REKLAMA

Przemek Mućko o książce "Emocjonalne pułapki w związkach. Jak przełamać negatywne wzorce"

Data emisji:
2019-09-13 23:00
Audycja:
Wieczór - Hanna Zielińska
Prowadzący:
Czas trwania:
44:05 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

piątkowy wieczór Radia TOK FM przy mikrofonie Hanna Zielińska jak zawsze po 2003. pora na rozmowę dobrym stanie na magazyn dobra stanie się będziemy rozmawiać o dobro stanie w duecie w parze w związku z relacji niekoniecznie w związku romantycznym nie tylko w związku romantyczny, ale generalnie rzecz biorąc o tym jak układają się nam w życiu relacje z ważnymi dla nas osobami podstawą do naszej rozmowy dzisiaj jest lektura jest książka emocjonalne pułapki w związku Rozwiń » książka, która opisuje różnego rodzaju schematy, które nieświadomie zazwyczaj przenosimy lat dziecinnych lat wczesnego dzieciństwa późniejszego dzieciństwa do relacji, które kształtujemy już w dorosłości naszym gościem jest dzisiaj Przemysław Bućko psycholog psychoterapeuta dobry wieczór dobry wieczór będziemy rozmawiać i książce o życiu i teorii w praktyce najpierw chciałbym zacząć od samego tytułu książki, które już sam w sobie jest pewnego rodzaju zagadką jeśli nie pułapką emocjonalne pułapki w związku, jakie inne mogłoby być płatki związku czy psychologia czy psychoterapia wyróżnia inne kategorie wydaje się, że jeśli mówimy o kłopotach w relacji problemach w związku to właśnie mamy namyśli emocjonalne, chyba że są jeszcze jakieś inne kategorie psychologicznych kłopotów w związku, jakby nie szuka winy Cleber poproszono nas to po prostu czasem może brakować na umiejętność komunikacji natomiast to co najbardziej rozwala związki w ogóle bliskie relacje to są właśnie takie emocjonalne pułapki na dziś będziemy rozmawiać o tych pułapkach próbujemy się przyjrzeć tak, żeby sami w niej nie wpadać w bardzo może się okaże, że te płatki właśnie doskonale znamy ze swojego życia książka została napisana przez psychoterapeutki osoby, które mają doświadczenie w pracy z parami ze związkami mimo, że to są doświadczenia europejskie czy światowe w gruncie rzeczy w jakimś sensie uniwersalne, bo poza drobnymi różnicami kulturowymi Noto mamy w Polsce w polskich gabinetach psychoterapeutycznych prawdopodobnie w dużej mierze podobne wyzwania i podobne zadania czy marzenia cele na drodze do stworzenia udanego trwałego związku książka zapowiedziana jest przez wydawcę jako kompletny przewodnik do budowania zdrowego związku tak to jest moje głębokie westchnięcia stary ciekawego w treści tej książki, ale czy możne jakąkolwiek książkę psychologiczną nazwać kompletnym przewodnikiem to zbudowanie zdrowego związku może pracuje na najpierw to nie terapeutki terapeucie RPO i tak 2 mężczyzn obaj bardzo utytułowani wieloletnim doświadczeniem w zakresie terapii par psychoterapii w ogóle szczególnie terapii Senatu no to teraz ten przewodnik to możemy powiedzieć czy to rzeczywiście jest kompletny przewodnik do stworzenia w pełni udanego związku nie wiem czy kompletne natomiast na pewno zawiera mnóstwo cennych wskazówek i jako praktykujący psychoterapeuta czytając książkę widziałem mnóstwo zastosowanie widziałem mnóstwo odpowiedzi właśnie dokładnie na te pytania, z którymi przychodzą do mnie do gabinetu osoby mające problemy w ogóle w życiu albo już konkretnie bliskich relacjach mamy różnego rodzaju wskazówki mamy ćwiczenia w tej książce w jakimś sensie jest to podręcznik ćwiczenia oparte na terapię schematów ćwiczenia pomagające wyjść z trybun dziecięcego i przejść do trybu zdrowego dorosłego no a teraz pytanie dla tych słuchaczy, którzy nie wiedzą co to są schematy w rozumieniu psychoterapeuty ręcznym co to jest w ogóle co to za pojęcie co ono oznacza spróbuje krótko, choć często bardzo obszerny temat, a zaczniemy od samego początku jak radzimy jak przychodzimy na świat mamy już pewien temperament pewne predyspozycje biologiczne natomiast o samym świecie nie wiemy kompletnie nic małe dzieci to ludzie, którzy przeżywają mnóstwo, ale jeszcze bardzo mało wiedzą bardzo mały rozumieją bardzo potrafią w momencie, gdy wchodzimy w interakcje z opiekunami najczęściej z rodzicami, chociaż nie tylko jako małe dzieci uczymy się właśnie takich podsta w podstaw wiedzy o sobie samym o świecie relacjach o tym, czego się można spodziewać po bliskich osobach one będą, gdy będziemy potrzebować czy nie i to wszystko zapisuje się w umyśle dziecka jak i 7, jaki model przywiązania rozumiem tak to jednak, że tak tak, chociaż nie tylko umysł dziecka bardzo o szybko zaczyna wyszukiwać jakieś powtarzające się wzorce jakieś powtarzające się sekwencję zdarzeń zaczyna pogrążać się zrozumieć odnaleźć w tym świecie poznać zasady gry, w którym dokładnie tak co dalej się, gdzie jest z tą lekcją życia, którą dziecko ma w dzieciństwie ja może jeszcze zupełnie bardzo ważna jest jeśli mówimy o schematach, że ta wiedza, którą zapisuje się, które zapisują dziecka to jest wiedza dotycząca nie tylko tego jak wyglądają danej sytuacji, ale też tego jak jak my te sytuacje przeżywamy w tych emocjonalnych schematach dzieciństwa bardzo bardzo istotną rolę odgrywają nie tylko te części dotyczące wiedzy, ale przede wszystkim te części schematu dotyczące uczuć no dobrze i teraz po podajmy może przykład, żebyśmy dobrze rozumieli co może się zapisać jako treść istota takiego schematu dotyczącego uczuć n p . na polu modelu przywiązania, czego dziecko może się nauczyć co stanie się jego wyposażeniem kapitałem albo bagażem na przyszłość co może być n p . żeby odpowiedzieć wydają potrzeb emocjonalnych dzieci mają potrzeby nie tylko fizjologiczne, ale też emocjonalne i do tych potrzeb zaliczamy np. potrzeby bezpieczeństwa w relacji bezpiecznego przywiązania żadne dziecko nie przeżyje samo żaden ludzki kilkuletni żaden kilkuletni człowiek nie przeżyje sam bez bez pomocy osób dorosłych bezpieczne przywiązanie potrzeba która, której zaspokojenie polega na tym, że dziecko potrzebuje nauczyć, że jest ktoś, kto nie porzuci jest ktoś, kto będzie ktoś, kto odpowie na na potrzeby dziecka, a ty ta osoba jest jest dostępna wtedy my mamy szansę rozwinąć bezpieczne przywiązanie sobie jeśli tej osoby nie ma dziecko się uczy właśnie tego, że kiedy potrzebuje bliskości czasem samo, kiedy potrzebuje ukojenia czasem jest samo nie mówię tutaj oczywiście takiej normalnej naturalnej zdrowej to, że frustracji, że nie zawsze rodzic jest na każdą potrzebę dziecka, ale mówi o takiej sytuacji, kiedy np. rodzic wychodzi i znika małe dziecko nie mając poczucie czasu nie ma pojęcia, kiedy ten rodzic wróci ciąg będzie czy nie będzie czasem też się też, że rodzice straszą dzieci, że ja się zostawiać poczuł porzuca się oddać do domu dziecka to są właśnie takie sytuacje, kiedy dziecko zamiast uczyć bezpiecznego przywiązania uczy się, że ta druga strona relacji rodzic ktoś, kto ma dostarczać troski opieki może być niestabilne nieprzewidywalne, że to czy dziecko jest bezpieczne, ale że od tego w jakim stanie w jakim nastroju jest ta druga osoba i teraz rozumiem, że to poczucie niepewności braku stabilności tej relacji on jakimś sensie za hibernacji dane wędruje z nami przez rozwój aż do dorosłości i o ile wiedza jako zbiór pewnych informacji o świecie ewoluuje to z emocjami nie jest tak łatwo tak one nie podlegają takiemu zgromadzeniu faktów i kumulowania wiedzy, bo to właśnie emocja ogromne znaczenie ma siła emocji, które zapisywały w momencie, kiedy tworzyły się nasze schematy jeśli to były bardzo intensywne emocje, jeżeli tych emocji było trochę, jeżeli dziecko dosyć szybko potrafił znaleźć ukojenie w tych emocjach to wtedy my takich doświadczeń mamy różne bolesne schematy, które są jednak dosyć elastyczne, gdy dorosłości potem trafiamy na sytuację, gdy ktoś troszczy się u nas jest dla nas, gdy go potrzebujemy takiej schematycznie wielką emocjonalną częścią dosyć szybko ulegają naprawie leczeniu w kampanii wujem te nowe doświadczenia na system poznawczy adaptujemy się do nowych sytuacji czujemy się bezpieczniej no dobrze z tego co rozumiem właściwie wynika, że każdy z nas ma jakieś schematy, że chyba sam w sobie nie jest nacechowane tego negatywnego pozytywnie oni raczej pewnego rodzaju naszym naturalnym bagażem zasobem, który może nas wspierać albo może nas ograniczać teraz pytanie na ile powinniśmy czy w ogóle możemy być świadomi naszych schematów jak rozpoznać, jakim się przy przejrzeć, kiedy jesteśmy już dorośli schematy są bardzo różne mamy schematyczne ta wiedza mamy schematy pozwalające zrozumieć, jakiej sytuacji się znajdziemy znajdujemy pozwalające jakoś do tej sytuacji odnieść możemy mieć n p . nie wiem schemat restauracji nad brzegiem, że co zatem, czyli że wchodzę do jakiegoś pomieszczenia rozglądam się wokoło i na podstawie tego co widzę jestem w stanie skorzystać z wiedzy już zapisane w moim umyśle i rozpoczęcie jestem n p . w restauracji ani w bibliotece wiem jak to się poruszać wiem związków śmierci poruszać, jakie są zasady umie rozpoznać czy restauracje, gdzie czeka na kelnera czy restauracje, gdzie zamawia przy barze to jest taki prosty schemat dotyczący wiedzy o świecie te schematy, których my tutaj rozmawiamy, których jest książka emocjonalne pułapki w związkach ten sam schemat innego rodzaju to są schematy mówiące o ten o tym, czego się mogą spodziewać w relacjach i jaki jest miastem i tego rodzaju schematy w momencie, kiedy one powstawały dość dokładnie odzwierciedlały to, czego doświadczaliśmy i z tymi niezdrowymi schematami problem polega na tym, że w momencie, kiedy idziemy dalej życie, kiedy jesteśmy dorośli, kiedy różne bolesne doświadczenie mamy już za sobą te schematy nadal są w nas jeśli n p . jako dziecko często doświadczałem porzucenia, a teraz jestem dorosłą osobą próbuje zbudować relacje z kimś zdrowym dorosłym, kto nie zamierzam zostawić nie zamierzam porzucić mój schemat i tak mi, mówi że mogę się spodziewać porzucenia, więc zachowuje się jak, więc mogę zachowywać racjonalnie emocje mogą brać górę ale, spodziewając się odrzucenia, jakiego to odrzucenia doświadczałem doświadczała w dzieciństwie jak mogą się zachowywać wobec partnera partnerki, która nie planuje czy partner nie planuje porzucić czymś czym może się objawiać właśnie ten konkretny schemat przykład ten jeśli wyobrazić sobie pani taką sytuację, że musi radzić był kimś bardzo niestabilnym wybuchowym nigdy nie było wiadomo w jakim przyczyna stroju, gdy słyszałem jak otwierają się nie wiedziałem czy teraz będzie dobra sytuacja będzie awantura tak to wszystko zapisuje się w moich schematach to wszystko zapisuje się we mnie to wszystko daje mi takie poczucie dużej niestabilności nieprzewidywalności tego, czego spodziewać się z drugą stronę, a teraz proszę wyobrazić sobie taką sytuację w dorosłości kiedy jestem w związku z tym ze zdrową stabilną osobom nie mamy awantur, a mój schemat mówi mi, że te awantury są i będą to one się pojawią to jest tylko wyłącznie kwestia czasu paradoks tego schematu polega na tym, że im dłużej jest Międzynami dobrze, tym bardziej ja jestem spięty zdenerwowany, bo spodziewam się, że skoro tak długo jest dobrze to zaraz nastąpi dopiero jak huknie tak tak zaczyna być nerwowy zaczyna być podejrzliwy zaczyna być opryskliwy zaczynam się wycofywać izolować w końcu ta druga strona widzisz co się ze mną nie tak zaczyna pytać ja nie umiem odpowiedzieć mój schemat podpowiada, że to się właśnie zaczyna ich niczego robić awanturę, ale też bardzo ciekawe, bo to jest ten moment, kiedy te schematy budzą się z uśpienia drukarzy, a także książki piszą, że w pewnych specyficznych Stanach przełączamy się z 1 trybuna drugi tryb z trybun dorosłego na dziecięcy bądź odwrotnie teraz mówi pan, że możemy nie być świadomi tego tak n p . w tej sytuacji, którą pan opisał czujemy narastające napięcie, bo spodziewamy się pewnej sekwencji wydarzeń i wg naszego przeczucia za chwilę dojdzie jakiegoś przeciążenia jakiegoś wyładowania awantury i mimo że nic racjonalnego na to nie wskazujemy już się na to przygotowujemy w gruncie rzeczy już jesteśmy w tym trybie z przeszłości w tym trybie dziecięcym tak dokładnie tak Noto teraz, by pytanie są możemy zrobić jeśli zupełnie nie panujemy nad tą machiną i przełączaniem się tych trybów, żeby mieć większą kontrolę czy też, żeby wzmacniać ten tryb zdrowego dorosłego o tym, trybie też bardzo dużo autorzy książki piszą może, zanim do tego przejdziemy to, aby trochę opowiedzieć o tym czy w ogóle są schematy trendy tutaj my posługujemy tymi pojęciami ja nie wiem nagle jak to 1 naszych słuchaczy schemat to jest tak jak mówiłem wcześniej zapisana w przeszłości wiedza na temat pewnych sytuacji na temat emocji, które wtedy będę przeżywać to to jest też zapis moich Stanów mojego ciała napięcia w ciele nie wiem przyspieszonego oddechu ocenia się i t d . i t d. schemat to jest, ale sytuacja stresowa tak podwyższono nam się wzdrygnął dorośli ludzie nawet mają bardzo krótki ląd czują, że coś właśnie się zaczyna zaczyna nosić tak jeśli np. dziecko byłem bardzo często krytykowany bardzo boleśnie bardzo niesprawiedliwie to w moich schematach to wszystko będzie zapisana będą spodziewał się krytyki z drugiej strony będę spodziewał się, że ta krytyka będzie niesłuszna niesprawiedliwa będę czuł napięcie w ciele będę czuł różne emocje np. złości poczucie krzywdy i w normalnych sytuacjach, kiedy nikt nie patrzy na moją pracę nikt nie patrzy na to co robię ten schemat po prostu będzie sobie będzie w uśpieniu schematy to jest pewnego rodzaju podatność, którą nosimy w sobie w momencie, kiedy znajduje się w sytuacji, która jakoś mojemu zwala się poddawana tak schemat budzi się z uśpienia i właśnie wtedy ja mogę doświadczyć czegoś takiego właśnie nazywamy aktywacją trybu schematu jeśli np. ktoś bardzo boleśnie bardzo trafnie krytykował to w momencie, kiedy moje schematy aktywizują się ja mogę przełączać się i przestać to jest trudne do wytłumaczenia fizycznie nadal jestem w tej samej sytuacji ciągle jestem tym samym człowiekiem natomiast co się dzieje w mojej psychice tam się zmienia ja mogę np. dodać do tego co mówi druga osoba różne karząca krytyczne komentarze, które słyszałem kiedyś taki do to właśnie ten krótszy, lecz wewnętrznego rada ta piszą o tym, że w tym momencie tracił trzeźwy osąd sytuacji traktowani tak dokładnie rzeczywistą dokładnie tak i przez mamy ją stać tak właśnie na w na falach taki właśnie spotęgowany przez schemat emocji i w gruncie rzeczy, by odbieramy tę sytuację bardzo podobną do tej, którą dobrze znamy z dzieciństwa identyfikujemy jako, jaką tą samą sytuację świadomie bądź podświadomie tak no i teraz pytanie czy już możemy wrócić do tej kwestii na ile możemy zarządzać tymi trybami nagle w ogóle to podlega naszej kontroli ten przełącznik zwykle jeśli mamy taki bardzo silne tryby schematów wywodzące się bardzo bolesnych schematów to się po prostu dzieje tego nie jesteśmy w stanie zauważyć, obserwując właśnie to w jakim momencie w jakim punkcie życia ludzi przychodzą do niejako do terapeuty widzę, że większość osób jest po prostu zupełnie nieświadoma część te osoby, które bardzo wsłuchują się informacje zwrotne od innych ludzi, które już mają jakieś doświadczenie wcześniejszą terapią to są osoby, które są świadome trybów nie potrafię może tego nazwać, ale są świadome, że coś się w nim zmienia się przyłączają, jaki stan, ale kompletnie nie wiedzą co z tym zrobić no i teraz pytanie, które ze schematów, jakie ze schematów, bo czy wzorce zachowań te negatywne wzorce zachowań, które powielane są szczególnie destrukcyjne dla pary dla relacji dla związku, bo o tym jest książka, bo ten przykład zaburzenia poczucia bezpieczeństwa 1 tylko z przykładów, jakie to te budzące się z uśpienia schematu schematy są szczególnie ryzykowne dla dla trwałości relacji obecnie wyróżniamy 18 schematów i ponad 20 trybów schematów i właściwie każdy z nich jakoś może wpływać na relacje tak jednoznacznie odpowiedzieć pani pytanie jest niezwykle trudne ważną rzecz pływa składak, ale właśnie niektóre z nich są jak bomba po prostu wrzucona między między mięta dwoje ludzi tak, które to albo jakie piekło, jakie można podać przykłady takich takich zachowań reakcji schematycznych, które mogą być niezwykle groźne osoba, która właśnie straciła trzeźwy osąd sytuacji można, by sobie zdawać sprawę, jaka to jest groźna broń jeśli miałem takie doświadczenia, jaki wcześniej mówiliśmy opuszczenia niestabilności to takich doświadczeń buduje schemat opuszczenia niestabilności więzi to jest schemat, który w tej części wieńcowej podpowiada mi, że ważne dla mnie osoby prędzej czy później porzucą zostawia różnego powodu może on grał może odejdą może się mną znudzą po prostu przestaną dla mnie być ten schemat w emocjach powoduje dużo napięcia do poczucia zagrożenia duże poczucie lęku jestem partnerem i mam ten schemat opuszczenia niestabilności więzi to te będą ciągle spięty podejrzliwy zazdrosne mogę nadmiernie kontrolować mojego partnera mogę dopytywać przesłuchiwać przeszukiwać telefon laptopa czy kogoś nie ma przy tym nie zdradza zaś w momencie, kiedy partner praca jest n p . nie wiem zmęczony osoba wolna od tego schematu pomyślała, by n p . Krajną widać widać po nim czy panie ma pod korek jest przeładowany tą sytuacją mam z nim teraz mniej kontaktu normalna sprawa natomiast jeśli budzi się we mnie temat opuszczenia niestabilności, więc ten sam schemat podpowiem coś innego oni wycofane, a nie angażuje się nie nazywa on pewnie myśli o tym, że nie porzucić to już jest ten moment, więc pytam czy wszystko w porządku mówi tak w porządku jestem po prostu zmęczony, a ja wiem, że wcale nie, że jest się rzeczy wiem, czego potwierdzeniem moich to jest potwierdzenie to jest dokładnie to, czego się spodziewa mówi mi, że jest zmęczony, bo nie chce mi powiedzieć nie zastawy to jest poziom dopłat mogą z nami na ten temat powiedzieć co się dzieje dokoła no dobrze no i teraz te schematy, by potrafił nas właśnie ten tryb dziecięcy w jakimś sensie cofnąć ten tryb emocjonalny, by nieracjonalne, ale przecież jesteś jeszcze druga strona w związku z jeszcze ktoś, kto akurat może być w trybie zdrowego dorosłego albo ma dziś inne schematy, bo rozumiem, że wyjątkowo ryzykowne jeśli np. gdy spotka się 2 osoby z tym samym z tym samym schematem np. podejrzliwości właśnie nadmiernej kontroli też dopiero wybuchowa mieszanka Money załóżmy teraz taki przykład, że ta druga osoba jest stabilna emocjonalnie widzi, że dzieje się coś nieracjonalnego partnerem jak jest rola, jaką może tutaj pomóc relacji związkowi tu właśnie ogromne znaczenie ma to jak silne emocjonalnie są te schematy partnera, który ma właśnie to niezdrowo nie przystosował się schemat po 1 stronie relacja jest osoba, która głównie funkcjonuje w trybie zdrowego dorosłego więcej świadoma siebie z drugiej strony umie zadbać o swoje potrzeby i potrzeby partnera w sposób taki zrównoważone jeśli to jest 1 strona relacji po drugiej stronie jest osoba, która na bolesne schematy, ale one nie są jakoś bardzo silna NATO wtedy bardzo często ludzie w takich związkach potrafią się rozwijać uczyć od siebie nawzajem czerpać od siebie i stopniowo te niezdrowe schematy uzdrawia ją się te przykre emocje są podpisywane przez nowe zdrowe doświadczenia, kiedy ten partner jest wyrozumiały cierpliwy nie porzuca, ale też stawia granice oczekuje dba zarówno moje potrzeby jak ja swoje uczymy się tego zdrowego punkt odniesienia dzieci te emocje, które są częścią schematu są zbyt silne zazwyczaj także ten zdrowy partner ile razy próbuje nazwać moje zachowanie zatrzymać nie zapewnić je aż w końcu po raz kolejny, odbijając się od ściany twierdzą, że to jest koniec i że to jest niemożliwe, jeżeli chodzi o ten komunikat jest w ogóle nigdy nie chodziło o te zapewnienia tak tylko to jest kwestia, która leży, gdzie indziej no i teraz kwestia terapii schematów, bo może oczywiście być tak, że ten zdrowy świadomy partner jeśli schemat drugiej osoby nie są szczególnie silnej destrukcyjne ma wystarczającą energię, żeby ten związek jakoś funkcjonował i potem oboje dochodzą do równowagi może być tak, ale może być też tak, że ten ciężar za dużo i para sobie nie radzi ze schematami tak zazwyczaj jak rozumiem też jest także partnerzy mają każdy swoje jakieś schematy pewnie część tych schematów nie ma pozytywnych jest jest wzmacniającej pomaga jeśli ktoś spodziewa wsparcia serdeczności miłości bo, bo tego doświadczą przede wszystkim w dzieciństwie to tylko potem do pomaga w dorosłości no ale dzieciństwo z reguły przebiega nawet jeśli mamy tych życzliwych dobrych bliskich dorosłych nie tylko z nimi, ale w otoczeniu innych osób opiekunów nauczycieli i różne schematy na pewno starczają one się potem plotą ze sobą w relacji teraz taka para z tymi wszystkimi modelami zachowań wniesionymi do swojego związku napotyka na różnego rodzaju problemy i idzie na terapię i szuka właśnie pomocy terapeuty schematów w ramach tej modalności terapii schematów, czego może się spodziewać możemy powiedzieć słuchaczom o tym, czym jest terapia schematów, ale to jest duża i trudnych pytaniach no tak, ale właśnie problem problem pacjentów bardzo często polega na tym, że się dowiaduje, że np. około 300 nurtów czy moralności terapeutycznych to opadają ręce i poza ten powiedzmy nurt poznawczo behawioralny w ogóle nie wychodzi dalej nie szuka może jeszcze terapię opartą proces, gdyż wyłania może część odróżnia psychoanaliza psychoterapii, ale dziś dochodzimy do horyzontu niewiedzy tak i teraz jeśli ktoś chciał cokolwiek wiedzieć o tym jak wygląda terapia schematów, żeby zdecydować co jest dla niego czy nie myśli jakąś podstawę, żeby w ogóle dokonać wyboru mamy trochę czasu może uda nam się to podstawa jakoś naszym słuchaczom pokazać to zacznę odpowiedź terapii indywidualnej, a potem przejdę do par Otóż jeśli trafi pani do mnie na terapię indywidualną to to, czego się pani może spodziewać, że najpier w zacznę, że jako terapeuta będą aktywne NFZ dawał dużo pytanie będę starał się zrozumieć pani sytuacje będę dawał na bieżąco informację zwrotną będę drążył będę szukał pewnych prawidłowości powtarzających się wzorce, czyli właśnie schematów, a mogę pytać jak pani funkcjonuje w relacjach jak pani funkcjonuje w pracy jak pani spędza wolny czas będę szukał wszystkiego co właśnie pozwoli mi wraz z różnic, które pani schematów są zdrowe, które utrudniają funkcjonowanie Totem pomogę pani połączyć to co odkryjemy ze źródłami w przeszłości wbre w pozorom nie zawsze jest oczywiste czasem dorośli mamy wrażenie, że robimy coś, ponieważ jest jakiś powód, a tymczasem idąc na terapię schematu i szukając jakie są emocjonalne korzenie naszych doświadczeń docieramy do zupełnie innego punktu niż nam się domem wydaje to też informacja o tym dlaczego nie zawsze jesteśmy w stanie pomóc sobie sami szukamy nie tam, gdzie trzeba, ale wracając do odpowiedzi to już mamy rozpoznane schematy szukamy powiązanych z tymi schematami trybów, czyli najpier w identyfikujemy 1 z 18 schematów mniej, więc rzadko, kiedy to jest 1 no właśnie chciałam powiedzieć, że mniej więcej 8 jeszcze w jakiej kategorii, ale pewnie sąsiaduje z innymi tak no, więc jest to jakaś grupa i potem zajmujemy się tymi trybami tak dziecięcym i trybem zdrowego dorosłego, a tych trybów trochę więcej tryby to odzwierciedlenie sytuacji, w których tworzyły się nasze schematy jeśli ja n p . taki już wspomniano wcześniej przykładzie byłem dzieckiem, które doświadczała dużo krytyki to w moim umyśle w 1 części zapisuje się to doświadczenie dziecka, którym byłem tam są tryby dziecięce winnej części mojego umysłu możesz się wewnętrznie ten głos rodzica czy innej leżącej osoby, która krytykuje karci rani i już mam sobie 2 tryby to wewnętrzne dziecko, które czuje się upokarzana skarcony cenione i ten krytyczny rodzicielskich głos, który upokarza rani to dziecka a gdyby miał tylko 2 tryby to wewnętrzne dziecko tego wewnętrznego rodzica to funkcjonowałby ogromnym natłoku emocji nie byłbym w stanie żyć funkcjonować od ludzi być w związku pracować uczyć się dlatego już właśnie w tych momentach, kiedy schematy powstają się uczymy też pewnych określonych sposobów radzenia sobie jeśli druga strona nie jest dla mnie bezpieczne jeśli druga strona zamiast uspokajać mają potrzeby powoduje, że czerpie to ja też już jako małe dziecko uczy się tego co ja mogę zrobić co jest skuteczne, żebym mógł się ochronić albo jakoś inaczej zaspokoić swoje potrzeby i to są tzw. tryby obrońcy i jeśli mam w sobie dużo bolesnych doświadczeń to najczęściej będę funkcjonował nie w trybie zdrowego dorosłego nie w trybie dziecka nie w trybie rodzice go właśnie w trybie obrońcy ta może być obrońca, który unika unika pewnych zdarzeń pewnych sytuacji unika w ogóle przeżywania i będą w takim trybie znikającego granice mogę spędzać czas sam izolując się od ludzi upijają się spędzają długie czasy długi czas znana nie wiem graniu na komputerze czytaniem książek Jana mogą też tak bardzo z kolei jeśli nauczyłem się, że to co mnie najbardziej ochroni to co najbardziej pomoże to uleganie drugiej stronie wtedy będę funkcjonował głównie w trybie tzw. uległego poddanego będą zapominał swoich potrzebach będę robił tak, żeby jak najbardziej zadowoli druga strona wbre w swoim potrzebom, z którymi nawet nie mam kontaktu ja wtedy nawet nie będę musiał swoich potrzebach trzecia taka duża grupa trybów obrońcy są tryby tzw. kompensatora to jest wtedy, kiedy się uczy radzić sobie przez walkę jeśli tymi, mówi że jestem do niczego to ja ci udowodnić, że dam radę wtedy mogę się opracowywać wtedy, gdy mogę nadmiernie przywiązywać wagę do tego co jest w stanie osiągnąć to być i rozumiem, że zarówno rozpoznanie schematów, jakie trybów może odbywać w terapii indywidualnej tak jak i terapii par, chociaż pewnie tutaj jest to już troszkę bardziej skomplikowane ta jest dużo bardziej malowane jak wiemy dokładnie tak samo patrzymy na interakcję pary próbujemy odkryć, jakie są podstawowe potrzeby emocjonalne, czego dana osoba potrzebuje w tej chwili od partnera i próbujemy ocenić co się pod wpływem tej emocjonalnej potrzeby dzieje czy to osoba ląduje w trybie dziecka, kiedy emocje zalewają biorą górę czy może ta osoba od razu zaczyna słyszeć wewnętrznego rodzica, który każe krytykuje karci czy może ta osoba zaczyna przełączać się jakiś tryb obrońcy, żeby próbować sobie poradzi w tej sytuacji analogicznie robimy to samo po drugiej stronie i patrzymy jak jak te tryby 12 strony relacji wpływają na siebie nawzajem, jakie sytuacje są można powiedzieć językiem medycznym wyjątkowo wdzięczne do leczenia tak jak w medycynie są pewne choroby czy stany wdzięczne do leczenia, bo jest jasna sytuacja stosujemy pewną taktykę terapie i szansa na leczenie bardzo duża są takie choroby przewlekłe, które po prostu, z którymi trzeba żyć raczej leczyć objawowo z jakimi powiedziałbym sytuacjami problemami właśnie tymi pułapkami emocjonalnymi w związku dobrze jest zgłosić się akurat na terapię schematów i np. pan, widząc taką parę czy tak taki kłopot w relacji czuję że, że to jest dobry, by dobry przypadek do pracy właśnie przy pomocy terapii schematów każdy schemat ma swój urok swoje potrzeby nawet urok można schemat na dobrze dla terapeuty nie osoby, które przez wiatr tak ciężko mi odpowiedzi w ten sposób pani pytanie bardziej bym spojrzała dla strony jeśli jesteśmy parą to im więcej rzeczy nas łączy i mniej Międzynami nazbierało się złych emocji tym łatwiej będzie nam jako parze przezwyciężyć trudności jak zauważamy, że się nie dogadujemy w związku z tak nie ma na co czekać to taki stan to dosyć szybko może się pojawić się nie dogadujemy to może być pierwsze pierwsze potknięcie pierwsze jakieś spięcie co to znaczy, że się nie dogadujemy w związku jak zidentyfikować ten problem czy ten stan nie pomylić go nad najnormalniej sią świecie różnicą zdań to, że będąc w parze mamy różne potrzeby to jest po prostu standard to się dzieje każdego dnia w każdej parze niezależnie od tego czy jest operatorowi czy taka para, która ma problemy ważne jest to co się dzieje później czy jeśli my mamy różne potrzeby toczymy potrafimy się dogadać nie jak wygląda to nasze dogadanie się trzyma osiągamy kompromis taki, w którym 12 strona, jeżeli potrzeby są zaspokajane czy może osiągamy taki stan, w którym np. 1 osoba, jeżeli potrzeby są zaspokojone i ma wrażenie, że z drugiej strony też, a druga strona ma poczucie, że ciągle ustępuje wyciąga się wycofuje no i by załóżmy, że jest para, która składa się z 2 osób i każda z tych osób uważa, że poświęca się bardziej, że robi więcej, że dostaje mniej, że właśnie więcej ustępuje mniej dostaje to jest taki moment, w którym ta para decyduje się pomału na to, żeby poszukać gdzieś pomocy na zewnątrz, dlaczego akurat miałaby wybrać terapie schematów skoro tak wiele wiele innych modeli terapii par jedno odpowie obiektywnie na to pytanie jako terapeuta schematu natomiast co mogę obiektywnie powiedzieć terapia schematu ona jest jednocześnie bardzo złożona, ale też dostarcza bardzo prosty do zrozumienia model tego co się dzieje i we mnie Samem i moich relacjach bardzo łatwo można się nauczyć takich podstawowych cegiełek wiedzy i pacjenci bardzo szybko są w stanie wnieść terapii schematu taką wiedzę, która pozwoli lepiej zrozumieć co się z nimi dzieje bardziej obserwować siebie i czasem jeśli tej zdrowej dorosłej części jest dużą to w zupełności wystarcza w książce, której podstawą do naszej dzisiejszej rozmowy w książce emocjonalne płatki w związku jest podanych kilkadziesiąt ćwiczeń opartych na terapię schemat ubezpieczeń dla par czy możemy podać takie przykłady, które są wg pana dobrze obrazujące ten rodzaj terapii albo pokazujące generalnie biorąc w jakim kierunku idzie taka terapia takie, które mogą dać naszym słuchaczom obraz tego, o czym mówimy obraz w praktyce jak może wyglądać takie ćwiczenie, które n p . sam pan mógłby polecić u siebie w gabinecie terapeutycznym dla pary dla pary zaskoczyła mnie pani tym pytaniem o tych nie, więc okresie na tym nie zastanawia tylko np. do atrakcyjnie dla dopatruje pan tak do przypadku to spróbujmy spróbujmy pójść tym tropem i wyobraźmy sobie, że przychodzi para i jest to mężczyzna kobieta, a i np. mężczyzna spodziewa się mężczyzna oboje kochają bardzo, ale mężczyzna spodziewa się czuje, że partnerka Mago ani za 0, że wiecznie krytykuje, że jest niezadowolona, bo właśnie np. tak był traktowany przez rodziców czy gdzieś jakiś taki miał doświadczenia i partnerka jest w ogóle zdumiona zdziwiona zastanawia się, skąd to i ma tego dosyć tego zapewniania, że nie wszystko jest w porządku i przychodzą do pana i pan zadaje praca domowa, jaka może być dla takiej pary pani zadaje zadanie domowe prace jak i jak jak może być dla tej pary, jakie może być zadanie ćwiczenie oparte na terapię schematów odpowiedź zacznę trochę innej strony to do czego my dążymy trapi schematu to jest nauczyć naszego pacjenta jak być w trybie zdrowego dorosłego jak szybko wracać do tego trybu, a jeśli już jakiś inny tak to jest ten cel funkcjonować w trybie zdrowego dorosłego, a żeby zdrowy dorosły mógł wpłynąć na inne tryby, żeby zdrowy dorosły mógł się uaktywnić najpier w zdrowy teraz potrzebuje mieć świadomość, że my przyłączamy jakieś inne stany i na samym początku bardzo fajnym ćwiczeniem jest umówienie się na jakąś formę szukania wyzwalaczy dla mnie liderem dla mnie ta instancja uruchamia moje wewnętrzne pułapki tak co co pojawia co sprawia, że ten schemat trybu uśpienia przychodzi ten bierze się nasze budzi tak ten tryb aktywny, czyli co symuluje my takie sytuacje czy po prostu obserwujemy co co wywołuje to na tym polega to to ćwiczenie, że jakoś sztucznie wywołujemy tę sytuację czy raczej obserwujemy bardzo dokładnie to co następuje tuż przed wybuchem można taki tak natomiast w ramach pracy domowej raczej nie szedłby w stronę, żeby stymulować takie sytuacje to zostawmy do gabinetu w ramach pracy domowej możemy się umówić na jakieś hasła, jakie hasła klucza, że w momencie, kiedy wchodzimy między sobą w cykle schematów możemy się na coś mówić np. nazwać teraz słyszę moją matkę, gdzie jest moja żona mogą być takie hasła, które pozwolą wytrącić 12 stronę z tego cyklu schematów, w których lecimy, który prowadzi do tego, że zaczynamy przeżywać napięcie konflikt to wymaga rzeczywiście ogromnej świadomości świadomości tego, że słyszy wypowiedzi własnej żony swoją matkę, bo rozum to nie jest takie oczywiste i proste, bo to przecież nie jest jednak matka Kate zupełnie inna osoba ale, żeby zidentyfikować to jest właśnie ten głos, który cały czas pobrzmiewa wymaga jakiś najpier w prace, żeby zidentyfikować tak tak co to za Echo takich jakich wydarzeń takich wypowiedzi jakich doświadczeń wrażeń z dzieciństwa no i co powiedzmy, że to jest takie hasło słowo klucz czy teraz słyszę swoją matkę, gdzie jest moja żona, a druga strona się tak wkurzona już mostu nic na nią żaden klucz nie działa już po prostu mówi dobre już dobra mam dosyć w ogóle naj co z tego tak fajnie znowu się zapędziła, ale już nie mam siły zwykle na sesji przygotowujemy się na również tego typu scenariusze umawiamy się n p . jeśli coś takiego się dzieje, a ty jesteś w cudzysłowie ugotowana Okaj ras cha czesze każdej swój kąt, że najbliższe 15 minut, a gniecie ten wracać do rozmowy, a są w terapii schematu uznaje się za taki osiągnięty cel tej już kontroli nad trybem zdrowego dorosłego taki punkt, po czym poznać, że para jest już gotowa iść dalej samodzielnie, którym momencie skończyć terapie to też bardzo trudne pytanie czasem umawiamy się na jakiś określony cel po prostu zarówno terapeuta, jaki para ma świadomość tego, jaki to jest cel i na ile udaje się z go osiągnąć na ile już osiągnęliśmy kryteria realizacji, a czasem to jest taki proces, kiedy po prostu widać, że nie ma już tematów do dalszej pracy, że są trudności żeber opowiada na spotkaniach z terapeutą, jaką mieli trudności jak sobie z tą trudnością poradzili terapeuta jedyne co może zrobić to poklepać po plecach i po jego czap, a co jeśli terapeuta widzi że, że nie ma potencjału i że para wraca bez przerwy z tymi samymi sytuacjami nie ma postępu właściwie to może nawet terapeuta sobie myślę, że może lepiej niech oni pójdą swoimi drogami co wtedy terapeuta mówi, zanim dojdziemy do takiego punktu zwykle doświadczeni terapeuci są w stanie dosyć szybko rozpoznać na ile zdrowo funkcjonują poszczególne osoby pary bardzo często jeśli widzimy, że któraś ze stron bądź obie mają poważne problemy osobowościowe to czasem sugerujemy, a czasem jako warunek niezbędny mówimy, że potrzebna jest terapia indywidualna dla 1 ani dla obu osób i wtedy np. pracujemy czasem np. 1 osoba ma swoją terapię indywidualną druga swoją i dodatkowo mają terapię par kontakt między terapeutami poszczególnych osób wtedy może wnieść dodatkową wartość takie wspólne spotkania pomagają połączyć to co się dzieje w każdej z tych terapii osiągnąć optymalny efekt, a czy terapii schematu pracuje się równolegle jeśli to jest para nad schematami obu stron albo nawet nad 234 schematami każdej ze stron czy jednak jest to jakiegoś rodzaju praca taka od schematu do schematu tak to już rozebraliśmy tę bombę to do następnej trochę jak saper spójrzmy na to jak na 3 piętra jestem na górnym piętrze jestem jakimś określonym trybie ja jestem jakimś określonym trybie moja partnerka jest jakimś określonym trybie, zanim się znaleźliśmy w tym trybie wchodzimy piętro tu to znaczy, że się uruchomiły na jakiś schemat miłosierne lekarz podatność skarżą się uruchomiły na jakiej schematem uruchomiła się jakaś podatność schodzimy jeszcze dzisiaj do tego dolnego piętra to znaczy, że jakaś ważna dla nas potrzeba emocjonalna nie została zaspokojona to co możemy zrobić m. in. terapia oparta jest nauczyć obie strony rozpoznawać swoje własne swoje nawzajem potrzeby emocjonalne postęp potem poszukać takiej płaszczyzny takich zachowań takich Niewiem rytuałów, że obie strony relacji potrafią zaspokoić swoje potrzeby emocjonalne stron wynikające dla drugiej strony sposób drodzy państwo to mamy dla państwa propozycje lektury mamy książki emocjonalne pułapki w związku prosimy o maile na adres dla was małpa to kropkę FM dla was małpa to kropkę FM niejednokrotnie w tej audycji mówiliśmy o tym, że w relacji w związku najtrudniejsze są nie początki one są burzliwe piękne i bardzo emocjonujące, ale właśnie prace nad tym, żeby ta relacja przetrwała i o tym jest książka o tym co może wydarzyć się po drodze w jakimś sensie jest to pole minowe i albo trzeba nauczyć się omijać te miny albo jeśli ta mina znajdzie się pod naszymi nogami to po prostu spokojnie cierpliwie i umiejętnie terminy rozładować i temu właśnie może służyć terapia schematów bardzo dziękuję za rozmowę naszym gościem był dzisiaj Przemysław Łuczka psycholog psychoterapeuta dziękuję bardzo dziękuję bardzo my zapraszamy państwa na informacje Radia TOK FM Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WIECZÓR - HANNA ZIELIŃSKA

Więcej podcastów tej audycji

POPULARNE

DOSTĘP PREMIUM

Teraz 30% zniżki na Dostęp Premium! Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW", aby słuchać podcastów TOK FM na komputerze i w aplikacji mobilnej już dziś.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
Przedłuż dostęp Premium taniej!