REKLAMA

Wanda Siemaszko i Łukasz Chotkowski o spektaklu "Berek" Teatru Żydowskiego

Kultura Osobista
Data emisji:
2019-12-09 19:20
Audycja:
Kultura Osobista
Czas trwania:
21:48 min.
Udostępnij:

Gośćmi Marty Perchuć- Burzyńskiej są Wanda Siemaszko- aktorka Teatru Żydowskiego i Łukasz Chotkowski - dramaturg. Rozwiń »
Rozmowa dotyczy przygotowań i premiery spektaklu "Berek" w reżyserii Mai Kleczewskiej i na podstawie scenariusza Łukasza Chotkowskiego.

Wanda Siemaszko: "Praca z Mają i Łukaszem jest pracą, która mnie angażuje, w której wszystko mi wychodzi. To jest niezwykłe."


Łukasz Chotkowski: "Hanna Krall często mówi kiedy się spotykamy, że wojna dla Polaków i dla Żydów na ziemiach polskich była kompletnie inną wojną i o tym musimy pamiętać" Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
kultura osobista dobry wieczór przed mikrofonem Marta Perchuć-Burzyńska Berek spektakle teatru żydowskiego w reżyserii wg scenariusza Mai Kleczewskiej i Łukasza Rutkowskiego scenografii Zbigniewa Libery miał 2 dni temu swoją premierę w nowym świecie muzyki w Warszawie gośćmi kultury osobistej są dzisiaj Wanda Siemaszko aktorka grająca w spektaklu Berek witam serdecznie dzień dobry i wspomniałem już dramaturg Łukasz Chotkowski dobre Berek to jak pisał na Facebooku po 1 z prób Rozwiń » generalnych dyrektor literacki teatru żydowskiego Remigiusz Grzela spektakl o błędzie historii zapomnianym bohaterstwie i wolności jako pierwszy warunków życia, o czym zapomnieliśmy zapomnieliśmy o żydowskich bohaterach walczących za wolność Polski i tym spektaklem przywracamy ich do świadomości mówimy o nich od czasów Kościuszkowskich od 1700 dziewięćdziesiątego czwartego roku dla czasów nam współczesnych trzeba pamiętać, że w wojsku polskim drugi podczas drugiej wojny światowej walczył o 200 000 Żydów 30 000 poległo na polu walki 60 000 zostało przetransportowanych da Auschwitz, a w całej podczas całej wojny przeciwko hitlerowcom walczyło 1,51 000 000 Żydów i te są bardzo ważne jednostki, o których trzeba mówić tym spektaklem o nich mówimy 1700 dziewięćdziesiąty czwarty rok to jest powstanie Kościuszkowskie i tam pojawia nam się postać niejako trochę symboliczną w tym spektaklu mianowicie Berek Joselewicza kim był Berek był swoistym fenomenem był na samym początku ortodoksyjnym, że tam jego ojciec był rabinem pochodził z bardzo religijnej rodziny i w pewnym momencie zdecydował, że chcę być żołnierzem i kiedy już był dorosły poznał Tadeusza Kościuszkę też postać się mało w Polsce ostatnio znaną trzeba go naprawdę przewrócić i obrony było świetnie został zrobiony film berka Joselewicza i Kościuszce, bo to są 2 postaci, która naprawdę pokazywały, że Polska może być kulturowa ze wzajemnym szacunkiem do samego to wszystkich nacji wyznań światopoglądów Berek walczył w kolejnych bitwach i poległ pod Kockiem zapłacił za to bardzo wysoką cenę nie mówią jego życiu prywatnym, które w pewnym momencie jak z powodu takiego poświęcenia w efekcie istniało, ale także dlatego, że kiedy był jego pogrzeb ani Polacy nie chcieli go pochować, bo uważali, że bardzo żydowski Żydzi uważali, że jest za bardzo Polski, ale jednak do tej pory jest wielkim symbolem Żydów i Polaków w walce o wolność niesamowite są te odezwę, nawołując jak obywateli żydowskich do tego, żeby walczyli za ojczyznę tak miałam taką taką myślę, że tak duża jest ich miłości wiary i miłości do tej Polski, która nie wie co to gwałty i ogromne tak poetę od razu są naprawdę niesamowite, że my wydobyliśmy z rozlicznych archiwów i każda epoka miała swoją odezwę oczywiście dochody jest też o wiele więcej, ale skupiliśmy się taki na taki bardziej najbardziej kanonicznych, ale też nieznanych jest naprawdę fenomenalna odezwa rabinów to w, że doszło do Polaków z 3września 1939 roku, nawiązując nawołujących do do walki lub podczas Legionów polskich, gdzie młodzież żydowska mówi o swoich współbraci Żydów, że walczymy i STAŃ z naszymi polskimi braćmi w 1 szeregu też bardzo przejmujący 7 i seksu Karman po upadku powstania w getcie wydaje odezwę do ocalałych z getta, by przystąpili do walki o powstaniu warszawskim walczyli za swój kraj jest naprawdę wstrząsające, że o tym nie pamiętam, ale dzięki Gołda Tencer, która zaprosiła nas dlatego spektaklu możemy też mają Kleczewską reżyserką tego spektaklu z Mikiem brał przypominać o tych białych plamach historii forma spektaklu bardzo przypomina Golema, czyli twój Łukasz mają Kleczewską poprzedni spektakl, w którym Wanda Siemaszko również występowała coraz większe kręgi zatacza ten nowy konkrety, bo tak nazywać trochę ten nowy teatralny świat, który tworzycie pani rządu jak pani odnalazła w tej przestrzeni berka w przestrzeni berka znalazłam się od razu bardzo dobrze to było takie wspaniałe to była, jakby kontynuacja tych tych wszystkich naszych poprzednich przedstawień ja rozumiałam, o co chodzi w tym zresztą praca dla mnie z mają Kleczewską i z Łukaszem Chodkowski jest taką pracą, że ona nie angażuje, a właściwie nie wie na koniec nie prowadzą, że wszystko wychodzi i to jest nie członka po prostu opisać jak oni wpływają na to, że ja mogę zrobić to co później wykonuje na scenie zresztą spotykaliśmy się pojedynczo np. pracowała tylko ja sama z nimi na próbie i wtedy można było to wszystko omówić i to jest tak jakieś niezwykłe, że nawet nie potrafię określić tego w jaki sposób wszystko rozumiem co mam zrobić, ale jakoś wychodzi mi wychodzi fantastycznie jest czwarte spektakl duetu Kleczewska Chotkowski w teatrze żydowskim w Warszawie tak się myślę co spowodowało, że tak bardzo sobie ten zespół prawda nie możemy 5 miejscu samym, bo teatr cały czas jest teatrem no takim, który nie ma właśnie tę swoją siedzibę co takiego jest w tym zespole, że żeście sobie upodobali zespół upodobał sobie was Gołda Tencer zaprosiła nas, żebyśmy zrobili Buka kilka lat temu i od tego czasu bardzo ściśle współpracujemy z teatrem żydowskim z naszymi normalne innymi aktorami no trudno powiedzieć jednoznacznie co znaczy czasami także to miejsca to temat wybiera nas, a nie temat i po prostu miało tak być, że mieliśmy się znają, a teraz ze Zbigniewem Libera z zerem Duchnowski z gen. Karolem związać z teatrem żydowskim co parę lat powracać na zaproszenie go Cancer tworzyć z naszymi wspaniałymi aktorami kolejne historie na temat Żydów polskich Polaku i kultury żydowskiej na całym świecie rozmawiamy proszę państwa spektaklu Berek spektaklu teatru żydowskiego teraz czas na informację za chwilę wrócimy do naszej rozmowy ze mną studio Wanda Siemaszko i Łukasz Chotkowski dobry wieczór raz jeszcze przed mikrofonem Marta Perchuć-Burzyńska rozmawiamy dzisiaj w kulturze osobistej o spektaklu Berek spektaklu teatru żydowskiego w reżyserii wg scenariusza Mai Kleczewskiej i Łukasza Rutkowskiego scenografii Zbigniewa Libery spektakl jest grane w nowym świecie muzyki w Warszawie ze mną studio Wanda Siemaszko 1 z głównych postaci w tym spektaklu i Łukasz Chotkowski rozmawiamy o tej przestrzeni też, bo to jest bardzo ciekawe przestrzenią, w której wszystko się wydarza w tym spektaklu jest rodzaju muzeum galerii na ścianach wiszą obrazy wiszą grafiki fotografie przedstawiające polsko żydowskich bojowników o wolność właśnie o tym jest spektakl Berek są grafiki realnego liczba, ale też sporo fotografii m.in. Krzysztofa Kamila Baczyńskiego to takie dość spore zaskoczenie dla mnie było też jest kolejna biała plama w historii polskiej trasie nie mówi Krzysztof Kamil Baczyński znaleźć na tej wystawie rzeczach tak w skrócie od razu powiem Zbigniew Libera od razu powiedział, że scenografię do tego spektaklu będzie wystawa i archiwów muzeum Narodowego w Krakowie Warszawie Zhu spalin oraz darczyńców z całego świata wybrał zdjęcia żydowskich bohaterów walczących za wolność Polski na przestrzeni wieków jednak takich bohaterów jest Krzysztof Camille Baczyński jego matka była Żydówką, która w pewnym momencie, żeby ukryć swoje żydowskie pochodzenie stała się ortodoksyjną katoliczką ojciec walczył w powstaniu śląskim walczą w Legionach Piłsudskiego też żydowskie pochodzenie tak jak wiemy sztukami Kaczyński zginął w pierwszych dniach powstania Warszawskiego, ale też bardzo ważne, że przed śmiercią napisał wiersz pokolenie, które 1 z kanonicznych wierszy Baczyńskiego, ale musimy pamiętać, że ten wiersz traktuje o sytuacji rzędów paryskiej stronie i od tego zaczyna się ten spektakli Wanda właśnie opowiada, a tej historii Krzysztofa Kamila Baczyńskiego pani Wanda, która oprowadza aktorów grających w spektaklu po tej wystawie tak naprawdę tak sam takie zadanie, że mam oprowadzać po tej wystawie no oczywiście widzów nie tylko moich kolegów, którzy grają w tym momencie widzów i opowiadam o tych obrazach oczywiście staram się opowiadać codziennie tak samo no nie zawsze wychodzi czasem mogą wyjść jakieś nowe wrażenia, ale raczej mam taki plam no bo muszę powiedzieć wszystko to co trzeba powiedzieć obejmującej 9, a jego żołnierzach, którzy on jest w mundurze gen polskiego pułkownika, ale oni są ubrani po żydowsku hałasach w czasach takich po tym w jarmułce kach, więc to jest i ich na koniach wszyscy jeżdżą wspaniale, więc o tym, opowiadam i to, że później ID, żeby ich połączyć razem Baczyńskiego i berka Joselewicza, dlatego że oni obaj walczyli o Polskę i o to właśnie chodzi i obaj walczyli 1 w innych czasach drugi w innych czasach 1 był Polakiem drugi był Żydem ani też łączy to, że mama Krzysztofa Kamila Baczyńskiego była Żydówką, więc też chcę chcę podkreślić to, że jest takie połączenie tych 2 narodów ścisłe, bo przecież jak wiemy w Polsce było bardzo dużo Żydów bardzo to było wielkie społeczeństwo z wielką kulturą, które zostały zniszczone, ale trzeba o tym, pamiętać, że to były jakieś narody jakimś sensie zbliżone do siebie niekoniecznie były wrogie, bo niestety było bardzo niedobrze w tych sprawach co zresztą w naszym zestawieniu jest lokal jest pokazane nie chcę do tego wrócimy do tego wątku, ale chciałbym jeszcze o tym, teatrze uczestniczącym z państwem porozmawiać, bo też nie chcę wszystkiego zdradzać myślę, że dobrze było, żeby widzowie jak przyjdą też poczucie pewnego rodzaju zaskoczeniem, ale jest trochę także my widzowie świadomie wchodzimy w ten dialog będąc w nowym świecie muzyki w ten dialog historii teatru, ale są jeszcze ci z drugiej strony szyby oni biorą udział w spektaklu, ale nieświadomie często tak się zastanawiałam czy to jest uczciwe stawia widza też w takiej sytuacji Ns jest bardzo ważna dłuższego czasu, kiedy pracuje nad kolejnymi spektaklami mają i ze Zbyszkiem, żeby cały czas poszerzać granice odbioru spektaklu, żeby angażować widzów te i zamieniać widzę też performera aktora, który współtworzę ten spektakl dlatego jest to kolejna jest kolejny spektakl, który właśnie określamy nowe sekrety zmian, które rezygnuje z podziału na widzów i aktorów tu też stał się fenomenalny przypadek, kiedy zobaczyliśmy przez nowego wspaniałego na nowym świecie nowy świat muzyki wiedzieliśmy, że to jest odpowiednia i trafia na punkty przestrzeń, ponieważ z każdej strony są trzeba i widzowie przechodnie mogą współuczestniczyć mogą oglądać ten spektakl zaszczyt, ale także mogą dołączać się z ulicy w odpowiednim momencie i naprawdę reakcje są niesamowite co jeszcze jedno, że w pewnym momencie z głośników na Świętokrzyską płynie Chem getta to jest bardzo symboliczna sytuacja, ponieważ ten hymn kiedyś był słyszalny zza murów getta, a teraz ten Chem znowu przywrócone jest i w czasach pokoju jest w płynie i wydziera się w tkankę miasta i ludzie stają na baczność słuchają tego to jest piękne połączenie bardzo symboliczny mamy tak symboliczny moment też w ogóle no to warstwa muzyczna spektaklu pop dla Cezarego Duchnowskiego ta muzyka niesie oczywiście to jest to jest niezwykłe warto tutaj wspomnieć o tym co może wiele osób jednak szokować rota widzisz tak zaśpiewana i wycieńczona tak naprawdę razem z wybranymi osobami publiczności no oczywiście niesamowity moment spektaklu, czyli wykonanie Mazurka Dąbrowskiego także widzisz przez Wandę Siemaszko, która tego Mazurka również przetłumaczyła tak no tak po prostu wyszło, że pomyślałam sobie, że przecież, jeżeli oni walczyli za Polskę no to przecież też znali ten hymn, ale może im było bardziej im był bliski wizji dziś tym wszystkim żołnierzom, którzy jechali tych hałasach na konia i pomyślałam sobie, że właśnie może może tak trzeba zaśpiewać w tym języku, żeby powiedzieć tak, że ten hymn to też był żydowski w Polsce, bo przecież było dużo Żydów była to ich ojczyzna Polska dlatego tak pomyślałam sobie, że to widzisz też powinno być zaśpiewane jeszcze wracając do scenariusza, który bazuje tak jak mówiliśmy odezwa historycznych odezwa do do Żydów wywalczyli Polskę, ale także na 2 ważnych tekstach literackich powrocie Odysa Wyspiańskiego nie Boskiej komedii Krasińskiego czemu Wyspiański czy w okresie niskich pań już nie Boska komedia Krasiński, o czym zapomina się wiadomo, że Krasiński z 1 z wieszczów narodowych, ale wiadomo, że nie Boska komedia jest fundamentem antysemityzmu polskiego i pokazujemy w tym spektaklu, jakby sytuacje, które i, o której pisał Krasiński przecież, kiedy Kilian PiS tonie pisał bez celowo czy on zawarł światopogląd grupy społecznej oraz ludzi, z którymi przebywał oraz tam są bardzo duża jego poglądów oraz jego ojca i było to dla nas bardzo ważne, żeby przedstawić już tam pada 1 rzecz także hrabia Henryk, mówi że Żydzi nie są zdatne do walki nigdy nie będą walczyli opolska Otóż jest to kłam i chcieliśmy to zaznaczyć, a powrót Odysa ma znaczenie o tyle symboliczne, że to był ostatni tekst Wyspiańskiego przed śmiercią, a to jest bardzo ważne, że powrót Odysa zostało wystawione przez Kantora w czasie okupacji i kiedy słucha się analogów Odessa, które boi wrócić się do swojego domu mówi swojemu synowi, żeby uciekał z tego kraju ojczyzny, ponieważ zostaną tutaj zabici jest to dla nas jako bardzo dotkliwe i dlatego staramy się temu tekstem w 1907 roku opisać to sytuacje, które wrzucili do świadczeń na ziemiach Polski na spektakl też nawiązuje do historii bardzo współczesnej to jest taki wątek powiedziałabym nawet politycznych w tym przedstawieniu przywołuje cie mianowicie apel poległych, który został ogłoszony 7705 rocznicę wybuchu powstania w getcie warszawskim i też swoisty apel, który do prezydenta Polski wystosował im każe grupę 1 powstańców getta i to on mówił o tym nie zrównywania historii Polaków Żydów w czasie wojny bardzo odważny i ważny gest też Wars jako twórców chciałam powiedzieć, że to co mówi ostatni ostatni bohater walk w getcie warszawskim zresztą niedawno zmarł to jest to ja byłam na tym przemówieniu prezydenta w 10002018 roku pod pomnikiem to wszystko słyszałem co mówił, więc było to tak strasznie oburzające i tak nieprawdziwe i po prostu to były same kłamstwa i nie można tego w ogóle tak powiedzieć że, że to może być prawdą to co on mówił zresztą ambasador Azari Anna Azari zareagowała bardzo na to co on mówił właściwie z tego co prezydent, a Duda Andrzej Duda powiedział to wynikało, że w ogóle to to nie dziwi walczyli w tym geście tylko sami Polacy wywołali to powstanie walczyli za Żydów no takie to było wrażenie i no po prostu to było nieprawdą nie trochę tę sytuację od torów we Vuelcie w swoim spektaklu za pomocą sztuki ta prawda historyczna, która nie jest sama dla Żydów Polaków niestety tak jest, jeżeli osoba nadal trochę do przerobienia myślę, że wasz spektakl wpisuje się w te no tę próbę chociażby zrozumienia Hanna Krall bardzo często, kiedy spotykamy mówi jedno zdanie, że wojna dla Polaków dla Żydów na ziemiach polskich była kompletnie inną wojną o tym musimy pamiętać proszę państwa spektakl Berek w nowym świecie muzyki w Warszawie jutro pojutrze i pojutrze o dziewiętnastej i o dwudziestej 30 jeszcze raz przypomnę nowy świat muzyki, a moimi gośćmi byli grająca w tym spektaklu Wanda Siemaszko bardzo dziękuję za za obecność na spotkanie i dramaturg Łukasz Chotkowski bardzo dziękuję dziękujemy dziękuję do usłyszenia ciasna Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: KULTURA OSOBISTA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Z Dostępem Premium TOK FM odsłuchasz każdy podcast! Nie czekaj, zacznij słuchać wygodniej z pakietem "Aplikacja i WWW".

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA