REKLAMA

Miłosz Bembinow (ZAiKS) o sytuacji sektora kreatywnego w Polsce

Kultura Osobista
Data emisji:
2020-04-28 19:00
Audycja:
Czas trwania:
25:57 min.
Udostępnij:

Gościem audycji jest Miłosz Bembinow zastępca prezesa Stowarzyszenia Autorów ZAIKS. Rozwiń »

Minister kultury zaprosił do rozmów ws. tarczy dla artystów. Udział w spotkaniu, obok kierownictwa MKiDN, zadeklarowali przedstawiciele związków i stowarzyszeń twórczych, m.in. Związku Artystów Scen Polskich, Związku Kompozytorów Polskich, Stowarzyszenia Filmowców Polskich, Stowarzyszenia Pisarzy Polskich, Stowarzyszenia Polskich Artystów Muzyków, Związku Polskich Artystów Plastyków, Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Artystów Tancerzy, Stowarzyszenia Twórców Ludowych, Unii Literackiej, Unii Polskich Teatrów, Zrzeszenia Filharmonii Polskich, Gildii Reżyserów Polskich, Gildii Polskich Reżyserek i Reżyserów Teatralnych oraz Polskiej Rady Muzycznej.
ZAIKS zaproszenia do rozmowy nie dostał.

Miłosz Bembinow: Instytucje kultury zostały zamknięte jako pierwsze, a będą otwierane jako ostatnie. Nie jesteśmy w stanie przewidzieć ile to potrwa, więc nie ma też decyzji o przyszłych sezonach artystycznych. Jest tak dużo niewiadomych, że można mnożyć bez końca te obszary ryzyka. To najpoważniejszy problem.

Zaiks nie został zaproszony o tego rodzaju konsultacji z MKiDN. Myśmy sami wiele pism od początku epidemii wystosowali do pana ministra, do pana premiera. Mogę ubolewać bo jesteśmy jedną z największych tego typu organizacji w Europie. ZAIKS przetrwał wojnę i stan wojenny. Trochę szkoda, może to jest na razie, że na razie nie ma woli, żeby skorzystać z pewnych doświadczeń. Może będzie tych spotkań więcej, ufam, że ten zespół, który został powołany składa się rzeczywiście z przedstawicieli wszystkich dziedzin sztuki, czy szerzej. Dobrze by było gdyby tam byli przedstawiciele całego sektora kreatywnego czyli nie tylko artyści. Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
dobry wieczór przed mikrofonem Marta Perchuć-Burzyńska gościem kultury osobistej jest dzisiaj miłość Dębina kompozytor dyrygent zastępca prezesa stowarzyszenia autorów ZAiKS witam serdecznie panią Sejm dobry wieczór panie prezesie już w pierwszych dniach potem jak w Polsce zostały wprowadzone obostrzenia związane skoro na wirusem stowarzyszenia autorów ZAiKS apelowało do premiera o pomoc dla twórców, którzy jak wiemy po zamknięciu sal koncertowych domów kultury teatrów Rozwiń » kin muzeów na oczywiście odwołaniu wszystkich wydarzeń kulturalnych znaleźli się bardzo, ale to bardzo trudnej sytuacji ma pan takie poczucie dziś, że ten apel jak zresztą wiele innych apeli nie odbił się od rządowej ściany trudno jednoznacznie stwierdzić, ponieważ oficjalnej odpowiedzi na taki list, który za wspólnie z związku producentów audio wideo ze startem samcem czy organizacjami muzycznych praw pokrewnych myśmy oficjalnie na ten apel na takie wnioski różne nie dostał odpowiedzi, więc zakładam, że po prostu cały czas czekamy na taką odpowiedź w drodze takiej formalnej natomiast pewne pewne akcje za działy się 1 z nich był rezultat apelu o emitowanie większej ilości polskiej muzyki i mam wrażenie, że to się to się odbywa, aczkolwiek też mam takie poczucie, że to odbywać dzięki pewnej Solidarności w środowym g pewnym, że dziennikarze po prostu zrozumieli też zobaczyli taką decyzję taką potrzebę i myślę, że ta ma miejsce natomiast co do pewnych takich wniosków strukturalnych długofalowy mam nadzieję, że cały czas po prostu czekamy na tę decyzję, że to nie jest tak, że to gdzieś przepadło zostało odłożone w niebyt tylko, że po prostu trwa, gdzie się też prace nad tym będą jakieś takie długofalowe propozycje całemu sektorowi kreatywne mu przedłożone tak po ludzku tak od środka trochę pan kontakt z szefami instytucji kulturalnych, jakie problemy dzisiaj przede wszystkim zgłaszają muzycy kompozytorzy dyrektorzy Filharmonii, jakie są ich największe obawy w związku z tą zaistniałą sytuację czy może nieco, żeby nie było tak zdrowo to może zacznę od kompozytorów system jest w nie wiemy ile popularne, ale mam jak wygląda kompozytor normalnych czasach jak wygląda kompozytor wczasach horrendalnych jest to samo zdjęcie 2× po prostu siedzi przed komputerem się fortepianem czytamy w kimś innym instrumentem i coś sobie twarzy oczywiście to żartobliwie, bo wiemy, że w praktyce spółka potrzebuje odbiorców tak my tworzymy komponujemy piszemy teksty dla naszych odbiorców i internet też na mnie nie zastąpi, jakby żywej widowni to jest jasne i ten wymiar też można tutaj wskazać takie 2 wymiary tej pracy twórców twórczej pracy w ogóle 1 wymiar to oczywiście finansowy na potrzeby smarujemy tego co robimy, ale też taki wymiar po prostu społeczny socjalny często też psychologiczne niektórzy tak jak rozmawiam bardzo wieloma koleżankami kolegami, którzy tworzą muzykę bardzo różną mówią, że ani teraz może paradoksalnie mają więcej czasu to o tyle pewne tempo życia, do którego przywykli było dla nich też inspiracją teraz mają do czasów więcej to wcale niekoniecznie oznacza, że sesji łatwiej tworzyć natomiast jeśli mówimy już o instytucjach kultury to największą obawę, którą wyrażają kierownicy dyrektorzy różnych instytucji na sprinterskim w ogóle płynność finansowa utrzymanie no chociażby Filharmonii tak, o którą tutaj było pytanie do tak budynek pewnie zostanie natomiast pytanie jak na ile ludzie, którym trzeba płacić jeśli mają etaty takie etaty kosztują, a instytucja czy nie nie pracuje nie zarabia więcej niezaradni pracuje, więc nie ma przychodu nie ma tego tego źródła finansowania i też warto tu jednak zwrócić uwagę, że instytucje kultury zostały zamknięte jako pierwsze i wg projektów, o których teraz mówi będą jako ostatnie otwierane otwierane nie wiadomo, kiedy tak, więc nawet tutaj ten problem jest jako podwójny, bo nawet taki dyrektor teatru czy filharmonicy innej instytucji nawet właściwie nie jest w stanie przewidzieć jak długo i jak długo potrwa związku z tym w ogóle nie stanie nawet w tej chwili na dzień dzisiejszy podjąć jakieś wiążące decyzje co do sezonu artystycznych przyszłych standardem w teatrach też są przez bardzo dużym wyprzedzeniem planuje my spektakle premiery tak dalej Filharmonii takim standardem są 2 lata naprzód tak, czyli sezon 202021 ze wszystkich Filharmonia już dawno zaplanowany nawet nie wiadomo teraz będzie możliwe do realizacji wielu powodów, bo nawet jeśli będą się mogły odbywać koncerty to nie do końca wiadomo czy artyści często zagraniczni będą mogli dotrzeć nie wiem jak będzie z połączeniami jest tak dużo niewiadomych właściwie nawet można mnożyć bez końca te, jakby te obszary rynku tak im to jest wydaje mi się najpoważniejszy problem no tak tym problemom podobno przygląda się ministerstwo kultury po apelach środowiska różnych organizacji zrzeszających twórców minister kultury zwołał spotkanie zespołu antykryzysowego, czyli być może okazało się, że twórcy nie są gorsze na gorsze np. od od branży turystycznej, które taki zespół już już ma z tego co wiemy to państwo też jako Stowarzyszenie autorów ZAiKS biorą udział w tych obradach nie Stowarzyszenie autorów ZAiKS nie zostało poproszone o tego rodzaju konsultacje uznał myśmy ze swojej strony kursami jak pro aktywnie, działając wiele pism od początku epidemii wystosowali do pana ministra, a także z wcześniej mówiliśmy do pana premiera natomiast tutaj do tych rozmów nie zostaliśmy zaproszeni na mogę chyba trochę o tyle ubolewać, że jesteśmy największą organizacją zbiorowego zarządzania prawami w Polsce to zresztą największy w Europie najstarszą bardzo dużej silnej tradycji za przetrwał drugą wojnę światową za ich także przetrwał stan wojenny trochę może szkoda, że nie ma może na razie może też na razie nie ma nie ma takiej woli chęci, żeby skorzystać z pewnych doświadczeń ludzi, którzy ciągle jeszcze pamiętające czasy i i mogliby być może coś jakieś wnieść po prostu dobre sugestia, ale może dyskusja taka, że to pierwsze spotkanie może będzie więcej trudno trudno to w tej chwili ocenić ufam, że ten zespół, który został powołany składa się rzeczywiście przedstawicieli wszystkich dziedzin sztuki czy szerzej właściwie mają odczuć, żeby to funkcjonowało dobrze to dobrze bo, żeby tam byli przedstawiciele całego sektora kreatywnego nie tylko artyści wykonawcy nie tylko twórcy, ale też pewne osoby, które uczestniczą są bardzo ważnymi ogniwami w pracach tych osób rola tych osób to są bardzo ważne ogniwa całego tego obiegu naszej kultury, więc znowu mam tylko nadzieję, że tak to jest, że przyniesie to po prostu pozytywne rezultaty nie panie prezesie, czego oczekiwaliby państwo jako ZAiKS od rządu ministerstwa w pierwszej kolejności, jakiej formy pomocy trudno mi jednoznacznie powiedzieć, czego byśmy oczekiwali w pierwszej kolejności, ale są pewne, gdyby miał także oczywiście wskazać w tej chwili na szybko nam bym chętnie przypomnieć o tym, że nie możemy się doczekać już od wielu lat podpisania przez ministra nie wymaga ustawy to podkreślić podpisu ministra pod rozporządzeniem dotyczącym aktualizacji listy urządzeń zdolnych do do powielania kopiowania przechowywania twórczości w różnych formach, czyli chodzi o to urealnienie opłat od czystych nośników w związku oficjalnie to są czyste nośniki to jest tak naprawdę w rękach pana ministra myśmy się tego nie mogli doczekać 3 kolejnych ministrów Indie myśmy nawet właśnie niejako za komuny jako cały wszystkie środowiska artystyczne twórcze, ponieważ beneficjentem tych opłat są wszystkie organizacje działające w Polsce na tym polu i też podkreślić 1 bardzo ważną, że to nie tylko twórcy artyści pisarze aktorzy filmowcy to nie tylko my jako sektor tracimy, ale te opłaty to jest także podatek i to jest także do skarbu państwa staramy się też podkreślać tłumaczy, że to, że to to nie jest podatek od obywateli tylko prostą drogą panie prezesie do szczegółów tego rozwiązania, jeżeli pan pozwoli wrócimy w kolejnej części naszej rozmowy, bo teraz w radiu TOK FM czas na informacje o dobry wieczór raz jeszcze przed mikrofonem Marta Perchuć-Burzyńska gościem kultury osobistej jest miłość Bambino kompozytor dyrygent zastępca prezesa stowarzyszenia autorów ZAiKS rozmawialiśmy tuż przed informacjami, że ZAiKS ma propozycję dla Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego jak znaleźć bez problemu potrzebne w tej chwili środki pieniężne na pomoc sektorowi kultury państwa zdaniem wystarczy, że zostanie urealniona opłatę od czystych nośników jak pan mówi bez obciążenia budżetu czy nakładanie dodatkowych obciążeń na obywateli chodzi o to rozszerzenie opłaty reprograficznej przede wszystkim na smartfony tablety, jaka to jest realnie kwota, którą można byłoby uzyskać wg propozycji składanych już od od wielu lat, gdzie przypomnę, że ustawa o prawie autorskim UE mówi, że to opłaty mogą być do 3% od ceny tego urządzenia i ta propozycja jest generalnie na poziomie np. w przypadku smartfonów na poziomie 1,5% wg np. danych za rok 2018 samych smartfonów telefonów byłoby to 93 000 000zł do tego dochodzą tablety telewizory smart TV łącznie wówczas robi się z tego już kwota wielokrotnie większa ataki pełny szacunek także po prostu dokonywane przez lata na podstawie szerokiej próby przez organizacje zagraniczne, ale dotyczący Polski mówi o tym, że ten potencjał byłby do 80 000 000EUR, czyli ponad 300 000 000zł, gdyby to funkcjonowało tak jak pozostałych państwach Unii Europejskiej warto pamiętać, że pod względem smartfonów tabletów czy smart TV aktualnie jesteśmy jedynym krajem Unii Europejskiej, w którym to nie działa po prostu panie prezesie czym mogłaby pana zdaniem ta wielomilionowa kwota, której pan mówi pomóc i oczywiście, kto miałby tą kwotą tymi milionami złotych operować tak powiem wszystkie organizacje zbiorowego zarządzania prawami autorskimi pokrewnymi czy producencki mi w Polsce tak jak miało to miejsce dotychczas my cały czas dostajemy takie opłaty, ale objęte są czyste płyty CD UR objęte są tymi opłatami cały czas np. kasety HS na nie wiem jak dużo osób się nagrywa sobie Nawałka jest programy telewizji np. myślę, że to jest niewielki odsetek, ale u dlatego ta kwota robi wrażenie, ponieważ taka jest luka natomiast oczywiście organizacje dzielą między siebie całą pulę to nie jest tak, że 1 organizacja po bierze tę całą proporcjonalnie do udziału w sprawach wartości tych spraw jest dzielone i co jest szalenie ważne że część tych pieniędzy niejako obligatoryjnie zawsze była przeznaczona na cele społeczne i kulturalne organizacje, więc to jest szalenie ważna tutaj uwagę, bo te cele społeczne między nimi to jest np. szereg możliwych programów pomocowych, które mogłyby organizację swoim członkom, ale też niekoniecznie członkom po prostu uprawnionym w danej dziedzinie artystom twórcom udziela takiej takiej pomocy w większym stopniu nam to robią do tych podnoszą się głosy, że chociażby na ubezpieczenia artystów mogło być ta opłata przeznaczona pieniądz no to jest projekt już u ogólnopolskiej konferencji kultury, który tutaj niejako zmienia trochę istotę tych opłat czystych nośników mowa tutaj projekcie ustawy o statusie artysty zawodowego tak ten projekt przede wszystkim opiera się na założeniu, że musi być zmieniona ustawa o prawie autorskim i 3%, o których mówiłem wcześniej mają być zwiększone do 6 takich zmian na razie mówię o tym, że nawet 1,5 nie działa w mówimy o tym, że założenie zakłada podniesienie do 6% wówczas potencjał tej tych opłat pobieranych od producentów sprzętu elektronicznego importerów smartfonów tabletów nieznacznie większy, więc pojawić zupełnie inny model konstrukcji, że jest izba specjalna izba przy ministerstwie, które najpierw to ja rozumiem inkasuje dzieli te pieniądze także część połowę np. takim założeniu przeznacza dla organizacji zbiorowego zarządzania natomiast druga połowa idzie era te świadczenia emerytalne ubezpieczeniowe dla uprawnionych artystów ten projekt ustawy, który jest znany przynajmniej mi w wersji z jesieni 2019 roku to zakłada natomiast podkreślam zasadza się na tym, że najpierw trzeba zmienić przynajmniej 1 artykuł ustawy o prawie autorskim i minister Jarosław Sellin w rozmowie z nami zresztą w kulturze osobistej mówił właśnie, że ta ustawa o statusie artysty jest procedowana rozumiem została na nowo wyjęta z szuflady ze względu na NATO co dzieje się aktualnie czy w tej obecnej formie państwo jako ZAiKS ją w pełni akceptują oczy różnice przede wszystkim wyrazić zadowolenie, że w ogóle po wielu latach i prośbach całych środowisk artystycznych w ogóle zajęto się takim, jakim podejściem w szerszym ja osobiście bardzo się w trosce o losy tych niektórych regulacji, ponieważ udaje się, że tam jeszcze pewne zapisy wymagają pracy być może doprecyzowania, które np. do budzą obawy w środowisku bardzo właściwie nawet nie w imieniu stowarzyszenia, które reprezentuje, ale w ogóle po prostu środowiska budzi obawy ta kwalifikowanie to to jest uprawniony to ewentualnie nie jest uprawniony to są po prostu pewne obawy lęki w środowisku, a ja głównie z tym coś środowiskiem muzycznym, kto jak będzie weryfikowane rozważ czy np. jeśli ktoś nie jest ja akurat mam taką sytuację prywatną, że jestem po wyższych studiach na 2 kierunkach muzycznych, więc pewnie jakieś kryteria bez zmian w bardzo wielu moich kolegów, którzy po prostu grają muzykę rockową od 40 lat są z wykształcenia inżynierami albo nie mają studiów ukończonych jakichkolwiek, a są zwykle szkołach Ogólnokształcących i obawiają się np. jak weryfikacja będzie przebiegać myślę, że tu jeszcze w tym obszarze jakaś praca być może powinna być wykonana podobnie też jest głos z oszacowaniem ilości tych potencjalnie uprawnionych twórców artystów wydają się też może ważne było jeszcze dostrzeżenie, że sektor kultury nie tylko sami artyści twórcy no właśnie właśnie stop, których praca jest naprawdę ściśle powiązana z naszym artystycznym zawodem są takie szacunki, że w ogóle przedsiębiorstwach szeroko pojętych sektorach ku tek kultury sektora kreatywnego pracuje ponad 230 000 osób w Polsce to jest już wtedy zupełnie inna liczba i tutaj na wydają się, że jakby wprost o to, żeby tak, żeby to rzeczywiście mogą rozwiązać szereg naszych problemów środowiskowych, które są od wielu lat zgłaszane zdają się, że jest tutaj trochę tej pracy powinno być wykonane podkreślające znam projekt z jesieni 2019 roku nie wiem co się do tej pory mogło zmienić mam nadzieję, że te zmiany jeśli są dokonywane są wykonywane na lepsze i że są cały czas wyciągane wnioski, że jest gdzieś tam słuchany ten głos środowisk panie prezesie jeszcze wróćmy na chwilę do tej pomocy ministerstwa kultury, które zaoferowało twórcom ministerstwo wypłaca jednorazowe zapomogi w wysokości 1800zł i rozpatruje konkurs na kulturę w sieci konkurs tak jak zapowiedział Sellin na naszej antenie miał być rozstrzygnięty wnioski miał być rozpatrzony na początku maja teraz ten termin przesuwa na połowę maja na w sumie około ponad 1200 artystów będzie mogło liczyć na pomoc wniosków było 12 000 to chyba jednak niewystarczające mało optymistyczne czy ja się, że każda pomoc jest bardzo ważna natomiast oczywiście skala ta ilość wniosków o 12 000złożonych pokazuje skalę problemu tam też dla mnie jest absolutnie oczywiste, że ten termin założony na rozstrzygnięcie tego programu jest niemożliwe, bo ktoś z wniosku musi przejrzeć, więc to akurat dobrze, że ten termin został w moim odczuciu przesunięty, bo pozwala uwagę, że wnioski będą solidnie rozpatrywano narodowe centrum kultury tym się m.in. zajmuje no tak natomiast nie jest podany został nie mam zwyczaju z różnych Stanów podawania do publicznej wiadomości, kto w takim zespole oceniającym wnioski pracuje więc, więc zobaczymy poczekamy na wyniki myślę, że to dopiero początek mam taką nadzieję, że chce też podkreślić, że nie nie jest to program kultura w sieci, który pomoże każdemu czy też jest dostęp i tak mamy całą rzeszę twórców, którzy nie tyle są wykluczeni cyfrowo niektórzy są na własne życzenie to szatę szanować prawda, ponieważ nie każdy się godzić na to, żeby np. koncertować przez internet po to, robimy to nasze potrafimy owce to występujemy w teatrze, żeby mieć kontakt z żywą publicznością fotogramy w klubie czy na nawet na stadionie, żeby mieć jak poczuć pewne wibracje wspólnie z naszą publicznością z naszymi odbiorcami ekran komputera kamera internetowa i mikrofon słuchawki nie dają tego niektórzy twórcy np. niekoniecznie są w ogóle się odnajdują w tym z drugiej strony niektórzy nigdy w życiu nie mieli konieczności potrzeby zwyczajnie nie mają umiejętności chociażby z prawidłowym wypełnianiu wniosku, tak więc niektórzy rezygnują z tego choćby właśnie jakby, bo uważają, że założenia jak ZUS dra niektórzy mają jakąś pomoc bliskich czy przyjaciół, więc myślę, że to jest początek i że też zobaczymy jak to jak to zadziała bardzo ważne zwiększono pulę, ponieważ pierwotna pula 20 000 015 na dotację instytucjonalne 5 000 000 dla twórców artystów indywidualnych w programie kultura w sieci to z pewnością byłoby bardzo mało w momencie, kiedy teraz będzie 80 000 060 dla instytucji 20 dla indywidualnych twórców wygląda to już lepiej, bo to jest moim zdaniem początek tak jeszcze trzeba podkreślić, że dzięki m.in. państwa naciskom zmieniono zapis w tym konkursie bezpłatnej dostępności dzieł, które powstaną w ramach programu także te dzieła nie będą się tak bez końca, jeżeli powstaną ukazywały w sieci za darmo tylko no będą dostępne w czasie trwania programu programu 6 miesięcy po końcu jego trwania, czyli najpóźniej do końca kwietnia 2021 roku to dobra zmiana ZAiKS się cieszy akurat z tego tak to co nie było w ogóle pierwotnym projekcie było założenie udostępnienia wartości licencji Creative Commons to w danym konkretnym rodzaju takich licencji i po pierwsze, była to sprzeczności z zasady takim normalny rynkowy funkcjonowaniem obiegu w naszej twórczości muzycznej filmowej wszelkiej, więc była ich prośba skierowana 2 dni po ogłoszeniu programu do pana ministra, żeby zmieniono ten zapis na np. właśnie takie uwolnienie na jakiś czas po to, żeby też profesjonaliści w końcu, którzy też z tego korzystają mogli później po okresie takie, które w tej chwili jest to trwania programu i 6 miesięcy po zakończeniu potem normalny sposób mogą swoją sztukę teatralną, którą napisali czy jakieś nagrania, które zrobili czy muzykę, którą proponowali, żeby mogli to w normalnym komercyjnym obiegu eksploatować Niemiec z tej eksploatacji należne wynagrodzenie jest bardzo ważne, więc tu jesteśmy bardzo wdzięczny ministerstwu za dokonanie tych zmian w obrazie pan sobie świat kultury za rok ta cisza jest znacząca cisza jest znacząca, bo powiem tak ja na pewno w naszych wierzę w to, że wrócimy jednak do realnego świata realnego kontaktu, bo ja nie wyobrażam sobie żadnego substytutu dla atmosfery, która panuje w teatrze żadnego substytutu dla atmosfery, która panuje w Filharmonii klubie muzycznym nie wyobrażam sobie tego, więc raczej mam nadzieję, że wrócimy do do normy, a to co będzie siedziało równoległym wymiarze w wymiarze internetowym dzięki temu też zyskać może nabierze jakichś nowych walorów natomiast naprawdę chciałbym, żebyśmy wrócili do do tej magii tych miejsc które, które kochamy, które lubimy przeżywać sztukę jako widzowie jako słuchacze, ale wysoka wartość bardzo panu dziękuję za za te rozmowy za to spotkanie na łączach skarbowych gościem kultury osobistej był Miłosz Bambino kompozytor dyrygent zastępca prezesa stowarzyszenia autorów ZAiKS dziękuję bardzo, bardzo dziękuję do usłyszenia teraz czesne informacja Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: KULTURA OSOBISTA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam, oraz sprawdź jak działa nowe internetowe radio TOK+Muzyka. Wybierz pakiet Standardowy i słuchaj wygodniej w aplikacji!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA