REKLAMA

Alice Lugen o książce "Tragedia na Przełęczy Diatłowa. Historia bez końca"

Kultura Osobista
Data emisji:
2020-05-07 19:00
Audycja:
W studio:
Czas trwania:
22:50 min.
Udostępnij:

Gościem audycji jest Alice Lugen, pisarka, reporterka. Opowiada o książce "Tragedia na Przełęczy Diatłowa. Historia bez końca" Rozwiń »

Alice Lugen: "Akta tej sprawy znajdują się w Jekaterynburgu, przez lata były utajnione, obecnie są przedmiotem wznowionego w 2019 roku dochodzenia. Przeczytałam akta i pamiętniki członków tej wyprawy, rozmawiałam z badaczami, dziennikarzami, wysłuchałam dwustu opinii o tej sprawie. Zajęło mi to siedem lat. Rozmawiałam z krewnymi ofiar, świadkami. Myślę, że omawiane tej sprawy należy zacząć od śledztwa, w którym prokuratorzy mieli niewiele do powiedzenia. To śledztwo zostało zamknięte przez działaczy partyjnych." Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
dobry wieczór przed mikrofonem Marta Perchuć-Burzyńska Alize lub dziennikarka śledcza pisarka publicystka jest dzisiaj gościem kultury osobistej autorka książki tragedia na przełęczy światło historia bez końca książkę wydało wydawnictwo czarne witam serdecznie dobry wieczór państwu zapewnić panią na początek takie pytanie może trochę bardziej tu i teraz pandemia i tajemniczy koronę wirus wzbudza dziennikarzu śledczym potrzeby wyśle rdzenia jak do tego wszystkiego Rozwiń » doszło, że krąży po świecie zabójczy wirus siedzimy od kilku tygodni zamknięci w domu ma chętnych proszę pani myślę, że z pewnością niektóre dziennikarza wzbudza taką ciekawość ja jestem pochłonięta bez reszty przełęczą wiatrowa w sprawa jest tak skomplikowana, że nie znajduje w tej chwili mocy na torze, opowiadając o czymkolwiek innym dobrze w takim razie przejdźmy do książki i do tematu naszego spotkania pod koniec stycznia 1959 roku grupa turystów głównie studentów absolwentów Politechniki uralskiej postanowiła uczcić kolejny zjazd KPZR zdobyciem góry o tor ten uraz północy też ta wyprawa zakończyła się tragicznie zginęło 9 młodych osób, kiedy pani pierwszy raz zetknęła się z tą historią zetknęłam się nią 7 lat temu, a w mediach rosyjskich moje stosunek do tych publikacji był krótko mówiąc bardzo NIK negatywne i szczerze mówiąc nie wierzyłam ani jedno słowo, które na temat tej tragedii zapisywali dziennikarza, ponieważ ciężko było w to uwierzyć, zwłaszcza jeśli chodzi o kulisy tych dochodzeń prowadzonych w pięćdziesiątym dziewiątym roku nie mieści mi się w głowie, że faktycznie istnieją akta sprawy kryminalnej nadzorowanej przez Leonida Rakowa ówczesnego zastępcę prokuratora generalnego związku Radzieckiego, które zakończyły się konkluzją potężna siła im więcej czytałam o kulisach tego dochodzenia, tym bardziej ta sprawa wydawała mi się niedorzeczna i postanowiłam sprawdzić to samo przy czym moje intencje szczerze mówiąc były takie, że chciałam wykazać dziennikarze rosyjscy piszący o kulisach tego śledztwa podają informacje nieprawdziwe wyolbrzymione lub wręcz, że cytaty z tych akt, jakie są przytoczone w artykułach są wzięte z sufitu nie mieściło się w głowie, że faktycznie takie cytaty w tych aktach mogą być, ale jest odmówiłam zdań to jest bardzo odważne, bo w tej sprawie rzeczywiście napisano kilkanaście książek nakręcono wiele filmów dokumentalnych publikowano 1000 artykułów pani zabiera się za takie reporterskie śledztwo w sprawie, którą no właśnie badało bada już w sumie pewnie tysiące osób zgadza się ja poznałam ludzi, którzy zajmują się tą tragedią więcej radni się żyje, a jeszcze nie skończyli wynika to przede wszystkim z tego, że ta sprawa jest dużo bardziej złożona niż się wydaje dużo bardziej skomplikowana i większość FS spraw większość wniosków, do których dochodzą początkujący dziennikarze i jest nieprawdziwa i trzeba je zweryfikować im głębiej bardziej się w to wejdzie tym więcej nieprawdopodobnych dziwacznych rzeczy wychodzi, zwłaszcza dotyczące kulis tego dochodzenia 50 godzin od roku no dobrze w takim razie, gdzie pani skierowała swoje pierwsze kroki, rozpoczynając prace nad nad książką nad tą sprawą jak rozumiem opierała się pani m.in. na rosyjskich czy też radzieckich archiwach oczywiście tutaj się pojawia pytanie o ich wiarygodność akta tej sprawy znajdują się w archiwum prokuratury obwodowej w Jekaterynburgu PS składają się z 2 tomów oraz dodatkowo jeszcze albumu dołączonego do dokumentów te akta przez wiele lat były utajnione w tej chwili można się z nimi zapoznać, chociaż od momentu, kiedy wystawiono dochodzenie to dokumenty zostały z archiwum zabrane, ponieważ są przedmiotem wznowionego dochodzenia nie wiadomo, kiedy ona się zakończył wydatków z pewnością nie wiadomo, kiedy tam trafią wznowionego przypomnijmy w 2019 roku zgadza się, chociaż wstępne prace wykonywano już wcześniej to znaczy od sierpnia 2018 pierwszymi dokumentami, które przeczytałam to były akta tej sprawy następnie przeczytała pamiętniki i ofiar prowadzone podczas wyprawy autor ten następnie zapoznałam się czasy kilkunastoma publikacjami, jakie na ten temat, ale spisano rozmawiałam z dziennikarzami śledczymi, które zajmują się tą sprawą rozmawiając z badaczami tej tragedii rozmawiając z przedstawicielami fundacji pamięci grupy wiadoma i wysłuchałam opinii myślę, że co najmniej 200 osób na temat tego dochodzenia na temat tych wydarzeń przeczytałam chyba wszystko co w tej sprawie zostało napisane zajęło mi to 7 lat i po pierwsze, ustaliłam, że wszelkie cytaty, które pojawiło się w artykułach rosyjskich dziennikarzy śledczych pochodzące z akt śledczych faktycznie stamtąd pochodzą ułożyło się to pani jakąś bardziej wiarygodną sensowną całość, ale zdecydowanie tak to znaczy myślę, że omawianie tej sprawy trzeba rozpocząć od kulis dochodzenia 50 do dziewiątego roku, ponieważ ponad wszelką wątpliwość prokuratorzy, którzy prowadzili śledztwo mieli w tej sprawie bardzo niewiele dopowiedzenia to śledztwo było nadzorowane przez Prokuraturę Generalną przez lokalne władze partyjne przez komisję nadzwyczajną powołaną przez władze dodatkowo tym dochodzeniem państwa jeszcze Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i minister spraw wewnętrznych Nikołaj stanął sporządził raport na ten temat 28lutego komisja nadzwyczajna została powołana również 28lutego przez lokalne władze partyjne i 1 i drugi prokurator wykonywali polecenia albo lokalnych władz partyjnych albo Prokuratury Generalnej, która prowadziła nas urodzeni w w związku z powyższym wniosek, który uwieńczył dochodzenie z roku pięćdziesiątego dziewiątego roku mówiący o potężnej sile, które oczywiście jest niedorzeczne i oczywiście niczego nie nie tłumaczy potężnej sile wytłumaczymy, która miała być przyczyną śmierci tych młodych ludzi po raz miała być przyczyną tragedii przyczyną śmierci tych młodych ludzi oczywiście to jest wniosek, o które urąga zdrowemu rozsądkowi, które nie wyjaśnia niczego ale kiedy poznamy kulisy tego dochodzenia to zdajemy sobie sprawę z tego, że to śledztwo zostało zamknięte decyzją prokuratora, ale decyzję lokalnych władz partyjnych komuś zależało po prostu na tym, żeby prawda nie wyszła na jaw tak prokurator Iwanow prowadzących dochodzenia po dziewięćdziesiątym roku przeprosił rodzinę w artykule w Gazecie wspomniała mojego pamiętnika ani prowadziło 71002. roku wracam do tej sprawy, a widać, że przeżywał ją pisał, że to była najtrudniejsza sprawa, jaką życiu prowadził podczas pierestrojki prowadził dosyć obfitą korespondencję na ten temat m.in. pisał do dyrektora telewizji pisał do Borysa Jelcyna chciał, żeby to nowy i dochodzenie zostało wznowiona w artykule, który opublikował po 30 latach zawarł takie zdanie tak wówczas panował porządek w naszym kraju i to oni my byliśmy odpowiedzialni za jego wprowadzenie wysokich wszystko co trzeba wiedzieć o i jego śledztwie 50 do dziewiątego roku w 1 zdaniu proszę państwa ani sługę dziennikarka śledcza jest gościem kultury osobistej rozmawiamy o książce tragedia na przełęczy dnia słowa historia bez końca wydanej przez wydawnictwo czarne tajemniczej śmierci dziewięciorga młodych osób w roku pięćdziesiątym dziewiątym w góralskich górach za chwilę wracamy do naszej rozmowy teraz czas na informacje w radiu TOK FM dobry wieczór raz jeszcze przed mikrofonem Marta Perchuć-Burzyńska ani slogan dziennikarka śledcza pisarka publicystka jest dzisiaj gościem kultury osobistej rozmawiamy o książce, której usługa jest autorką tragedia na przełęczy dodatkowa historia bez końca książkę wydało wydawnictwo czarne są historia opowiadająca o kulisach trochę śledztwa po tym, jak pod koniec stycznia 50 tego dziewiątego roku grupa turystów głównie studentów absolwentów Politechniki uralskiej wybrała się w górę na wyprawę gór uralskich zginęło zginęli wszyscy zginęło dziewięcioro młodych ludzi rozmawiałyśmy o trochę już o kulisach tego śledztwa, dlaczego to śledztwo było tak ani inaczej prowadzona, ale przejdźmy też może do samej historii kim byli uczestnicy tej wyprawy i czy łączyła ich tylko wyłącznie zamiłowanie do turystyki, bo pani dość dużą empatią podeszła do opisywania no właśnie z tych młodych ludzi, opisując chociażby ich rozterki miłosne nie skupiała się pani tylko na suchych faktach grupa przyjaciół postanowiła pójść zimą góry częściowo tak, ale trzeba pamiętać, że turystyka w związku Radzieckim była bardzo popularna i większość studentów radzieckich uczelni należała do tzw. sekcji turystycznych, które przy uczelniach działały zachęcały władze młodych ludzi do podróżowania te wyprawy były dofinansowane przez partie większość studentów w jaki sposób była zaangażowana z wyprawy turystyczne i życiorysy ofiar się wpisują w schemat życia młodych ludzi w tym czasach większość z nich należała do Komsomołu i podróżowali w czasie studiów część ofiar był już absolwenci Politechniki uralskiej, którzy z kolei pracowali jako inżynierowie w różnych państwowych zakładach m.in. w zakładzie atomowym mają ku do zadań łowcy wyruszają w podróż i w terminie w jakim mieli nie dają znaku życia i co się wydarza później teoretycznie w tym momencie powinny rozpocząć ich poszukiwania, ale sprawa była trochę bardziej skomplikowana, ponieważ okazało się, że te, ale sekcja turystyczna na Politechnice góralskiej ani komisja tras turystycznych, która wydała zgodę na tę wyprawę nie posiadają mapy Uralu Północnego ani nie wiedzą, gdzie dokładnie grupa się udała, ponieważ nie mają planu trasy naniesionego na matach, a w związku z powyższym ciężko jest rozpocząć poszukiwania, bo nie wiadomo, gdzie tych ludzi należy szukać co więcej te poszukiwania rozpoczęły się praktycznie pod naciskiem ze strony rodzin ofiar, dlatego że w instytucjach odpowiedzialnych za turystykę panował tak potworny chaos, że nie bardzo potrafili sobie poradzić z tą sytuacją, przed którą stanęli szef klubu sportowego na Politechnice próbował nawet namówić wojsko do tego, aby użyczyli mu swoich pilotów i śmigłowców do poszukiwań turystów oczywiście odmówiono z tego powodu, że tragedia wydarzyła na terenie suwalskiego okręgu wojskowego mapy terenów były tajne część turystów podróżujących po Uralu rysowała sobie mapy ręcznie w innych ma nie było, a ta, którą dysponowali pochodziła z 1401. roku była tak niedorzeczne skarży się nie nadawała do tego, aby na jej podstawie zaplanować jakąkolwiek podróż właśnie czy mogło być także komuś po prostu nie zależało na tym, aby tych studentów odszukać intencje były różne, dlatego że partie lokalne władze partyjne teście tą sprawą zainteresowały, ponieważ otrzymały szereg donosów na uczestników tejże wyprawy podejrzewano, że wśród nich mógł być szpieg zagraniczny, który uciekł zagranicę i opowiada obce mocarstwo o tajemnicach tajnego zakładu, w którym pracował oczywiście nie ma żadnych podstaw do do takiego założenia natomiast wtedy na ten temat dyskutowano problem z poszukiwaniami polega również na tym, że nad terenem góralskiego okręgu wojskowego nie mogły latać samoloty cywilne nowela tylko samoloty wojskowe, a żeby te poszukiwania rozpocząć trzeba było po pierwsze, uzyskać zgodę na tę oblodzone, a po drugie, uzyskać zgodę na to, aby na pokładzie znajdowali się cywile, czyli ratownicy i zgoda na ten temat nawet w tej materii mogła zapaść tylko w ministerstwie obrony dlatego Lech Gordon, który był szefem klubu sportowego na Politechnice góralskiej zwrócił się z prośbą o pomoc do formacja jest do kina wówczas drugiego sekretarza partii w Swierdłowsku i poprosił go o to, aby uzyskał w ministerstwie obrony zgodę na rozpoczęcie poszukiwań grupy Darłowa z tej przyczyny te poszukiwania rozpoczęły tak późno turyści mieli wrócić do swierdłowska 15lutego 12lutego mieli nadać telegram z poczty zbliżają informujące o zakończeniu wyprawy ten telegram oczywiście nie dotarł, a ekipa ratunkowa wybrała się na miejsca tragedii wiele wiele dni później z powodu tych wszystkich przeszkód, które przed chwilą mówiłam namiot turystów miasto znalezione 26lutego TK potem znaleziono ciała, które były w stanie oczywiście już rozkładu i obrażenia, które były widoczne na tych ciałach były dość tajemniczego pochodzenia pierwsze zwłoki znaleziono 27lutego sprowadzono na miejsce tragedii, a psy tropiące następnie poszukiwania kolejnych zwłok ofiar przeciągnęły się aż do maja przyczyna tkwiła w tym, że ta góralska zima spowodowała, że poszukiwania były nieprawdopodobnie trudne i ratownicy pracowali w zaspach sięgających ramienia wysokiego mężczyznę warunki pogodowe były skrajnie niekorzystna pracowali w czasie zamieci nie bardzo było wiadomo, z którym dokładnie miejscu prowadzić poszukiwania zwłok pozostałych 4 ofiar oni przeszukali cały stok góry 1079, gdzie turyści rozbili namiot przeszukali stok góry okolicznej o nr. 880 prowadzili poszukiwania w Dolinie pobliskiej rzeki i nie udało im się znaleźć ciał pozostałych ofiar i zrobili to dopiero 4maja, kiedy śnieg już trochę stopniu nikt nie dał tak naprawdę odpowiedzi na pytanie, dlaczego rozmawiałyśmy o tym, że śledztwo zakończyło się stwierdzeniem, że przyczyną śmierci turystów była potężna siła tej hipotezy najczęściej brane pod uwagę podczas śledztwa było, jakie w pięćdziesiątym dziewiątym roku dochodzenie prowadziło 2 prokuratorów Władimir skoro jak z prokuratury Rejonowej w niewielu i prokuratorami Ano prokurator obwodowej w Swierdłowsku 1 drugi Stali na stanowisku, że przyczyną śmierci turystów był wypadek wojskowe mamy relacje wszystkich ratowników pracujących na miejscu tragedii wspominają, że wokół namiotu zostały wbite w śnieg kijki do nas wspominają o tym, że namiocie znajdowało się niewiele śniegu 1520 cm w związku z powyższym w pięćdziesiątym dziewiątym roku nikt nie rozpatrywał takich hipotez jak np. lawina, ponieważ turyści rozpalili na miejscu tragedii ognisko i i nikt nie zauważył, aby KE będzie małe drzewka były połamane nie rozpatrywano również takich hipotez jak np. huraganowy wiatr, ale 1 hipotezę była np. ta dotycząca finansów, czyli ugrofińskich ludu żyjącego we względnej autonomii właśnie góralskich w górach wątek tragicznego oskarżenia tak to jest wątek tragicznej momentami tragikomiczne i naprawdę wszyscy badacze tragedii, który zapoznali z kulisami tych zeznań rosyjskich są porażeni, ponieważ przesłuchiwano autochtonów to byli ludzie, którzy w większości nie potrafili czytać pisać ani podpisywali się na swoich zeznaniach w prokuraturze za pomocą kresek oskarżono ich o zabicie turystów Ostrów pediatrą na rząd tutaj trzeba nadmienić, że nie był pomysł prokuratora Władimira koryta drzewa tylko prokuratura wielkiemu dostała takie polecenie od lokalnych władz partyjnych okazało się, że nie ma żadnych podstaw do zakładania, że faktycznie lub malców miał z tą sprawą cokolwiek wspólnego myśliwi, którzy polowali wtedy taj nawet grupy Pietrowa nie spotkali i 1 z 1 z podstaw do sformułowania takiego oskarżenia było to, że rzekomo tam Kangura, na której doszło do tragedii była świętym miejscem malezyjskim i szaman zakazywał na nią chadzać w co oczywiście okazało się nieprawdą też nie jest to na tyle poważna poważny argument, by ta sprawa w ogóle rozpatrywać w władze partyjne zakładała również, że turyści zostali zaatakowani i rozcięcia namiotu zostało dokonane z zewnątrz przez sprawców tego napadu w toku dochodzenia przeprowadzono ekspertyzę włókien, w której bezspornie stwierdzono, że ten namiot został rozcięty nożami od środka, czyli nie mogli tego wykonać sprawcy napadu dokonali tego sami turyści, którzy chcieli się wydostać na wiele tajemnic nad tą sprawą cały czas wisi czy pani się przychyla do którejś z hipotez, które padły przez kilkadziesiąt lat dotyczące tej tragedii ciężko jest odpowiedzieć na te pytania się starał Anka opisać jak najbardziej obiektywnie i nie forsować ani żadnej z hipotez ani do żadnej nie przychylać chciałam, żeby moi Czytelnicy mogli sobie sami robić swoją opinię na ten temat w tej sprawie toczą się wojny na hipotezy ja w nich programowo staram się nie brać udziału śledztwo trwa pani jest wobec niego bardzo sceptyczna wokół tego wznowionego dochodzenia toczy się wiele bardzo burzliwej dyskusji, ale proszę mi wierzyć pyta cytaty, które wybrało do książki są najdelikatniejsze dyskusje dotyczą po pierwsze, wytypowanych przez prokuraturę hipotez po drugie, tego, że nie pochyloną nad tą sprawą wiszącą nad tragedią od 60 lat to wznowiono dochodzenie bulwersuje rodzin i przyjaciół, którzy bardzo ostro na ten temat wypowiadają moja główna teza, jaką stawia w tej książce brzmi, że ta sprawa kręci się w kółko, ponieważ widzę łudząco podobieństwo między śledztwem prowadzonym teraz, a tym śledztwem, które w pięćdziesiątym dziewiątym roku prowadził Iwanow, bo proszę zobaczyć, jaką mamy sytuację śledztwo prowadzi prokurator Jekaterynburg, który wcześniej to miasto nazywało się w Swierdłowsku dochodzenie nadzorowane przez Prokuraturę Generalną tak samo jak śledztwo tonował pięćdziesiątym dziewiątym roku i cokolwiek ten prokurator orzeknie cokolwiek wybierze tego typowanych hipotez to doprowadzić do rozpaczy krewnych ofiar, którzy wszyscy stoją na stanowisku, że to był wypadek wojskowej i oczekują, że ktoś właśnie to powie, ale slogan dziennikarka śledcza ta autorka książki tragedia na Przełęcz wiatrów historia bez końca była gościem kultury osobistej bardzo bardzo dziękuję za to spotkanie na łączach skarbowych państwa zachęcam do lektury książki, którą wydało wydawnictwo czarne czas na informacje Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: KULTURA OSOBISTA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW" i słuchaj wygodniej z telefonu!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA