REKLAMA

Jak polscy prekariusze adaptują się do rzeczywistości [typologia]

Światopodgląd
Data emisji:
2020-02-21 15:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
23:28 min.
Udostępnij:

Gościem Agnieszki Lichnerowicz był dr Jan Czarzasty ze Szkoły Głównej Handlowej. Zapraszamy do wysłuchania podcastu o badaniach zebranych w książce "Oswajanie niepewności. Rozwiń »
Studia społeczno-ekonomiczne nad młodymi pracownikami sprekaryzowanymi" autorstwa dr Jana Czarzastego oraz prof. Adama Mrozowickiego. Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
świat podgląd Agnieszka Lichnerowicz bardzo serdecznie zapraszam państwa na światów pogląd, w którym to świat podgląda piach wrócimy do dyskusji o aspiracjach świadomości sytuacji niepewności młodych prekariuszy w Polsce w Niemczech, ale oczywiście skupimy się przede wszystkim na Polsce, bo właśnie temu poświęcone były wielomiesięczne czy nawet wieloletnie badania m.in. w szkole głównej handlowej wspomniała o tym, dlatego, że zaraz na początek zaznacza, że państwo i Rozwiń » moim gościem jest 1 z współautorów tych badań dr Jan Czarzasty ze szkoły głównej handlowej dzień dobry dzień dobry pani redaktor dzień dobry wszystkim państwu i więcej tych badaniach i też towarzyszących im analizach pojęć wszystkiego znajdziecie państwo w książce, która jest też kolejnym etapem pracy i tych badań, czyli oswajanie niepewności, że się wtrąca pani redaktor można też za darmo pobrać sobie wzrósł, o której bardzo syntetycznie przedstawione są wyniki co niniejszym wszystkim poleca i ja od razu też państwa zachęcam, dlatego że tak w dużej mierze ta książka, ale te badania są też szereg refleksją analizą współczesnego rynku pracy i poprosiła pani profesor pan zdefiniował, gdy rozmawialiśmy pierwszy raz od tych badaniach, bo jak mówią one są kopalnią różnych refleksji ale, proszę bardzo, krótko trzeba powiedzieć co kto to prekariuszy co to prekariat i właśnie tak rzec tak Kurt Koch krótka to jest drobny problem, dlatego że punktem wyjścia warto tak prekariat wszystkim, którzy w ogóle się zetknęli z tym słowem i zainteresowali się nim, choć trochę kojarzy się z osobą dodaje standing i to jego koncepcją prekariat jako nowej niebezpiecznej klasy, która chce od razu powiedzieć oczywiście była dla nas ważnym punktem odniesienia tylko, że prekariat i prekariusze jako członkowie tej domniemanej klasy aż ich istnienie budzi daleko idące wątpliwości ten m.in. wyszło, ale to co czuje co to jest okay prekariuszy jeśli mamy się trzymać tego słowa rozumiem, że jednak lubimy etykiety to jest człowiek który jest zagrożony PKD za co papryka realizacja to jest z kolei coś co prowadzi w rekach wiatr kary no ja próbuję profesorowi podrzucić prostą jest pan powie, że to nie takie proste rozwija się za krótko kluczowe jest powiedzenie, że prekariusze, że to nie wiąże tylko samymi warunkami zatrudnienia tylko tym wszystkim co te warunki zatrudnienia powodują, czyli ogólną niepewność zdrowotnie tak nadal jest coś takiego jeszcze powiem bardzo króciutko telegraficznym skrócie jak karność to jest po prostu przechodzone cechy ludzkiej kondycji wszyscy jesteśmy narażeni na śmierć na niepełnosprawność choroby jest coś takiego jak kary inność to są pewne sytuacje, które zwiększają ryzyko możemy np. być pozbawieni ubezpieczenia zdrowotnego możemy mieszkać w Starym zawilgoconym budynku itd. tak dalej, a też kary inność amerykanizacja to są wszelkiego rodzaju decyzje to procesy dynamicznie patrząc, które nas Karina wpychają dumę, że straci pracę możemy popaść w długi tak to właśnie wygląda teraz jak bardzo moja teza będzie przesadna, gdy powiem, że w dwudziestym wieku w naszym kręgu cywilizacyjnym Europie nawet bym powiedział, że w Europie, zwłaszcza po drugiej wojnie światowej było takie przekonanie, że właśnie państwo powinno chronić przed tymi ryzykami tak i m.in. co się działo, dlatego że pracownicy szczególnie robotnicy osób byli dobrze zorganizowani związki zawodowe i po prostu była silna presja negocjacje tak to był wynik pracy i walki z nią dekad tak naprawdę przez pracę robotników związki zawodowe no też straciliśmy to no też sytuacji politycznej, bo to jest także po stronie elit w tym wolnym świecie tak po drugiej wojnie światowej Strachy poważna obawa przed buntem masowym buntem robotników, czyli rewolucję chodzi tutaj o to, żeby ich jakiś sposób włączyć system i to się udało dzisiaj o tym, mówimy już jako zjawisku historycznym uważa też głosy kapitalizm myśmy stracili, bo byliśmy po drugiej stronie płotu, ale czy my wszyscy straciliśmy tak naprawdę to tracimy już zupełnie to co oni walczyli i co udało się wywalczyć no właśnie pytanie czy my tracimy coś, czego nigdy tak naprawdę nie mieliśmy tutaj mleczarstwo Wschodzie, a my tak przedstawiciele tego szerokiego rozumiany szeroko rozumianego świata Zachodu tak tracimy to niema co do tego najmniejszej wątpliwości i to się nie zaczęło wczoraj to się ciągnie gdzieś tak od lat siedemdziesiątych tak naprawdę tylko przez długi czas te symptomy nie były jeszcze widoczne, ale tak no to wiele wiele rzeczy się na to nakłada globalizacja załamanie tej Eko polityki przepraszam makroekonomicznej wg zaleceń kij Seneki helskiej przyjście Przyjdź nadejście monetaryzmu nadejście generalnie neoliberalizmu jako tej wielkiej fali ideologii co się dzieje technologia oczywiście, która robi w tym momencie odgrywa najistotniejszą rolę to tych zmian ten wniosek, do którego dochodzić zespół badaczy w Polsce w Niemczech w Warszawie we Wrocławiu to jest to co już samym tytule zdradzać, że to nie powoduje buntu, ale szczególnie tutaj w naszym regionie, ale chyba też w ogóle możemy mówić o adaptacja swoja to są indywidualne strategie ludzie tam młodych oka, więc jeśli mielibyśmy tak powiem popatrzeć w szerokim planie na ten problem, którym pani mówi, czyli to nasze to oswajanie z tym przypadkowe oczywiście w tytule tobym powiedział że faktycznie są pewne takim zjawiskiem ogólno światowym to jest postępująca indywidualizacja stosunków społecznych nie ma tutaj żadnych wątpliwości co do tego rozluźnienie więzi społecznych no aż 1 osobę aż prosi, żeby przypomnieć słynne, chociaż zniekształcony zniekształcony mocno też Margaret Thatcher o tym, że nie ma czegoś takiego jak społeczeństwo Margaret Thatcher w Polsce wciąż cytowana przez polityków tak, ale chodzi o to jak się cytuje one tak naprawdę co zdaniem były dłuższe nie chodzi tylko o to, że są tylko jednostki powiedziała, że są rodziny, czyli nie było przed również, że nie było konserwatywno liberalne tak, ale to nie było przekreślenie, jakby zbiorowego wymiaru życia na całe szczęście mówię to też zaczęło żyć swoim życiem było niejednokrotnie manipulowane ale, ale suma jest pozwalanie na adaptacji na tym, żeby jakoś urządzić, ale głównie poprzez indywidualne strategie właśnie, jakby to wam ten plan ogólny niewątpliwie indywidualizację stosunków społecznych na świecie i mamy te nasze nazwijmy to specyficznie polskie uwarunkowania chciałbym zaznaczyć, że kiedy patrzymy na to oswajanie adaptowanie się do tych nowych niepewnych i innych płynnych realiów nie tylko gospodarczych, ale w ogóle społecznych kulturowych w dzisiejszym świecie świat, który wiruje to i jednocześnie trzeba jakiś nowych postaw, które są odpowiedzią na nowe wyzwania chociażby właśnie związane z tym co z naszym życiem czyni technologia postęp techniczny to jednak da się zauważyć to bym chciał zwrócić uwagę szczególnie w świadomości ekonomicznej w postawach ZUS ciągłość są takie wzory które, kiedy popatrzymy sobie chociażby na te normatywne wizję gospodarki, czyli mówiąc po ludzku ludzie mówią, odpowiadając pytaniach kwestionariuszowych mówią jak być powinno i co o nim mówiono mówią, że młodzi młodzi w Łodzi generalnie jest to schizofreniczne pewne spojrzenia na gospodarkę tylko problem polega na tym, że wszystkie okoliczności często od 122 i zdrowia edukację być, ale niskie podali niskie podatki np. żeby skasować powszechny system emerytalny tylko, że coś takiego taka schizofreniczna była widoczna już w latach dziewięćdziesiątych prof. Gardawski kierownik tego projektu np. pisały Dysona się prywatyzacyjnym w latach dziewięćdziesiątych wtedy, kiedy oczywiście było jeszcze dużo państwowego prywatyzacja się rozpędzała Jan obserwował robotników przemysłowych wówczas wiadomo, że prosiła które, których traktowano wówczas z respektem, że mogą np. się zbuntować i zatrzymać transformacji reformy gospodarcze i tam były takie postawy generalnie np. akceptowane rynek, ale jednak nie oczekiwano czy Wolanda, żeby nie miał zbyt głębokiego wpływu na nasze życie prywatyzacja tak, ale nie mojego zakładu pracy np. rozwój polskiej przedsiębiorczości tak tylko ja nie chcę pracować polskiego kapitalisty natomiast oczywiście co do zasady Polska przedsiębiorczość powinna się rozwijać i proszę zobaczyć to oczywiście nie jest dosłowne to co widzimy nie jest tego kalką, bo świat jest inny, ale to pęknięcie w dalszym ciągu mocno widoczne tak samo jak w latach dziewięćdziesiątych ludzie urządzali się wycofywali się z życia publicznego, ale na poziomie indywidualnym się urządzali to pokazywali zaradność tak samo czy bardzo podobny sposób zachowują się dzisiaj młodzi ludzie próbują jakoś w tej rzeczywistości urządzić tak jak wtedy tamto pokolenie się zbuntowało przesadnie takie dzisiejsze nie chce się buntować dr Jan Czarzasty jest państwa gościem w drugiej części chciałabym porozmawiać w zasadzie co powie właśnie tej normatywną ci co powinno być, dlatego że w zasadzie z 1 jak mówią nic nie da zrobić taki jest rynek Inter odpowie pan profesor póki za kilka dni po informacjach, ale drudzy mają takie bym powiedział rozwiązania nostalgiczne, czyli powrót do myślenia w tych kategoriach lat pięćdziesiątych sześćdziesiątych związki zawodowe kodeks pracy pytanie czy ci młodzi tego chcą są na to gotowi, bo jednak ta autonomia ta innowacyjność samo spełnienie też są dla nich ważnymi wartościami, że to jest to napięcie między bezpieczeństwem, a elastycznością i czy są jakieś rozwiązania, które Czarzasty z państwa gościem kwiatu podgląd Agnieszka Lichnerowicz o rozmawiamy o oswajaniu niepewności taki jest tytuł książki, która jest wynikiem badań szeroko zakrojonych polsko niemieckich zarówno badań ilościowych, czyli takich statystycznych sondażowych chciałoby się powiedzieć jak jakościowych, czyli takich bardzo pogłębionych rozmów z młodymi ludźmi, bo to młodych jest opowieść o młodych prekariuszy ach, dlatego, że jak też piszą badacze pre kary za co ja staje się, tym bardziej cechą systemu kapitalistycznego można dyskutować czy ona jest wpisana w niego czy czasem jest więcej czasem mniej, ale faktem jest, że na pewno jest więcej dziś niż było jeszcze kilka dekad temu no i to się oczywiście wiąże z takim poczuciem ogromnej niepewności wpływa to bardzo szeroko opisane wpływa na życie ludzi na to kiedy wchodzą w dorosłość uznaje, iż stosunek do rodziny szczególnie pewnie tych, którzy mieli trudniejszy start ostatnie oczywiście bardzo ważny to to co się dostaje w domu w szkole i teraz dr Jan Czarzasty współautor tych badań tej pracy jest państwa gościem ze szkoły głównej handlowej cały czas teraz pani, że mówimy o kryteria czy bardzo dobrze jego wadach wiąże się to przede wszystkim szeroko rozumianą niepewnością z przedłużaniem też momentu wejścia w życie co ma swoje pozytywy negatywy żyjemy dłużej może oczywiście, ale też piszecie o tym, że nie mamy już tego tarnowskiego kapitalizmu nie mamy i młodzi też cenią sobie upraszcza i zaraz rozwiniemy tą samą realizację elastyczność autonomie trochę, dlatego że wychowali się w takim kulcie indywidualizmu kulcie jednostki samorealizacji kreatywności, ale ma na pewno jest dla wielu przyjemniejsza niż taka praca od godziny do godziny może i urlopami pełną ochroną prawną związkami zawodowymi prawem do urlopu no to jest rozumiem napięcie, o którym piszecie z 1 strony między niepewnością, a z drugiej strony potrzebom tej elastyczności samorealizacji co z tego wynika, jakie potem piszecie o tym, że macie nadzieję, że to badania pod pomogą wypracować lepsze polityki, odpowiadając na wyzwania młody, więc co z tego wynika z tego wynika raczej jak jak mapy jak ma być co robić tak też takie czy rzeczywiście młodzi jak bardzo potrzeba elastyczności samorealizacji ruch jest porównywalna z tym poczucie niepewności jak dużo jak mocna jest to rozdarcie to znaczy nie niepewność tak jak powiedzieliśmy jest oswojona na różne sposoby i Anna zaczyna być traktowana jako element rzeczywistości zastanej może to nie jest trochę takie porównanie, które nie każdemu przypadnie do strat zaczyna być trochę tak jak z pogodą ja o tym, mówiłem element rzeczywistości zastanej moje Niki indywidualną polityków, którzy twardo ustanowił granice wszystkiego tak ale, toteż i takie postawy również można zauważyć wśród młodych ludzi tak jak powiedziałem to nie jest tak, że mamy do czynienia z jakimiś pokoleniem, które jednorodnych co po pierwsze, żadne nie jest po drugie, które jakiś radykalny sposób odróżnia się od starszych od swoich rodziców dziadków oczywiście tak no ale to jest kwestia nie wiem pewnie odmiennej wrażliwości związanej głównie właśnie wpływają wpływem nowoczesnych technologii co niewątpliwie życie od trzeciej fali kryteria amerykanizacji to jest ważne tak pierwsza oczywiście 90 ma się tam dziewiątym i druga, a potem trzecia po kryzysie ja powiem jeszcze coś innego, że zacytuję Klausa dobrego to jest 1 z takich badaczy niemieckich, którzy 1 z głównych, którzy inspirowali, który powiedział na wprost to zresztą było w wywiadzie udzielonym, kiedy był w Polsce przez kilku laty prekariat jest tak stary jak kapitalizm to była zresztą powiedziane trochę kończy właśnie do tegoż tędy Górskiego do tej ten angielski narracji może oto tworzy nam się nowa klasa niebezpieczna, ponieważ nieobliczalna natomiast dyrektorował to po prostu mocno tak prekariat istniał zawsze to jest cecha kapitalizmu i elastycznego rynku pracy, który w kapitalizmie takim być musi na inny nie będzie można oczywiście go oferować to jest opowieść, która trochę się otarliśmy przed przerwą, czyli państwo dobrobytu, które też nie zmienia i które generalnie jest redukowane nawet tam, gdzie było rozwinięte najbardziej zaawansowane tak, bo to jest kwestia mechanizm rynkowy tak, ale obudowany zabezpieczeniami socjalnymi one one maleją, bo ma wiele nie ma siły negocjacyjnej związków zawodowych, bo nie ma Fordońskiej go albo jest mniej po prostu barach, ale też jest kwestia, że państwo musi wskutek globalizacji być zdecydowanie inaczej nastawione nie mamy gospodarek zamkniętych to jest kwestia, że powiem brzydko kokietowania inwestorów zagranicznych w naszej części Europy szczególnie szczególnie mocno to jest kwestia tego, że mamy zmiany demograficzne powiedziała pani na początku żyjemy dłużej później dorastamy fajnie tylko, że temat też swoje konsekwencje, które głównie odciskają się na systemie emerytalnym nie będziemy o tym, mówić raczej, bo to duża jest na czym to nie warto, ale ten temat, który jest malowany za brak bowiem oni oswajają oni oswajają o nim dostosowują się do tego na różne sposoby to nie do końca jest także oni, że wszyscy właśnie chcieliby chcieliby wolności niezależności braku miejsca pracy tylko wyłącznie płynnych godzin komputera telefonu tak, które pozwolą pracować z dowolnego miejsca było nam kiedyś przedstawiany jako synonim wolności teraz coraz częściej przekonujemy, że to jest wręcz odwrotnie jest aż 4 charyzmy tego tak prostu, ale są tacy, którzy chcieliby np. do tej fabryki w taki nostalgiczny sposób to koledzy robiący badania biograficzny, jakby zidentyfikowali kilka takich dominujących strategia rozwoju np. to jest taki rozwali to tym robotniczym, czyli młodych ludzi, którzy tez nie istniał to nie jest dobre słowo nie mogą tęsknić, ale marzą odnaleźli, by się tak i marzą można tak powiedzieć takim świecie, w którym życie człowieka było skoncentrowane wokół pracy tym świecie pracy centralnym, który właśnie od odchodzi odchodzi na naszych oczach w przeszłość, że chodziło się do 8 godzin do pracy potem można było z takim odcięci od niej zaszyć się w domowych pieleszach uprawiać tradycyjne role rodzi rolę społeczne w tym rodzinne właśnie oni tego co dla części z nich to szczególnie kobiet np. dotyczyło forma oswojenia realizacji było właśnie uciekanie tradycyjne rodzinne przede wszystkim chodziło tutaj o posiadanie stosunkowo wczesnej dzieci i próbę budowania stałych związków w Polsce w Niemczech też interesujemy się państwa w tym tak tak właśnie odnalezienie się to był taki to taka stała w tym płynnym świecie to był taki stały punkt zaczepienia jest ciekawy i takich ludzi trochę jest, ale są oczywiście tacy, którzy np. nazwani zostali typem profesjonalnym, czyli to są ludzie stosunkowo dużym kapitale kulturowym, którzy dość instrumentalnie podchodzą do prac czy instrumentalnie, ale nie jest zdolny docencie pracujemy dla kasy nie tylko ale, ale również to nie jest tylko źródło zarobków zatem chodzi też źródło statusu społecznego również to w pewnym sensie też jest tak jak będzie nawiązanie do tego starego świata, bo przecież Franca, a zawód w szczególności to był bardzo ważny element naszej tożsamości mówiło się jestem lekarzem prawnikiem, a kiedyś domowy adres oraz panie profesorze czy to jest zawód, ale można było również powiedzieć z dumą jestem szewcem czy zegarmistrz w dobrym w swoim fachu prawda to też było to źródło domy tożsamość tożsamość związana z prac tak mamy mamy typ kreatywny taki, który w dyskursie dziennikarskim jest popularny, bo to dotyka np. młodych ludzi związanych ze światem mediów albo pracujących będzie wniosek taki projekt Daria inaczej mówiąc ludzie skądinąd podatni narażeni mocno na to ryzyko co wie czy nie najbardziej na ryzyko takiej nawet wyzysku pewnych sytuacjach mamy typ przedsiębiorczy tzw. bardzo interesujący właśnie być może ten najważniejszy dla Polski bardziej niż leniem tak tak, ale to jest na pewno funkcją tego, że właśnie sprzyja temu z 1 strony ita i po warstwa ideologiczna neoliberalizm nie są one są o wiele bardziej zakorzeniony młodzi ludzie w takim świecie wyrośli, więc socjalizmu wali dzisiaj nimi bardziej niż Niemcy duże szanse rozwoju oraz nawet urlop chcę zaproponować, by z korporacji uciekać na rzecz przedsiębiorczości budować innowacyjne start-upy no tak też temat tajne rozmowy, bo ta fascynacja start-upami wydaje mi się troszkę zaczyna mijać nie tylko u nas, ale w innych krajach europejskich też przekonany, że to no nie jest cudownym leku tak jestem w trudno byłoby powiedzieć, że sale mniejsza o to tych przedsiębiorczych faktycznie jest dużo to są ludzie, którzy faktycznie są oni akceptują sądy liberalnie nastawieni niekoniecznie w sposób infantylny też ciekawe są tam konsekwentnie to znaczy ja muszę polegać na wzór brutalny świat każda taka zaś wierzą w wartość tak takie wartości jak przedsiębiorczość zaradność poleganie na samą odpowiedzialność nie oczekują to nie jest nie mają skłonności w każdym razie takich silnych do tej jazdy negatywna czy odpowiadam za siebie to się wiąże równocześnie często z takimi postawami zachęcającymi trochę darwinizm społeczny na tej zasadzie co nie pracują to stworzyć im więcej tego typu sądy je celowo używam takich bardzo brutalnych sformułowań w tym momencie, ale to jak pokazuje ten ten typ myślenia mamy taki typ zablokowany to są jest ciekawy, bo to jest taki prekariuszy, który jeśli możemy tego używać, który nam się kojarzy właśnie takim obrazem poszkodowanego ofiary trochę tak jak żadnych okoliczności wyalienowany zagubiony najczęściej to się zdarza, kiedy oni utykają w tym bardzo trudnym etapie przejścia między życiem pracą w ciąg dalszy nastąpi prawne są również takich wycofanych powiem bardzo króciutko, dla których praca np. przestaje być centrum życia jest bardzo ciekawy, ale myślę, że na kolejną rozmowę tzw. tak ale, ale Life Georg dlatego wrócimy nadal chętnie, zwłaszcza że tutaj oczywiście, ponieważ ten wątek, na którym zwracacie uwagę, że te wszystkie staże miały być mostem do stałego zatrudnienia stają się dziurą blokadą do tak zawiązanie prowadzone ze mną rozmowę jest mnóstwo tematów oczywiście dziękuję bardzo, tylko tematów to zabijanie niepewności w Zatorze, chociaż tak pokrótce mogliśmy się miasto będzie będzie więcej słuchać też mogą doczytać, iż to ogólnodostępne dokumencie na stronie głównej stronie szkoły głównej handlowej w książce oswojenie niepewności, której współautorem jest dr Jan Czarzasty ze szkoły głównej handlowej bardzo dziękuję dziękuję dziękuję również moim kolegom, którzy tę książkę napisali Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: ŚWIATOPODGLĄD

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Teraz wszystkie pakiety TOK FM Premium 51% taniej!

KUP TERAZ 51% taniej

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA