REKLAMA

"Czarna śmierć" – ile jest prawdy w mitach o legendarnej epidemii?

Weekendowy Poranek - Maciej Zakrocki
Data emisji:
2020-03-22 07:40
Prowadzący:
Czas trwania:
17:36 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Maciej Zakrocki dzień dobry ponownie często, szukając pomysłu do tematów na weekendowy poranek na spotkanie z państwem sięga właśnie do kalendarium wydarzeń historycznych czasami bardzo odległych i o to moją uwagę zwróciła informacja, że od 22marca 1300 czterdziestego dziewiątego roku w niemieckim mieście Fulda doszło do masakry Żydów oskarżanych o wywołanie epidemii czarnej śmierci no i nie tylko, że skojarzenie zrobiło się oczywiste to po prostu zaciekawiła mnie ta Rozwiń » historia cóż to była za epidemia na i tak czytając o niej coraz bardziej byłem zaskoczony przyznaje nie znałem tej historii jak ogromna była to epidemia jak wg wielu danych mocno wpłynęła na życie nie tylko zresztą Europejczyków w tamtym czasie jak wiele było dramatu i śmierci pomyślałem sobie, że no nie, żeby się pocieszyć, że to wszystko kiedyś było jako żeśmy przeżyli, a potem 670 lat później wspominamy, że była taka epidemia tak jak pewnie 670 lat od dzisiaj będą wspominali epidemie Korona wirusa, ale no, żebyśmy właśnie poznali tę wstaje pomyślałem, że porozmawiamy dzisiaj o tym z panem dr. Jakubem z panem dr Jakubem Węgorze Uniwersytetu wrocławskiego zakład historii Polski powszechnej 1618 dzień dobry pan dzień dobry panie dyrektorze witam państwa może zacznijmy najpierw od odpowiedzi na pytanie, dlaczego tam ta epidemia została zapisana historii jako epidemia czarnej śmierci to jest pytanie częściowo odwołujące się do sposobu postrzegania choroby przez naszych przodków czarna śmierć nazwa czarna śmierć wywodzi się czy nazwa wywodzi się od kilku czynników, które towarzyszyły tej gminy 1 z nich jest posocznica postać dumę, w trakcie której dochodzi do martwicy tkanek i marsze ją przez Czarni ją dość wyglądają koszmarnie końcówki palców czasem całe dłonie czas ten fragment ciała no IT czarną Ferenc czarujący nos były oznaką takiej panującej epidemii drugą teorią jest to, że wcześniej do końca rozróżniam-li dumę i SPEC-u też bardzo prawdopodobne, ponieważ Maicona grafik czasu widać, że zmiany umowy do złudzenia przypominają od Pa nazywanie dumy czarną prostą, sugerując to, że występują prawda jakiś prostował te eksponaty wybroczyny jakieś jakieś takie oznaki towarzyszące jest z nami sugeruje, że część tych zapisanych tam w annałach epidemii dżumy co w istocie były premier ospy jest po prostu wcześniej do końca rozróżniam stąd nazwa nie należy się do niej bardzo przejmować jak bardzo przywiązywać czy też po prostu świadectwo ówczesnych poglądów, a temat istoty tej choroby do można, by powiedzieć, bo to też robiło na mnie wrażenie, kiedy czytałem książkę na temat tego jak to się stało jak przebiegało tak dalej, że znowu znajdziemy sporo analogii do współczesnych czasów, bo tak jak dzisiaj takie mamy przynajmniej wyobrażenie choroba ta dostała się do Europy czy zaczęła się w Chinach, a potem zaczęła się rozprzestrzeniać właśnie i trafiła do Europy na dodatek największym stopniu jak to do tej pory ciągle wygląda dotknęła Włochy Półwysep Apeniński tak było również i wtedy w październiku 1300 czterdziestego siódmego roku do portu w Mesynie na Sycylii przybyły genueńskie Galery i tak tak tak nie chcesz to znaczy analogi wiem natomiast ktoś chce całe szczęście nie wszystkie sprawdzają dżuma tak naprawdę nie pojawiła się po raz pierwszy w 16003007. roku, bo ona występowała w Europie już znacznie wcześniej dramatu dzisiaj występuje endemicznie terenach Mongolii na terenach, które na pustynnych, gdzie indziej przenoszone przez gryzonie, gdzie dziś można spotkać na tor dziś już stanowi zagrożenie publicznego w sejmie na taką skalę i w pewnym momencie duma, która tak jak mówię występuje tam cały czas od zawsze zdarzało się skutek splotu różnych okoliczności dostawać także do Europy formy, ale epidemie i 1 z największych takich epidemii jednak wszystkich, ale miała miejsce w szóstym wieku naszej ery w czasach jeszcze panowania cesarza Justyniana i tak samoistnie Anka, która tutaj historycy spierają czy była to bardziej niebezpieczne groźniejsze bardziej śmiercionośna fala wiceministra czternastego wieku czy nie możemy tutaj próbować podliczyć ofiary, ale przynajmniej tak samo niebezpieczne tak samo śmiercionośna po prostu przez wiele wiele lat Europy nie miała rozwiniętych kontaktów handlowych i gospodarczych politycznych dalekim Wschodem stąd ten transfer zarodków utrudnione, a czternastym wieku w momencie, kiedy ginący kupcach sam pan dyrektor zauważa byli już kasy byli już w dzisiejszym Sewastopolu prawniczej na Krymie no to dostęp do tamtego jedziemy do ożenku zarazków czy otworzył na pewno się do tego transferu doszło znalazłem taką informację, która brzmi trochę jak no może znów właśnie taka sensacja, która ma podkręcać może już wtedy miał podkręcać pewnego rodzaju nie wiem nic w tej tej zarazy, że oto tam doszło do no właśnie takiej takiej bitwy między tymi żeglarzami nie wiem jak właśnie nazwać żołnierzami genu chińskimi i że rzucano ich stronę jakieś właśnie dziś ciała osób, które były chore i że niektórzy traktują jako właśnie taką broń biologiczną, którą zastosowano podczas oblężenia tak to znaczy da się wykluczyć takiego scenariusza natomiast jakiś wiarygodnych informacji do tego, że tak właśnie doszło do rozprzestrzenienia się teraz nie ma no to są informacje marzenia tego typu praktyki czasem stosowano taktyczną i to w starożytności z 14 wieku on ma podstaw, żeby stwierdzić, że w tym wypadku akurat właśnie tak nie zrobiono natomiast nie ma jednoznacznych dowodów na to, że tak epidemie zaczęłam to jest jednak jakiś tam takie kontrole odpowiedział opowieści, które może nam podnosi klimat grozy, ale tak naprawdę mamy tak, by prędzej czy później rozkładu Europy odważna rozwinięte kontakty handlowe ze Wschodem później też dalekim Wschodem powodowały, że w transporcie otworzyli w parlamencie do rozprzestrzenienia się jak widać, by doszło natomiast pocieszające jest to, że w dzisiejszych czasach trzeba tylko temu jednak inne niż wówczas wówczas one rozprzestrzeniała, chociaż tłumacz daleko mniej zaraźliwa niższe niż epidemia, z którym borykamy dzisiaj to rozprzestrzenia się bardzo szybko i w zasadzie była nie powstrzymana osiemnastego wieku było żadnych metod skutecznych metod powstrzymane kolejną kolejnych adeptem, które kilkadziesiąt lat nawiedzały Europę kilkanaście kilkadziesiąt lat, a także tutaj jednak jest tak ostra można powiedzieć na pocieszenie, chociaż rzeczywiście opisy tamtych zdarzeń nie budzą grozę bogatszy w Cameronie, opisując tę dumę we Florencji pisał z drogiego niebios w wyroku, a także przyczyny ludzkiego okrucieństwa w czasie do marca od marca do czerwca więcej niż 100 000 osób straciło życie ginęli od strasznej zarazy, a także braku pierwszej pomocy skąpią im przez zdrowych którymi trwoga władała rzeczywiście, bo takie też informacje pojawiają że, że to dziś 13 populacji wówczas zmarła w związku z tą z tą epidemią to znaczy tak pilne na pewno była bardzo groźne natomiast jej ustaną zresztą też układ wyniosła historyka generalnie historyk stara się nie ufać źródła to znaczy jeśli oszacowaniu strat epidemii to napotyka na kilka trudności, a przede wszystkim występują znaczne rozbieżności są materiały źródłowe 1 autor mógł się zmarło 10 000 ludzi niewiele dziś żadnego 401000 ludzi jeszcze inne źródła po prostu do odróżniają straty trochę celowo własność lub narracyjne tak jak bogaczy np. u źródła kościelne pokazują epidemii jako forma apokalipsy jako koniec świata karę Bożą i ono bardzo często podają wielokrotnie przesadzoną informację co do liczebności ofiar nawet i lub bardziej wiarygodne często mógł 8 tak jak o spadku liczby ludności, a konkretnie o przypadkach mieszkalny, który służy matka wyjechała z miasta nie umierała część ludzi to jest efekt część zgonów jest efekt naturalnej śmiertelności też należy oddzielić, a śmiertelność naturalną wynikającą po prostu z naturalnych procesów biologicznych od zgonów spowodowanych przez epidemie i ta ta zależność Zacha zimą 50, a nawet 90% zgonów zdarza się, że w czasie siano Demi 50 proc zgonów to jest wynik normalnej śmiertelności w nie można sprawdzić, porównując do poprzedzających przed kilku miesięcy głośno ustawić czas jeśli idzie tylko ofiary to tak oczywiście utrudnienia Europy szacowano nawet 30% czy znaczy spadek liczby ludności na skutek epidemii w latach 1130771 bardzo trzeba wziąć pod uwagę nie tylko epidemii zabijał z epidemią pociągały pociąga za sobą fale głodu niedożywienia niepewności w związku z innymi chorobami składniku liczącego itd. itd. także tak spadek liczebności ludności Europy szacowany nawet 30%, a śmiertelność w miastach dotkniętych epidemią mądrzej 10, a nawet w niektórych przypadkach 50%, ale generalnie zmian 2030% populacji miast dotkniętych epidemią znikała po prostu odchodzi, a ja mówiąca o tych pewnych podobieństwach to oczywiście z samym zastrzeżeniem wiadomo, że nic nie zdarza się zupełnie 2× no ale właśnie skojarzenie, że przywieziona z zewnątrz najpierw jest na tym Półwyspie Apenińskim, a potem się rozprzestrzenia po całej Europie nie tylko dociera również co w tamtych czasach na pewno przecież nie było takie proste jak dzisiaj przy komunikacji lotniczej w również po poza kanał La Manche do Anglii Irlandii Szkocji tak dalej, ale jest jeszcze 1 rzecz, która wydaje mi się jest w pewnym sensie podobna do tamtych czasów wczoraj rozmawiałem na naszej antenie tutaj podczas weekendowego poranka o dezinformacji, jaka pojawia się dzisiaj oczywiście świadomość świadomie wywoływana przez różne ośrodki polityczne, którym zależy na dezinformacji w oraz na takich w sierpniu także o to to Amerykanie zrzucili tego wirusa do Wuhan, bo to jest element wojny handlowej z Chinami itd. itd. no to tutaj się też pojawiały chyba właśnie takie swej wniósł o oskarżenia, kto jest temu winien poza tym, że mogła to być kara za grzechy jak wspomniałem na samym początku, że pretekstem do naszej rozmowy jest informacja, że to właśnie 22marca 1300 czterdziestego dziewiątego roku w niemieckim mieście Fulda doszło do masakry Żydów oskarżanych o wywołanie epidemii czarnej śmierci jak to wtedy wyglądało od tej strony pani wtedy też niestety smutna karta historii nie tylko Europejczycy z Canalys cecha ludzkości staram się odsuwać od siebie myśl własne błędy czy właśnie mimo wolimy szukać i miały innych i łatwiej było się zawsze taki układ wiązany pogodzić lotnictwa to czy jest w nim, że ktoś nam zesłał czytam na stonkę rzuca przed przeczy epidemią wprowadza jest po prostu nawet na decyzję o winie tylko to jakiś proces którego, które nie jest wywołany przez kogoś, kto i jest to zjawisko biologiczne i tak jak zazwyczaj w takich sytuacjach społeczności szukano kozła ofiarnego i społeczności, które były na cenzurowanym bardzo często były oskarżane o roznoszenie dżumy tak jak w przypadku procesów oczary bardzo często oskarżano Żydów bardzo często oskarżano wędrowców oskarży na Pogórzu ludzi spoza społeczności ludzi żyjących na obrzeżu nie będących częścią danej wspólnoty i procesy tak jakby ktoś ma za czy umowy takich często nazywano zdarzały się w siedemnastym wieku, czyli oskarżenia ludzi o to, że sporządzają specjalną maść rozmawiają klamki jakiś kolejny uczelni inny dotykają, żeby rozprzestrzenia dumę specyfika epoki nowożytnej 7 wieczór 1415 wieku, zwłaszcza w Niemczech cięte były te niechlubne procesy o takich zjawiskach zatruwanie studni czy warunek taki punkt, gdzie bardzo często oskarżono właśnie społeczność żydowską, którzy celowo zatruwa lokalne studnie, żeby rozprzestrzeniać epidemię w i tak takie takie oskarżenia się zdarzały tak jak pan redaktor powiedział raczej w epoce średniowiecza w epoce nowożytnej coś uderzało tylko Żydów, ale po prostu jakiś tam grupę bardzo często posadzono też oczary nie jest już niema takiego ostrza antyżydowskie go raczej powiedziałbym szukania kozła ofiarnego ktoś na linie już zależało lokalnej specyfiki no to jeszcze na koniec, bo mamy już tylko minutkę, by z tych podobieństw znajduje takie informacje w celu zahamowania epidemii władze miast zamykały swe bramy dla zakażonych dałaby podobne trochę działania jak dzisiaj próbowano zapobiegać rozprzestrzenianiu się choroby przez tropienie odstęp znajdujących się w ciągłym obiegu listów i monet rozpalanie ognisk na rogach ulic dezynfekcję osób ich mienia za pomocą Siarki do 7700 prawie lat minęło przynajmniej bada czarne myślenia jego to znaczy panie redaktorze przede wszystkim te metody prób izolacji okazały się skuteczne dopiero 18 wieku przez wszystkie wcześniejsze stulecia wprowadzano paszport zdrowia włoski budżet na dziś Anita jakiś gruby izolacji, ale pani zdawała egzaminy do parku na słabość aparatu administracyjnego dopiero 18 wiek państwa nowożytne są na tyle okrzepły po prostu kordon żołnierzy z bagnetem odcina miasto zamyka granice i mamy warunki przypominające to co jak wygląda dzisiaj wcześniejszych stuleciach UP kontrolę, bo iluzoryczna, choć mam na czekające w Kętach jest to że tak jak pocieszające, że sam określenie takie, jakie inne w stosunku do 300 osób z rynku rozprzestrzenia się jednak warto pamiętać, że pod nowym średniowieczu epidemia spowodowała śmierć 5470% od wiary pierwszych 30 dniach panowania choroby błyskawicznie się narażali umierali masowo później przez następnych pytają ile ja wygasała planujemy nadzieje teren izolację, żeby nie przeciążać służby zdrowia nie doprowadzić do niebezpiecznego połączeniach oraz uniknąć to jest emeryta jest dobra puenta do naszego bardzo dziękuję dr Jakub Węgrzyn Uniwersytet wrocławski był z nami i przypominał nam historię czarnej śmierci teraz informacje Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WEEKENDOWY PORANEK - MACIEJ ZAKROCKI

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Z pakietem "Aplikacja i WWW" - niezbędna wiedza zawsze pod ręką!

KUP TERAZ do 40% taniej

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
Przedłuż dostęp Premium taniej!