REKLAMA

Projekt jakiego nie było wcześniej, czyli o tym jakie kalkulacje doprowadziły do budżetowej propozycji KE

Światopodgląd
Data emisji:
2020-05-28 15:40
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
14:53 min.
Udostępnij:

Gościem Agnieszki Lichnerowicz był ekspert Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych dr hab. Sebastian Płóciennik, wykładowca na uczelni Vistula

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
światło podgląd Agnieszka Lichnerowicz państwa gościem jest teraz doktor habilitowany co następuje cięcie dobrem dzień dobry profesor uczelni jest związany z polskim jest ekspertem Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych wykładowcą na uczelni Vistula chciałbym, żebyśmy zebrali i odnieśli się do komentarzy wątków nowych informacji, które pojawiają się po wczorajszym ogłoszeniu przez komisję Europejską projektu budżetu tego klasycznego na lata 202127, tyle że Rozwiń » poszerzonego o całe 750 miliardów funduszu nazwałabym go pan mitycznego ratunkowego z czego z tych 750 miliardów 500 miliardów to mają być granty bezzwrotne zatem 250 000 000 to mają być jakieś formy kredytowe to oznacza w zasadzie podwojenie tego klasycznego budżetu ma ten wymiar i polityczny czy symboliczny, bo oznacza stworzenie tymczasowej Unii transferowej pierwszy w historii Unii Europejskiej wspólny unijny dług wszystkich, jakby państw, ale z drugiej strony oczywiście bardzo praktyczny wymiar finansowy co pana perspektywy najważniejsze to znaczy na co na początek rozmowy zwróciłam uwagę jeszcze, odnosząc się do całego tego projektu, bo dobrze zaczniemy może od od konsekwencji ekonomicznych na jest jednak bardzo mocne impulsy fiskalne po raz pierwszy po raz pierwszy Unia Europejska będzie miała narzędzie do tego, by wpływać na koniunkturę, bo oczywiście nikt nie zaprzeczy temu, że mamy potężny kryzys i i te działania, które podjęły państwa członkowskie nie wystarczą dlatego Note kilkaset miliardów euro dodatkowo ponad tą strukturalną i rolną politykę budżetową to jest jednak bardzo silny impuls wzrostowy dla gospodarki Europejskiej, a jeżeli chodzi o wymiar polityczny to tutaj widać 2 rzeczy jednak dość oczywista to jest jednak załagodzenie tego podziału, który był widoczny w ubiegłych latach, a wiosną się zaostrzył między północą, a południem zaczyna być już groźny, bo np. we włoszech obserwowaliśmy, że poparcie dla Unii Europejskiej wyraźnie spada rośnie rośnie także odrzucenie czy krytyka niemieckiej polityki za 27% Włochów deklarowało zaufanie do działań Niemiec, więc w tym sensie ta ten projekt jest też politycznym przełomem i trzeci punkt może jeszcze 1, który nie jest taki oczywisty ten ten pomysł nie byłby możliwy do zrealizowania, gdyby Unii Europejskiej była wielka Brytania także konsekwencja brexitu może mniej oczekiwane mówiło się wspominało się o tym, że Unia Europejska, kiedy otrząśnie się z tego szoku po brexicie będzie miała jednak możliwości poszerzenia swojego działania, zwłaszcza w tej sferze fiskalnej to jest ewidentnie 1 z pierwszych przykładów, że to staje się możliwe właśnie, dlatego że wielka Brytania nie będzie tego wetować to 1 właśnie zaczęła może nawet od tego trzeciego punktu trochę od niego odbiła, czyli dotyczącego takiej polityczności wymiaru politycznego tej inicjatywy wydają się w Polsce mniej to śledzimy z różnych powodów, ale jednak ten kryzys jest debatowano też perspektywy Europejskiej to znaczy ze względu na to m.in. że komisja Europejska pozwoliła na większą pomoc publiczną, czyli na ratowanie firm przez budżety państwowe no to zaczął dyskusję o tym, że fajnie Niemcy wyjdą wzmocnione z tego kryzysu Grecja Włochy w związku z tym, że mają w trudniejszej sytuacji budżety są słabsze wielu firm nie zdołają uratować to niemieckie firmy, tym bardziej będą podbijały Europę pojawiła się obawa przed tym i zaczął się też właśnie dyskusja w zasadzie o tym, równości między państwami pewnej sprawiedliwości nie pewnie klucza musiałabym popracować nad swoim językiem, czyli jednak też taka perspektywa unijna czy Europejska dotycząca tego, kto wyjdzie wzmocniony, kto będzie słabszy to jest zdrowe czy to sprawiedliwe nie wiem, bo to pytanie bardziej polityczny, chociaż ekonomiczne też, więc pozwolę sobie zadać panu czy czy szczyt czy ja przesadzam czy rzeczywiście jest taki ciekawy fenomen też nie to jest to jest to jest bardzo ciekawy ciekawy punkt, bo rzeczywiście w trakcie tego kryzysu mieliśmy przykłady takiego środkowa Ania wspólnoty to już nie chodzi tylko o to, że granice zamknięte w latach zamknięto granice państwa narodowe otrzymały otrzymały możliwości wspierania własnych firm, że ta pomoc fiskalna była początkowo zamknięta w budżetach narodowych to są wszystko to są wszystko punkty, które mogły przy pogłębianiu się kryzysu doprowadzić rzeczywiście do spadania wspólnot europejskich do słabnięcia Unii Europejskiej także w tym sensie tutaj wracamy do pierwszego punktu to jest jednak polityczny przełom, bo nawet, jeżeli ten program jest okresowy ta to znaczy wydatki są zamknięte w jakimś okresie czasu oczywiście później będziemy spłacać to zadłużenie, ale właśnie już ten element spłacania prowadzi nas do innej dynamiki politycznej, bo będziemy musieli się zastanowić w jaki sposób zdobyć środki na to by ten dług spłacić tutaj państwo członkowskie będą prawdopodobnie dyskutować nie tylko o podwyższeniu składek członkowskich tylko o wspólnych podatkach, czyli przechodzimy już jednak na inny poziom dyskusji o integracji dzielimy się dochodami budżetowymi to jest bardzo też tu zwracam się tą też do pana jako do znawcy eksperta z Niemiec jak to wygląda z perspektywy niemieckiej, bo Niemcy początkowo się bardzo opierały przeciwko tzw. aktualizacji czy wspólnie Aniu, jakiej formie wspólnej odpowiedzialności unijnej za dług na ostatecznie to kanclerz Merkel z Emmanuelem Macronem dali impuls, żeby tak duży budżet NATO pomoc po pandemii tną przeznaczyć to Niemcy teraz hamulcowymi zobaczymy niemal od razu pytam, kto może jeszcze próbować to zmniejsza czy blokować Holandia Szwecja dania, więc czy w Niemczech jest bardzo kontrowersyjne czy no właśnie co takie jak jak to wygląda z perspektywy Niemiec i szybko wyrzucaj oddaj głos biorąc pod uwagę, że Niemcy od 1lipca sprawują prezydencję w unii Europejskiej no ta prezydencja na pewno też skłoniła Niemcy do no jednak bardziej otwartej postawy bardziej przychylnej tym ten pomysł integracyjny, bo w ostatnich latach Niemcy bardzo ostrożnie oględnie mówiąc odnosiły się do pomysłu, który zgłaszał np. prezydent Francji natomiast, jeżeli szukamy jakiegoś punktu, który Niemcy skłonił do zmiany stanowiska wydaje mi się, że to była była był chyba jednak wyrok Trybunału Konstytucyjnego tak czeka RFN, który postawi pod znakiem zapytania nad tą całą konstrukcję polityki gospodarczej tej stabilizacji innej opartej o Europejski bank centralny i skup obligacji znaczy ta polityka nie jest aż tak bardzo zagrożona bo, bo ten spór raczej ma naturę prawną i przeniesie się prawdopodobnie między rząd Bundesbank, ale jednak ta dotychczasowa polityka została zakwestionowana i należało wysłać silny sygnał Europejskiej, który trochę przykryje fatalne wrażenie wywołane tym wyrokiem wydaje się, że czasami się nie docenia jak jak istotny był był ten punkt natomiast wciąż w Niemczech pojawiają się głosy krytyczne wobec tej inicjatywy można można powiedzieć nawet, że ta grupa państw oszczędnych oszczędna czwórka jak się ładnie nazywa mówi pozostałym państwom członkowskim to co Niemcy chciały wypowiedzieć, ale politycznie nie mogą sobie na to pozwolić i do to od razu jest bardzo ciekawe zwrócił pan uwagę, dlatego że paradoks tej sytuacji mógł być zatem taki, że Trybunał Konstytucyjny względów powiedzmy prawnych mamy bardzo politycznych no podważy uczy postawił znak zapytania przed tą taką aktywną bardzo rolą banku centralnego w takich sytuacjach kryzysowych, dlatego że trudno zmieniać Unii Europejskiej od dawna od paru paru lat traktaty, więc co się dzieje właśnie takimi nowym powiedziała integrację nieformalną jak rozszerzaniem kompetencji różnych instytucji to zostało trochę zakwestionowane teraz jednak propozycja jest bardziej zgodna z pewną literą prawa, czyli tak, jakby oficjalnie bardziej się dzieje ta integracja czy dobrze rozumie mogę taką tezę postawić na jest ona jest zgodna nie tylko z literą prawa, bo to wszystko będzie musiało być zaakceptowane przez parlamenty narodowe tutaj każdy ma jednak prawo zawetowania rozwiązania potrzebne będzie kompromis, więc tak naprawdę jesteśmy dopiero na początku drogi natomiast, jeżeli chodzi o o argumenty ekonomiczne wielu ekonomistów zwracało uwagę, że cała strefa euro właściwie opiera się tylko na 1 nodze na tej nodze monetarnej to nie jest optymalna konstrukcja, ponieważ zmusza bank centralny do no jednak rozszerzania tego swojego mandatu i no niektórzy zarzucali to ABC finansowania budżetów państw członkowskich przez to, że po prostu te obligacje są tak gigantycznej skali skupowanych bank oczywiście twierdził, że to wszystko jest w ramach polityki monetarnej, która ma doprowadzić do tego, że inflacja wreszcie zbliży się do poziomu 2%, ale jednak politycznie jest to interpretowane jako wspieranie państw południa, bo faktem jest, że bez bez aktywności Europejskiego banku centralnego strefa euro, by już dawno się rozpadła południe nie byłoby w stanie finansować swoich wydatków, gdyby nie te operacje otwartego rynku EBC największymi beneficjentami mają być Włochy Hiszpania potem drugą ligą jest Polska Francja czy Francja Polska, bo minimalny projektowany jest większy udział Francuzów czy Francji coraz, by dla pana jest ciekawsze to znaczy jakie pytania pozostają w odpowiedzi jak bardzo będzie duży opór rozumiem ze strony Holendrów świat wówczas pijaków tak, bo stawka jest wielkość tego budżetu, jaka część to będą kredyty a jaka granty tak rozumiem, że to jest do ustalenia do wynegocjowania oszczędna czwórka opowiada się za wujka trójka już dodania chyba daje chyba odpadła aukcja zresztą też w tej chwili właściwie sprzedaje jako sprzedaje jako swój sukces to co już zostało umieszczone w propozycji, czyli ta część tej pomocy ma zostać udzielona w formie w formie kredytów z tym, że wciąż pozostają otwarte pytania najważniejsze jak będzie wyglądało lokowanie tych środków, bo trzeba jasno sobie powiedzieć nie będą transfery do budżetów państw narodowych i państwa narodowe nie będą decydowały na co pieniądze mają zostać przeznaczone usług istotą tego programu jest ustalenie pewnych wspólnych celów dla całej wspólnoty i wśród nich trzeba wskazać transformację energetyczną zielony ład i cyfryzacji gospodarki i inwestowanie w te tak te obszary ma pozwolić na wyjście Unii z kryzysu to jest 1 rzecz, ale z drugiej strony też na zbudowanie faktycznie konkurencyjnej gospodarki wyjście z tego cienia, której euro, w którym Europa znajduje się już od wielu lat i coraz bardziej boleśnie odczuwa konkurencję ze strony Chin już nie wspominając o o USA taki jest sens gospodarczy i polityczne tego tego programu i zastanawiam się czy w trakcie tych negocjacji uda się utrzymać tak ambitny klucz do lokowania tych środków z Międzyrzeca, że to ma trafić do regionów, które potrzebują szczególnie wsparcia, a do tego jeszcze musi być albo zielone albo cyfrowe dokładnie to, czyli te wydatki mają zmienić oblicze Europejskiej gospodarki, bo nie mają być pieniądze przeznaczone na podtrzymanie warunków życia na politykę socjalną dziś oczywiście te komponenty też tam znajdują to ma być po prostu maszyna do transformacji systemów gospodarczych państw Unii Europejskiej do bardzo ambitny projekt tak naprawdę czy bardzo ambitne pytanie oczywiście co co z tego zostanie, ponieważ państwo członkowskie mają jednak wciąż bardzo prozaiczne i te umocowane interes oczywiście będą próbowały tych tych interesów bronić, tym bardziej że oczywiście pojawia się też jeszcze kwestia spłaty tych środków w przyszłości kwestia negocjacji np. o rabatach, które są położone w różnych częściach tego systemu na razie komisja Europejska schodzi z linii strzału, twierdząc że proponując, że dyskusja o rabatach na zostanie przeniesiona na później będzie po prostu długi okres przejściowy, ale zapowiada się rzeczywiście zapowiadają ważyć się na długie bardzo ciekawa negocjacje bardzo dziękuję prof. Sebastian Płóciennik ekspert analityk Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych też związane z uczelnią Vistula komentował wyjaśnia dla państwa ten niezwykle ciekawy też moment czy projekt Unii Europejskiej przy projekt przyszłego budżetu informacje Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: ŚWIATOPODGLĄD

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW" i słuchaj wygodniej z telefonu! A w promocji Black Friday obowiązuje prawdziwe 50% zniżki!

KUP TERAZ 50% taniej

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA