REKLAMA

Kaszubski wanożnik po Gdańsku

OFF Czarek
Data emisji:
2019-09-16 11:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
38:10 min.
Udostępnij:

O książce "Kaszubski wanożnik po Gdańsku. Znaki i miejsca w przestrzeni kulturowej Miasta" z dr Miłosławem Borzyszkowską-Szewczyk. Rozwiń »

Więcej: https://www.instytutkaszubski.pl/single-post/2019/03/21/„Kaszubski-wanożnik-po-Gdańsku”---premiera-książki-2903-godz-17-Gdańskie-Targi-Książki Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
wczoraj państwa i moim gościem jest dr Miłosława Borzyszkowska Szewczyk germanistka Instytut filologii germańskiej Uniwersytetu gdańskiego wiceprezeska Instytutu kaszubskiego oraz prezeska stowarzyszenia Güntera Grassa dzień dobry panie bardzo serdecznie dzień dobry dziękuję pięknie zaproszenie panie redaktorze cała przyjemność po mojej stronie moich dłoniach trzymam przepięknie wydane tak przepięknie rzeź nominowany do nagrody najpiękniejsze książki na świecie Bartek na Rozwiń » świecie to niedługo to już następny krok kaszubski one możni po Gdańsku, czyli znaki miejsca przestrzeni kulturowej miasta miasta wielką literą, dlaczego o tym, też będziemy rozmawiać i mój dzisiejszy gość dr Miłosława Borzyszkowska Szewczyk jest współautorką tutaj 3 osoby są zamieszane w ten one nośniki po kolei chyba należałoby pewnie powiedzieć o innych autorach słów kilka, a także wyjaśnić, o co chodzi z 2 nośnikiem można, więc ich autorach, bo każda książka powstaje pewnego nie do miar niedosytu oczywiście ważni są ludzie, którzy ją tworzą i zaczynając może tak Bogumiła środka jest redaktorką dyktator gąbką i z redaktorem naczelnym zastępcą redaktora na czym naczelny miesięcznika pobierania i działa wzięli wszystkich konkursów dotyczących literatury Kaszubskiej tutaj w naszym regionie, a prof. Cezary Berak Prądzyński jest antropologiem pracownikiem Uniwersytetu gdańskiego prezesem Instytutu kaszubskiego w Gdańsku osobą bardzo działającą w wielu gremiach tutaj u nas no na Pomorzu historykiem jeszcze do tego oprócz socjologiem to też trzeba koniecznie dodać ja zostałam przedstawiona, więc myślę, że to w tym momencie już nie będziemy, więc już mówić, ale ważne jest, że wszyscy jesteśmy związani z Gdańskiem każdy z nas inny sposób na innym etapie swojego życia wszyscy jesteśmy pasjonatami tego miasta i też Kaszubami i Kaszub tak, ale dla nas gdańskiej częścią Kaszub w związku, z czym jest to oczywiste, że jest to wszystko razem z sobą no i teraz zwaną zniknie wszyscy, którzy nikt nie każdy, kto nie jest Kaszubą wie co to jest wyróżnik, a może to znaczy wędrować wędrować po to, żeby poznawać odkrywać wszy cała trójka z nas byliśmy członkami klubu studenckiego Pomorania, do którego takich pełną podstawowych rytualnych tak wirtualnej działalności należą one nogi, czyli coroczne wędrowanie odkrywanie Kaszub i chcielibyśmy na te nogi zaprosić również po Gdańsku czy dochowano Żenia po Gdańsku stąd ten tytuł stworzyć wędrować po kaszubsku kaszubskie Ano z nich po Gdańsku znacznie, a miejsca w przestrzeni kulturowej miasta miasta wielką literą, bo wiadomo, że kiedy piszemy miasto wielką literą, choć Gdańsk to chodzi o Gdańsk lekarz łup dla Kaszubów Gdańsk ma rolę niebagatelną jest stolica Kaszub zarówno pod względem gospodarczym, jaki kulturowym tu zdobywała większość Kaszubów wykształcenie i jest to również centrum instytucji kaszubskich stąd dla nas jest to miasto ja siedziałem już kaszubskich miejsce wczoraj i przedwczoraj w Gdańsku, a zaraz o tym, powiem w Gdańsku tak, ale jesteśmy teraz w studiu Radia TOK FM i właściwie, gdybyśmy studia mieni Kamyk jakiś i okno te 2 rzeczy nie mamy żadnej ale, gdybyśmy mieli to można, by to otworzyć i tym kamykiem rzucić i trafić w osie nie trafić już te rzeczy nie ma, ale czy instytucji nie ma ale gdyby była wyższa trafili to jest instytucja, która w pewnym sensie wiąże się właśnie z książką, albowiem tutaj rzut kamieniem albo beretem jest z ze studia jest ulica Rzeźnicka, a tam można, by się można, by znowu zaryzykować taką tezę, że na ulicy Rzeźnickiej rozpoczęła się historia literatury Kaszubskiej stąd ta książka Rzeźnicka, bo tam tam też powstała dawno dawno dawno dawno temu pewna piękna Drukarnia drukarz Franc redę został zaproszony przez radę miejską to taki Flandrii czek no i tam powstał bodaj pierwszy drukowany to taka książka duchowny pieśni dr Marcina Luthera i innych nabożny mężów z niemieckiego sławieński jest willą Zone przez Szymona sługa słowa Bożego w Bytowie Kaszubi współcześni są wprawdzie bardzo głęboko związani z kościołem katolickim, ale na przestrzeni wieków no pali, jakby 2 różne obszary konfesji m. in . Kaszubi znad jeziora Łebsko Gardno prawda zostali na Pomorzu zachodnim, który był pod czym był pod wpływami protestantyzmu stąd jak wiemy między tą co się działo rozwój jest z języków różnych małych w Europie związany jest również też z protestantyzmem i mamy do czynienia właśnie ze śpiewnika jem, który został przygotowany przez pastora niemieckiego pochodzenia dla jego owieczek po to, żeby mogli w swoim języku wysławiać pana i trzeba przyznać, że no nie wiem jak w początki literatury Kaszubskiej sięgają już szesnastego wieku w 1980 szósty roku właśnie w tej drukarni, który właśnie którymi dorzucili właśnie w tej drukarni niedaleko, ale taki naprawdę rozwój literatury Kaszubskiej już przez duże Air obserwujemy od połowy dziewiętnastego wieku tutaj również drogi prowadziły nieraz do Gdańska pisarzy kaszubskich, a ja wczoraj sobie siedziałem na takim skwerze niedaleko bazyliki Mariackiej i tam jest taki pomnik bardzo interesujące kiego święto to właśnie to też się kilka lat temu ocenialiśmy ten pomnik dużą rolę miał również, jakby 7 zmarły tragicznie prezydent Paweł Adamowicz, któremu zresztą ta książka jest też poświęcona ona zmobilizował do napisania do napisania tej książki do wydania jej w każdym razie jest to ważne książę Pomorski, który kaszubską Pomorskiej dynastii Sobiesławiców na ile miał kaszubską krew to jest inna sprawa ważne jest, jaką rolę w pamięci Kaszubskiej, a on zajmuje ją prowadził dominikanów do Gdańska w ten sposób, jakby rozpoczęła się rozwój miasta tutaj na naszym rozwój naszego miasta co jest ważne Sobiesław głowice mieli swoją siedzibę w Oliwie także Gdańsk, bo na początku tylko osadą rybacką wspomnianą w relacji z podróży Świętego Alberta, czyli Wojciecha nad nad Bałtyk tym niemniej jego właśnie przyspieszony rozwój średniowiecze związany jest również dynastii Sobiesławiców dla nas jest to ważna postać, bo nie dość zajmuje takie z centralnych skwerów można oczywiście dyskutować na ile figuratywne film się akurat na rzeźba jest odpowiedzią na potrzeby współczesnego świata w tym niemniej zaznacza on obecność Kaszubów właśnie w tym miejscu i istotne dla ruchu kaszubsko-pomorskiego święta często są właśnie w tym miejscu również rozpoczynane czy też kończą się przemarszem także bardzo ważne miejsce piękne ławeczki może cudowne siedział na tych ławeczkach cudownie można przygotowują sami tam nawet jest jeszcze cena są koncerty jazzowe także odprowadził żyje o sprawie franciszkanów to mini Dominika dominikanów czy mam już 2 konwencje Dominika dominikanie sprowadzeni przez księcia potem franciszkanie, którzy z jako, które ich kościoła właśnie powstał Drukarnia i tak był początek tej trójce tak jest u początek historii druku, więc w ogóle wszystko wszystko się zgadza, a dosłownie jeszcze na rzut półkami nie jest jeszcze inne instytucje, ale ani za chwileczkę właściwie wszystkich instytucjach i ważnych miejscach w Gdańsku ważnych z punktu widzenia kaszubskiego będziemy rozmawiać po informacjach Radia TOK FM informacje już za kilka minut o godzinie jedenastej 20 studio dr Miłosława Borzyszkowska Szewczyk germanistka z Instytutu filologii germańskiej Uniwersytetu gdańskiego wiceprezes Instytutu kaszubskiego oraz prezeska stowarzyszenia Güntera Grassa rozmawiamy dzisiaj przepięknie wydanej książce kaszubski Ano znikł po Gdańsku znaki i miejsca przestrzeni kulturowej miasta informacje po informacjach wracamy do programu Owczarzak państwa i moim gościem jest dr Miłosława Borzyszkowska Szewczyk germanistka z Instytutu filologii germańskiej Uniwersytetu gdańskiego oraz wiceprezes Instytutu kaszubskiego prezeska stowarzyszenia Güntera Grassa strasznie dużo obowiązków ma pani, skąd czas jeszcze na tworzenie przewodnika po Gdańsku to się nazywa pomorskie albo kaszubski etos to właśnie współdziałanie współżycie z protestantyzmem z pietyzmem tutaj na tych ziemiach wykształciło prawie nigdy taki podejście do pracy, które obecnie nazwać trzeba by było pracoholizm pewnie rozumie przejawy pracoholizm brzmi jak coś co trzeba leczyć, a Pomorski etos raczej jest czymś, czego można być dumnym co daje na pewno szczęście, bo człowiek ma wrażenie że, chociaż jak ma sposób jest w stanie wpływać na świat, zwłaszcza n p . tutaj zaprasza pan mnie do Radia, które dzięki temu nasza książka będzie mogła no chociażby pojawić się świadomości słuchaczy starej polskiej to jest coś wspaniałego i w tym momencie właśnie czuję, że Thomasem książka książka, aby bardzo ciekawa, bo właśnie, kiedy Gdańsk jest w ogóle interesującym miejscem z racji tego, że no to pierwsi ludzie, którzy się pojawiają trochę nie przypuszczałem fascynująca historia kryje się im być może nie zdają sobie sprawę z tego, że bardzo mało brakowało, a właściwie Gdańska, by nie było myślę tutaj w Gdańsku po 1940 piątym roku, żeby instalacje portowe, a reszta byłaby właściwie wiadomo czym, bo były takie pomysły, żeby Gdańska nie odbudowywać, żeby ta krzyżacka buta została zlikwidowana ewentualnie zachować tylko portowe instalacje fotograf został odbudowany, ale do pozostałych odbudowany Gdańsk bez gdańszczan właściwie czy mieszkańcami Gdańska pozostali od postawy osoby zostały osoby, które są przy przyjechały właśnie może powiedzieć, że takimi autor tonami, którzy pozostali byli Kaszubi tak to właśnie trzeba nam, że Kaszubi są tutaj elementem długiego trwania w Gdańsku i na Kaszubach w regionie, ponieważ jak ich na tożsamość rozwijała się na styku na przecięciu 2 kultur narodowych wcześnie jeszcze świata słowiańskiego germańskiego obecna pod następnie pograniczu polsko-niemieckim odeszli z wyborem opcji narodowych były różne co umożliwiało w takich momentach krytycznych krytyk krytycznych można powiedzieć zostanie w tym momencie, gdy dochodziło do wymiany ludności jak rozmawiam ze tymi, którzy zostali dotknięci tzw. transferem ludności po czterdziestym piątym roku na to mówi, że to jest pewien przywilej, że my możemy mieszkać na ziemi, skąd ono od wieków nasi przodkowie właśnie tutaj działali tworzyli tworzyli też historię tej ziemi podczas gdy większość społeczności to w naszej Europie Środkowo -Wschodniej ulegała właśnie w wywłaszczeniu emigracją przymusowym myśmy mogli zostać i wprawdzie Gdańsk Kaszubi to często też Danziger moja babcia własna chodzi tutaj do po wyższej szkoły to polskiej wyższej szkoły handlowej w okresie międzywojennym także moim moja historia sięga do okresu międzywojennego to jest takie niesamowita świadomość właśnie teraz podczas rozmów z ludźmi, których 0102. trzecim pokoleniu dopiero gdańszczan ami, ale ta tożsamość Gdańska niego, że jest na styku na starcie na tym nam na to mamy łącze przecięcia, ale jest też otwartą tożsamością, która zaprasza do tego, żeby wchłonąć to miasto wraz z jego opowieściami i znaleźć tutaj swoje miejsce oczywiście nam Kaszubom zależy, żeby w tych opowieściach, którzy ci, którzy przyjeżdżają też przyjechali do Gdańska po czterdziestym piątym roku, żeby zauważyli również z tą kaszubską opowieść stąd też nazwano znikł, bo tak bardzo łatwo jest wyciąć opowieść mniejszości czy też Kaszubskiej czy też żydowskiej z tej mozaiki różnych historii związanych z tym miastem, a gdańszczan, a ci Kaszubi, którzy zostali po czterdziestym piątym roku oni no nie byli tu mile widziani przez nową władzę niepewną swojego podejrzewani o niemieckość pomimo tego, że byli wcześniej członkami bardzo często organizacji polonijnych w zoo byli zsyłani do piwnic suteren wywłaszczanie ich mieszkań, żeby to była cena za to, żeby zostać w tym mieście byli pod całą pod kontrolą również służby bezpieczeństwa także to jest tymi tym zajmować się dr Sylwia Borkowska swoich w swoich badaniach i pokazuje ten ogrom też ceny, za którą trzeba było zapłacić, żeby zostać w swoim mieście, żeby zaświadczyć, że nie ma, że to jest mit o wymianie ludności, ponieważ cały czas prawda jest część, która tutaj trwa, która tutaj trwała i trwa trwa czy była jest będzie miejmy nadzieję, że będzie, ale wiadomo jak historia się toczy tutaj nigdy nie można przewidzieć, w którym kierunku potoczy dalej zwłaszcza, gdy jesteśmy w takim momencie znowu na zawirowań nacjonalistycznych właśnie w dowolnym miejscu Gdańsku szczególnie myślę tutaj centrum Gdańska czy Dolne Miasto można, by znaleźć elementy kaszubskie i jeżeli chodzi o całą tę przechadzkę po Gdańsku od państwa do książki Kaszubskiej nośnik w Gdańsku, ale zostawia się trzyma pani jakiś taki swój prywatny na razie nie pytał mnie pan też gdańskie Dolne Miasto, a centrum, a ja jestem dziewczyna z Wrzeszcza wprawdzie pierwsze 7 lat spędziłam 8 lat w Oliwie w Jelitkowie, ale następnie wychowywałam się we Wrzeszczu, a nawet na osiedla Piecki Mir ringową to takie blokowisko Morena wspieraniem bardzo dokładnie z pięknym widokiem na morze i wewnętrzna naszą zatokę Gdańską na patrol miejski park Krajobrazowy także miejsce, które zaprasza do odkrywania i też do eksploracji różnego typu, a i ja jestem czuje się jak najbardziej dziewczyną z Wrzeszcza i przyznam, że Wrzeszcz Oliwa to Trump to są te rozdziały, które pierwsza wersja powstała właśnie u mnie w domu i w ogóle pierwszy powstał Wrzeszcz po to, żebyśmy jakoś sobie narracje znaleźli, którą może taką bazową to właśnie powstała opowieść o Wrzeszczu i ten Wrzeszcz, który z prawdą łączy kilka różnych krain geograficznych od wzgórz morenowych po Podgórze, jakby wzór to jest ta kraina moja mitycznego dzieciństwa tam znajdę Güntera Grassa Huberta Jabłońskiego wielu wielu innych Izabelę Trojanowską którymi no po których, których śladami podążą na co dzień Izabelę Trojanowską redaktorka redaktorka w asyście Izabelę trenerskie to jest redaktor w latach dziewięćdziesiątych pierwszy magazyn kasz kaszubski zakładała zamiar żadne, a tutaj w Gdańsku była redaktorką dziennikarką prasową publicystką, a jednocześnie pochodziła wprawdzie z Gdyni nie miała korzeni kaszubskich, ale właśnie budowała też no to obecność kaszubską w tym po powojnie była 1 współtwórców Zrzeszenia kaszubsko-pomorskiego bardzo blisko współpracowała z Lechem Lechem Bonkowski i jest autorką pierwszego BGK kaszubskiego o tak razem z Różą Ostrowską jak słusznie podpowiada kaszubski ważnych po Gdańsku, aby rozpocząć wędrówkę po wrześniu należy jednak do niego najpier w dotrzeć, bo takie są rarytasem, ale za każdym razem proponujemy, żeby podjąć wysiłek przekroczyć pewną granicę na pewno jest granica między Śródmieściem, a Wrzeszczem trzeba się dostać trzeba wsiąść w tramwaj i wyruszyć w podróż i każdy z naszych dzielnie gdańskich to jest jak osobne miasto, które żyje swoim życiem tworzy własną tożsamość po dzień dzisiejszy mówię, że jadę do Gdańska albo do oliwy tak także to jest trzeba się najpierw wybrać wsiądź tramwaj na rowery można pieszo pokonać te, czyli na ręce pani wiadomości to są oddzielne przestrzenie grają ze stratą najbardziej o tak Oliwa gal jadę do Gdańska przeraźliwe się do Gdańska Wrzeszcza to trzeba jakoś nie inaczej ubrać odświętnie albo o nie na torze związane z jakim takim dłuższą wydajność przecząca to dlatego nie, ale się w jego przekracza się kolejne takie fanty umowy widmo granice, które są w naszej świadomości dobrze czym się czym różni kaszubski wrzeszczą kaszubskiego Gdańska w kaszubskim w Gdańsku jest więcej upamiętnienie w postaci tablic Zrzeszenie kaszubsko-pomorskie główna organizacja ruchu kaszubsko-pomorskiego, które działa od 1956 roku w czasach komunistycznych była największą organizacją pozarządową w Polsce już od lat no od 80 tych można powiedzieć w sposób no bardzo zaplanowano też upamiętniały osoby i wydarzenia związane z rozwojem kaszubszczyzny właśnie na terenie Śródmieścia jeśli chodzi i tutaj to na sączenie tymi miejscami postaciami z wydarzeniami jest ono zdecydowanie o wiele bardziej intensywnej to już widać też n p . po ilości tras, które zaproponowaliśmy po Gdańsku przewodnik jest uporządkowany trasami i tutaj po centrum przygotowaliśmy aż 3 trasy tę część dotychczas odpowiedzialny był profesor za obraz Prądzyński, który zabierał różne grupy już wcześniej na spacery, a wzrośnie śle tylko 2 trasy, a wreszcie tylko właśnie 2 trasy one są wprawdzie dłuższa i takich zdarzeń raziły tak, ale są tylko 2 trasy często są cienia jest jakby już od razu jej mniejszy żeśmy się kłócili czasami kona kusi to za dużo powiedziane oczyści wspierali, którą postać przypisać, do której dzielnicy i prawda w zyskach dla Wrzeszcza odebrać Gdańskowi, gdzie zamieścić dane portret właśnie Wrzeszcz, czyli takie chwilowe Przedmieścia Gdańska czytam bogaci mieszkańcy Gdańska budowali sobie takiej takim dzisiaj przestrzeni letnie osie całoroczne będą paczki to ładnie najpier w Dolina w Dolinie królewskiej Dolinie strzeże, a i Jaśkowej Dolinie także my także we Wrzeszczu mamy 3 Doliny, które chodzą, jakby do do podnóża wzgórz morenowych, a następnie pod koniec dziewiętnastego wieku zaczęło powstawać takie już miasto robotnicze miasto drobną mieszczańskie, które zresztą opiewa swojej twórczości Inter gra bardzo malownicza część Gdańska nie wiem na ile pan już ta część poznał każdym razie nadzieje także 2 nośnikiem oczywiście to inna podróż ważni, kiedy będzie z pewnością inna podróż bierzecie właśnie reguluje Trójmiasto rzeź nie ono co innego znaczy dla pani akcyjnego dla mnie, skąd pan pochodzi Warszawy Warsza, w której części urodziłem się takie największej warszawskiej warszawską ości chyba, bo na samą Wisłą niedaleko starego miasta się na Starym mieście możemy powiedzieć no tak niestety Warszawy gdańskich stanął jakoś jestem tak warszawski jak ręka się w rękach jest warszawska właśnie urodziła w Warszawie zgodził się jakimś słoikiem po prostu przypłynęła Bóg wie, skąd na to także, tym bardziej warszawskim warszawska Syrenka i tutaj pauza mała, jeżeli pani doktor pozwoli zaproszę panią i naszych słuchaczy na informację Radia TOK FM po, których wrócimy do naszych kaszubskich przechadzek po Gdańsku państwa mają gości jest dr Miłosława Borzyszkowska Szewczyk germanistka z Instytutu filologii germańskiej Uniwersytetu gdańskiego wiceprezes Instytutu Kaszubskiej oraz prezes stowarzyszenia Güntera Grassa rozmawiamy o książce, której dr Mirosława jest współautorką wraz z prof. Cezarym od brata Prądzyński im obraz obrad czy bratem odbierają Prądzyński dobrze czy tak się odmienia przydomek tak jest ach, oraz z panią Bogumiłę Cichocką kaszubski Ano znikł po Gdańsku znaki i miejsca w przestrzeni kulturowej miasta to jest tytuł tejże książki pewnie po informacjach także powiemy w jaki sposób może zdobyć to chyba nie jest takie proste informacje już za kilka minut o godzinie jedenastej 40 informacja wracamy do programu off czarek studio dr Miłosława Borzyszkowska Szewczyk germanistka Instytut filologii germańskiej Uniwersytetu gdańskiego prezeska stowarzyszenia Güntera Grassa wiceprezeska Instytutu kaszubskiego współautorka kaszubskiego one znika po Gdańsku książki przepięknie wydanej, w którą można odnaleźć zdobyć kupić dostać, gdzie w, jaki sposób ona też tak wyglądać, by po prostu to bardzo oczywiste w jaki sposób udało się zdobyć no oczywiście to jest książka dla wybranych, a halny może nim znalazł się prawda jeśli podejmie jakich no, jaki trud pan np. zaprosił mnie stawia tak to wielki trudno go solidnie, ale te można ją otrzymać czy można ją zamówić w Instytucie kaszubskim, czyli wydawcy tej książki, bo właśnie nakładem Instytutu kaszubskiego stowarzyszenia naukowego, które prowadzi również działalność wydawniczą książka owa powstała można ją zamówić na w księgarni internetowej Kaszubska książka PL to myślę, że dla wielu jest najprostsza najprostszy sposób trzeba sięgnąć po komputer, ale też jestem Szkot obecna wybranych księgarniach Gdański gdańskich przy wejściu do kościoła Mariackiego naprzeciwko jest mała księga rynku albo też w zatoce sztuki w sztuce wyboru przepraszam sztuce wyboru na relikwiarze, ale do wyboru na terenie garnizonu, gdzie w właśnie w organizatora jak gdańskich targów książki książka miała premiera w tym roku wiosną i z tego co wiem te książki książka się cieszy zainteresowaniem rozmawiałam niedawno właścicielką, mówi że wiele osób po nią sięga tam słabnie tak eksponowana, więc to też jest piękne miejsce, gdzie o miejsce książką miejsce literatury w Gdańsku i skoro już jesteśmy we Wrzeszczu i oczywiście sądzie trasy wspomnieliśmy w w tym przewodniku ale, żeby pani miała za zapomnieć o trasach i pokazać taki swój Wrzeszcz albo kaszubski Wrzeszcz 3 minuty albo 5 minut albo w 7 minut od czego pani zaczęła od murem od relacji z czołowej od Morena taki tutaj w swego mojego kochanego bloku na ulicy mu ocenę 5, który mieszka również pan prof. Stefan Chin dałabym się pewnie jako osoba po czterdziestce sentymentalna kierunku swojego liceum, a do liceum mojego, który jest na strzeże to cały nr 9 swego czasu podążam często rowerem albo zimą na nartach biegowych to szkoły zagrały tak właśnie przez te nasze piękne lasy trójmiejskie po nasypie, którym kiedyś prowadziła w na początku wieku dwudziestego budowana trasa wyprowadzająca właśnie z Wrzeszcza na Kaszuby później przez wiele lat na po czterdziestym piątym roku została zniszczona i niejako z gdańscy taternicy wspinaczy żeśmy tam uczyli się wspinać na właśnie zburzonych murkach to było to to co robiłam po drodze do szkoły, a teraz podejrzeniom PK MK właśnie nową stronę Kasiu, Przyjdź od kilku lat możemy się cieszyć tym, że ta linia łącząca Kaszuby poza gdańskie z Gdańskiem już od nowa powstanie na pewno bym się udała prawda wzdłuż tego nasypu to jest raz, ale po drodze mają skręciła na Srebrzysko, bo nekropolia dziedzictwo osoby, które budowały ruch kasz kaszubską Pomorski albo wniosły czy dojść do pielęgnacji pilnowania tej kultury zarówno Kaszubi jak nie Kaszubi ci, którzy przyjęli tę tożsamość kaszubską na drodze wymóg wyboru wielu z nich właśnie jest na cmentarzu Srebrzysko to jest taka dla nas istotna piękny cmentarz leśny mam ziemię leżeć przyjemnie leży sama bym chciała tam kiedyś, więc przyznam się też takie miejsce magiczne dla nas, a potem wróciła do tego Gdańsk Wrzeszcz centrum i pewnie bym poszła szkołą doliną z powrotem i tam wśród tych chwil, a Villi, który pan przed chwilą wspominał m. in . pewnie doszłoby do miejsca, gdzie mieszkał Hubertus Jabłoński 1 z naszych Hubert Jabłoński ważnych postaci przed wojną Beger którzy, żeby zostać w Gdańsku i móc stworzyć w Gdańsku dalej kompozytor właśnie zmienia musiał zmienić nazwisko i zapłacić za to zapłacić ten z taką cenę, żeby tu zostać i wśród, tyle że lepsze Wedler tylko pozwolą na Super po wojnie to nie pasowało, ale trzeba było mieć tak jak on jest paru kompozytorów, ale po powoła to było nazwisko jego matki panieńskie także miały te korzenie słowiańskie, do których wracać jego żona była z rodu tryptyku zasłużonego dla kaszubszczyzny rodu, więc było do czego wracać tym niemniej muszę w ten sposób to robić wystawiono takie miejsca, które na pewno odwiedzę Wrzeszcz był tak duży i tak mały, że wszystko co na tym świecie wydarza się lub mogłoby się wydarzyć mogłoby się lub też mogłoby się wydarzyć we Wrzeszczu wydarzyło się to Energa tak to jest postać którą, gdy mówimy o Kaszubach w Gdańsku koniecznie trzeba wspomnieć Güntera Grassa niektórzy nam zarzucają kult Grassa, ale trzeba to powiedzieć no w sposób taki bardzo oczywisty gra gra z butą osobą, która w blaszanym bębenku, który ukazał się raptem kilkanaście lat po drugiej wojnie światowej zintegrował opowieści o Gdańsku i nie tylko te Macrona rację Paul narodowe polską niemiecką, ale także narracje mniejszości, czyli kaszubską i żydowską w Gdańsku, które tak naprawdę cały czas funkcjonują dziś naprawach przeci w pamięci ciągle musiał się, jakby cały czas wpychać pomiędzy te duże na narrację w meczach konfliktu są wykorzystywane w różnych celach i Grass to dla niego to mikrokosmos tam się, owszem jest to też historia zaczadzenia ideologicznego jak to zaczadzenie właśnie ogarnia drobnomieszczańskiej dorówna mieszczańskie warstwy to, ale jednocześnie pokazywał ten splot kulturowych Gdańsk Gdańska nieoczywistości granice, które przechodzą przez środek rodzinnych stołów wybory, który narodowe, które później za sobą pociągają konsekwencje jak np. blaszanym Bet matka Oskara jej kuzyn czy też kochanek Jan Ziobro Jan Broński jedno on obrońca poczty polskiej, który ginie na początku wojny jego żona jego rodzina zostaje z Gdańska musi się wyprowadzić na tereny po kaszubskie oznacza to wybiera opcję niemiecką jej rodzina nie może zostać już w Polsce po czterdziestym piątym roku Oscary potomek opuszcza Gdańsk, czyli gra sam pochodził z rodziny kaszubskiego matka, jaką to nazywa to było rodzina Eleny snów to rodzina gdańskich Kaszubów, którzy przyjeżdżali do miasta jak zasilali te warstwy niższe niektórzy o karierę robili w mieście, ale ceną wówczas najczęściej za to, żeby zrobić karierę społeczną była germanizacja, a w okresie powojennym polonizacja to, że warto spojrzeć co gorsza grywalizacja czy polonizacja, ale nie da się nie muszę odpowiedź na to pytanie czy różni górny Wrzeszcza dolnego dolny Wrzeszcz robotniczy to są osiedla, które powstawały w okresie na 1 w czasie międzywojennym tak i głównie były robotniczy, a ten górny Wrzeszcz to właśnie te Doliny samo centrum to willowe co po dzień dzisiejszy możemy, bo te wille podziwiać tereny willowe trasy w lasach trójmiejskich, czyli zupełnie inna też urozmaicenie terenu tak takie mieszczańskie centrum, a potrafi pani zanosić pierwszą Stephanie tzw. kaszubską właśnie Helmuta Hubertusa dilera niestety nie no to dlaczego pan powiedział rząd przygotował Hans przygotował myślę, że to trzeba przygotować 24 godzin na nowego, a chwilę się z dachem Kaszubskiej ta, który oficjalny nieoficjalną obydwa oczywiście o lepsze to nie będę panu wierzy pani na, a co z nami pani za najbardziej kaszubskie kaszubskich miejsc w Gdańsku Oliwa już tak kaszubskie walkę ze Słupska, gdzie właśnie spoczywają książęta szybko pomoc 1 różnicą, że Wawel architektonicznie obrzydliwe to jest kwestia gustu oczywiście, ale fakt, że nasza katedra Oliwska to jest coś pięknego gola gdańszczan w tym pięknym parku z Pałacem Opatów koniecznie trzeba również w parku się zobaczyć jak wiosna to chodzi jak lato jak wszystko się zmienia następnie, jaki to jest miejsce, gdzie również, gdy ci, którzy przyjeżdżali do Gdańska, jakby w oknach Rój ruiny właśnie Pałacu Opatów robili sobie zdjęcie, żeby pokazać teraz tu jestem czy, ale w każdym razie Oliwia Oliwa dla nas ma niesamowite znaczenie właśnie dlatego jest to nekropolia Książąt kaszubską pomorskich z dynastii Sobiesławiców po prawej stronie od ołtarza są ich groby to jest też miejsce, gdzie ważne dla rozwoju ruchu kaszubsko-pomorskiego wydarzenia miały swoją część jak np. powstanie w 1912 roku ruchu kaszubską ruchu młodo Kaszubów pierwszego pieszy organizacji Kaszubskiej chciwi właśnie członkowie tego zjazdu tam odprawi swoją pokłon przy Książąt pomorskich, a jednocześnie prawie nic się czy też kongresy kaszubskie kasz pierwszy Kongres kaszubskie w latach dziewięćdziesiątych wszystkie one są oprawione właśnie no o o pobytem tak czy też odwiedzeniem właśnie tego miejsca jest to też miejsce, które znajdziemy wielu wielu utworach liryki Szubski literatury, zwłaszcza w naszym na inne ważniejsze powieści po dzień dzisiejszy spod pióra Aleksandra Majkowskiego wydane w 1930 roku rzece i przygody Remusa właśnie Remus osoba, którą rozumieją tylko dzieci, bo się yorka garbaty dociera właśnie do oliwy z Gdańska, gdzie usłyszał mowę kaszubską na afisz Mark Fish Marcie, a także dziwił, że to były wczoraj Mariusz Marczak to też miejsce, gdzie koniecznie trzeba być usłyszeli potem po podążył do oliwy to jest kawał drogi z Gdańska nikt jednak także po taksówkę w wojsku, ale z tą swoją karę pełną książek to musiał pewnie co najmniej pół dnia na to poświęcić dociera rozmawia z kościelnym, który się dziwię, że jeszcze Kaszubi istnieją tak, bo ten mit o tym, ludzie szczątkowy, który zanika kość dużo pracy włożył w to żeby mi nie zagra w literaturze, a także lek. Kato Kantar już nie ma jeszcze Kaszubi Indianie Indianie Europy Kaszubi można powiedzieć, kiedy chodziła pani do dziewiątego liceum chodziła pani polewać po prawej stronie tej kolumny po lewej po prawej była podstawówka wówczas, a wolej chodziłam tej kolumny i trzeba powiedzieć, że no to jest liceum, które również opisała makata zwano znika choćby z tego powodu, że stara jak było tylko możliwość po przełomie demokratycznym, że by organizować nauczanie języka kaszubskiego wybraliśmy się kupą panowie okupu nikt nie ruszy to było nasze zawołanie na korytarzu i w siódemkę poszliśmy do pani dyrektor, prosząc ją, żeby nam zorganizowała nauczanie języka kaszubskiego tak, że to był rok szkolny 9090 pierwsze studentka Pomeranii wówczas na przepraszam, a członkini Pomeranii wówczas studentka Uniwersytetu gdańskiego polonistyki Katarzyna Kiedrowski uczyła nas w całej grupie był tylko 2 szopki, a reszta to było osoby zainteresowane, które z nami zwiedzały one ożyły po Kaszubach w ramach właśnie kramach PTTK koła PTTK no proszę ile wspomnień także jest wspomnień czar w tej książce bardzo bardzo pani dziękuję wszystkim, którzy chcą Ano żyć po kaszubskim w Gdańsku zachęcam do przejrzenia te książki Kaszubskiej Ano ni po Gdańsku znaki i miejsca przestrzeni kulturowej miasta książka wydana przez Instytut kaszubski panie dyrektorze dziękuję za zaproszenie cieszy że, że mogliśmy porozmawiać właśnie o tej książce tak bliskiej memu sercu bardzo dziękuję za to, że znalazła pani czas dr Miłosława Borzyszkowska Szewczyk germanistka z Instytutu filozofii germańskiej Uniwersytetu gdańskiego prezeska stowarzyszenia Güntera Grassa i wiceprezeska Instytutu kaszubskiego państwa i moim gościom także współautorka tej książki, które dzisiaj rozmawialiśmy dziękuję serdecznie informacji już za kilka minut po godzinie dwunastej po informacjach Mikołaj Lizut i jego program dzisiejszy program przygotował Paweł Ziętara, ale jakością czuwał Kamil Wróblewski Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: OFF CZAREK

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Teraz wszystkie pakiety TOK FM Premium 40% taniej!

KUP TERAZ 40% taniej

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA