REKLAMA

Kultura nie jest od tego, żeby odpowiadać na zapotrzebowania ministra i korespondować z jego gustami

A teraz na poważnie
Data emisji:
2019-11-04 12:00
Prowadzący:
Czas trwania:
23:12 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
, a teraz na poważnie Mikołaj Lizut skłaniam się państwo to jest program, a teraz na poważnie, a moim i państwa gościem jest Alina Czyżewska aktorka, a także pogotowie prawne kultury niepodległej dzień dobry witam serdecznie ci nawet witam czy nie pogotowie prawne kultury niepodległej brzmi tak bardzo interwencyjnie macie ambulans tak jest kieruje takim ambulansem można powiedzieć kultura niepodległa w ogóle to jest taki ruch, który przeistoczył się w sformalizować się w Rozwiń » postaci stowarzyszenia ruch ludzi kultury artystów twórców, którzy wobec różnych sytuacji, gdzie władza ingerowała w kulturę i zaczęło być po prostu takie poczucie, że kultura już przestaje być niezależna jest bardzo zależna od politycznych interesów, że trzeba trzeba się samo organizować i tak powstał ten ruch, a w tym w tym roku powstał właśnie taki program pomysł na to żeby, by świadczyć takie taką pomoc prawną SA samą pomoc prawną, więc mamy na razie 7, ale z dnia na dzień grono prawników się rozszerza nowa, ale zacznijmy najpierw od samej konstrukcji myślowej, bo rozumiem, że argumentem np. wicepremiera ministra kultury dziedzictwa Narodowego i pana prof. Glińskiego jest to, że on mówi proszę państwa ja staję na straży pieniędzy publicznych, z których finansowana jest także kultura, więc siłą rzeczy staje na straży kultury dlatego nie nazywajcie tego cenzurą ja po prostu nie mogę dopuścić do tego, żeby za pieniądze publiczne powstawały rzeczy niegodne co na to odpowiada kultura niepodległa dyskutowałem o tym czy sta stoi minister na straży pieniędzy publicznych ma dysponować nimi zgodnie z wartościami pisanymi konstytucja, a wartością pisano konstytucję również kultura również godność ludzka i zdecydowaliśmy się na taki system prawny i na taki system społeczne po osiemdziesiątym dziewiątym, w którym niezależność kultury jest bardzo ważnym elementem demokracji istnienia społeczeństwa rozwoju społeczeństwa rozwoju wolności demokracji i to mamy do czynienia obecnie statystyki uzurpowanie sobie władzy to jest PiS świetnie zdaje sobie sprawę z mocy, jaką ma kultura, ponieważ to jest przestrzeń, gdzie są mu, gdzie są ramy do tego, żebyśmy uczyli się myślenia uczyli funkcjonowania w społeczeństwie, żebyśmy mieli dobre, więc 8 o sobie i świecie dlatego kultura jest świetnym polem do tego, że jeżeli ktoś za garnie to będzie rządzi umysłami no właśnie no i wygląda na to, że minister wychodzi z tego samego założenia to znaczy zgadza się z tobą, że to jest ogromna siła i dlatego przykład na niedawno choćby bez konkursu powołał nowego dyrektora centrum sztuki współczesnej w Warszawie po go bez konkursu, ale co więcej ważne kogo powoła Otóż pan Bernatowicz jest wrogiem sztuki współczesnej jest właściwie jej głównym antagonistą uważa, że sztuka współczesna to jest jakiś masońskich spisek, więc on ma kierować właśnie niezwykle ważną instytucją w tej sprawie takich przykładów oczywiście można, by mnożyć kultura przede wszystkim jest od tego, żeby spełniać i odpowiadać na zapotrzebowania ministra czy jakiegokolwiek innego polityka ani korespondować z jego ustami Auguste są sprawą prywatną polityków minister ma realizować zadania wyznaczone przez ustawę oraz stosować konstytucję tam nie ma mowy nigdzie o gustach ministra, które mają realizować artyści teatry galerie malarze czy odtwarzacza ma oczywiście możemy może coś mamy z tym do do czynienia np. mówimy o gustach prawda panu Glińskiemu nie podoba się prof. Stala, który wygrał konkurs na dyrektora muzeum historii Żydów polskich Polin, a mimo to właśnie ministra Glińskiego nie powołuje na to stanowisko, dlaczego wg gustu mówi nie podoba mi się teraz to właściwie rozmowa o tym czy my jesteśmy demokracją czy jesteśmy np. Rosją czy wracamy do czasów komunistycznych, kiedy właśnie władza dyrygowała każdym elementem życia społecznego również kulturą i wybraliśmy 80 w danym bardzo do tego dążyliśmy pragnęliśmy być w tym porządku cywilizacyjnym oparte na prawach dłużnika i systemie demokratycznym czy teraz tego z tego zawracamy powiedz ciekaw jestem masz pewnie taki ogląd ogólnokrajowy jak często władza na różnych szczeblach naciskana twórców na artystów na szefów instytucji kultury, by nagina się do do ich właśnie potrzeb celów no właśnie to nie jest ta ingerencja w kulturę nie tylko wynalazkiem PiS-u co się działo dużo dużo wcześniej i tak naprawdę chyba jeszcze nie przeszliśmy takiej gruntownej zmiany wmyśleniu o kulturze, bo nie przeszliśmy te zmiany od komuny, ponieważ po dziewięćdziesiątym pierwszym roku zmienił się zmieniło się prawo i instytucje kultury już niezależnymi instytucjami odrębnymi prawnie od gminy od miast naszych natomiast cały czas prezydenci i mniejsza gmina tym większa patologia cały czas wydaje im się, że oni są pracodawcami dyrektora instytucji kultury nie, jeżeli kultury ma być niezależna to ona i to mamy również w prawie domy kultury biblioteki teatry galerie są niezależne od prezydenta od woli prezydenta czy wójta burmistrza, ale zdarzyć bardzo często taka patologia, że np. żeby dyrektor wyjechał na podróż służbową dziś konferencja musimy podpisać podbiegł delegacji prezydenta to jest łamanie prawa tak tego w naszym po osiemdziesiątym dziewiątym systemie prawnym nie ma to nie istnieje wcześniej instytucje kultury były zakładami budżetowymi, czyli takim nie miała osobowości prawnej praw pracodawców przez dyrektora teatru pracodawcą zgodnie z prawem jest instytucja kultury i to jest także tak jakby prezydent i instytucja kultury czy gmina instytucja kultury to są 2 oddzielne byty prawne i tak naprawdę, jeżeli nawet mówimy o tym, że prezydent powołuje tego dyrektora to de facto powinniśmy zmienić język, bo nie chodzi prezydenta w ustawie mowa o jednostce samorządu terytorialnego mówiąc po ludzku miasto gmina miasto gmina są mieszkańcy prezydent jest tylko wykonawcą pewnych czynności, bo ktoś musi tak powiem metaforycznie nałożyć koronę na głowę tego dyrektora wyłonionego w konkursie i oni tylko wykonawcą procedury musi obejmować zwolnienie lekarskie rozstrzygać różne rzeczy związane po prostu zatrudnienie, ale nie, ale dyrektora instytucji kultury on tylko mianuje dyrektora ową powołuje go gry daje koronę natomiast wszystkie delegacje wszystkich zwolnień lekarskich daje to już jest w obrębie instytucji kultury prezydent nie ma nic dogadania są wyroki sądów na ten temat administracyjnych to nie jest moje wyobrażenie jak bazuje na tym co jest u nas w orzecznictwie wojewodowie też, czyli rezydent ani wójt ani burmistrz nie mają nadzoru to jest w ogóle słowo do wyrugowania ze wszystkich statutów i również tym zajmuje obecnie też zgłosiła statut teatru maska w Rzeszowie do nadzoru wojewoda wojewoda skierował do sąd Administracyjny, ponieważ występuje m.in. słowo nadzór proszę was wszystkich teraz sprawcze statuty waszych instytucji kultury elita jest napisane, że nadzór instytucją ma wójt prezydent albo albo burmistrz zgłoście to nam na pogotowie prawne małpa kultura niepodległa PL będziemy te statuty unieważnia, a teraz na poważnie Alina Czyżewska z pogotowia prawnego kultury niepodległej jest gościem programu rozmawiamy o tym co instytucją kultury może grozić ze strony władz ze strony np. jednostek samorządu wójtów burmistrzów, czyli tych, którzy powołują dyrektorów instytucji kultury powołują, ale jak sama powiedziałaś nie sprawują nadzoru, kto w takim razie nadzoruje instytucje kultury czy są czy to prawo polskie jakoś reguł mamy do tego powołane inne organy instytucje typu Rio typu NIK mamy prokuraturę, jeżeli wiemy, że coś się dzieje złego nad zawodami zawiadamiamy prokuraturę policja prezydent nie jest organem, który jest władny do tego żeby, żeby ingerować w instytucję kultury taka sytuacja np. była w Rzeszowie, kiedy prezydent Rzeszowa Tadeusz Ferenc dowiedziawszy się o tym, że w teatrze maska ma powstać spektakl, który porusza wątki pedofili w kościele poinformował przez media, że on zdecydował, że ten spektakl się nie odbędzie, że próby mają zostać wstrzymane my, ponieważ mamy typowe typowy taki nadużycie to jest nadużycie władzy tak prezydent może tylko tyle ile pozwalają mu ustawy i żadnej ustawie nie ma napisane, że prezydent ustala kształtuje repertuar, aby jakikolwiek sposób wpływa na to co się dzieje w teatrze ziarno to jest niesamowite tym się zajmuje, zwłaszcza że wywodzi się z teatru tak w teatrze wielokrotnie pewnie słyszała ten ten bon Mot starcie nie ma demokracji i na to są w ogóle już anegdotyczne opowieści o tym jak teatry są zarządzane przez dyrektorów i mówimy tutaj o politykach samorządowcach, którzy sprawują bezprawnie nadzór tylko samych dyrektorów dyrektorach teatrów to wszystko bierze swój początek także w szkołach artystycznych przeczytaj twój tekst na temat szkół teatralnych w Polsce i ten obraz jest wstrząsający to znaczy trudno szkoły teatralne w ogóle w tym kontekście nawet nazwać uczelniami to są jakieś zupełnie inne struktury i inne inne w ogóle relacje pomiędzy studentami, a profesora na dość powiedzieć, że w licznym tekście, że mobbing poniżanie molestowanie seksualne przemoc fizyczna fizyczne kopanie uderzanie tak jest jest na porządku dziennym to jest tzw. metoda aż chce się zapytać czy nie przesadzasz ten tekst wygłosiła na bardzo ważnej konferencji, która miała miejsce niedawno, o czym mieliśmy w szkołach teatralnych, którą zorganizował Akademia teatralna która, kiedy jest takie pokłosie sytuacji, kiedy zaczęły wychodzić na wierzch pewne pewne zdarzenia akademie teatralne dotyczące właśnie molestowania poniżania Akademia godnie podeszła do tematu zajęła się tym ani metra pod dywan my w ogóle w Polsce takich wydań mamy bardzo duży problem z dostrzeganie przemocy i mamy tendencję do usprawiedliwiania tego, że władza może więcej i nazywamy to oni mają prawa może to jest metoda tymczasem pisaliśmy w konstytucji oraz podpisaliśmy różne akty międzynarodowe gdzie, gdzie jasno z tego wynika, że to to jest łamanie praw człowieka, a nie metoda byli na tej konferencji również przedstawiciele szkół zagranicznych jak oni słyszeli co się dzieje ze strony pedagogów wobec studentów, czyli właśnie wyzywanie wulgaryzmami bicie kopanie dotykanie po miejscach intymnych pod pretekstem tam pracy przez badania pracy przepony czy seksistowskie uwagi poniżające kobiety, że to jest, ale tylko pokazuje potem nie jest tylko wydaje mi się w szkołach teatralnych tam większe pole nadużyć, ale to już zaczyna szkołach szkołach średnich szkołach podstawowych, ponieważ ostatnio też od nas na grupy uczniowskie już nie, pytając nauczyciel czy nauczyciel może to albo tamto jestem przerażona tym jak powszechne jest to, że my tak naprawdę godzimy się czy jesteśmy trenowani od dziecka do uznawania, że władza może mieć głupie zakazy głupie nakazu może oczekiwać od nas absurdalnych rzeczy musimy się dostosować, ale ze strony pewnego pedagogów także w szkołach teatralnych słyszymy, że to jest po prostu okrutny zawód, który wymaga prawdy trzeba po prostu szczerze powiedzieć komu się wrzesień dodaje, że nie ma talentu, żeby dał spokój, bo po prostu robi się krzywda to takich osób się nie przyjmuje przede wszystkim Akademii teatralnej myślę, że można z tych tysięcy studentów wyłuskać tych, którzy mają talent, a potem nie zabijać w nich ma też bardzo wiele w tych ankietach takich odpowiedzi, że po ukończeniu szkoły teatralne nic wspólnego nic z tym zawodem i nie chodzi do teatru, więc czy to jest metoda czy czy profesorowi, którzy używają tych metod poniżania bicia Kopania czy sprawdzili skuteczność tych metod czy to naprawdę to sobie co to sobie obrażają, że to pomaga schudnąć to jakiś efekt ten jeśli mówimy o metodzie na to sprawdźmy, jakimi metodami badawczymi czy one naprawdę działają, więc zupełnie innego czy nie produkujemy potem świecie dorosłym zawodowym w teatrach tej przemocy i czy nie Unii w razie William się na to przemoc, ponieważ część jesteśmy świadkami przemocy nawet nie wiedzą, że to jest przemoc albo jesteśmy świadkami nas zamraża im potrafił zareagować, bo nauczeni jesteśmy tego, że władza może więcej, ale to jest społeczeństwo kraju tworzone w każdym momencie możemy zacząć zmieniać mamy tę odpowiedzialność jak mnie za samo społeczeństwo nie zmieni społeczeństwo państwo tomy i zacznijmy o tym, gadać zacznijmy o tym, rozmawiać zaczniemy zmieniać wszystko mam wrażenie, że akurat te rzeczy, które opisała podczas tego wystąpienia na bardzo często organizują sami studenci najbardziej w ogóle znanym zjawiskiem ze szkół teatralnych w Polsce tzw. Fuks Sówka ci, którzy studiowali na innych uczelniach zupełnie pełnie inaczej to wyobrażają książki funkcjonują w na wielu wydziałach wielu uczelniach tak dalej i wiąże się to Augustyn z takim przyjemnym jakoś taką imprezą inicjacyjnej z tym, że starsi koledzy starsze koleżanki wprowadzają młodych studentów do życia Akademii bądź Uniwersytet tymczasem w akademiach w Akademii teatralnej czy w ogóle w szkołach teatralnych Fuks w kata jest 1 wielki Przełęcz to jest po prostu Sokala wojsk, jeżeli ktoś się ilością, jeżeli porówna z czymś i wyobrazić to dlaczego to porównać właśnie to paliwo, ale studenci sami organizują funkcjonowania Fuks FK to studenci wobec siebie są niby to jest bardzo śmieszne dowcipnej dla jednych jest dowcipna śmieszne znaczy to z roku na rok jest coraz bardziej drastyczne w tym roku Akademia teatralna w Warszawie zakazała książki no to jest także no w szkole ciężko, więc Sówka powiedzmy ma przygotować studentów to byli może powiedz słuchaczom na czym w ogóle polega Fuks FK w szkołach teatralnych, bo myślę, że wiele osób oględnie nie ma nawet takiej wyobraźni tego co opowiadają moi znajomi to to jestem doprowadzanie do zmęczenia czy studenci cały czas spędzają kilka może trwać nawet 2 tygodnie spędzają razem mają zadania, jakie od starszych studentów jest też hierarcha od razu taka niby zabawa i jest hierarchia się tam jakoś nazywa przykład nie wiem ojciec matka kogoś, kto prowadzi taksówkę posłuszeństwo w 1 mój kolega mówił, że był zmuszony do po prostu ściągnięcia spodni i majtek podczas kursów to takie sprawdzenie czy on co zrobicie nie tak, by nie zrobi do no i tutaj mamy do czynienia z takimi też sytuacja jak no presja grupy czy jak zdejmie nie zdejmę zostanę w auto vany tej społeczności czy czy czy powiedzą, że nie potrafi się bawić aktor powinniśmy otworzyć czy też może przebywanie, w jakich barierę wstydu właściwie aktor powinien mnóstwo dziwnych rzeczy, które jak ci profesorowie innych krajów słyszeli to powiedzieli że, ale to jest tym prokuratura takie rzeczy nie wolno aktor jest człowiekiem takim samym jak każdy inny aktor też jest człowiek, który ma granica każdy wygląda jak wyznawcy każdy system powinien respektować również szkoły teatralnej granice wyznaczają inną aktorką, ale uwielbiał cytować prawo konstytucja deklaracja praw człowieka konwencję praw człowieka mamy zapis i również na nasz system kodeks karny tam są zapisy o tym, że poniżanie jest karane, że stosowanie kar cielesnych jest karane, kto używa swojej nie za nie zacytuję dokładnie, kto używa swojej pozycji w celu poniżenia to też jest paragraf na to na co z tymi aktorami, którzy grają takie scen bardzo często brutalne bardzo często także wpływające na ich psychikę na ich na ich życie tak to co to co właśnie wybrzmiało bardzo ze strony zagranicznych gości na tej konferencji było, że to jest profesjonalizm umieć oddzielić swoją swą swoją osobę od postaci od to co się dzieje ze mną od tego co jest w postaci u nas się bardzo miesza u nas bycie aktora prywatnej bycia aktora wręcz jest taki taki zachęcanie do mieszania tych 2 rzeczywistości aktor może się wstydzić nawet prawo aktor nie jest innym bytem, który się nagle nie wstydzi nie mówienie o tym i wymaganie tego i z pogwałceniem po prostu integralności człowieka i praw oczywiście my powiemy uczyć jak pracować z tymi granicami poczuć bezpiecznie nazwać nerw granicę, żeby móc potem zorientować się reżyser, który dotyka po pośladkach nie używa w tym momencie i nie załatwia, czego swego prywatnego, bo nie jest potrzebne w mojej pracy, żeby reżyser dotyka po pośladkach, ale się to wmawia w szkole mówią o tym, koledzy starsi, że tak jest upominek powinno się wstydzić jako potem mamy 3 granice i bardzo dużo zrobiła akcja MeToo, która uświadomiła, że nie, że pewne rzeczy są przekraczanie granic i każdy człowiek nawet aktor aktorka ma granice i każdy system również nauczania szkół teatralnych powinien te granice zauważyć i z nimi pracować, ale już tego co mówi widać wyraźnie jak granice są nieostre, bo rzeczywiście no myślę, że dotykanie pośladków aktorki przez reżysera jest oczywiście nadużyciem, ale co w sytuacji, gdy podczas scen podczas prób reżyser np. wymaga sceny erotycznej czy sceny przemocy, żeby ona była realistyczna, żeby na naprawdę ten była to cena przemiany jest bardzo trudne, ale też profesjonalna robota to aktorzy powinni być wyposażeni w narzędzia, aby umieć zrobić profesjonalnie, aby zrobić sobie krzywdy, żeby umieć się dogadać do rad jak to robimy oczywiście umawiamy się za tak mi się co czujemy z naszymi kolegami na scenie w ramach postaci naszych, ale nie musimy w ogóle tego robić, bo można zobaczyć również innymi sposobami aktorka nie musi pokazywać piersi koniecznie, żeby pokazać coś co jest w sztuce czasami to jest po prostu tendencje są reżyserzy są dyrektorzy, którzy po prostu chcą zawsze mieć dziecko aktorki na scenie i w ogóle, choć łącza sztuka ani postać bardzo jest wszystko ciekawe jak powiedzieliśmy także nieostre to znaczy dobrze rozmawiać w tych granicach, bo dziś są i warto je, ale właśnie wracając, bo możemy wrócić do pogadania prawnego, ale kończy się Allaha właśnie, że nie zajmujemy tylko politycznymi rzeczami tylko również w ogóle jak powiedział wcześniej mamy duży problem społeczny systemowy z nadużywaniem władzy, więc my jako pogotowie prawne będzie również zajmowali tego typu przypadkami, ponieważ mi osobiście w ogóle zależy na nie pojedynczych przypadkach one są ważne, ale chodzi o ogólną zmianę systemu żeby, żeby to taka jakaś strach, który dyktuje pewne zachowania podległość podporządkowanie żeby, żeby stworzyć te ramy bezpieczeństwa słuchać co wam się dzieje, że chcecie bronić swoich granic swoich praw jesteśmy wam pomożemy i chce prowadzić również tego typu sprawy, gdzie ta przemoc pochodzi od dyrektorów reżyserów bardzo dziękuję Alina Czyżewska aktorka, a także inicjatorka pogotowia prawnego kultury niepodległej była państwa moim gościem bardzo Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: A TERAZ NA POWAŻNIE

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Z Dostępem Premium TOK FM odsłuchasz każdy podcast! Nie czekaj, zacznij słuchać wygodniej z pakietem "Aplikacja i WWW".

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
Przedłuż dostęp Premium taniej!