REKLAMA

Nie da się jej oszukać, ale będzie mogła decydować o sobie, a nawet głosować. Co odbiera osobie starszej ubezwłasnowolnienie?

Audycja internetowa tokfm.pl
Data emisji:
2020-01-26 09:00
Czas trwania:
30:27 min.
Udostępnij:

Instytucja ubezwłasnowolnienia jest krytykowana z wielu powodów, wielu osobom kojarzy się z odbieraniem możliwości decydowania o sobie, a także swoim majątku. Dla innych jest sposobem na ochronę osób starszych przed oszustwami. Jak to jest z ubezwłasnowolnieniem? Kiedy warto o nim pomyśleć? Na czym dokładnie polega? Rozwiń »
Małgorzata Wołczyńska rozmawia z Jarosławem Jagurą, prawnikiem współpracującym z Helsińską Fundacją Praw Człowieka. Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Małgorzata Łuczyńska zapraszamy na kolejną odsłonę naszej akcji Polska dla seniorów dziś porozmawiamy na temat instytucji ubezwłasnowolnienia w kontekście starszych osób naszym gościem jest Jarosław Jagura Helsińska Fundacja praw człowieka dzień dobry dzień dobry 10 018 osób tyle właśnie osób zostało ubezwłasnowolnione w 2018 roku w Polsce to dużo trzymało to dużo i ta liczba niestety z roku na rok rośnie coraz więcej tego typu spraw trafia do sądu i też coraz Rozwiń » więcej osób ubezwłasnowolnionych kilkanaście lat temu było na poziomie kilku 20 030 dzisiaj oko mówi się, że około 90 000 osób ubezwłasnowolnionych Polsce czy powiedzmy, że takie jedno duże miasto w Polsce jest cały ubezwłasnowolniony wszyscy jego mieszkańcy, dlaczego tych osób przybywa wydaje się, że głównym czynnikiem tutaj jest starzenie się polskiego społeczeństwa to, że mamy więcej osób starszych i siłą rzeczy mamy więcej osób, które gdzieś tam doświadczamy trudności w codziennym funkcjonowaniu i wtedy rodzina czy też no właśnie prokurator czy inne urzędy decydują się na to, żeby podjąć się tutaj właśnie ubezwłasnowolnienia danej osoby, czyli o ubezwłasnowolnieniu niesie za sobą pozbawienie zdolności do czynności prawnych co tak codziennym rozumowaniu ta osoba nie może żadnych umów skomplikowanych zabiera zawierać może tylko bardzo proste takie czynności dnia codziennego, czyli pół do sklepu zrobić najprostsze zakupy, ale żadnych skomplikowanych umów taka osoba nie może już dokonać nie może też swego testamentu sporządzić, więc ma bardzo ograniczone taką swobodę działania w przestrzeni dopraw przejdzie jeszcze za chwilę, ale chciałam dopytać o te osoby oprócz tego, że są starsze, bo pomijamy tutaj w tej rozmowie osobę z niepełnosprawnościami, ale co jeszcze, jakie przesłanki muszą być jeszcze spełnione, żeby do tego doszło to jest także przesłanką jest albo niepełnosprawność intelektualna niepełnosprawność psychiczna i ta osoba musi mieć trudności w samodzielnym podejmowaniu decyzji samodzielnym prowadzeniu swoich spraw, jeżeli to zgodnie z przepisami nie jest w stanie prowadzić tych spraw wtedy ubezwłasnowolniona całkowicie, a jeżeli potrzebuje pomocy to wtedy stosuje się ubezwłasnowolnienie częściowe, więc takie są przesłanki, aby stan zdrowia tej osoby decydujące i to jest w stanie prowadzić samodzielnie swoje sprawy, kto o tym decyduje psychiatra tak ostatecznie decyzja należy do sądu jest to wydawałby na mocy orzeczenia sądu osoba jest ubezwłasnowolniona natomiast decydującą rolę jednak zwykle tutaj mają lekarze, którzy opiniują stan zdrowia tej osoby postępowania tutaj wiele zależy od tego ma nieco lekarze co psychiatra psycholog bądź neurolog psycholog powiedzą czy ta osoba faktycznie funkcjonuje naszym zdaniem jeszcze w tej sprawie istotne jest to, żeby patrzeć jak ta osoba na co dzień funkcjonuje 3 faktycznie to ubezwłasnowolnienie dla tej osoby potrzebne one po prostu celowe przydatne potrzebne czy coś zmieni w życiu tej osoby czegoś poprawi jej los, dlaczego takie wnioski są składane po pierwsze, wiem, że po to, żeby może coś uporządkować sytuację, w której osoby się znajdują, ponieważ nie mamy obecnie w Polskim prawie innych sposobów dobrych tu w jaki sposób moglibyśmy zareagować na taką sytuację, że osoba właśnie z niepełnosprawnością czy osoba starsza ma trudności samodzielnym funkcjonowaniu od razu pokazuje się właśnie możliwość ubezwłasnowolnienia i z tego też właśnie bierze się nawzajem to, żeby tyle tych praw jest nie mamy innych alternatywnych sposobów wspomagania osób starszych w takim codziennym funkcjonowaniu, ale wydaje mi się też, że no właśnie czasami to ubezwłasnowolnienie stron stosowane na wyrost, bo często dotyka ono osoby, które mają problem w funkcjonowaniu codziennym Czyż nie są w stanie samodzielnie się umyć nakarmić zrobić samodzielnie fizycznie zakup, bo nie są w stanie opuścić mieszkania, a niekoniecznie mają one problem z podejmowaniem decyzji, bo widać, że istotą, jakby to do czego tylko łącznie powinno się sprowadzać ubezwłasnowolnienie do jakich spraw to tam, gdzie faktycznie jest problem spot jest podjęciem decyzji, a niekoniecznie z takim codziennym funkcjonowaniem tej osoby, ale niestety nasz system wsparcia opieki społecznej nie jest na tyle wydolne, żeby właśnie tym osobom w takiej sytuacji wspomóc także zapewnić usługi wsparcia opiekuńczego, żeby ktoś do tej po prostu do tych osób od przyszedł pomógł gotować tak dalej tak dalej bądź osoby same też nie mają na tyle środków czy zaplecza koleżeńskiego czy rodzinnego, żeby tutaj zadbać zadbać w ten sposób siebie wtedy właśnie pojawia się to ubezwłasnowolnienie, kto uważa się, że jest rozwiązaniem tej sytuacji, a w zasadzie jest tylko takim zepchnięciu tego problemu już takiej sfery tej osoby później opiekuna prawnego, które wyznaczane i to on później już tak naprawdę zajmuje to osobą akt taki wniosek może złożyć może złożyć wniosek najbliższa rodzina również małżonek dzieci wydają się również rodzeństwo, ale także najbliższa naprawdę najbliższa rodzina najbliżsi krewni może również złożyć taki wniosek prokurator i tutaj, by sam urzędu może takie taki wniosek złożyć często często korzysta ze swoich uprawnień, czyli sąsiedzi np. zainteresowani losem kogoś obok już nie sąsiedzi nie nie mogą ta może być tylko rodzina jak często sądy przychylają się do takich decyzji wspomniał pan, że takie decyzje są państwa odczuciu podejmowane czasem na wyrost w projekcie tak w statystyki pokazują to, że większość wniosków większość spraw o ubezwłasnowolnienie kończy się tym, że dana osoba zostaje ubezwłasnowolniona i to najczęściej całkowicie to na poziomie 90% wszystkich spraw w ten sposób się kończy i tak właśnie zmieniam może nie zawsze to po prostu potrzebna, ale mamy tak jak inne przepisy, a ona w ten sposób ani inne są też stosowane tutaj od wielu lat jako Fundacja Helsińska apelujemy o to, żeby zmienić regulacje w le wprowadzić pewne systemy wsparcia w funkcjonowaniu dla osób starszych dla osób z niepełnosprawnościami, które pozwolą szanować autonomię tych osób nie będą ich zastępować podejmowaniu decyzji, ale wspierać nie mamy np. naszych przepisach takiej regulacji pełnomocnika takiego reprezentanta ustanawianego przez sąd, który jak ustanowienie nie powodowałoby od razu pozbawienia zdolności do czynności prawnych, ale właśnie mógłby dała mogłaby załatwić to osoba czynności urzędowe za tą osobę, a jeżeliby ta sama osoba starsza chciała to też prawda nadal może, bo ma pełnię praw pozostawioną też nasze przepisy są bardzo mocno ingerujące też sferę praw tych w tej osoby, ponieważ mam ubezwłasnowolnienie całkowite częściowe i dotyka całej sfery tak naprawdę życia oraz kwestii zawierania umów po kwestie możliwości sporządzenia testamentu czy przez kwestie opieki zdrowotnej medycznej wydawałoby się, że może w takich sytuacjach może wypadałoby to uregulować bardziej sposób dostosowany do potrzeb danej osoby, jeżeli ta osoba ma problemy faktycznie nim z wydawaniem pieniędzy z zarządzaniem finansami to może faktycznie to był zastosują jakiś środek wsparcia w tym zakresie, ale ta osoba może nie mieć może sobie świetnie być na tyle przytomna świetnie sobie radzić tym czy wyrażenie woli na zabiegi medyczne itd. w obecnej sytuacji ubezwłasnowolnienie dotyka bardzo szeroki sfery praw danej osoby też przed praw wyborczych taka osoba już poza pozbawiona, więc jest to bardzo duża ingerencja i czasem po prostu jak w takim szerokim zakresie nieuzasadniona, a ubezwłasnowolnienie częściowe czym różni od całkowitego całkowitym jest także dana osoba już nie może tak naprawdę samodzielnie zrobić za nią wszystkie czynności wszystkie decyzje tak naprawdę podejmuje opiekun nawet w przypadku ubezwłasnowolnienia częściowego to jest także ona podejmuje decyzję natomiast o opiekę kurator w tym przypadku nazwa ta osoba kuratorem musi zatwierdzić tę czynność, jakby potrzebna współdziałanie tych 2 osób osoby ubezwłasnowolnionej i tego kuratora razem muszą na daną rzecz zgodzić z takim kuratorem może być przeważnie zostają członkowie najbliższej rodziny kuratorami bądź opiekunami natomiast nie zawsze przepisy też dopuszczają to przecież preferują tutaj osób z osoby z najbliższego kręgu mogą również osoby obce jakieś osoby te najbardziej zaufane zorientowane w tym temacie przez przedstawicieli organizacji pozarządowych, więc i tutaj szeroka możliwość nie jestem pewna czy zrozumiałem te różnice pomiędzy ubezwłasnowolnienie całkowite częściowym, jeżeli przy częściowym potrzebny jest kurator jego zgoda to de facto czymś się różni, ale efekt końcowy wydaje w pewnym sensie tak, bo jest potrzebna zgoda 2 osób osoby ubezwłasnowolnione częściowo i kuratora kurator w tym momencie samodzielnie nic nie zrobi bez woli tak naprawdę osoby, którą się opiekuje zajmuje natomiast przypadku ubezwłasnowolnienia całkowitego opiekun sam samodzielnie decyduje o tym, nowa, jaką czynność zawrzeć jak rozporządzić majątkiem danej osoby natomiast w przypadku ubezwłasnowolnienia częściowego musi być zgoda i osoby ubezwłasnowolnionej i kuratora nic jednak jakimś aspekcie tak wbrew woli tej osoby ubezwłasnowolnionej częściowo kurator nie dokona czynności, czyli zawrze umowy, czyli to jest bardziej taka funkcja kontrolna, ale nie decyzyjna trochę tak taki numer zatwierdzanie tak zgadzam się na tę czynność tak możesz to zrobić bardziej, jakby na tej w ten na tym modelu oparte to jest troszkę lepsze rozwiązanie niż tak ubezwłasnowolnienie całą całkowicie, bo jednak ktoś jakimś aspekcie ta decyzyjna jeszcze pozostaje tak po stronie tej osoby ubezwłasnowolnionej, ale nie jest jednak przez państwa rozumiem akceptowana dlaczego, ponieważ też, jakby dotyka też szerokiej sfery, czyli właśnie też kwestii zawierania umów w kwestii dziedziczenia czy się sporządzenia testamentu praw wyborczych praw związanych z medycy z kwestiami medycznymi to też jest szeroka tak naprawdę gama spraw oraz w tym momencie pod kontrolę pod kontrasygnaty tego kuratora oddana rozumiem, czyli po prostu zbyt szeroki tak jak to sprawa jest ograniczone w ten sposób czy osobom, które składają wniosek o ubezwłasnowolnienie mogą towarzyszyć jakieś złe intencja po przejęciu np. chęć przejęcia mają wydają się, że mogą być takie sytuacje to właśnie często jest ta argumentacja, że właśnie, żeby po to, ta osoba, żeby ta osoba starsza nie roztrwoniła swojego majątku, żeby właśnie on został dla dzieci dla potencjalnych przyszłych spadkobierców i mogą być tutaj motywację no właśnie do końca czyste nie do końca właśnie chęć pomocy co wasze kwestia zaopiekowania się majątkiem danej osoby czasami mówi się o tym, że ono jest tutaj taki pewien paternalizmu, że osoba starsza tak zgromadziła swoje pieniądze są to pieniądze, dlaczego mamy, jakby zabraniać rozporządzeniem, nawet jeżeli można do końca w naszym odczuciu mogą to być korzystne rozsądne itd. nikt tak osobom zdrowym nie zabrania rozporządzania pieniędzmi tak jak sobie po jak sobie tego jak sobie życzą tym natomiast tutaj właśnie w przypadku osób starszych no dochodzi do tego, że właśnie ktoś tutaj chcę chce jak ci pięty jak przejąć kontrolę nad tym jak ta osoba pieniądze wydaje nam, żeby z tego powodu też zapyta krytykowana ta ta instytucja, bo tak nie ma czy spadkobiercy mogą oczekiwać tego, że dostaną jakiś majątek nie mają prawda oto roszczenia, więc może nie powinni się, jakby aż tak bardzo o to troszczyć tak są pieniądze te osoby starszej i póki co może ona z nimi robić to co chce oczywiście trzeba tutaj odróżnić od kwestii nadużyć którymi osoby mogą padać tutaj kwestia wykorzystania finansowego osób starszych nieporadnych w zasadzie każdy może być tak naprawdę w jaki sposób uzyskania finansowej nie jest dostał też dostatecznie ostrożny, ale notą to kwestia trzeba rozdzielić, ale jestem w stanie sobie wyobrazić taką sytuację, że potencjalni spadkobiercy tak naprawdę martwią się o koszty opieki medycznej usług opiekuńczych no i w związku z tą sytuacją na ten majątek jednak patrzą to to też jest tak to również, że w tym momencie, jakby nie ma żadnej złej intencji tak to po prostu chodzi o zabezpieczenie bezpieczeństwa zdrowia tej osoby to też nie jest tak, że postulują aby, krytykując instytucji ubezwłasnowolnienia jesteśmy za kompletnym wyrzuceniem tej instytucji nie daniu czegokolwiek w zamian, bo tak jak wspominałem tych różnych bardziej dostosowany środkach wsparcia to nie jest tak, że chcemy pozostawić osoby starsze osoby z niepełnosprawnościami samemu sobie bez należytego wsparcia w funkcjonowaniu, ale jednak to pewno bardziej wsparcie w korzystaniu z zdolności tak ze swej zdolności prawdziwości funkcjonowania w społeczeństwie niż właśnie ograniczania i zabierania czasami nawet tych resztek autonomii już tak naprawdę tych osób starszych czy z niepełnosprawnościami do niedawna osoby ubezwłasnowolnione nie mogły nawet kwestionować zasadności umieszczenia ich w domu opieki a jakie teraz tak teraz to się zmieniło jest tutaj potrzebne orzeczenie sądu do tego, żeby umieścić osobę ubezwłasnowolnioną całkowicie w domu pomocy społecznej jest tutaj ta kontrola sądowa jest no właśnie to by ten przykład wasze pokazuje jak duża była władza opiekuna nad osobą ubezwłasnowolnioną tak mogła swobodnie zmienić tak naprawdę miejsce zamieszkania umieścić osobę w domu pomocy społecznej bez jakiejkolwiek kontroli to widać jak bardzo ingerujące jest to instytucja samodzielność autonomię można w godność osób starszych czy niepełnosprawnych, a ile czekać na decyzję sądu w związku właśnie takim umieszczeniem mierzenia co wtedy to zależy od różne, jakby długość postępowań zależności od sądu, gdzie się dana sprawa toczy natomiast te sprawy o umieszczenie w domu pomocy społecznej one są rozpoznawane przez sąd rodzinny sąd opiekuńczy, który co do zasady stara się jak od decydować w miarę szybko sprawnie i tutaj wierzy, że jak najszybciej jest są te sprawy rozpatrywane nie znam dokładnych statystyk ile takie sprawy trwają natomiast kwestia długości postępowania też mam wrażenie ma istotne znaczenie w wasze samych sprawach ubezwłasnowolnienie wydaje się, że to powinny być w nim znaleźć pewien balans między szybkością postępowania czy też to wszystko sprawnie szybko, a dostatecznym wyjaśnieniem sprawy 3 dana osoba faktycznie potrzebuje ubezwłasnowolnienia natomiast my jesteśmy zaangażowani w takie postępowania jedno postępowanie, które już będzie trwało prawie 4 lata jesteśmy nadal przed Sądem I instancji i to już jest jednak zbyt długo w mojej ocenie, żeby móc decyzja nie jest racjonalny czas do tego, żeby podejmować decyzje aż tak długo o tym czy dana osoba powinna być ubezwłasnowolniona czy nie, bo przez 4 lata zmienił się stan faktyczny zmienił się stan zdrowia tej osoby starszej potrzebne były kolejne opinie lekarze biegłych, na które też już prawie rok czekaliśmy, więc ta długość postępowanie ma znaczenie, bo jednak pewna być w miarę szybko zadecydował o podium podjęta decyzja no bo też osoba w tym momencie trwa trochę takiej próżni w takim stanie niepewności ta nasza klientka przeżywa to denerwuje się tym, że cały czas ta sprawa trwa chciałaby wiedzieć, jaką się skończy przyjmie w I instancji, czego od 4 lat się nie możemy niestety dowiedzieć, że chodzi o długości podejmowania takich decyzji bardziej miesiące 3 lata, bo kolejna kolejny przykład mamy osobę już ubezwłasnowolnia nią powiedzmy, że np. z demencją no i rodziny dochodzi do wniosku, że nie jest w stanie już w domu zapewnić odpowiedniej opieki, ale musi czekać na decyzję tutaj chyba ten czas odgrywa jednak spełnione oczywiście, że tak będzie bardziej mi po nich mówić o kwestiach miesięcy czy optymalnie, by było, żeby to było prawdę jak najszybciej rozpatrywane na prezydencie realny czas jest mieszaniną kilku miesięcy na rozpatrzenie takiej sprawy, żeby to, jakby zamknąć tak dokument dotarł do sądu, żeby odbyło się posiedzenie w kilka miesięcy to jest taki optymalny czas na to, żeby te tymi sprawami zająć dłużej NATO, którzy po prostu takie niebezpieczne dla dla tych osób środowiska zajmujące się prawami człowieka opowiadają się za instytucją wspierania decyzji MON, gdzie obowiązuje na czym polega to pole przede wszystkim ten system polega na tym, że właśnie wspieranie, czyli to, że mamy zespół nie osób albo jakiś inne rozwiązania, które pozwolą danej osobie właśnie korzystać jeszcze ze swoich ze swojej autonomii możliwości podejmowania decyzji, a nie powodujemy tego, że no właśnie chodzi tutaj opiekun bądź kurator, który dostaje pełni kompetencji do tego, żeby za tą osobę decydować nasz Polski system jest tzw. systemem zastępczego podejmowania decyzji właśnie tą opieką kurator decyduje o tym co się dzieje tak naprawdę ze sprawami osób ubezwłasnowolnionych postuluje się właśnie to, żeby to było wsparcie czy możliwe ułatwienie podejmowania decyzji czy właśnie zapewnienie pełnomocnika takiego wsparcia tłum osoby, która będzie tłumaczyła w sposób jasny łatwo zrozumiałe w charakter danej czynności, którą dane osób, czyli właśnie umowy, którą dana osoba powinna zawrzeć czy właśnie taki trochę na zasadzie tłumacza na system język łatwiejszy do zrozumienia pewnego pośrednika w załatwieniu tej decyzji bez konieczności zastępczego podejmowania decyzji i co jest wiele by je już kilka państw, które zmieniały swoje podejście do właśnie instytucji ubezwłasnowolnienia takie zmiany zaszły w Czechach w Wielkiej Brytanii z tego co na Węgrzech też była przeprowadzona reforma w Niemczech jest też trochę inaczej w Australii Kanadzie więc, jakby są rozwiązania, które są o wiele lepsze od od naszych np. w Kanadzie jest taka instytucja pełnomocnika udzielenia pełnomocnictwa życia nazwijmy to tak to jest wtedy osoba będąc jeszcze świadoma przytomna idzie do sądu, mówi że na wypadek, gdyby stało miesiąc coś złego utraciłaby możliwość samodzielnego podejmowania decyzji to proszę, żeby w moim imieniu reprezentował interesy ten ten tai ta osoba i wtedy sąd po o sprawdzeniu czy faktycznie doszło do utraty świadomości samodzielny czy możliwości działania aktualizuje, jakby nadaje moc prawną takiemu pełnomocnictwo wtedy ten pełnomocnik może może działać jesteś właśnie także ogranicza się możliwość działania takiego pełnomocnika tylko do określonych sfer gdzie, jakby sfer życia, a pewne kwestie decyzyjne zostawia się tej osobie, o ile dobrze pamiętam w Izraelu jest także można ograniczyć osobie zdolność do czynności prawnych możliwych zawierania umów ponad określoną kwotę danej umowy czy, nawet jeżeli kwota umowa wartość umowy przekraczałaby 1520 000zł to wtedy potrzebna byłaby właśnie zgoda takiego kuratora do do wejścia w życie tej tej umowy, jakby jest tutaj wiele przykładów, w których nasz Polski ustawodawca mógłby skorzystać, ale na chwilę obecną tego tego nie robi też organy międzynarodowe przez komitet praw osób z niepełnosprawnościami organizacji narodów Zjednoczonych wzywają nas po raz kolejny do zmiany instytucji ubezwłasnowolnienia na razie się to nie dzieje, chociaż były pewne prace legislacyjne prowadzone w tym zakresie, ale w 2015 roku one zostały przerwane my 2015 roku uzyskaliśmy takie czy te tryby prace trwają od 2012 roku tak naprawdę, kiedy został przygotowany projekt założeń do projektu ustawy czyli jakby pewne założenia, na podstawie których miała być już ustawa skonstruowana i od tego czasu tak naprawdę nic nie wydarzyło pytaliśmy wielokrotnie ministerstwo czy coś z tym będą robić czy nie w 2015 roku, czyli odpowiedź, że właśnie, że pracę wrócił na ten etap bardziej analityczne, bo trzeba dalej pracować nad rozwiązaniami tego co wiem co do tego czasu jakby nic się nie zmieniło i te prace trwają na bliżej określonym etapie analitycznym wewnętrznym już od od jakiegoś czasu jak przy obecnym systemie prawnym zabezpieczyć przed takimi wydarzeniami jak np. nadużycia finansowe umowy, które zostały podpisane, chociaż nie było jasne i tak mamy w naszym polskim prawie cywilnym pewne rozwiązania, które pozwalają reagować na takie sytuacje 1 grupa takich instytucji są tzw. wady oświadczenia woli, które nowa, jeżeli osoba nie była świadoma, podpisując umowę to można żądać unieważnienia takiej takiej umowy można też skorzystać z tzw. konstrukcji wyzysku, która też właśnie pozwala pozbawić skuteczności prawnej umowy, które w sposób niekorzystny sposób krzywdzący dla danej osoby została zawarta, więc są jakieś rozwiązania, które w takich sytuacjach pozwalają reagować natomiast one wymagają zaangażowania po raz kolejny sądu tak to to musi być orzeczenie sądu, który nie stwierdzi nieprawidłowości przy zawieraniu takich umów myślę, że mogły tutaj też wchodzić w grę jakieś kwestie związane z prawami konsumenta przy przy tych regulacjach tych sytuacjach właśnie wykorzystywania osób starszych czy z niepełnosprawnościami zabytki są jakieś rozwiązanie jest jakby to nie jest tak, że mamy tylko wyłącznie ubezwłasnowolnienie, które nas w tej sytuacji ratuje to też jest także, jeżeli osoba jest ubezwłasnowolniona to ona nie dostaje pieczątki na czoło, że ubezwłasnowolniona, jeżeli pójdzie np. do banku parabanku to teoretycznie może zawrzeć umowę kredytową czeka pożyczkową i może później być dedykowana można żądać spłaty od niej tego długu no do czasu aż wyjdzie na jaw dopiero ta osoba ubezwłasnowolniona, więc to też jest także to ubezwłasnowolnienie nam w każdej sytuacji chroni powiedział pan, że są możliwości, by dochodzić swoich praw, ale w praktyce ile czasu zajmuje to znowu sądy, więc znowu czekanie koszty prawnika tak no to już postępowania sądowego niestety trwają dość długo, więc tak nie mamy tutaj idealnych nie mamy to idealne rozwiązanie dla dla tej sytuacji tak to są też te tak jak sporo wad oświadczenia woli zyski bardziej akcje punktowe w stosunku do pewnej określonej umowy numer tak na ubezwłasnowolnienie nam nie działa szeroka, ale też tak jak wspomina mnie nie zapewnia nam tutaj pełnego bezpieczeństwa no niestety tak taki mamy system niedoskonały, który do niej nie pozwala tutaj w pełni znaleźć tego balansu od pewnego balansu równowagi między właśnie poszanowaniem autonomii, a właśnie taką bez piły autonomii osób z niepełnosprawnościami osoba osób starszych, ale bezpieczeństwo o bezpieczeństwo obrotu czy po prostu dobra tych osób w Polsce nie ma też kulturę chodzenia do prawnika na co dzień w takich sprawach które, które wydają się może oczywiste, ale może to byłby pomysł co pan na to, żeby konsultować po prostu różnego rodzaju umowy inwestycje itd. z prawnikiem właśnie taką osobą, która jest ekspertem, która będzie tym pierwszym takim etapem weryfikującym oczywiście, że tak tutaj pomoc prawnika czasami jest niezastąpiona pozwala po prostu uniknąć pewnych następnych problemów, bo nawet abstrahując od osób, które może nie są zdolne słynie stan zdrowia nie są w stanie do końca zrozumieć umów, ale no czy pewnych obaw tak no właśnie umów, które podpisujemy ona wszystkie są zwykle przed bardzo skomplikowanym językiem i wszyscy tak naprawdę możemy mieć trudności ze zrozumieniem tego, jakimi ryzykami tak naprawdę dana umowa się wiąże, więc to prawda tak częstsze korzystanie z usług prawnika na pewno nam pozwoliło uniknąć pewnych trudności problemów, które później mogą wyniknąć, jeżeli nie do końca wiemy na co się piszemy, podpisując jakiś umowy to jeszcze na koniec państwa zdaniem, jeżeli chodzi o ubezwłasnowolnienie to bardziej reforma czy bardziej likwidacja reforma systemu wsparcia dla osób, jakby likwidacja ubezwłasnowolnienia Irek i reforma systemu wsparcia dla osób z niepełnosprawnościami tak, żebyśmy ubezwłasnowolnienie zastąpili efektywnym systemem wsparcia dla osób z niepełnosprawnościami dla osób starszych, który będzie szanował autonomie decyzyjną tych osób będzie wspierał ani zastępował w podejmowaniu decyzji dziękuję naszym gościem był Jarosław Jagura Helsińska Fundacja praw człowieka dziękuję Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: AUDYCJA INTERNETOWA TOKFM.PL

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW" i zabierz TOK FM na wakacje!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA