REKLAMA

Szewach Weiss wyjaśnia, skąd w Izraelu wziął się antypolonizm. I odpowiada Rigamonti na pytanie, "którego nikt mu wcześniej nie zadał"

Rigamonti plus 1
Data emisji:
2019-09-30 19:10
Audycja:
Rigamonti plus 1
Prowadzący:
W studio:
Czas trwania:
53:32 min.
Udostępnij:

"W szkole religijnej to musi być problem" - mówi Szewach Weiss Magdalenie Rigamonti podkreślając, że to musi być problem teologiczny: jak wyjaśnić, gdzie w czasie Holokaustu był Bóg. W najnowszym odcinku "Rigamonti plus 1" prof. Szewach Weiss - były przewodniczący Knesetu i były ambasador Izraela w Polsce o Holokauście, pamięci o Holokauście i o tym, co z tą pamięcią będzie się działo w przyszłości.

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
ludzie z nami od nieznanej strony ludzie nieznani, których trzeba poznać wyniki Mondi + 1 zaprasza Magdalena liga ma dobry wieczór dzień dobry Magdalena Rigamonti moim państwo gościmy dzisiaj pan prof. Szewach Voice autor 108 książek proszę państwa polityk ambasador Izraela w Polsce przewodniczący Knesetu człowiek odznaczony wieloma nagrodami ostatnio nagrodą po pokoju panie profesorze, ale jechaliśmy razem i po tak po cichutku, paląc fajkę pozwoliło panu w moim samochodzie Rozwiń » powiedział, ale nie w studiu nie wstyd, ale w samorządzie powiedział coś się wydarzy coś się wydarzy coś wisi w powietrzu i zadrżało panie profesorze co się wydarzyć to tak Spodka jest, kiedy myśmy się spotkali temu pół godziny, a tak wybuchło spontanicznie, bo akurat mają te 2 telefony z Izraela 1 z redaktorów zapraszamy na taki wywiad rzeka radiu izraelskim bardzo popularny program tam zapraszają on przeważnie takie starszych ludzi, że mają jakiekolwiek doświadczenie są związani historią powstania Izraela społeczeństwem izraelskim politykom i zmiany są ponosić winy pan znaną postacią w Izraelu Tomala zaprasza jutro w radiowozie kilka minut znowu inny redaktor też w jakiej sprawie jakiś wywiad no i te 2 się wiary w Polsce to człowiek w takiej sytuacji czuje się możność mistyczny może coś jak się po podświadomość czuje się, że sił żegnają ze mną ja nie bardzo chcemy pożegnać czemu chciał jeszcze mam coś do zrobienia jeszcze mam kilka celów, ale akurat tak spontanicznie powiedziałam tak to jak powiedział, że pojedziesz po żydowsku w takich sytuacjach człowiek mój ojej to było takie ojca tylko trochę dłuższy ja też powiedziałam o tylko tylko w środku wewnętrznie czuł się wystraszą od razu się przypomniało co co 23 lata temu mówiła Anda Rotten bark, że coś wisi w powietrzu ono mówią to w kontekście wojny żoną czuje że, że jesteśmy takim przednich kół przedwojennym, jaki w kontekście, jakiej wojny takiej wojny, że jesteśmy znowu zamieszani w jakąś wojnę panie profesorze teraz Sierra aktualnymi i nie wie czy pan wojny właśnie właśnie zajmują się jednak polityką międzynarodową i czując ją na podstawie jego osobistego doświadczenia w tych sprawach nie tylko powiedziałem podczas uroczystości, kiedy był nagrodzony nagrodą pokoju, któremu kilka dni żyć ja czuję, że świat idzie w kierunku pokojowym właśnie teraz aktualnie mogły dać kilka przykładów aktualny przykład jak się zachowuje najważniejsze teraźniejsze lider świata prezydent Donald Tramp prezydent Stanów zjednoczonych on już rządzi w 2 ,53 lata on nie wychodzi na wojny oni o prowadzi różne rozmowy z liderem północnej Korei i ogniem on prowadzi różne rozmowy z prezydentem Chin on TUI tam prowadzi rozmowy z Putinem on prowadzi rozmowy z Beniaminem Netanjahu często mamy bardzo bliski Sojusz Stanami Zjednoczonymi ostatnio np. celnym kryzys ropy naftowej w Arabii Saudyjskiej, a już wszyscy mówili wojna wojna wojna spokojniej, mimo że wyszedł z tego nawet nie pozwolił w cudzysłowie Arabii Saudyjskiej wyjść na wojnę są szuka drogę do jakiegoś nowego nowych negocjacji z Iranem to nie jest bardzo wygodnie Izraelu złoży punktu widzenia, bo my jesteśmy tam blisko do nich, a ja nawet nie w tej swojej pewien, bo lepie używać dyplomacji niż wojny powiem coś ogólnego nawet Rosja nie może sobie pozwolić wojnę ona ona to robić sami dość brutalnie, używając swoją lotnictwo bombardując z ludzi giną no właśnie, ale dzisiaj chodzić ludność nawet w kraju jak Rosja żyje autorytarna demokracja powie coś takiego takiej system rosyjski tam nie może sobie żaden lider pozwoli stworzyć sytuację, na której rodzice i rodziny będą czekać na lotniskach na tłumy są jeździć i tu już bardzo głęboko humanistyczna interpretacja nowej demokracji nie zabijać i to jest coś ciekawego dać toczy się wojna terror istnieje, ale one są całkiem inna i mam nadzieję, że tak będzie dalej, że to jest ten kierunek ziemi ludzi mając na szkło na różnych, bo mając alternatywy elektroniczne mając wpły w używający Facebooku i tu wszystkich wszystkich i sposoby w tej rewolucji elektronicznej pan też na Facebooku panie profesorze proszę pan też na Facebooku pani ja jestem aleja nigdy nie czytam ja nie mam Facebook nie żyłem w Facebooku szczerze powiedziawszy nie bardzo umiem to robić to dzisiaj jeszcze pisze takim instrumentem ja wiem takim piórem nawet tych moich książek tak napisałem, ale przyjaciele jednak co sobie mówią o tym, Facebooku jednak wrażenie, że Szewach Weiss jest w tych mediach elektronicznych obecny, czyli pan nie ma strachu panie profesorze, bo pan wiele razy mówił o strachu, w którym pan, że w czasie drugiej wojny światowej strach towarzyszył panu przez nie przez całe życie, że to jest największa siła, którą pan pan pana napędza nie ma człowieka bez strachu strach jest normalną 6 natury ludzkiej strach sprawa jest czy można się przyzwyczaić to strach co przyzwyczają się pan mnie to dobrze nie można się przy tutaj można się przyzwyczajać do jakiegokolwiek upadł uwalnia KUL, ale to się toczy wewnętrznie człowiek krzyczy, ale wewnętrznie płaci się boję ja się bałem mieliśmy do tego przyczyny podczas zagłady, kiedy byliśmy schowani w podwójnej ścianie, kiedy byliśmy schowani na strychach kryliśmy schowani w łóżkach pod pierzyną, ale jak ojciec mówi do małego się waha jak krzyknie też Szewach to się dusza wtedy się urodził dorosły Szewach wtedy, że skończyło moje dzieciństwo i pan się obawiam się ślad zrozumiałam co widzi co znaczy i dzisiaj mogę zrozumieć, że człowiek w sytuacji, w której może stracić życie albo on albo jego bliska rodzina czasami w takim piekle jest zmuszony do tego, żeby nawet zadusić swego dziecka, żeby uratować 0203. czwartego to są niemożliwe w sytuacji, że stworzy diabeł 100 reżimowy totalitarny i to było właśnie piekło tam nie ma reguł tam człowiek wraca do bardzo podstawowych instynktów strach jest 1 z tych instynktów było tam ośmioro wtedy pani profesor na 1 niejeden Małysza, bo chyba wszyscy żyli 1 małe szyła 1 mały Śmigiel Szmuel Szmulik moja mama świętej pamięci Gienia mój tatuś Meier świętej pamięci moja siostra Mira świętej pamięci moja ciocia Chin da świętej pamięci mój brat Donek starszy brat żyje żyje jest trochę sztywny dach dziś rozmawiałem z nim w polityce izraelskiej, kto stworzy rządu nasz były wybory są sprawy konstytucjonalisty polityczne trudno stworzyć nowy rząd, bo to się podzieliło pół na pół i wg nie wiemy dokładnie, kto będzie miał to możliwość polityczną stworzyć nową koalicję sobie z moim bratem rozmawiamy on w Jerozolimie teraz w Warszawie telefonicznie załatwiamy sprawy Państwowej światowe, a nie dzwonił, żeby się żegnać panie profesorze między nami nie mówimy o tym, bo jest jeszcze starszy ode mnie nawet nie mówimy o naszych chorobach, a każdy ma bez wieku na pewno to niepisana umowa rozumiem to jest taka taki zwyczaj to jest taki braterstwo bardzo bliski zawsze był panie profesorze rozmawiał z Normanem Daviesem profesorem historykiem na bardzo wybitny naukowiec i powiedział mi takiej sytuacji, że 70 czwartym roku w ambasadzie Izraela w Londynie zebrało się 30 angielskich historyków zaproszonym gościem był był pan profesor i uda Bauer z Izraela oraz słynny naukowiec starszy człowiek teraz życzymy dużo zdrowia i on był też doradztwem naukowym Instytutu Yad Vashem na czele, którego miałem zaszczyt być kilka lat za nasze bardzo dowiemy się ważniejsze historyków co do drugiej wojny świat co owej co do losu Żydów co do los miasteczek tak wybity czy wybitny naukowcy i oni Davis, ale profesor bała wtedy powiedział te 45 lat temu już w razie liczy 45 lat temu o takim systemie dotyczącym Holokaustu jak nauczać o Holokauście jak historycy powinni te wiedzę przekazywać w tym systemie były ofiary tylko wyłącznie Żydzi zbrodniarze, czyli hitlerowcy, ale nie Niemcy, bo słowo Niemcy nie padało i bierni świadkowie czynimy my Polacy, kiedy Norman Davies powiedział, że jego teść Polak też był MAK House w Dachau jeszcze kilka milionów Polaków ucierpiało to niemal przepędza ono Davisa z tego z tego spotkania i ja to aż tak jak chciał pana zapytać, bo pan w tym życiu i historycznymi życiu medialnym życiu politycznym jest od wielu wielu wielu lat jak to nauczanie Holokaustu nauczanie o Holokauście wypływało z Izraela jak to wyglądało pana partii ma na to ważne pytanie jedno odpowiedź historyk ma swoją swoje podejście jest związany niż jakąkolwiek historię Zofią albo ją tworzy 1 z tych którzy, który był ogółu do innych historyków był właśnie jest do dzisiaj profesor udawała natomiast Norman Davies też dla wielu ludzi on jest symbolem szczerego naukowca i mówiąc zajmują się historią popierają się na jego działa naukowe, więc nie ma 1 odpowiedzi służy podejście nigdy nie będą takie zjawisko kolos, kiedy cały świat się zmienia, kiedy Niemcy tworzą piekło na tych ziemiach piekło, w których nie ma żadnych ustaw żadnych nie było żadnych przykazań, które w, którym każdy gestapowiec zwyczajne człowiek może zamordować kogo chce Żyda na pewno albo musi go zamordować, w którym ludzi, że mają człowiek, który ma swoją małżonkę i kocha się ją, który ma swoich dzieci, które ma swoją turecka rano jeszcze grana fortepianie pomaga swojej córeczce córeczce złożyć fajnie jej warkoczy idzie do pracy kilka kilometrów jedzie sobie na motocyklu to Auschwitz i tam pracuje, paląc żywych ludzi tak, ale przecież to zjawisko, że nikt nie może dać sobie rady z nim i nikt nie może dokładnie odpowiedzieć dlaczego, kto i t d. Janusz pali panie profesorze nie tylko Żydów tylko Polaków Cyganów zaczyna się dyskusja jak te fakty są pamięć ram aktów podstawowych 1 podstawowy fakt, że Hitler jeszcze w swojej książce manka w Monachium kilka lat przed zdobyciem rządu niby oficjalnie na oficjalnych wyborach po miesiącu to było już fałszywe wybory, ale pierwsze wybory początkiem stycznia 3003 . roku wywołał zdobyła 40 poseł, jakby nie kłótni między socjaldemokratami innymi to by nie był także wina leży też do wyborców jak się widzi na wybory to jest bardzo odpowiedzialną sprawa kogo wybierasz to nie wybiera kogoś wiesz kim jest wiesz, o czym pisze można nie wierzy, ale jednak uwaga uwaga niebezpieczny, więc likwidacja totalna Żydów była jego planem takiego zjawiska historycznego niem pomoc nie ma historii ludzkiej systematycznie jeszcze po morderstwie był to milionów Żydów styczniu czterdziestego drugiego kurz odbyła się konferencja na ulicy one z 20 w Berlinie koło jeziora piękna willa jest dokładny raport, kto tam uczestniczył, a ideowych, a my i t d. ktoś zajmuje psami, kto dostarczy kanapki, z jaką marmoladą i to od ministra ty w niej KUL postanowili o Final Sojusz zamordować zlikwidować wszystkich Żydów na świecie oprócz amerykańskich ujawnia się tak po niemiecku o rynku już za porządek musi być listą dokładnie w Albanii 900 Żydów w związku radzieckimi w Polsce jeszcze 3  000 000 co 2  000 000 jeszcze zamordowana, bo tam napisane, że 1,51 000 000 już załatwiona sprawa 1 , 51 000 000 Włochy wielka Brytania z tego oni byli tacy dokładnie, że z tego powodu, bo wiemy same dokładne statystyki Żydowo na świecie dzieje się w dziewiątym roku po to, wg statystyk aż tak mówiąc cynicznie, więc wiemy dokładnie, że ich podejście do Polaków Polska Lebensraum to jest potrzebna na rolnictwo Polacy będą tak trzeba zabić jak najwięcej o tym, się pisze nie ma takich dokładnych dokumentów, ale robią to i mordują Polaków elity różnych ludzi niewinnych Polaków wzięli już panie po mordują Polaków woli potrzebują do ziemi wystarczy 20  000 000 Polaków 15 niewolników tak jak powiedział, że Żyd był dla nich ponad dla nich Unter moment pod człowiekiem żyć, by nieść będzie 0 nie człowiek, więc mamy coś wspólnego, że jesteśmy na celu ofiarą i faktycznie byliśmy ofiar hitleryzmu tych wszystkich, którzy współpracowali panie profesorze tylko ja nie jest ponowne tylko ja pytam czy taki taka idea w Izraelu się w tym 70 latach zrodziło taka idea kształcenia i uczenia o Holokauście żeby, żeby ten system wyglądał tak jak powiedziałam, że ofiary to Żydzi zbrodniarze to to hitlerowcy, a bierne ofiary to to Polacy, bo skoro takie spotkanie dla 30 historyków został zorganizowany wtedy no to to to nie mogło być jednostkowo działanie siedemdziesiątych latach jeszcze już byłem dorosły już nawet się bowiem już byłem wykładowcą na Uniwersytecie jeszcze nie codziennej polityce ja nie pamięta, że było tylko jedno podejść był już podejść podejście do czego pani profesor historii naszej polskiej do stosunków po 1 sprawa pamięta i czuje i wiem pie na podstawie różnych badań naukowych i osobiste doświadczenie też wiem, że stosunki między polską Izraelem były bardzo niedobry zły nie mieliśmy stosunków dyplomatycznych 31007 . Polska zamknęła ambasadę w telewizji wiem dokładnie, że się dziesiątym ósmy roku wypędzono kilka tysięcy Żydów dali im znak trzymają bilet jednokierunkowy wiem dokładnie kilka tysięcy moich braci Żydów przyjechali wtedy do Izraela sześćdziesiątym 0708. dziewiątym wiem, że to była elita inteligencja kilka z nich pracowała z nimi razem na Uniwersytecie w Hajfie n p . Zygmuntem bałaganem jego małżonką się winem jeszcze kilka naukowców kilka bardzo ważnym dziennikarzy ów reżyserów łamał to był ważny dorobek do społeczeństwa izraelskiego to wiem wiem, że większość Żydów może wszyscy w Izraelu na świecie mówiąc delikatnie nie byli zadowoleni z tego, że my nie możemy pojechać do Polski nie możemy odwiedzić grób naszych rodziców ja wiem grup o miejsce, gdzie pro nie możemy być blisko n p . od Glinki gdzieś tak Góra kości prochu ludzkiego zamordowany przyszedł wtedy właśnie nowi panien wywołała głęboki antypolonizm tam i tego nie można ukryć nie da się ukryć nie trzeba szukać natomiast kiedy Polska przeszła te procesy transformacji demokratyczny, kiedy pojawił się ruch Solidarność już 80 tych latach początkiem, kiedy odnowiliśmy stosunki dyplomatyczne w roku 1990 zaczyna się odnowienie dobrych stosunków nie ma między wszystkimi, ale pozytywnych i są różne historycy, że cały czas pasą się na to historie tak to dzisiaj do 60 godzin na chorobę mogą ogólnie myśmy byli ofiarą totalną na polskich ziemiach lała się kre w w 4 pół 1 000 000 Żydów, bo Niemcy postanowili wysłać do Polski na zagłady Żydów z Francji Holandii Słowacji, skąd nie im to było logistycznie nadało im się, ponieważ tak czy tak mieli tutaj w Polsce najważniej więcej ofiar potencjalnych nie z tego powodu, że oni wiedzieli, że Polacy są antysemici do tego będą woleli to jest mit po Pulsu powodu KUL niemieckie transportu Miejskiego sportu mamy tu jeszcze jedno sprawa nie chcieli to bardzo zrobić w Niemczech po doświadczeniu w Dachau i Bergen Bel ze i Rewers Wiki tak dalej jednak w Niemczach kościół część kościoła był bardzo niezadowolony znajduje u nas użytej w Orzeszu żyć część opinii publicznej nie zgadza się na taki system mordowania innego narodu starszych braci tak pan tym sobą w Polsce Polacy umierali byli zabijali Polaków i że to byli szmalcownicy teraz ja chcę być aktualne ostatnio są aktualne, czyli o o ostatnie dni w ostatnim mówią dużo pracownika do jakiego powodu powiem pani i jak ja jak ja czuję n p . ja osobiście przejmowała się prawie cały czas sprawiedliwym innymi pomyślałem, że to jest szczyt bohaterstwa to szczyt moralności każdy Polak każdy człowiek ma być dumny, że miał takich braci czy zginęła to jest ogólną odwaga to jest odwaga to jest bohaterstwo wodziły matka nie rodzi dzieci na bohaterstwo czasami ochotę szkół jest przypadkowy nie jest taka sytuacja musi ratować kogoś nie możesz ratować siebie kogoś ale, ale wielkie, ale ci ludzie wiedzieli, że oni dostaną kary śmierci tak było rodzina Ulmów tonie ci ziemi ratowali pani są to owa jej mąż Roman godzina Góra luf rodzina rodzina pani potężnej ktoś osobiście przykłady znałem osobiście czuję do dziś to są moi rodzice, a on natomiast o szmalcownikach mówili ci ziemi, ale mieli paskudny doświadczyliśmy osobnikami było dużo w Polsce wyników też, więc teraz na tle tej nowelizacji i piętek tej ustawy tyle mówiło szmalcowników, ale teraz szmalcownicy wzięli górę nad planem powiedzieli panie profesorze teraz z tą to było niepotrzebne mieście wydaje, że już stosunki byli dobrej drodze każdy prawie zna wie dokładnie każe na świecie, że nie było polskich obozów zagłady nie ma czegoś panie profesorze jak partia dla Ameryki to to to już nie tylko między budowane były panie profesorze było tak Obama popełnił błąd albo tenże napisał to się mowy kilka lat, kiedy on nadał to nagrody krakowskiemu to Karskiemu się należy strona go tak jak to jest Super sprawiedliwy wśród narodów świata miałem zaszczyt osobiście go spotkać się do moich gości w trzecią moim gościem w moim domu w Hajfie moja małżonka świętej pamięci Esther jeszcze przygotowała zapyta się moim musi jak wygląda polskie członkowie rodziny pochodzi z Litwy przygotowałam pamiętam jak opóźnia kipi Logi i był piękny wieczór potem pojechaliśmy do Kuby kibucu powstańców getta, w którym Karski miał swoje Czeczenów jest taki sam pomocy zresztą, że Karski panie profesorze pojechał do Ameryki powiedział Roosevelt owi o getcie mogę powiedzieć, że Roosevelt powiedziała, że mają hojnie pani profesor się mówiąc o odpowiedzialności tak Roosevelt nie był on ją miał taką filozofię, że on nie chce, żeby to wojna była na celu ocalenie Żydów, bo bardzo duży walczące czy nie zechcą być ofiarą mówią żołnierze oficerów, żeby wyzwolić Żydów to czuł, ale on nie był w porządku to jest delikatnie powiem natomiast cięć chciał się zachowywać inaczej się zachował to inaczej to Polski też Churchilla nauczyli się z tak to jest sprawa historyczna baza, ale wracając do naszego tematu konkretnego powiem tak ten, że miał swoich sprawiedliwych uwielbia ich i ogólnie ma pozytywne podejście do polskiego narodu i czuje to wspólnoty ofiar tenże ma paskudne okropne doświadczenie szmalcownika ami czuję to inaczej proces rządu w ogóle nie odchodzi jak program jak uczyć o Holokauście o jak uczyć czasu co mówić całą prawdę na stole to naprawdę było to i było to to było piekło i warunki byli ludzi żyje za pieniędzy szmalcowników byliśmy solistami byli ludzie wpadli do sytuacji, że chcieli sobie wcale dzieci myśleli jak dadzą jakiegoś Żyda i solą sobie życie byli źli ludzie byli lisią było bardzo dużo dobrych ludzi byli obojętni, a większość była przejmowała się swoim życiem swoją egzystencją i Polacy Żydzi podstawową swoją osobistą egzystencję i zachowała się tak jak ludzi zachowuje się w piekle bez szczegółów tylko instagram inny odpowiedź nikt nie ma lepszy odpowiedź tylko tak jak powiedziałam pan czuje, że co się dzieje pana pokolenie to są 8090 jeszcze żyje jak gry 10 mój brat 90 jak się patrzy na mego brata będzie mostu też za chwilę nie jeszcze trochę 9 lat panie profesorze to to pokolenie zaraz przestanie mówić to pana pokolenia ja o tym, mówiło czy to leży ta historia nie zostanie zmarnowana lenie nigdy nie przestanie mówić wszystko jest napisane nagrane tysięcy filmów setki tysięcy książek życiorysów miliony w samym Instytucie Yad Vashem 84  000 000 dokumentów orzekać, a potem w jakiś polityk panie profesorze i mieli zawsze będzie żyje to jest tak jak religia temu 2 tysięcy lat zginął Jezus Chrystus Żyd, który stworzył nową religię, która nas już wg Jana Pawła II ja jestem starszym bratem pani wg wieku też nie widać pani profesor mimo, więc i to ta moc ta energia jest niewątpliwie niesprawiedliwość istnieje do dzisiaj ta religia czyszczenie Rzym prawie 1,52 miliardów ludzi na świecie ona nie tylko, że nie ginie on się rozwija i partii religijnych mamy na świecie w Polsce wszędzie kościoły książki filozofia teologia, więc wolą Kos jest taką nową religią światową łączy wszystkich Żydów pani profesor nie całego kulturalnego świata nie zabijać przecież jak mordują Żydów mordują człowieka Żyd jest człowiekiem potem on jest Żydem potem z Żydem pochodzącym z Afryki, a potem to nie jest Izraelczyk wiem, że chce się pozbyć część kultury żydowskiej diaspory tworzy nową kulturę izraelską, a część chce być świeckie, ale jednak jak umiera jest pochowany na cmentarzu żydowskim, a mieliśmy za daleko co do przyszłości wg naszej religii nie wolno być po okiem, więc nie chciałbym być po okiem tak naprawdę nie wiemy co się zdarzy na świecie co będzie na światowym klimacie jak będzie wyglądał świat, że jeszcze państwo będą mieli siłę zdrowo jak będzie wyglądał świat, w którym nie, w którym będą stworzył inny rząd nie na podstawie partii tylko na podstawie netto populizmu i t d . nie wiemy co będzie tak dokładnie w duchu do pana przychodzą i co mówią panie profesorze Janowi nie mogę powiedzieć jak będzie wyglądał Izrael np. 10 lat ja wiem co chciał chciałbym, żeby pokój między nami Palestyńczykami jest dosyć chciałbym, żeby każdy młody człowiek mógł poświęcić swoją młode życie na naukę nie służyć armii 3 lata obowiązkowo chciał, że rodzice się nie spali telefony komórka komórkowym i nie czekali już na jakąś wiadomość od swego synka czy córki służący na granicach Izraela i t d. ja miałem taki sen zawsze, kiedy byłem w armii 500406 . roku tam spotkałem moją małżonkę strony bywa też żołnierzem myśmy wychodząc tak myśleliśmy będąc parą już będąc razem jak się rodzi nasze dziecko już nie będzie służyć robi rodziły się nasza córka i VAT jest dziś wybitnym naukowcem profesor na poziomie światowym i ona służyła armii urodził się syn no służyłaby urodziła się wnuczka urodziła się do oczka służył Warmii ja bym bardzo marzy ja marzę o tym, że jak się chodzi o mieście będzie prawnuczka czy prawnuk, żeby już służby złożył kilka miesięcy tak jak nie są marzenia nie proroctwo pana zapytam duchy ponownie popatrzył i nie odpowiedział na to pytanie panie profesorze, dokąd pani redaktor zabierze może pani odpowie na to jak do kierunek ja zmierzam do tego żeby, żeby się dowiedzieć co pan panie profesorze, bo mam poczucie, że pan wie więcej nie tylko z racji tego, że pan 84 lata tylko z racji tego, że pan bardzo dużo przeżył i że metafizyka to nie jest panu słowo obce powiem tak historia nie powtarza się mówią, że powtarza się to wywrotowe stwierdzenie panie profesorze, więc z tego powodu nie wiem na podstawie doświadczenia, bo byli tak takie czuję, że świat idzie w kierunku pokojowe i to przecież nie tylko świat bliski wschód też i to cieszy, a intuicja intuicja jest też taka, że w przyszłych latach bliski rata będzie wojna światowa będzie dalszy ciąg, którą chciał walczyć z tą TEN-T nie są okropne dla człowieka dla rodziny, którego konkretnie trafia ponad człowieka żyjącego na południu Izraela, na którym napada rakieta i rodzina ginie czy odwrotnie rakietę izraelska w strefie gaży ginie rodzina ludzi dzieci dla nich ta wojna jest okropna konkretnie, ale mówiąc kolektywnie jeśli można statystycznie świat teraz idzie w lepszym kilku jest pan 1 z wielu osób, która tak pozytywnie mówi przyszło przyszłości pani profesor może z tego powodu, że właśnie na podstawie tutaj podstawie mego doświadczenia jednak i politycznego i osobistego, ale mówi kustosz nie wszystko może zmienić bardzo stocznia chcemy opowiedzieć nie tak dawno po w czerwcu byłoby w Izraelu spotkałam się z, a do willę bardzo znaną panu jako się czuje ziemię od jedno SA rozmawiała cała historia osoby stanowi gender powiedziało powiedział rzecz zaskakującą siłę w telewizji czy uda im w telewizji, aby ona mieszka w diagramie zamierzała w jej mieszkaniu teraz mieszka ambasador Polski, ale pan Marek Magierowski reagują w oświacie fajne mądre dobre ambasada pan Adam Lambert tak jak pan, bo ukrywana przez polską rodzinę przez państwa Sawicki w Warszawie oni mają podobne podejście do mego co do Polaków nie ma u nas nie ma Unii i nie ma umie ster to nowego podejścia do Polaków, skąd wiemy się bardzo dobrze znamy skoro wiem moja szkoła rolnicza było około musiało audi nazywa się Rosji i myśmy szli do tej samej szkoły troszeczkę starszy tak, żebyśmy spędzili naszą młodzież razem rozmawialiśmy nawet po polsku, a ta moja polszczyzna zawsze sława bojowej Hans Polski, a wiem tyle lat nie używałem to rodzice lubią się tak pan kryguje panie, ale pasażerską oraz jej mąż taki wybitny rzeźbiarz, bo moja ostatnia rzecz, że bez problemu z ich strony razem, kiedy na otwarciu muzeum Polin byliśmy dość tutaj ona z mężem jeszcze Święty panie profesorze wie pan co powiedziała Anna Wittenberg tak, że ona jest tchórzem, że ona całe życie myśli coby było, gdyby do nich coś przyszedł powiedział ukryte dzieci ukryte rodzina to nigdy by nigdy, by się nie zdecydowała i te słowa i tych słowach myślę ja uwielbiam od o tej decyzji my ją wielbią ją też z tego powodu to szczerość po to, czasami mówią rozmawiam studentami KUL to jest rozmowa bardzo ważna jak to było ci sprawiedliwi jak to wyglądało, dlaczego tak mało o odpowiedź zawsze taka i 1 taki jednak taka to już niemało dopóki człowiek sam nie przeszedł ten egzamin osobiści ratować kogoś winnego czy sąsiada czy kogoś innego obcego, kiedy grozi mu kara śmierci ponoszeniu żywe to słowo mało także przypadkowo nieprzypadkowo mamy to samo podejście to jej odpowiedź była bardzo szczera i moja odpowiedź będzie podobny ja myślę, że intelektualnie chciałby ratować każdego człowiek ale jakbym miał odwagi poświęcić swoje życie dla obcego człowieka i swoich dzieci swoich wnuków nie na swoich dzieci prawdopodobnie tek prawdopodobnie ja nie bierze sobie, że miałam miał odwagę je poświęcić moje życie moja dziś poziom ten film wątek się po ludzi poświęcić życie dzieci, żeby ratować innych to wszyscy bardziej skomplikowaną skomplikowaną sytuacją przestrzegam rzeźby Samuel Willenberg przyjadą do Polski, bo ciągle są są w Tel Awiwie staną stanu w Treblince też widziałam te jest co posłowie absolwentem Treblinki wizję Bell straszne straszne sformułowanie to jest zaś linka logowań każdy obóz zagłady zresztą obóz śmierci był okropny, ale tu też jest piramida i Treblinka, bo na szczycie Treblinka mat razem tak na cześć szczyt sadyzmu niemieckiego szczyt czarna dziura w historii nieludzkiej ludzkiej, ale nieludzki czarnych dziur ciemnota i w tej nocie każdy sprawiedliwy był małym światełkiem w tej jaskini światełkiem nadziei i to światełko pamiętam nigdy nie zapomnę pan pójdzie do tych 2 redaktorów do tych 2 programów w Izraelu i będzie będzie opowiadał o tych świateł to jest ciągle nie można siedzieć godziny opowiadać zwracają się mówią do mnie się w wiecu tylko treść takich podstawowych faktu użycia to jest to jest podstawowa sprawa to był Rysiu ja codziennie moich snach ja widzę ich ja widzę swojej mego zawodowego dziecka 1 dziecka i dziadka Hirsch babci windy widzę, iż i ciocia swojego moich kuzynów ze strony wujka sza jest ze strony wujka Jose Lu oni wszyscy sił owijają ja widzę my mamy człowiek po takim doświadczeniu ma tak jak, używając słowa pochodzący źródło to są religię żydowską i kule z północy królewską dnia kule szkody ja żyjemy pracujemy jakoś każe każe nam się Kulesza nocy sny mojej co jest związane z tamtymi czasami to się nie zapomina niemożna pominąć czegoś takiego, a to tylko kilka lat z pana dzieciństwa panie profesorze, którą pan, mówi że nie było nie było dzieci z tym, kto napisał o tym, że patrząc się na tych Żydów Lublinie czy Niemcy wchodzą do domu wyrzucają Jach i maszerują w kierunku Majdanku śmierć jego przyjaciel rów mając 13 lat dziecko w drodze przystąpi pół godziny do 100 całkiem siwy włos wystarczy 5 minut z takim strachu, żeby go nigdy nie zapomną bądź panie profesorze pan przekazał w genach traumę przekazał swoim dzieciom przekazał swojej wnuczce jeszcze nigdy nikt się nie pytał nie nadał mi takie pytanie secundo teczkę czy tak moja córka i fakt jest historykiem zajmuję się sprawami etycznymi praw człowieka obywatelstwo ofiarami uchodźcami bardzo popiera to myślę trzeba otworzyć bramy serce dla uchodźców, bo każdy z nas był uchodźcy jest dalszym ciągiem potencjalnemu chodzącym to jest moja szuka mój syn wie o tym, rozmawia o tym, rozmawiamy o tym, często on jest pracownikiem socjalnym robi dobrą dla innych ludzi moja wnuczka, a było skończyła teraz szkołę filmową w telewizji na Uniwersytecie w telewizji już było w Polsce przyjeżdża i nagrywa teraz film będzie nazywać się Sonia o sprawiedliwy wśród narodów świata to Niewiem czy w genach, ale ta atmosfera, a istniejącą w domu w tej sprawie na pewno miała ma jakiś wpły w, kiedy pozwolono panu mówić panie profesorze o o tym co pan przeżył, bo wielu ludzi, którzy przeżyło wojnę przeżyły Holokaust trafiło do Izraela opowiada mi, że nikt nie chciał słuchać no to mit mit to dobrze pan, tyle że są chcieli słuchać u ogólne podejście do nas było niesprawiedliwy niby byliśmy ofiarą naszego strachu jak barany do rzeźni to są okropne słowa, ale znała i to padały to bardzo bolesna dopiero po sądzie mana właśnie w tej sprawie zajmuje się moja zastęp jak ja stoję na czele centrum badań nad współczesnym Izraelem i pracuje ze mną jako zastępcy tak praktycznie jako dyrektor wyjaśniał tyle siły pani dr hab. Elżbieta Koszewskiego w tej sprawie wydała kilka artykułów badającą sprawę dokładnie rozmawiając, badając archiwa w Izraelu i zbadała do dość siły głęboko do szeroko tę sprawę, kiedy ktoś zmienił to podejście, kiedy przestaliście być Baranami prowadzonymi na sądzie rwana są trwało rok i całej, że słuchawkami jeszcze był wtedy telewizji WizzAir i wszyscy dowiedzieli się co dokładnie było jakimś piekle myśmy żyli wtedy co można było zrobić 4 co nie można było złożyć 4 tak wtedy zaczyna się zmiana dzisiaj już już dawno nie mówi o tym, tak inaczej właśnie mówią o nas panie profesorze pan był też przez chwilę dziennikarze pan założył Instytut mediów na Uniwersytecie w wyprawie to pan wie o tym, że to jest czwarta władza, że media to jest ogromna ogromna liczba szósta to po podczas pierwszej światowej wojny był wtedy 5 co Rosja rozłam, że teraz mit jeśliby było czy czy mocarstwo nadal światowe wojny wyjść razem z tak normę się wydaje panie profesorze i miałam takie poczucie rozmawiając z kolegami dziennikarzami izraelskimi, że oni do końca wiedząc co się stało, że oni mają też jakieś kalki stereotypy że, że w szkole byli uczeni nie tak jak było naprawdę zależy, jakiej szkole jeśli to religijny szkole to może ten dziennikarzy panie powiedział to ma rację tam jest sprawa głęboko w kadzi, gdzie był Bóg i trzeba większej winy zagłady nałożyć na plecy kogoś silnego ani na plecy Boga jest problem teologiczny bardzo głębokiej, gdzie Boże, gdzie byłeś, czyli jechałeś wakacji czy wziął sobie urlop, czyli słyszałeś ten krzyk dzieci, bo chorzy w Gostyniu, gdzie jesteś mi się modlimy do siebie cały czas żyć, dlaczego pozwalasz komuś tak likwidować tak palić czas spalić nas, czyli czujesz ten dym wychodzący z kominów krematorium statusu pytania w innych szkołach to już zależy od nauczyciel inteligentny nauczyciel historii znający dokładnie historię pochodzący z Polski mając ogromną szeroką wiedzę całkiem inaczej opowie dotychczas, a program, że nie ma 1 systemu nie ma 1 systemu edukacyjnego ma do poważnej jedne obowiązujący książki zależy, jakiego dziennikarze pan dłużnych z różnymi rozmowami przez nie wszyscy oczywiście są tacy którzy, którzy mają mają znaczne, a inne doświadczenie rozległą wiedzę dlatego zaczął pan pytać o ten od systemu to o ten o ten system zaproponowany przez pana prof. Bolero czy to nie ma przypadkiem konsekwencji profesor wały Azję i teraz jakąkolwiek do dzisiaj, ale tylko jakąkolwiek tak jest np. ja wiem profesor Blumenthal wydaje tak Daniel, który teraz jest w Polsce jest doradztwem naukowym związanym z powstaniem muzeum getta tu Warszawskiego klubu ma inne podejście do tego pisze o tym i sprawie raz na 2 tygodnie te są jawi się przeważnie w Dzienniku Haaretz taki rozum poważne ważne dziennik dyskusje między nimi, ale taka nagroda mocy nowej historyków każde z nich ma inne podejście do tych spra w w wywiadzie Anity Czupryn panie profesorze powiedział pan, że politycy pana zagarnęli polscy politycy pana zagarnęli czy też próbowali zagarnąć polscy dziennikarze próbowali pana zagarnąć każde słowo miecz pana ważnego sławnego i tu pada imię Szewach znaczy słowo miecz szkoda, że między działami moi mili dla siebie rzeczywiście zaangażowanych zagarnia ona to przesądzające co na pewno złapali jakichś nerwowych chwili ja wiem człowiek się czasami wypowiada, a potem to jest nagrane już niemożna wymazać albo napisane po wsi mam nadzieję, że mam się Cieluch między dziennikarzami mam taki, że krytykują umieć to wszystko kie mam takie, że może mniej krytykują z powodu przyjaciel z chcieliby krytykować tacy, że popierają zależy jakich sytuacjach na ulicy działań nosem, że kryzys właśnie po nowelizacji tego tej ustawy i pije boja się wtedy wypowiedziałem taka przeważnie, kiedy podpisano to niby umowy między nie mieli zdania premier Izraela między premierem Rzeczypospolitej Mateuszem panem Mateuszem Morawieckim to był to że nie było obozów zagłady to wiadomo to w porządku to konstruktorzy coś takiego polskich obozów zagłady nie było czegoś takiego próby niemieckiej barbarzyński wyspie jak powiedział na polskim oceanie nie było czegoś takiego natomiast tam mównicę mówiąc o innych współpracowali z Niemcami tam się ja takie zdanie, żeby byli tacy tak zachowali się nie w porządku okropnie tak dalej do Żydów i do innych nie mówią, że to byli Polacy jednak to jest umowa między deklarację między polską Izrael ludziom to jest manipulacja historyczna niepotrzebne ja wracam do tego, choć żyje czuję, że każdy chce zejść z tego drzewa już o karze czuję, że ta deklaracja nie była potrzebna każdy zdobył swego politycznie i by nie mieli oceniał i Polska okiem niech będzie ta jakaś deklaracja jest potrzebna w ogóle panie profesorze nie wiem czy jest potrzebna deklaracja, że nie było polskich obozów reguła jeśli jest taka deklaracja potrzebna to znaczy, że ktoś myśli, że były takie było, a ktoś myśli panie profesorze, żeby okien to to taka deklaracja powinna być związana może z tym właśnie z tą usta nie ustawą tylko deklaracją organizacji narodów Zjednoczonych w styczniu rok 2005 i się wydaje tak tam nie mówią o polskich obozów zagłady tylko niemieckie to jest prawo oświatowe to już jest część prawa Międzynarodowego, a ktoś powie czegoś takiego trzeba odpowiedzieć odważnie, że kłamie po prostu i pan zawsze będzie mówił panie profesorze, że to jest kłamstwo póki będę mówił wiem ja nie będę zawsze mówił no i znowu zaczynamy wracamy do początku naszej rozmowy wszystko dziś jest związany z tym jak przecież książki mają zostać po panu panie profesorze to firmy i 5 rano, ale pierwszą rysę, ale jak pisze 108 książek za dużo za dużo Zagłębia dziś postanowił jeszcze raz będzie do mnie może 1 grubą panie profesorze często są groby Książ, ale taką, a taką encyklopedię encyklopedyczne uważa, że zachowali są panie profesorze wszystkiego najlepszego zdrowia dziękuję samych bardzo potrzebne samych dobrych duchów dziękuję pięknie panu życie to pięknie się walcz do naszemu gościem do usłyszenia Magdalena Rigamonti ludzie znani od nieznanej strony ludzie nieznani, których trzeba poznać Rigamonti + 1 zaprasza Magdalena Rigamonti w poniedziałek wieczorem na tokfm Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: RIGAMONTI PLUS 1

Więcej podcastów tej audycji

POPULARNE

DOSTĘP PREMIUM

40% rabatu w zimowej promocji TOK FM. Nie czekaj - zdobądź swój pakiet "Aplikacja i WWW" z solidną zniżką, aby słuchać wygodniej!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
Przedłuż dostęp Premium taniej!