem znanym miastem powiat myśli trudno, żeby wnuczka wnuk czuli ogromny sentyment do Krakowa, którego nigdy nigdy gdzieś tam czy może kilka razy raz w swoim życiu odwiedzili więc, więc organizacje jak same w sobie skupiają się właśnie tej pamięci na na pamięć o Żydach, którzy żyli w tych miejscach produkują swoje skoro Bóg Bóg, by świadczyli czy wasze książki pamięci natomiast twoje pytanie dotyczy jeszcze innego zjawiska mianowicie właśnie tych relacji między kolejnymi ariami to już jest inna rzecz, bo kolejne, ale faktycznie mają taki mają wewnętrzne spory tutaj kim pani przykładem tego jest parlament, który zbiera się w co tydzień dramatowi z kim jest dzielnica Tel Awiwu centrum handlowym na kawie, że parlament, który gromadzi się ze swych polskich Żydów raz w tygodniu jest to spotkanie tej fali gomułkowskiej raz w tygodniu 68, dlaczego się nie spotkają razem, dlatego że musi bardzo kłócą między sobą kłócą się, dlatego że ta jak Łukowska z bardzo chętnie będzie mówiła po polsku będzie się interesował tym co w Polsce w ogóle będzie tej Polsce ciągle opowiadała daje z 60 ósmego raczej do Polski będzie się odnosiła dystans będzie raczej omawiała to co się dzieje u nich bieżącą w kraju i ten TEN-T co na zupełnie inny i już kilka razy usłyszałam, że no właśnie ci niechętnie spotykają razem zawsze dochodzi taki sport właśnie na tle tego hak jest ich stosunek do Polski, jaki tutaj przyjaźni jeszcze po wielkim między nimi nie ma, więc jest taki ciekawy przykład tego, że te spory aż do dzisiaj tam funkcjonują też jeśli są zjazdy to tych jechali na to jednak z tego co z tego co zauważyłam raczej one dotyczą właśnie mija się 1008 . i są bardzo zajmuje się, jakby swoimi historiami natomiast te właśnie zjazdy Teliga łukowskiej bardzo są gdzieś tam zorientowane na polskiej, jaki to jest duża różnica historia czerwonego domu zamachami Maliniaka historia dotycząca tego, dlaczego to narracja Marka Edelmana ciągle gdzieś nie przebija się Izrael gorzka historia tak naprawdę historia związana z kosztami emigracji te wszystkie rzeczy znajdziecie państwo w książce polali z Polski do Izraela Karolina Przeworska Derek była moim państwa gościem wielkie dzięki spotkaniu bardzo teraz my sięgamy już do informacji Radia TOK FM Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: KRAKOWSKIE PRZEDMIEŚCIE

Więcej podcastów tej audycji

POPULARNE

DOSTĘP PREMIUM

30% zniżki na hasło: WYBORY2019 - wpisz kod na stronie tokfm.pl/aktywuj aby skorzystać z rabatu!

Aktywuj teraz

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA