REKLAMA

Co ma wspólnego feminizm, antykapitalizm i walka z kryzysem klimatycznym?

Światopodgląd
Data emisji:
2020-03-06 15:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
24:09 min.
Udostępnij:

Agnieszka Lichnerowicz rozmawiała z prof. Anną Zachorowską-Mazurkiewicz z Instytut Ekonomii, Finansów i Zarządzania, Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz ekonomistką Rozwiń »
Ewa Charkiewicz, Think Tank Feministyczny Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
świat podgląd Agnieszka Lichnerowicz bardzo serdecznie państwa zapraszam na światopogląd, który zaczniemy od feminizmu dla klimatu klimatu na anty kapitalizm to jest hasło tegorocznej Manify, która w niedziele 8marca przejdzie m.in. ulicami stolicy Warszawy, ale nie tylko, więc proszę się tych, których to interesuje zorientować, w których miastach może być państwo najbliżej to już dwudziesta pierwsza warszawska Manifa wydaje się, że niezwykle ciekawa w tym roku właśnie z Rozwiń » tej perspektywy połączenia tego feminizmu dla klimatu może Eco feminizmu, chociaż to nie do końca musi być to samo klimaty anty kapitalizm jak są związki między tymi postawami ideami ideologiami czy postulatami porozmawiam teraz z 1 strony tutaj w Warszawie w studiu Radia TOK FM Warszawy jest Ewa Charkiewicz dzień dobry dzień dobry właśnie nie wiem przedstawi pani jako ekonomistka związaną z kimś takim feministycznym zgadzam się gazową mogłabym dużo dłużej też znawczyni czy czegoś będziemy rozmawiać z ekonomii feministycznej i również specjalistką od tego jest prof. Anna Zahorska Mazurkiewicz, które w studiu Radia TOK FM w Krakowie dzień dobry pani profesor dzień dobry pani profesor jest związana z Instytutem kontynentu i zarządzania na Uniwersytecie Jagiellońskim, a więc będziemy rozmawiać co o ekonomii feministycznej o Eko feminizmie o wielu ideach tutaj one się będą przenikać można godzinami na ten temat rozmawiać, ale takie najważniejsze mam nadzieję albo najciekawszy punkt byśmy wskazali wiele, gdyby tak właśnie pani na początek zapytałem, jaki w zasadzie jest związek między feminizmem, a tutaj został określony jako anty kapitalizmem no, a walką o za walkę z kryzysem klimatycznym nawet zapytam panią profesor pozdrawiam zdrowy Kraków Kraków uzdrawia również, więc tak najprościej jak wskazać powiązania to one nie są oczywiście proste, ale można wskazać, iż kobiety są zaangażowane w pracę opiekuńczą pracę opiekuńczą, którą wykonują przewraca mierze na całym świecie i praca ta wzrasta wraz z problemami klimatycznymi, które pojawiają się w związku ze zmianami klimatycznymi szczególnie jest to widoczne na tzw. globalnym południu, gdzie susze oraz katastrofy powodują, że coraz trudniej jest dotrzeć do źródeł wody pitnej bądź wody, która się nadaje do spożycia coraz trudniej jest oparł, a zarówno czerpanie wody, jaki zbierania opału jak i przygotowywanie posiłków dla rodziny to są funkcje są czynności, które wykonywane są przez kobiety kobiety też w przeważającej mierze stanowią siłę roboczą, która jest wykorzystywana też zatrudniona w rolnictwie fundusz ludnościowy narodów Zjednoczonych określa, że jest to 80% tej siły roboczej, czyli 80% osób pracujących na roli to są kobiety to są kobiety to jest też warto na to zwrócić uwagę nie tylko nic poprzemysłowe, ale też bardzo często jest to rolnictwo drobno obszarowe bądź też produkcja żywności na własne potrzeby rodziny i w momencie, gdy pojawiają się problemy klimatyczne to oczywiście rolnictwo na tym cierpi cierpią na tym kobiety, którym coraz trudniej jest po prostu wyżywić rodzinę, jeżeli chodzi o oraz związki to to jest już związane z tym Ant kapitalizmem tutaj wskazuje się na to, że kapitalizm rozwija się jednocześnie, czerpiąc korzyści zarówno z natury jak i kobiet, ponieważ zarówno natura jak i kobiet dostępne są nieodpłatnie za darmo to znaczy możemy zakładać, że możemy sobie wykorzystać wodę zasoby naturalne po prostu je, zabierając również w momencie, gdy potrzebna jest praca opiekuńcza to, jeżeli nie ma dostępnej tej pracy opiekuńczej na rynku albo nie możemy zakup rynku również państwo wycofuje się i nie ofert instytucjonalne cywilizowanej formy opieki to ta opieka znika potrzeba sprawowania opieki nie znika no i założenia wtedy to opiekę wykonują kobiety w rodzinach i tutaj wskazanie jest to powiązanie, że zarówno natura jak i kobiety są po prostu przez kapitalizm wykorzystywane właśnie tu też centrum jest kapitalizm w jakiej formie, jakie jest, ale właśnie to zapewne Charkiewicz pani wskazała te połączenia na bardzo wiele akt osób związanych z ruchem ekologicznym to są kobiety te doświadczenia właśnie przeważają bardzo wielu krajach, że jeśli jeździ na spotkania ekologiczne czy czy Holandii czy w Stanach Zjednoczonych czy w powiedzmy w Chinach to widział, że tam wszędzie przeważają przeważa wśród takich uczestniczek ruchów, które zajmują się na co dzień innymi problemami ekologicznymi przeważają przeważają kobiety, więc głos głos takich kobiet jest bardzo ważny motyw motywacje ich ich udział w tym bardzo przykro też do tego co mówiła Ania Borowska o związkach między problemami opieki i czy ekonomii opieki jak my o tym jak my o tym, mówimy, a ekologią i i tym co nazywamy kapitalizmu natomiast chciałam zwrócić uwagę na takie na takie 2 rzeczy 1 to jest to jak my mówimy o kapitalizmie, bo jest takie dość ekonomiczny enigmatyczne bardzo szerokie pojęcie, ale wiele osób uczestniczących w ruchu ekologicznym czy na premie takim budowania teorii aktywizm rozpisuje na konkretne problemy 1 z nich jest jak my rozmawiamy o ekologii czy jak mawia o ekologii czy ochronie klimatu w cudzysłowie panująca panująca władza, czyli ten dominujący dyskurs tutaj bardzo często model model ekonomii ekonomii klasycznej model rynku przywoływany jest jako model do polityki ekologicznej rozwiązania w tym także rozwiązywania problemu zmian klimatu jeśli np. uszka system handlu emisjami co 2 no właśnie dokładnie demokrata chodzi, o którym uczenia się do rozwoju rynków finansowych do wirtualizacji też debaty ekologicznej, czyli my my odchodzimy od tej materii dość życia, który niesłychanie ważna kwestia wszystkich kwestiach opieki opieki nad bliskimi, ale także opieki nad przyrodą, bo taka dygresja kobiety, które produkują np. żywność na własne potrzeby małych gospodarstwach nie tylko zajmuje się tą produkcją, ale jednocześnie opiekują się przyrodą, żeby zachować zdolność do produkcji żywności one muszą taki sposób gospodarować żeby, żeby czy ziemia czy inne zasoby przyrody były regenerowane, czyli tak samo jak regenerowane jest reprodukowany jest życie ludzkie tak samo tak samo przyroda także jest podwójna funkcja niż korzystanie z osobą, ale także dbania i troski troski o nie, ale wracając do tych problemów z nazwaniem kapitalizmu tej wielkiej wizji właściwie między ekonomią opieki, a gospodarką taką jak kto tak, jakie znam jak, jakiej doświadczamy Hyper rynkowe, w której jest przeświadczenie te rynki popyt poczta jest najmądrzejszy i sprawiedliwszy system, jeżeli nie wiemy jak rozwiązać problem trzeba wprowadzić rozwiązania rynkowe, ale to zależy też zamknięcie wyobrazić, że poza tym modelem modelem rynku nie ma właściwie świat świat istnieje, czyli w tej debacie ekologicznej w debacie o zmianach klimatu na początku lat dziewięćdziesiątych jeszcze często pojawia się hasło klimat jako dobro wspólne to w tej chwili jest to problem technologiczny technologicznych rozwiązań czy tak takiego wirtualnego rozwiązywania problemu jak np. w tych programach 0 emisji, gdzie 0 emisji nie oznacza materialnego zmniejszenia rozmiarów emisji środowiska, ale oznacza po prostu to, że można redukować miejsca poprzez to, żeby zasadzić w innym miejscu las wtedy można nadal emitować toksyczne Gazy żony dziękował pozostawania, ale to jest logika nie tylko odnosi się do zmian klimatu, ale także np. do 2 parki można zbudować na chronionym przy osiedle mieszkaniowe warunkiem że, gdzie indziej zasadzić drzewa czy będzie zadba się przyrody i to się nazewnictwem 0 emisjami, czyli podobnie z tymi też handlowymi rozwiązywaniem problemu zmian klimatu poprzez handel pozwoleń pozwoleniami na zatruwanie środowiska też przenoszenie tej debaty o tym, materiał części życia czy materialną ości nawet gospodarki opartej na materiały wie pracy i surowców do takiej wirtualną fikcyjnej gospodarki opartej o finansach to słyszeli państwo Ewa Charkiewicz w studiu Radia TOK FM w Krakowie prof. Anna Zaborowska Mazurkiewicz rozmawiamy o feminizmie dla klimatu klimacie anty kapitalizm, czyli tych hasłach dwudziesto 2001. warszawskiej Manify już teraz informacjami po informacjach będziemy kontynuować te rozmowy, choć teraz żałuje, że będzie ona tak krótko, bo bardzo wiele wątków, bo też feminizm feminizm mówi nierówny jest bardziej na lewo jest bardziej w kierunku prawem czy liberalnym, więc pytanie jak bardzo właśnie to połączyć właściwe po prostu dla pewnego takiego bardziej równości owego opartego na wierze w sprawiedliwość myślenia i właśnie wtedy wszystkie dokładnie składa wrócimy rozmowy za kilka minut po informacjach światu podgląd Agnieszka Lichnerowicz państwa Goś cie są w studiu Radia TOK FM Kraków prof. Anna Zaborowska Mazurkiewicza z Instytutu ekonomii finansów zarządzania oni byli Jagiellońskim bardzo serdecznie czasu zdrowia z Warszawy tutaj Warszawie jestem Ewą Arki ekonomistką związaną z jakim bankiem feministycznym rozmawiamy o połączeniu hasło tegorocznej warszawskiej w ogóle warszawskiej Manify to jest hasło też Manify będą się odbywały w niedzielę wielu miastach w Polsce, ale warszawska Manifa za hasła wybrała MEADS dla klimatu klimat anty kapitalizm to są naprawdę bardzo ciekawe analizy i wydaje się, że dziś można, by powiedzieć sercu tego jest poczucie czy nazwanie rzeczy po imieniu, że żyjemy w takiej pod kapitału cenę tak, czyli rządów tej ideologii kapitalistycznej przekonanie, że te mechanizmy rynkowe powinny zacząć regulować w zasadzie wszystkimi naszymi relacjami z funkcjami świecie są najbardziej najmądrzejszy i na sprawiedliwszy ich dziś krytyka takiego no ultra liberalnego neoliberalnego podejścia może być właśnie prowadzona z tej perspektywy feministycznej czy walki z prezesem klimatycznym jeszcze raz pozwolę sobie zwrócić do pana pani prof. Anny Zalewskiej Mazurkiewicz niema co pani, bo można wybierać trance wątków, ale pozwolę sobie pani odda wybór na co warto zwrócić uwagę poza tym, że jest jeszcze zwróciła uwagę on dla tych, których może to na rozmowę wydaje się jakaś abstrakcyjna czy ochrona jednak tegoroczną bliską Nobla w tym roku z ekonomii dostała Esther duchu taflą z MAiC jedno, która m.in. zajmuje się ekonomią feministyczną, więc warto zwrócić uwagę na to co to jest pani profesor, chyba że pani woli inny wątek wskazać to znaczy generalnie można wskazać na to czym zajmuje się ekonomia feministyczna, gdyż jest to jest to ten nurt, który wskazuje na nierówność, która istnieje na nierówności liczne natomiast w nazwie ma wpisaną nierówność pomiędzy kobietami mężczyznami potem pan związał się, że w istocie ale, że to jest taka wychodzi z definicji feminizmu jako naprawdę walczącego o równość wszelako nazwano feminizmem, bo kobiety z tym doświadczeniem nierówności niejako nadają ramy oczywiście i tutaj te nierówności one się przenika to nie jest także możemy wyodrębnić 1 nierówność i tylko nam się zajmować podczas gdy doświadczonemu doświadczamy wielu i tak jest to powiązanie pomiędzy naszym doświadczeniu kobiet i doświadczeniem związane ze środowiskiem jak chciał zwrócić uwagę, bo to nam też pojawiło w tej rozmowie mianowicie urynkowienie to jest bardzo istotna kwestia mianowicie próbujemy walczyć z problemem, wykorzystując kapitalistyczne instrumenty, które nie do końca, a w moim odczucia w odczuciu są odpowiednie posłużę się przykładem bardzo bliskim ekonomii feministycznej mianowicie opieką parę tygodni temu w styczniu opublikowany został raport rok swemu, w którym podjął się wartość pracy nieodpłatnej wartość pracy opiekuńczej, którą kobiety zwykle świecie to jest wartość szacowana na niecałe 11 000 000 amerykańskich dolarów, a i to jest ogromna ogromna skala natomiast bardzo niebezpieczna bardzo niebezpieczna rzecz mianowicie to jest wartość oszacowana mianowicie opieka to jest relacja jest praca wielogodzinna, którą wykonują tych, które wykonuje tysiące miliony osób na na świecie miliardy osób na świecie większości kobiet, która nie do końca daje się u to robić nie do końca daje się rynkowi i my tylko wyłącznie szacujemy wartość tej pracy pod przez jej odpowiedniki rynkowe, a to powoduje, że cała sfera budowania relacji jest nie uwzględnia, więc ta wartość, która robi niesamowite wrażenia wrażenie jednocześnie ugruntowuje takie nasze przekonanie o wartości tej pracy, która sprawdziła podobnie ze środowiskiem tylko włącznie szacujemy nie mamy instrumentów, które mogłyby pozwolić nam na przedstawienie prawdziwej wartości w pieniądzu, a z kolei kapitalizm wartość postrzega poprzez wartość pieniężną w związku z tym zastosowanie tych instrumentów jest w moim odczuciu tak jak powiedział mi odpowiednie tutaj też taka ciekawostka na ciekawostka jest też ważna jest powiązanie pomiędzy różnymi kryzysami my mówimy z 1 stronie o kryzysie ekologicznym związanym z ze środowiskiem, ale jeszcze nie padło w czasie naszej rozmowy, że bruk doświadczamy kryzysu opieki tutaj też jest taka istotna informacja zarówno środowisko jak i ta praca opiekuńcza to są właśnie te dziedziny te obszary, w których ten rynek się nie od nie odnajduje być może te kryzysy to jest sygnał, że może należy poszedł poszukać innych rozwiązań bardzo ciekawe tutaj przypomnę państwu studiu Radia TOK FM Warszawy Ewa Charkiewicz nie wiem co pani tego dorzuci też jak pani odpowiem nowa potencjalny zarzut, który wyobrażam sobie, że może część słuchaczy teraz ma w głowie, że tak jak dawniej znaną od rzeczywistości, jaka jest, a co czy jak można inaczej ja chcę, żeby że, żeby nic żeby, żeby było inaczej to trzeba dobrze rozumieć co się właściwie dzieje, bo pojęcie kapitalizmu takie bardzo pojemne pojemny, a zarazem jest też enigmatyczne, dlatego że nie rozpisany tak na konkretne procesy jest bardzo trudny do przeciwstawiania przeciwstawianie się i my mówiliśmy do tej pory takiej wizji między między tym co nazywamy ekonomią opieki czy opieką i opieką w tym sensie nie tylko praca opiekuńcza, ale także wszystkie instytucje, do których potrzeb potrzebujemy, czyli służba zdrowia takim zaawansowanym zaawansowanym pod względem społeczeństwo jak nasza służba zdrowia systemy system minister edukacji pomoc pomoc społeczna czy wzajemne, by system wzajemnych wzajemnych ubezpieczeń to wszystko nam potrzebne, żeby żyć wchodzi w instytucjonalną jest tak instytucjonalną częścią całej tej ekonomii opieki, czyli zarówno praca w gospodarstwach domowych, jakie instytucje i czy czy też to, czego dostarcza rynek, który no środki do życia, bo jesteśmy jednak nierozerwalnie rozwój z związani z tym systemem gospodarki gospodarki rynkowej relacje osobiste instytucje państwowe i instrumenty wolnorynkowe no czy instrumenty rynkowe to się za Machała przed sformułowaniem, ale np. środki do życia, czyli chociażby pensje, jakie 3 miejsca, które kupujemy żywność odzież czy inne podstawowe usługi czy produkty to wchodzi też skład tej ekonomii opieki, które dotyczy re produkt życia codziennego reprodukcji pokoleniowej, czyli zarówno podtrzymania życia w rodzinie życia istot lub opiekę nad rodzicami w uproszczeniu czy no i nad dziećmi rodzicami także to razem, czyli potrzebuje te rozwiązania rynkowe wchodzą Rączka jeśli spojrzymy na kryzys służby zdrowia to cała reforma wszystkie reformy służby zdrowia ochrony zdrowia, jakie miejsce w Polsce był uparty tak samo na temat rynku jak polityka ekologiczna jeśli spojrzymy np. na problemy, jakim prawem to cały się szereg rozwiązań dotyczących przeobrażeń reform sprawa dotyczyła właśnie też wprowadzenia tego modelu rynku do dosyć przeobrażenia systemu prawnego, czyli i jeśli szukamy takich konkretnych strategii przeciwdziałać wstawiania się systemowi, który nazywamy kapitalizmem to na pewno w rozpisaniu na takie konkretne problemy i konkretne obszary jak jak móc nazwać problem to co się dzieje z polityką np. klimatyczną i stosowanie tego modelu Active modelu rynkowego właśnie tej wyobraźni tego widza patrzenia jak rynek jak patrzeć jak patrzeć inaczej i dopiero z tej perspektywy tej relacji między tym co widzę, że działo się czemu się, że ja do tych konkretnych bardzo do tych konkretnych dziedzinach jednak konkretnych rywali, ale to nie musi być jakaś ideologiczna rewolucja wprowadza od nowa zupełnie nowe pojęcia normy rację tylko musimy po prostu rozszerzać wyobraźni rozumieć rzeczywistość i jakoś zmieniać korygować na tyle ile w tych konkretnych różnych przypadkach to ma sens tylko też rozdział uwolnić się z tego 1 związek z tym w przekonaniu jedynym rozwiązaniu tym wolnorynkowy no to na pewno to wyzwolenie jest w zasięgu ręki w jakimś sensie w takim sensie, że widzimy system się wymyka spod kontroli chociażby te fiasko rynków finansowych, które się dzieje teraz w związku z nos postrzeganą epidemię Karo Novi Korona wirusa pani profesor jak pani odpowie właśnie na to, a co innego osoby tak wyobrażam jak pani się zmierzy z tym pytaniem no tych ludzi, którzy żyjemy w tej rzeczywistości od 30 lat w dużej mierze duża część z nich mną w przekonaniu tej obietnicy że, że będzie wspólną, a był coraz bardziej rozumiem, że to wszystko działa zawsze jak powinno to znaczy 1 element, który jest ewidentnie takim elementem który, który jest istotnym, na których nie zwraca uwagi jest jednak kwestia roli państwa w gospodarce przez te ostatnie 30 lat faktycznie doświadczaliśmy takiego no co jest wynikiem tego co się dzieje globalnie mianowicie coraz większej roli rynków i państwa, który się które, które się podporządkowuje tak naprawdę wcześniejsze doświadczenia powojenne krajów Zachodu, by odrobinę inne myśmy mieli wtedy też inne doświadczenia te doświadczenia, jakby nie ochrany tak bardzo pod uwagę współcześnie patrzymy czy to jest to jest to jest kwestia korekty czy ja nie ja nie wiem czy się do końca zgadzam to jest po prostu korekta ja osobiście uważam, że tutaj trzeba wprowadzić zasadnicze zmiany natomiast są zmiany bardzo trudne no są proste odpowiedzi to znaczy ja aktualnie ZOZ zastanawiam się nad nad kwestią taką czy naprawdę musimy wszystko przeliczać na pieniądz, czego nie można kupić pieniądze ile lat temu pisał Majka handel dokładnie jak do tego Sandy lat to troszeczkę odwołuje, ponieważ ten pieniądz no wprowadza pewien taki zamęt pojęciowy prawdę powiedziawszy to znaczy doprowadza do sytuacji, w której rzeczy nie przeliczalne na pieniądz nie stają się rzeczami bezcennymi, ale bezwartościowymi to jest no to jest zasadnicza różnica może wydaje mi się, że to, że tutaj trzeba taki bardzo zasadniczej korekty, która nie będzie prosta jeszcze się odwołam tylko odnowę wartko daje już bardzo króciutko może tak, jeżeli myślimy o drobnych krokach to może spojrzenie nie przez pryzmat na co nas stać, ale przez pryzmat co my chcemy osiągnąć to jest taka najprostsza droga jak po co po to, państwo organizujemy podstawową budujemy społeczeństwa od nacji Solidarności państwo możecie więcej czytać w manifeście warszawskiej Manify, która przypomnę w Warszawie przechodzi pod hasłami feminizmu dla klimatu klimatu anty kap. Manifa w wielu miastach w Polsce co roku 8marca tym razem w niedzielę bardzo pani dziękuję tutaj studia w Warszawie Ewa Charkiewicz ekonomistka związana z tym Frankiem feministycznym studiu Radia TOK w Krakowie prof. Anna Zaborowska Mazurkiem z Instytutu ekonomii finansów zarządzania na Uniwersytecie Jagiellońskim czas bardzo Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: ŚWIATOPODGLĄD

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcasty TOK FM oraz radio TOK+Muzyka bez reklam - teraz 60% taniej w promocji Black Friday!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA