REKLAMA

Koncepcja państwa narodowego wczoraj i dziś

Weekendowy Poranek Radia TOK FM
Data emisji:
2020-05-03 09:00
Prowadzący:
Czas trwania:
14:46 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
majówkowy poranek w radiu TOK FM dziewiąta 625 sekund to jest majówkowy poranek Radia TOK FM i w ramach obchodów 200 dwudziesty dziewiątej rocznicy uchwalenia konstytucji 3maja zapraszam państwa oraz do odsłuchania rozmowy prof. Barbarą z tą czeską Instytutu nauk politycznych stosunków międzynarodowych Uniwersytetu Jagiellońskiego, z którą rozmawialiśmy o tym jak narodziła się koncepcja idea państwa Narodowego, dlaczego cały czas nie tak kurczowo się jej trzymamy przez Rozwiń » telefon połączyliśmy się prof. Barbarą z tą czeską Uniwersytetu Jagiellońskiego i krakowskiej Akademii imienia Andrzeja Frycza Modrzewskiego dzień dobry pani profesor dzień dobry panie redaktorze witam radiosłuchaczy zaczynają prowokacyjnej zapytam panią czy państwo narodowe zasady musi być państwem ksenofobicznym o to jest trudne pytanie i jeślibyśmy chcieli zacząć od takiej akademickiej procedury to znaczy od próby odpowiedzi na pytanie co to jest państwo narodowe no to oczywiście tutaj też taka próba zdefiniowania tego pojęcia musiałaby nastręczać poważnych trudności posłużę się tutaj wypowiedział pani prof. Marii Ossowski socjolożki wybitnej teoretycznie moralności, która mówiła, że takie pojęcia jak właśnie państwo narodowe czy inne terminy szerokiego obszaru problematyki narodowościowej one są tak mgliste, że właściwie jakaś jednoznaczna próba poszukiwania odpowiedzi na to pytanie musi być skazana na niepowodzenie UE chciałaby my być może, by posłużyć się tutaj pewną próbą odpowiedzi na pytanie co to jest państwo narodowe potrawy też wprowadzić stopniowo ku drugie udzielenia odpowiedzi na to pytanie pana redaktora, który zadał na początku czy państwo narodowe jest ksenofobiczne u Otóż pół przyjęło się mówić, iż państwo narodowe takiej postaci no pełnej nieco współczesnej z korzeniami swymi sięga oczywiście wieku osiemnastego czasu oświecenia i no wiadomo, że tej genezy przyczyn powstawania państw narodowych zwykło się poszukiwać ciuchy dokonującymi się w owym czasie ogromnych przemianach powodowanych wiadomo procesami modernizacji wywoływanymi też wiemy przecież z 1 strony rewolucją to burżuazyjne demokratyczną, ale też rewolucją przemysłową ne są ule przyczyniło się do tego, iż Szymuś zaczęły powstawać narody polityczne jednak proces ich nie kształtowania się przebiegał rzecz można dwutorowo i dlatego umówił się, że i nie proces, w wyniku którego powstawały narody tzw. polityczne czyli, których klasycznym przykładem jest Francja nadal naród polityczny, który powstał w wyniku wielkiej rewolucji francuskiej, który jest określany jako pewny, iż pewien związek jednoznaczny narodu z obywatelstwem tak oczywiście pani profesor moglibyśmy wskazać na te różnice, bo powiedziała pani o narodzie politycznym właśnie natomiast też trudno uwierzyć, że np. starożytna Grecja nie była państwem Narodowym tylko inaczej rozumianym oczywiście do jeśli sięgamy tak głęboka do czasów antyku naturalnie no takim pojęciem my państwa określało się antyczną polisę, która na swój taki obywatelski właśnie wymiar MO uzyskać wieku piątym przed naszą erą w czasach słynnej demokracji ateńskiej ale o ile wtedy w tamtym okresie takie poczucie obywatelskości właśnie kojarzone było z przynależnością do pobliskiej wszyscy obywatele oczywiście tutaj ta kategoria obywatelskości bardzo silnie obwarowana pewnymi nowy właściwościami, ale to poczucie obywatelskości było związane z gminy możliwością udziału w tworzeniu polityki zabieranie głosu na gorzej tak dalej tak bali powiedzieć o tym, różnica w kształtowaniu się państw narodowych 1 scenariusz to są te progi procesy narodu narodu twórca, który właściwe są dla Europy zachodniej w wyniku, których otworzy się tę właśnie klasyczną postać narodu politycznego, który kształtował się w oparciu o instytucje państwa natomiast narody Europy środkowo-wschodniej w wyniku, których można mówić o ukształtowaniu się takiego modelu narodu kulturowego one przebiegały wg zupełnie innego scenariusza ten proces zaczął się później, bo dopiero w drugiej połowie wieku dziewiętnastego wraz z takim renesans ruchów narodowych, lecz tutaj ten element rewolucji modernizacji i nie rewolucji przemysłowej zakorzenia się wartości liberalnych nie miał takiego znaczenia jest model narodu kulturowego, który kształtował się w zestawieniu z innymi tendencjami Earth, gdzie bardzo silnym komponentem tych procesów narodu twórcy w Europie środkowo-wschodniej była właśnie ksenofobia były nacjonalizm nie było ścierali się różnych często nawet mnie o główną takich spływających nawet krwią wydarzeń to charakteryzowało Unia ten proces stąd też można powiedzieć, że ta tradycja kształtowania się narodów wg tego scenariusza środkowoeuropejskiego ona wytworzyła rzeczy można coś w rodzaju takiej mentalności charakteru Narodowego właściwego narodom środkowoeuropejskim, ale z drugiej strony pani prof. Michał jasne mówimy o tym, że, że ta teoria państwa Narodowego to wiek osiemnasty, ale końcówka siedemnastego to John lock i teoria państwa, ale z drugiej strony mamy też kilkaset kilka wieków wcześniej, w których z lubością mówimy o np. mieszkańcach Polski żyjących w czternastym czy piętnastym wieku, że to jesteśmy my Polacy to byliśmy my Polacy to jest mi oczywiście trudno by trudno gumy do oprzeć wrażeniu też nie można powiedzieć całą pewnością, że przed 18 wiekiem istniały narody tutaj też, ale czy istniało poczucie tożsamości narodowej Unii myślę, że nie to poczucie tożsamości narodowej było oczywiście ograniczone do pewnych elit będę mówimy, że narodem w tamtym czasie była Szlachta przede wszystkim i to natomiast chłopstwo z całą pewnością takiego poczucia tożsamości narodowej nie nie wykazywało, ale one już wszyscy połowie szesnastego wieku ze względu na to, że jak wiemy bije wielka Rzeczpospolita obojga narodów była przecież państwem wielonarodowym i inne warto przytoczyć tutaj taki jest taki pogląd Andrzeja Frycza Modrzewskiego, który prezentował my do pogląd bliski takiemu liberalnemu ujęciu państwa, kiedy mnie mówił, że państwo Rzeczpospolita to zgromadzenie czy jak to określał mianem spójności ludzkiej, która jest związana sprawa związana z prawem i łączy dla wspólnej szczęśliwości, a więc tutaj no naród był interpretowany właśnie w tej perspektywie takiej in +1 otwartej zbliżonej do Unii tego pojęcia na współczesnego prawda łączącej wspólnotę z obywatelstwa to jednak tak pani profesorowi siedemnasty, ale ta koncepcja państwa Narodowego i multi kulturową ości jednocześnie istniejącej w państwie przydarzyła nam wiele problemów chociażby w wieku dwudziestym dwudziestoleciu międzywojennym do dziś mamy problem z pewnym dookreśleniem, kto wcześnie, by przedstawiciele, której kultury czy też nacji ostatecznie Polakami byli, których widziano w kanon polskości, których kanon polskości nie wliczano oczywiście do wieku wiek dwudziesty to jest też wiek budzących się nacjonalizmów i nie po zakończeniu pierwszej wojny światowej musimy pamiętać, że na mapie politycznej ówczesnej Europy pojawiło się wiele nowych małych państw narodowych, które powstawały w wyniku dezintegracji ogromnych organizmów jak monarchia austro-węgierska czy Rosja ne co no właśnie doprowadziło do tego, że już zresztą często przyrównuje się mapę polityczną tej części Europy do obrazu kokos da inaczej niż Europa zachodnia, która przypomina taki jednolity banki na wizerunek kreślony przez Modiglianiego natomiast to oczywiście powodowało, że poza granicami państw narodowych znalazło się bardzo wiele mniejszości no Węgrzy są takim klasycznym przykładem mówi się oni, że są to ofiarą traktatów Rihanną jedyna mocy tego traktatu utracili przecież większość swojego terytorium zresztą po dzień dzisiejszy i ogromna ilość ciemną noc Węgrzy są taką dużą diasporą i inne do te problemy skutkują też dzisiejszymi konfliktami zaczynają się zdaje się mają też bardzo wiele roszczeń takich, by post terytorialnych jeśli mogę je tak nazwać, ale pani profesor, ponieważ już zostało nam niewiele czasu, a chciałbym zadać pani jeszcze 2 pytania pierwsze dotyczy przyszłości idei państwa Narodowego, jakbyśmy krótko mogli powiedzieć, bo z 1 strony mieliśmy wrażenie w ostatnich latach, że globalizacja jest tym procesem, który drenuje, jakby idea państwa Narodowego tutaj już nie wchodząc w ocenę czy to dobrze myślę, ale z drugiej strony ostatnia epidemia koronę wirusa powoduje, że ponownie zwróciliśmy się ku idei naszych innymi i inkluzywnego ekskluzywnych państw tak tak do te cechy ten problem przyszłości państwa Narodowego on, gdy pojawia się towarzyszy właściwie od naszych rozważań rozwiązanie lisy z obecnością w unii Europejskiej to się pojawiło na początku lat dwutysięcznych wtedy, kiedy zderzyły się ze sobą takie 2 wizje z 1 strony niemiecka wtedy prezentowana przez wioskę Fischera z drugiej strony Francuzka przez premiera została ich wtedy właśnie dyskutowano nad tym czy Unia to federacja Konfederacja pod dzisiejszy łącznie uzyskano na ten temat właściwie lolity odpowiedzi, chociaż można powiedzieć, że ta struktura Unii ona ogólne raczej bliższa jest oczywiście inne Konfederacji, chociaż też nie do końca 3 to co teraz to co do czego to teraz doświadczamy czy tę dyskusję w jaki sposób pobudza niewątpliwie jedno wydaje się, że to co nas spotkało jest czymś tak niezwykłym, że boi, gdyby naocznie widzimy, że tutaj każdy musi radzić sobie na własną rękę i PSL były tak musimy już kończyć, a ja chciałem wrócić do tego swojego pierwotnego pytania czy państwo narodowe powiedziawszy to wszystko pewnie też konfliktach, które wynikały z takiej ani innej budowy państwa wynikają z takiej unijnej budowy państwa Narodowego czy państwa Narodowego warunkiem sine qua non państwa Narodowego musi być ksenofobia na pewno nie na pewno nie to nie jest to nie jest to nie jest takie, by cecha państwa Narodowego jeśli tak rozumiemy państwo narodowe jako właśnie jak kelner interpretuje, czyli że państwo narodowe to takie, które zamieszkuje naród złączone wspólnotą kultury języka to wtedy tak wtedy oczywiście Cole latem tak mnie interpretowanego państwa może być nacjonalizm ksenofobia, ale to nie jest jednoznaczne musimy rozróżnić musimy oddzielić te 2 interpretacje 2 wizje państwa Narodowego no i ksenofobia antysemityzm rasizm szowinizm te wszystkie pochodne nacjonalizmu no one one nie są koniecznym elementem państwa Narodowego rozumiemy jednak pisze naród, czyli ten suweren też jest wspólnotą obywateli bez względu na ich różnice kulturowe językowe religijne czy kier wszelkie inne wlicza się pani profesor bardzo się cieszę, że takim wątkiem jeśli pozwolę sobie tak zebrać takim wątkiem taką takim promykiem nadziei, że państwo narodowe może być też państwem inkluzywnego musimy tę rozmowę zakończyć bardzo serdecznie dziękuje prof. Barbara Starczewska Uniwersytetu Jagiellońskiego i krakowskiej Akademii imienia Andrzeja Frycza Modrzewskiego była państwa moim gościem dziękuję pani profesor dziękuję SLD wszystkiego dobrego na święta do usłyszenia Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WEEKENDOWY PORANEK RADIA TOK FM

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW" i zabierz TOK FM na wakacje!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA