REKLAMA

17 lat temu powstała Polska Biblioteka Internetowa

Magazyn Radia TOK FM
Data emisji:
2019-12-21 11:40
Prowadzący:
Czas trwania:
15:12 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
w magazynie kolejny gość dr Tomasz Makowski dyrektor biblioteki narodowej dzień dobry dzień dobry 17 lat temu powstała Polska biblioteka internetowa dziś Polona PL co tak naprawdę można znaleźć w Polonii wszystko co zgromadzono w decyzji w bibliotece narodowej czy jeszcze nie oczywiście nie, ale główną przeszkodą nie jest brak możliwości chęci naszej strony, ale wszystkim prawa autorskie, które w sposób oczywisty ogranicza dostęp pełne w internecie, ale rzeczywiście w tej Rozwiń » chwili można znaleźć 3 000 000 obiektów o od bardzo wczesnych rękopisów najstarszy rękopis pochodzi z drugiego wieku w naszej bibliotece, ale także mamy wszystkie przy średniowiecznym zeskanowane, ale także można znaleźć dziewiętnastowieczną prasę pocztówki książki kucharskiej la fotografie ulotki, które są bezcenne, bo do tej pory były skatalogowane zbiorowo, a teraz na potrzeby biblioteki cyfrowej są skatalogowane jednostkową czy można dotrzeć do tych informacji, które do tej pory były niedostępne np. do układu kajut na Batorym okazuje się, że nasza druki ulotne właśnie afisze ulotki na Batorym proszę państwa jestem pierwszy statek nie Stefan Batory cha rzeczywiście tego poszukiwana bardzo długo okazało się, że w naszych magazynach są informacje absolutnie pierwszą żadnej mądrej głupiej piękne i brzydkie to jest oczywiste a, ale można znać też rzeczy, których się nie spodziewaliśmy świetny wybór kartek bożonarodzeniowych z przedwojennych bardzo zabawnych dość odważne, więc warto do tego zajrzeć znam takich, dla których to jest na pewno gratka przejrzeć kartki dla, ale to to są rzeczy oczywiście jest nasz Skarbiec, czyli są rękopisy Nigel na włoskich pisarzy można sobie przeczytać Balladynę w oryginale jak napisał słowacki albo przeczytać jedyną wiersz Kochanowskiego, który się zachował w oryginale to wszystko tam jest w czy zdanie Dąbrówka przybyła do mieszka 900 sześćdziesiątego piątego roku też jest zeskanowany z rocznika Świętokrzyskie dawnego, ale też są rzeczy właśnie takie bardzo usługowe jak wspomniane książki kucharskie dość zabawna czasami bardzo zaskakująco trafne poradniki jak żyć jak zbudować statek albo coś innego właśnie wszystko co można sobie wyobrazić wspomniał pan o prawach autorskich tutaj należy się słuchaczom wyjaśnienie rozumiem, że biblioteka narodowa Polona PL może udostępniać te rzeczy, których prawa autorskie wygasły dobrze rozumiem wygasły albo autorzy przekazali nam licencji nie wyłączono do prezentacji 70 lat od śmierci autora albo ostatniego z autorów, jeżeli dzieło jest wiele autorskie możemy udostępnić wolnym internecie wcześniej musimy albo uzyskać zgodę autora lub jego spadkobierców i mówimy tu zarówno o autora tekstu, jaki lustracji albo wykupić prawa czy też po części robimy przy tych, które są szczególnie istotna także 70 lat zrezygnowano z winy się rozumiem, że Żeromski jest dużo Żeromski jest cały proces czterdziesty od czterdziestego dziewiątego w 1949 roku są uwolnione prawa wszystko wszystko co było wcześniej nie jest udostępniona jest skanowane prawie wszystko to jest nadal nie mamy całość czy to znaczy przepraszam jeszcze drożej te prawa autorskiego zaciekawił mnie pan, jeżeli one są zwolnione po 70 latach to także nie można napisać dopisać rzymskim można pisać Riusz, czyli wykorzystania tych materiałów jest oczywiście wolne tylko nasza wyobraźnia jest ograniczeniem dla nich zajmować współautorem popiołów administrator NASA do PiS to tak jakby pisanie muzyki do różnych utworów literackich Niewiem czy zawsze autorzy byliby szczęśliwi, zwłaszcza w nosie bo, ale tak korzystamy z kultury tak szeroko jak to jest możliwe, a zresztą wrażenie że, gdyby autorzy, którzy wzięli dwudziestym wieku wiedzieli, że aż tak bardzo będzie ograniczone prawa autorskie w tym szerokie rozpowszechnienie własnych utworów to może, by uwolnili, gdyby mieli tak ją taką możliwość nie czekali 70 lat aż do swojej śmierci po swojej śmierci, bo zyski tak naprawdę zyski z ponownego wykorzystania wznowienia tak dalej są dość niewielki dla 99% autorów zarabiają tak naprawdę ci, którzy sprzedają sprzedawali hity bestsellery natomiast cała produkcja, bo większość produkcji naukowej czy nawet literackiej jest przez to zamknięta jest dostępna tylko w bibliotekach i uruchomiliśmy cyfrową wypożyczalnię każde dziecko czy każdy dorosły w Polsce może pójść do swojej gminnej biblioteki i poprosić o udostępnienie cyfrowej wypożyczalni biblioteki narodowej za darmo do 1000 bibliotek ponad korzysta z takiej cyfrowej wypożyczalni i tam są dzieła pod prawem autorskim, bo na to pozwala prawo fantastyczna sprawa od 17 lat lat trwa proces digitalizacji zbiorów biblioteki narodowej jak jesteśmy miejscu jesteśmy świetnym miejscu w tej chwili, bo mamy 3 000 000 ponad 3 000 000 obiektów to oznacza, że jest to największa biblioteka cyfrowa w Polsce jest to trzecia biblioteka pojedynczo, licząc w konsorcjach Europie wśród bibliotek narodowych na piąte miejsce na świecie, więc chyba to niezły wynik to fantastyczne natomiast chodzi o szybkość skanowania w tej chwili to oczywiście jesteśmy w absolutnej czołówce Norwegia nas wyprzedza cały czas szykujemy się z Francją biblioteką narodową Francji czy medale drugie miejsce czy oni mają drugie miejsca czekamy na 31grudnia, żeby podsumować nasze statystyki znalazło się teraz na to, że wprowadzenie zasady członkiem Unii Europejskiej bardzo ułatwia optymalizację chciałem zapytać pana o zbiory biblioteki narodowej to są rzeczywiście zbiory bezcenna a, gdybyśmy mieli wybrać coś takiego no powiedzmy podium najcenniejszy w najciekawszych najistotniejszy dla kultury polskiej pozycji to jest absolutnie nieosiągalne 10 mniej prawie 10 000 000 zbiorów od najstarszych najważniejszych dla polskiej historii polskiej kultury to co państwa, że drugi jako wzruszeń to też jest lista drugi wiek naszej ery to wtedy Polska jeszcze nie była w tzw. błysku oka listonosza, bo nie są polskie rękę to są zupełnie przypadkowo zachowane w naszych zbiorach akurat z drugiego wieku co w rodzaju zeznań podatkowych czy stanu majątku z Egiptu na papierosie zapisane to nie jest Super cena Super cenne są dopiero ósmego wieku też nie Polski akurat to jest testament nowy testament z klasztoru Świętego Maksymiliana bardzo cenne dla nas oczywiście najważniejszy jest rękopis rocznika Świętokrzyskie dawnego rocznika dawnego, gdzie doznanie Dąbrówka przypada mieszka mieszka zostało ochrzczone takie, które się zaczyna historia właściwe takie zdarzenie założycielskie jeśli chodzi o polską państwowość dla mnie zawsze wzruszający jest oczywiście ten rocznik Świętokrzyski dawnych kronik rękopis kroniki Galla Anonima, która wygląda bardzo niepozornie, a rocznie w tym czasie ani razu, ale właśnie nie ma oryginału to jest niestety najstarsze kopia nie mamy oryginału ani kroniki Galla Anonima Wincentego Kadłubka znamy tylko kopii do wiernych zapewne dopiero Jan Długosz zachował w części w oryginale, ale to jest historia Polski wojenna niewiele się zachował w oryginale dla mnie wzruszające do dzisiaj będzie cały czas jako myślę to jest jednak wzruszające tomiki poezji Krzysztofa Kamila Baczyńskiego przez niego przepisane i kolejne darowane żonie basie c w tym żalu najczystszym zapisany przez niego wymalowane i podarowane w dniu ślubu i to wszystko można zobaczyć na Polonię to są rzeczy zeskanowane a gdzie są oryginały oryginały są w magazynach skarbca biblioteki narodowej właśnie jak to się przechowuje setki za rękopisy leżą na półkach rękopisy nie powinny stać, dlatego że papiery jednak słaby pergamin też pod wpływem ciężaru nie osłabia karty wszystkie rękopisy leżą na półkach w najlepszych warunkach świetnie wilgotności świetnej temperaturze pod kluczem bardzo trudna procedura wejścia są bardzo bardzo chronione, ale nawet pan tak nie może być wpuści przejrzeć absolutnie Polona, chociaż też moje doświadczenie sprzed 25 lat, kiedy zaczynałem pracę w bibliotece narodowej zakładzie rękopisów dostawę po południu w magazynie dzisiaj też niemożliwe sam i przeglądem po prostu półka popu i Polonią tak naprawdę realizuje ten przywilej z tamtego czasu, bo każdy może wejść do polany przyglądać jak spółka po półce na rękopisy starodruki mapy not proszę przejrzeć naszą kolekcję Maps z tym Super cennym atlasem Ptolemeusza rękopiśmienne właśnie korzystają z tego wieku korzystają z pana, by w obecności chciałbym pana prosić o taki krótki przewodnik po Polonii co warto zobaczyć wchodzimy na ten portal i dokąd iście co jest tak naprawdę godne uwagi, gdzie pan zaprowadził internet są różne drogi korzystania z Polonią jest wyszukiwarka, z której można skorzystać wpisać cokolwiek nam przyjdzie do głowy zobaczyć owej należy wpisać wszystko można w Boże Narodzenie można pisać ktoś szuka kartek bożonarodzeniowych po lewej stronie jest zawężanie kasetowe czy można ograniczyć do książek starodruków pocztówek fotografii ma no itd. czasopism i wtedy już będziemy wiedzieć wśród tych 3 000 000 oczywiście ciężko się poruszać osobną drogą naszą kolekcję np. Skarbiec biblioteki narodowej, gdyby ktoś chciał odpowiedzieć na pytanie, które pan redaktor postawił coś najcenniejszego to my zgromadziliśmy w skarbcu, ale są inne kolekcje kolekcja w fantastyka z lamusa pokazujące stare nasze teksty opowiadające jak będzie za 103200 lat teraz żyjemy w tych czasach można porównać co się rzeczywiście sprawdziła co nie albo poczytać stare gazety 19 dwudziestowiecznej, że kogoś interesuje wydarzenia polityka jest ukochane zajęcie muszę państwu powiedzieć szczególnie w czasie przedwojennej dział działy ogłoszeń też coś wspaniałego także śledzenie różnych wydarzeniach znane radzieckich wszystkie swoje wczorajsze brud warszawscy odwołuje też świat, który trudno nam sobie wyobraźni i nie tylko, dlatego że druga wojna światowa PRL na przerwał w takim naturalnym rozwoju i rzeczywiście im nie możemy sięgać do tego pamięcią, a stare gazety nam przywołują ten świat taki z 1 strony bardzo brutalny z drugiej strony bardzo kolorowy i oczywiście większość gazet była mocno nastawiona na sensację na kryminał na romanse no właśnie, ale chciałbym pana zapytać jeszcze rękopis i ciekawe rękopisy, które warto odwiedzić to są oczywiście rękopisy przepięknie zdobione nie tylko rękopis, ale także drukowane książki jak Ford zjada nas ta zauważonych egzemplarzy Rosja to jest ta księga, którą królowa Bona przywiozła, a polskim ono nie mamy takiej pewności, ale na ich Rodezji zdaje się wycięto słynny obraz nowy o nowego Leonarda, czyli la Bella 5 Pesa żaden z liczących się dla artystów na świecie nie potwierdza tej identyfikacji biblioteka narodowa też nie potwierdza, a dopóki właściciel la Bella 5 Pesa nie spełni naszego żądania, czyli udostępnienia oryginału w celu zbadania pergaminu, bo wystarczy porównać pergamin la Bella 5 bez z tym, który jest pozycja, gdzie na razie właściciel twierdzi, że wszystko jest sam pcha to byłby jedyny tego rodzaju partner czy w ogóle dzieło Leonarda zrobione na pergaminie wiemy, że pracował na desce na papierze, a my byśmy bardzo chcieli, żeby to było Leonarda ciekawa zbieramy dowody zresztą odsyłam państwa do mojego programu, który będzie dotyczył właśnie 500 lecia śmierci Leonarda da Vinci ten program wigilie porozmawiamy także o la Bella 5 Pesa o tym czy to prawda czy falsyfikat, ale wracając właśnie do rękopisy rękopisów rękopisy przepiękne rękopisy średniowieczne renesansowe ozdobione przez naprawdę znakomitych zachodnioeuropejskich polskich malarzy tutaj z Polski chyba najsłynniejszej Stanisław samo Strzel NIK także można zobaczyć piękne i rękopisy naszych zbiorach i to co jest bardzo przyjemnego w tych opisach, że nie tylko tekst, który czasami oczywiste jak pisał też liczby obszarów nie tylko część tak bardzo oficjalne, a także co się dzieje na marginesach co się dzieje między wierszami artyści w domach bywali różne ciekawe rzeczy mają charakter alegoryczne bardzo złośliwe czasami albo 3 małe fragmenty słynny psałterz floriański czternastego wieku przygotowane dla królowej Jadwigi pełny jest takich obiektów m.in. na dwudziestej ósmej karcie jest twór, który wygląda jak i odda albo Nosferatu, ale to należy bardzo mocno powiększyć rękopis to jest wielka przewaga Polony dajemy wszystko w najwyższej jakości można wykorzystywać do celów komercyjnych szkolnych prywatnych cokoły warto podkreślić, że Polona PL jest za darmo, żeby przejrzeć właściwie część nawet zarejestrować niektóre funkcje są dostępne po rejestracji rejestracja bardzo prosta bardzo zachęcamy państwa do odwiedzania Polony PL bardzo dziękuję za tę rozmowę dr Tomasz Makowski dyrektor biblioteki narodowej państw państwa moim gościem państwa zapraszam Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: MAGAZYN RADIA TOK FM

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam, oraz sprawdź jak działa nowe internetowe radio TOK+Muzyka. Wybierz pakiet Standardowy i słuchaj wygodniej w aplikacji!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA