REKLAMA

Pomorska obrzędowość od narodzin do śmierci

OFF Czarek
Data emisji:
2019-09-16 10:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
36:13 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
wczoraj Cezary łasiczka program Owczarek dzień dobry witam państwa bardzo serdecznie i zapraszam na dzisiejsze spotkanie w studiu gość pani Małgorzata Kubasiewicz z muzeum wsi Słowińskiej Klukach, które to muzeum jest oddziałem muzeum Pomorza środkowego w Słupsku dzień dobry witam serdecznie dzisiaj chciałem byśmy porozmawiali interesującej wystawie zwykle także, kiedy rozmawiamy o wystawach tę wystawę można zobaczyć ta wystawa skończyła się niestety już w zeszłym Rozwiń » roku, więc jeżeli nasze oczy byli to ja im zazdroszczę, że nie byli to to niestety wszyscy jesteśmy bardzo smutni, ale być może dzięki dzięki dzisiejszej rozmowie będzie można, chociaż jakiś jakąś namiastkę tej wystawy ze sobą zabrać chodzi o wystawę tzw . rzeczy po przejściach skarżą się, bo o przejścia są w mentalności ludowej bardzo ważne czy przejście z jakiegoś 1 rejonu z 1 strefy do drugiej i mówimy oczywiście tylko przejściach fizycznych geograficznych, ale przejść szczególnie takiej przestrzeni wierzeń mentalne i jakiej takiej przestrzeni, która dotyka ludzkiego ludzkiej egzystencji właściwie w tych rzeczach niedotykalnych czy coś nas dotyka tej niedomykalności i różne przestrzenie mają swoje granice i kiedy przechodził przez granicę to czasami przy przekraczaniu granic pomagają nam różne przedmioty te przedmioty zostały ukazane muzeum były to przedmioty zebrane zgromadzone z 14 pomorskich muzeów było to obiekty, które były bardzo pomocne przy przechodzeniu przekraczaniu granic, czyli np. wianek dla kobiety, która wychodziła za mąż lub lub pewnego rodzaju kije, które służyły do przekazywania informacji o ważnych wydarzeniach właśnie tak, żeby jakoś ładnie uszeregować takim, jakim pierwszy myślę przejściem, które każdy z nas, którzy słuchają tej audycji uczestniczącej audycji w którymś momencie dokonał to były narodziny, czyli przejście z tego świata obok nicości albo świata, w którym byliśmy wcześniej do tego świata, w którym teraz jesteśmy no to oczywiście od razu sprawiało, że nie tylko kobieta, która była w ciąży, ale także później dziecko, które urodziło, zanim zostało przyjęte albo za nim powtórnie zostało przyjęte do wspólnoty to też było to inaczej postrzegane w jaki sposób postrzegam świat kobiety ciężarna kobieta ciężarna była osobom w jakim sensie nieczystą była wykluczona ze społeczności w pewnym momencie nie mogą się nawet pokazywać w miejscach publicznych nie miała wstępu n p . do karczmy czy po prostu na różnego rodzaju zgromadzenia szóstego miesiąca ciąży tak mniej więcej to oczywiście zależało od wsi od regionu, ale powiedzmy, że od c tego szóstego miesiąca ciąży, a to dla dobra ta dobra, ponieważ wierzono n p . że osoby nieżyczliwe mogą rzucić urok na konto kobiety ciężarne mogą źle spojrzeć, czyli tym rocznym spojrzeniem spowodować, że jej stanie się krzywda i stanie się także dziecku krzywda takich sytuacjach oczywiście były sposoby jak od czynić takie uroki i przedmioty służące do czynienia takich uroku znalazły się też na wystawie była np. magiczna różdżka, która jest fragmentem drzewa sosnowego, ale zmutowanego zawiera wiele szyszek i taka taki zbuntowany przedmiot mógł mentalności ludowej wydawać się wyjątkowy, który można posłużyć do czynienia z uroków były też specjalne tabliczki czy po prostu przepisy magiczne spisywane na kartkach, które można było zastosować, żeby urok odczynić kobieta ciężarna no to właściwie myślę, że może stosować wszystkich kobiet, ale także wszystkich mężczyzn nie powinna unikać kłótni powinna unikać kłótni powinna nie powinna spoglądać przez dziurkę od klucza, ponieważ dziecko rodzi się Zezowate oczywiście to są wierzenia, które dzisiaj mogą się wydawać trochę zabawne, ale one miały miały swój sens swojej pewne pewien rodzaj wytłumaczenia tego zapewnienia bezpieczeństwa i dobrego dobrych rodzin no właśnie, bo teraz, gdyby np. kobieta godziła się też na fotografowanie w ciąży to dziecko urodziło się brzydkie tak tak wierzono a gdyby np. przestraszyła czegoś bardzo, więc też dla bezpieczeństwa dziecko urodziło się z blizną spotkanie znowu osoby osób ułomnych na swej drodze mogłoby tę ułomność przenieść na dziecko to jest pewnego rodzaju też mentalność magiczna która, która polega na tworzeniu podobieństwa przez podobieństwo, czyli kobieta widzi osobę niepełnosprawną i za pomocą tego wzroku tam i tego myślenia magicznego dziecko również staje się ułomne mamy to dziecko w końcu dziecko się rodzi oczywiście to zależy od tego, jakiego wyznania jest kobieta to jest szansa większa, że przeżyje niemowlęctwa albo mniejsza zgadza się są badania, które mówią, że wioskach czy po prostu społecznościach protestanckich przeżywalność była wyższa niż w katolickich i nie chodzi tutaj tylko o względy powiedzmy higieniczne czy czy po prostu takie sanitarne, ale także chodzi o pewnego rodzaju mentalność to znaczy w mentalności katolickiej było przekonanie, że to co się wydarzy to jest Wola Boża i z nią nie należy się sprzeczać kłócić, więc znamy słowa mówiące Bóg dał Bóg wziął i takim czy taki właśnie miała mentalność czy katolicka wg niektórych badaczy w związku z tym nie walczono dziecko, żeby przetrwała, ale mentalności protestanckiej ta tego sposobu myślenia nie było i walczono o to, żeby dziecko przeżyło, jeżeli dziecko przeżyło się urodziła się za przeżyło 8 EUR liczony tak jak, jakie się dziecko urodziło dziecko też było taką istotą trochę z przestrzeni nieznanej przestrzeni życia śmierci przez jakiś tajemnicy, więc z 1 strony, aby trochę przeszło znowu do tego naszego świata z drugiej strony, żeby dać mu jak najwięcej narzędzi, które zapewniło zapewniłyby mu szczęście pomyślność i różne inne pozytywne aspekty życia to znowu mamy całą masę przedmiotów, które w tym pomagały skaza z czy są przedmioty, ale dodam jeszcze tylko, że osoba nie ochrzczono, bo mówimy też można tym momencie przed chrztem nie była traktowana do końca jako człowiek nie są też pewna ciekawa kwestia jak było określane człowieczeństwo, kiedy zaczynało się, kiedy można było określić się ta istota ten czułego kształtne stwór staje się człowiekiem i dopiero w momencie chrztu uznawano, że dziecko już może być włączone wspólnotę ludzi, czyli jeszcze był taki jeśli taka przestrzeń niejasna, czyli to dziecko już jest na tym świecie, ale jeszcze nieuiszczone, ale już trzeba głośno się upewnić, żeby nie było leworęczny leworęczność była raczej stygmatyzowanie podobnie jak różne inne cechy dlatego starano się to znaczy każdy każdy rodzic nie życzył sobie tego, żeby dziecko, które leworęczna i pewnie znamy praktyki przedstawiania demo ręcznych na na prawo ręcznych, ale można było rozpoznać czy dziecko będzie leworęczna i to było związane np. takim przesądem, że jeżeli złapie rączką ta Rączka, która będzie bardziej sprawna no to będzie wtedy będzie też leworęcznych często też tak przebiega zdaje się w praktyce metra dziecku wkładał na środku ciemną koszulę, zaczynając od prawej ręki tak właśnie tak, żeby też jakoś wymusić też prawo ręczna 6, a po chwili na wniosek, ale to fascynujące, bo tak jak pani wspomniała dzisiaj trochę myślimy o tym, jako takich gusła dziwnych zwyczajach trochę śmiesznych trochę zabawny trochę nie wiadomo jakich jednocześnie to wtedy to miało bardzo duże znaczenie i przywiązywano się do tych zwyczajów właśnie przechodzenia z 1 przestrzeń do drugiej, ale także za pomocą narzędzi przedmiotów różnych dzisiaj powinniśmy czarów zapewnienia bezpieczeństwa w tym albo w przyszłym życiu wrócimy do naszej rozmowy po informacjach Radia TOK FM informacje już za kilka minut, a o godzinie dziesiątej 20 państwa mają gości jest pani Małgorzata Kubasiewicz z muzeum wsi Słowińskiej Klukach oddział muzeum Pomorza środkowego w Słupsku informacje po informacjach praca studia pani Małgorzata Kubasiewicz z muzeum wsi Słowińskiej Klukach oddział muzeum Pomorza środkowego w Słupsku rozmawiamy o Pomorskiej obrzędowości od narodzin aż do śmierci zobaczymy czy wystarczy czasu, aby tym dziwnym obrzędom też różne obrzędy i przedmioty, które przy okazji tych obrzędów się pojawiały czy wystarcza, aby wszystkim porozmawiać, ale na pewno na pewno wystarczy nam czasu na narodziny po narodzinach tak jak pani powiedziała była ta przestrzeń pomiędzy Chinami, a momentem urodzenia i również, że dla pewności najlepiej byłoby, gdyby te chrzciny odbyły się jak najszybciej, czyli pierwszą niedzielę pana rodzina albo pierwszą niedzielę albo 3 dni po narodzinach i dzięki temu unikano sytuacji niebezpiecznych, a te sytuacje niebezpieczne były takie, które wiązały się obecnością sił nieczystych wierzono, że siły nieczyste są w tej przestrzeni zewnętrznej w przestrzeni poza domów, więc starano się uniknąć przebywania dziecka jak najdłuższego w tej przestrzeni nieczystej no tak to mogło, gdyby zmarło niszczone mogłoby się stać zmorą mogło, by się stać zmorą wtedy by przychodziło do żywych i niepokoiło właśnie ten żyje żyjących rodzinę, a być może także, by porwało zaświaty, a więc społeczność byłaby znowu pewnych niebezpieczeństw praca dzieci porywały kozy czy innych inne osoby dzieci dziedziczą dzieci, które zmarły niszczone i powracały potencjał, by porywać albo kogo trzeba by było tutaj z skierować do lekarza czy źródeł etnograficznych no dobrze czyli, czyli mamy teraz przez, czyli pierwsza niedziela albo 3 dni po narodzinach no i oczywiście znowu cała obrzędowość związana ze ścianami po najpierw trzeba było na chrzciny zaprosić tak zapraszały specjalnie wyznaczone do tego osoby tzw. starzy albo prosiaki albo proszę Arki to miasta zgadza się i te osoby biegały od domu do domu ciasto, mimo że nazwa wskazuje, że są to starzy były to osoby młode często chłopcy w wieku od 89 lat tak podają przynajmniej źródła i biegali od domu do domu, robiąc dużo hałasu i zapraszali wioska na chrzciny, ale nie nie oznaczało, że wszyscy byli zaproszeni to w pewnym momencie coś przerodziło się taką formę zabawy, kto wiedział też zaproszony potrzeba, żeby zorientować się, że się zaproszonym trudne pytanie czy znacie pewnie były jakieś Formuły które, które przekazywali ci starzy którzy, które też zachował zachowały tę formułę i można było wywnioskować, kto realnie jest zaproszony do kogo tylko ci chłopcy wpadli, żeby narobić Rowan tomu mojej przydałoby się, aby dziecko miało się sny rodziców chrzestnych i tutaj pewniej im większa liczba rodziców chrzestnych tym tym lepiej to była dosyć interesująca w tej kwestii na Pomorzu, że rodziców chrzestnych nie było tylko dwoje, a mogło ich być około 8, a nawet zdarzają się sytuacje, że BoJ 13, ale to były takie wyjątkowe sytuacje dzięki temu prestiż dziecka wzrastał też było ważne, kto staje się rodzicem chrzestnym czy jest np. osoba zamożna czy szanowana niemająca niepijący ale, toteż zależnie od regionu od momentów historii, więc tutaj mamy zakres różnych sytuacji, bo n p . w okresie międzywojennym czy czy wojennym n p . wybierano raczej młodych rodziców chrzestnych w innych momentach byli preferowani ci starsi rodzice chrzestni i oczywiście im więcej rodziców chrzestnych tym tym więcej prezentów na rodzinę, a więc prezenty na urodziny, ale także te prezenty na chrzciny były bardzo istotne np. dzieci dostawały taki list szczelne, który nazywa się patent brief na liście oczywiście była była treść życzeń, ale także fragment pisma Świętego od każdego czy czy dużo od pary rodziców to znaczy pary właściwie dobre pytanie od, ale sądzę, że jeżeli była para rodziców chrzestnych NATO od od kilkuset rodziców chrzestnych 8 listów albo 4 listy trzeba było sprawdzić te informacje, ale sądzę, że każdy co najmniej 1 się pojawił co najmniej 1 sądzę, że mogło być ich więcej tak jak na współcześnie na chrzciny otrzymujemy rozbiórki, a 32 Borki albo chociażby listy czy jakiś kartki pocztowe z życzeniami z groteską tak to było ciekawe, że to były kartki czy to były takie obrazki z 1 strony był była lustracja z drugiej strony był była treść listu, ale jeżeli się dobrze byśmy przejrzeli to zobaczylibyśmy, że te listy mają zgięcia i okazywało się, że te listy funkcjonowały w formie koperty, a dobrze wiemy co do koperty się składa i okazało się, że właśnie do tych kopert składano też pieniądze były to pieniądze, które nie musiały być koniecznie wydawane ponad też były w formie pewnego talizmanu, czyli przechowywano zarówno, a ten brief ten list szczelny i monety kolejnych generacji, ale też uznawano, że to jest właśnie taka forma ochrony i w niektórych sytuacjach był to jedyny dokument, na którym była data chrztu ale, czyli możemy sądzić tata też narodzin okoliczne plus minus parę dni tak 76 maksymalna i w związku z tym taki list szczelny stawał się dokumentem dla osoby już dorosłe np. mężczyzny, które miały do wojska, więc mógł się posłużyć pamiątką chrztu idąc do wojska, a później patent gryfy mogły też trafiać do trumny jako ważny dokument, więc to też był taki ważny przedmiot, który przechodził przez różne obrzędy pojawiał się co najmniej 3 miejscach sprytni mieszkańcy mogli n p . dla swego dziecka co roku taki preferować 1, żeby dziecko było albo za młody albo za stare zgadza się z wojska wiązary swoje dziś się zaraz też zeszły rok miał 18 adres 45 mam NATO dokument ten blichtr no i medal szczelny taki medal szczelny albo właśnie pieniądze albo medal szczelne mógł być składane do tego listu też zdarzały się sytuację w zamożniejszych środowiska, którzy bardziej takich mieszczańskich, że te medale mogły być moczone w czekoladzie, czyli toteż, widząc czekolada owcy zamożniejszych zamożniejszych środowiskach to oni bardzo ciekawego się z Wałcza zostawała na zawsze tego niestety nie wiem, ale sądzę, że a, więc jakieś medale trafiły na wystawę tak, ale niestety bez czekolady czy została z ulic Zana pytanie czy przez dzieci przez umów to jest bardzo ważny tam ani wielkich badań dna rodowi również nie było, kiedy dziecko było chrzczone to np. na najbliższy aniołowi wiszący w kościele to go opuszczano to też jest interesująca sytuacja na Pomorzu w kościołach oprócz takiej zwykłej chrzcielnicy często 8 konnej pojawiały się też anioły chrzcielne to znaczy albo była szczelnie i co w kościele albo ten Anioł szczelny, który był formą chrzcielnicę i na czas obrzędu był spuszczany ze stropu ani szczelne trzymał w ręku naczynie, które było właśnie tą formą chrzcielnicę i był obecność anioła w czasie obrzędów była już potwierdzona i potem po chrzcie Anioł wraca wraca do góry i jak Kościuszko patrzył na nas z góry no dobrze dziecko już bezpieczne, bo są chrzczone ma swój list czasami też oprócz listu dostawały np. buciki buciki na dobrą drogę to nie jest aż tak często spotykane zwyczaj, ale znalazł się taki bucik z muzeum w Darłowie, na którym jest wygrawerowany napis Rafała pierwszy 3 Wilczek z 1906 roku, więc ten bucik raczej nie służy do tego, żeby to dziecko chodziło są takie informacje, że dziecko miało przejść kilka kroków właśnie jako taka dobra wróżba, a później już pociąg był przechowywane i pewnie państwo sobie myślą o 6 cóż za cudowna wyjątkowa okazja szczególnie dla matki dziecka, ale niestety matka dziecka mogą najwyżej nasłuchiwać matka dziecka nie miała prawa wstępu do kościoła czy nie mogą być obecna w trakcie obrzędu, ponieważ była cały czas nieczysta był to okres połogu kobiety po w czasie połogu połogu nazywane były uczestnicy od tego 6 tygodniowego okresu i dopiero po tych 6 tygodniach miały dostęp to społeczności, czyli mogły mogłyby wtedy uczestniczyć w jakiś sprzętach i obowiązywały obrzędy kobiety, które wracały do społeczności ten sprzęt nazywał się wywód i wtedy matka szła razem z dzieckiem do kościoła obchodziła ołtarz razem ze swoimi koleżankami czy starszymi takimi kobietami we wsi ważnymi i wtedy to oznaczało, że już powróciła do wspólnoty czy się rytualnie czysta tak, jeżeli kobieta zmarła, by w trakcie połogu to obowiązywał też taki rytuał, że odnoszono trumnę dookoła kościoła też, żeby jak ją oczyścić z powrotem, żeby nie szła w zaświaty jako nieczysta no to szybciutko wszystko cieszmy się do śmierci, ale czy się to cały czas jest obecna świnie cały czas śpieszmy się obecna i cały czas jest też jakaś forma żałoby obecnej warto przypomnieć, że czarny kolor pewnie dopiero 19 wieku pojawił się jako kolor żałoby wcześniej to kolor biały Biel oznaczała żałoby, ale do kolorów i do różnych innych przedmiotów, które są przedmiotami po przejściach powrócimy po informacjach Radia TOK FM informacje już co kilka minut o godzinie dziesiątej 40 państwa i moim gościem jest pani Małgorzata Kubasiewicz muzeum wsi Słowińskiej Klukach oddział muzeum Pomorza środkowego w Słupsku bardzo interesująca wystawa zakończyła się niestety Szanowni państwo w zeszłym roku, ale muzeum wsi Słowińskiej Klukach cały czas są interesujące wystawy, więc co teraz jest teraz jest wystawa dotycząca konika jako zabawki cudownie, czyli różnego rodzaju koniki na biegunach takie do ciągnięcia wszelakie koniki, które służyły do zabawy zostały zgromadzone na wystawie to koników wrócił nie do końca nie wrócił do koni uczyła się wybrać jeszcze tylko przez kilka dni albo może tygodni do końca września staną do końca września koniki czekają w Klukach ananas czekają informacje Radia TOK FM po informacjach wracamy do programu Owczarek państwa i moim gościem jest pani Małgorzata Kubasiewicz z muzeum wsi Słowińskiej Klukach oddział muzeum Pomorza środkowego w Słupsku do końca września czekają na państwa koniki, a my rozmawiamy o wystawie, która odbyła się w zeszłym roku wystawa dotycząca rzeczy tzw. rzeczy po przejściach, czyli rzeczy, które pomagały mieszkańcom Pomorza różnych przejściach to ze śmierci do życia albo może z tej przestrzeni nieznanej do życia, czyli narodziny, czyli później chrzest później pierwsza komunia i konserwacja, które właśnie przebiegały podobnie jak dzisiaj to znamy, jeżeli chodzi o prezenty Blacka nie i t d. z 1 strony były elementy podobne takie właśnie jak prezenty w postaci kopert w postaci pieniędzy w postaci np. siatek szczelnych, które teraz są tak mocno, że zminimalizowane czy sukienki komunijne te ta cała taka materialna sfera jest zachowana w pewnym sensie w pewnym stopniu, ale mentalna część sfera zupełnie inna to znaczy w przypadku śmierci z racji tego, że śmierć współcześnie tak mocno ustabilizowana rytuały zostały ograniczone do minimum, chociaż te wszystkie, jakby elementu w postaci trumnę w postaci różańca, który czasem się wkłada do trumny w postaci strojów żałobnych to jest, ale nasza postawa jest zupełnie na skoro już śmierć mówimy to może przeskoczymy do śmierci, bo ona też fascynująca i pewnie, kiedy w nocy albo wieczorem na wsi były to zwiastowało to, że ktoś we wsi wkrótce umrze, a czasem także dźwięk dzwonu oznaczą na zbliżającą się śmierć właśnie wycie psów miało świadczyć o tym, że ktoś może umrzeć, a jeżeli spodziewano się, kto umrze to znaczy była osoba, która już była trudnym takim stanie zdrowotnym to wspólnota gromadziła się przy łóżku osoby dokonującej i pomagały przy ostatniej walce to znaczy nie chodziło tylko wsparcie takie psychiczne osobie, ale wierzono, że odbywa się najważniejszy moment życia właściwie takiej osobie i należy pomóc, żeby jej przyszłe życie wieczne, czyli to życie w zaświatach było jak najlepsza i ta osoba przebywała ciężką walkę trudną walkę, ale jeżeli już była bardzo złym stanie to rodzina przyjmowała rodzina i wspólnota wiejska przyjmowała to zadanie modliła się wypowiadała różne różne modlitwy śpiewała czy takim końcu sobie na inne co najwyżej można było oddać do ręki gromnicę można było także i wręczyć gromnicę, a jeżeli już nie była właśnie w stanie wypowiadać słów modlitwy na to rodzina i wypowiadała no dobrze mamy kogoś, kto umiera i rozumie, że teraz taka osoba staje się osobą nieczystą i dom, w którym znajdują się znajdzie się ciało to osoby trzeba było odpowiednio oznaczyć jako dom żałoby albo białymi płachtami, które wisiało na drzwiach albo albo gałęzie świerki jałowce już dobrze albo rozgrzało tak to już już w tym momencie po zgonie jak w jakimś sensie stwierdzono zgon otaczano dom tymi różnymi przedmiotami, żeby zaznaczyć, że to jest ten dom śmierci, że tutaj śmierć zawitała z 1 strony właśnie z zewnątrz otaczano pewnymi elementami, ale także od środka wyrażały się różne zabiegi np. zasłaniano okna zasłaniano lustra zegary zatrzymywano, a to dlatego to znaczy różnie tłumaczono te zachowania, ale też bardzo ważne było to, żeby ten zmarły, który jeszcze do końca nie umarł co znaczy wierzono, że dopiero w momencie pogrzebu pogrzebu zmarły przenosi się do tamtego świata, więc dusza dzieje się, tak więc do tego momentu on był cały czas obecne gdzieś w domu i obawiano się, że on może co stać czy w tych przedmiotach czy odbicie w lustrze i tam zostać, więc ataki człowiek, który zatrzymałby się gdzieś w tej sferze pomiędzy byłby z 1 strony zagrażający dla zagrałby wspólnocie, ale tak rząd byłby bardzo szczęśliwy, bo on nikt nie chciał przebywać w tej sferze takiej marginalnej oczyszczonej lub dom czeka też tak no i należało też powiadomić całą wspólnotę o tym, że ktoś smary do w tym celu były specjalne osoby, które się zajmowały i do tego też służyły taki, który państwo ta na początku np. mogły być to Kluka ataki i krwi był określany jako Kluka i osoba bliska wysyłana była to całe wioski chodziła od domu do domu i wołała np. pójdź za trupę takie mamy przekazy Etnograficzne tak pokazali aż prosi z ciałem dokładnie, ale też w niektórych regionach można było przekazywać Kluka, czyli scenki zostawia się w izbie i wszystko odbywało się w milczeniu, więc wtedy była było wiadomo, że ktoś zmarł, kto trzeba było się domyślić trzeba było się dowiedzieć i przekazać dalej taką Kruka czy taka sztafeta to, że ktoś przychodzi do 1 ten do kolejnego do kolejnego sza Kluka obejdzie całą wieś tak w niektórych miejscach była roznoszone czarna księga, a jako symbol jako informacja jako środek komunikacji, że ktoś zmarł i należy podać księgę dalej na zmarłego należałoby odpowiednio przygotować do pogrzebu, a przy okazji czuwać jeszcze przy nim odbywały się pusto nocna spotkania czy śpiewy pusto nocne i tutaj mówimy przede wszystkim o tym, kontekście katolickim, bo wprawo sławnym w pewnym momencie zabroniono takich spotkań w cudzysłowie hucznych przy trumnie zmarłego, więc śpiew pusta noc takie takie żywiołowe spotkania i modlitwę były w katolicyzmie, a w protestantyzmie do pewnego momentu później zostały przez przez różne ordynacje, ale też przez władze kościelne zakazane nieboszczyka należało przygotować na tę podróż, wkładając porażka do trumny różnego rodzaju przydatne przedmioty wkładano np. śpiewniki wkładano kleszcz, czyli igły do szycia sieci to też w zależności od społeczności, jeżeli była społeczność rybacka to mogło się pojawić właśnie ty i kładą się sieci albo same sieci mogą się pojawić siedzeniem krzesła tak mogą się pojawić kiełbasa co było bardzo przydatne na na drogę po wiedzą często pakuje nad życie własne, ale też te te przedmioty miały również inne zadanie, bo obawiano się w przypadku niektórych osób, że mogą zamienić wieszczy włoskich czy w upiory i mogą powracać do żywych, a więc wierzono, że jeżeli taki zmarły, który być może stanie się wieszczem będzie miał kleszcz czka i go do szycia sieci to będzie miał zajęcie będzie mógł przetrzeć albo, jeżeli będzie miał sieci to będzie mógł każdego roku rozpatrywać 1 supełek czy wiesz czy mleczko jest bezpieczniejszy niż jeszcze bez kaczki skarży się, a jeszcze Skibą no jest szczęśliwy najedzony jest najedzony 1 z konsolą także pusta noc w niektórych religiach niekoniecznie dozwolona czy rekomendowana winnych tak no i żałoba po pogrzebie trzeba było też ci, którzy pozostali strojem kolorem właściwie także informowali, że są w żałobie i kolory nie są chyba tak oczywistego się wydawało wcale nie czarny strój biały obowiązywał w Europie jeszcze do średniowiecza, ale w niektórych miejscowościach okazuje się, że przetrwał znacznie dłużej po to, dziewiętnastego wieku na terenie Pomorza spotykane były białe stroje żałobne, ale nie tylko zdarzały się sytuacje, w których żałobnicy ubierali niebieskie stroje i takie sytuacje były w przypadku pół żałosna czyli gdy zmarły nie był tak bliski, czyli był to jakiś odległy krewne i też w zależności od wioski od regionu te zwyczaje mogły się też różnić, więc nie było nie było to aż tak restrykcyjnie i dopiero później pojawił się na Pomorzu ten kolor czarny jako kolory żałobne pogrzeb najlepiej czwartego dnia czy najpier w kościół obchodzono potem, że Bano zmarłego, a dopiero potem odbywa się msza też były różne różnej kolejności, ale to to też warto pamiętać, że to są różnego rodzaju przekazy Etnograficzne, z których czerpiemy wiedzę, więc każdy region mógł mieć też swoje odstępstwa tutaj ciekawym elementem także tryb wobec tej wystawie są Korony Korony śmierci Korony śmierci to był bardzo ważne obiekt, którym należało włożyć do trumny zmarłego, ale zmarłego młodego młodego człowieka był obowiązywał ten zwyczaj społecznościach protestanckich, czyli w sytuacji, w której człowiek zmarł młodo niezależnie dostawał koronę jako rekompensata za niespełnione życie uznawano, że ślub jestem momentem najważniejszym, czyli tego z tej pełni życia niektórzy uważa, że rozwód to mamy dzisiejsze zmiany dlatego ten człowiek, który nie zaznał pełni życia dostawał koronę Korony były wkładane do trumny i zmarły był razem z tą z tą Koroną przechodził w zaświaty powietrzne i stąd dzięki wykopalisk archeologicznych wiemy jak Korony wyglądają, bo zostały wykopane, ale były też zwyczaje troszeczkę odmienne wypożyczono koronę śmierci od pastora, czyli pastor był osobą, która miała piecze nad Koroną śmierci i w sytuacji śmierci rodzina zmarłego albo taka wspólnota ludzi młodych, bo też młodzi wtedy zajmowali się pogrzebem tego młodego zmarłego wypożyczała od od pastora bardzo pani dziękuję po więcej informacji o przedmiotach i zwyczajach możecie państwo udać do muzeum wsi Słowińskiej Klukach tam z pewnością znajdą państwo panią Małgorzatę Basiewicz właśnie ze wspomnianego muzeum wsi Słowińskiej Klukach, w które to jest oddziałem muzeum Pomorza środkowego w Słupsku dziękuję serdecznie dziękuję bardzo informację Radia TOK FM już kilka minut o godzinie jedenastej po informacjach wracamy do programu Owczarek wczoraj Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: OFF CZAREK

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Z Dostępem Premium TOK FM odsłuchasz każdy podcast - bez reklam. Słuchaj wygodniej w naszej aplikacji mobilnej z pakietem "Aplikacja i WWW"

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA