REKLAMA

Lawinowo rośnie liczba osób bez emerytury minimalnej, jak ratować system?

Światopodgląd
Data emisji:
2020-06-24 15:20
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
13:59 min.
Udostępnij:

"To co powinniśmy robić to po pierwsze budować zaufanie do systemu, budować ten system na drodze dialogu społecznego. Żeby rząd, związki zawodowe i pracodawcy usiedli i razem rzeczywiście ustalili te zmiany." - mówiła na antenie TOK FM dr Janina Petelczyc ze Szkoły Głównej Handlowej.

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
świat podgląda Agnieszka Lichnerowicz przez Skypea połączyliśmy się dr Janiną Petelczyc dzień dobry dzień dobry dr Janina Petelczyc specjalistka od ubezpieczeń emerytury ze szkoły głównej handlowej właśnie przez chwilę przez ten kampanijny szum czy zamieszanie czy czasem rytualne spory narzucane nam w tematach dogodnych dla poszczególnych partii przebił się temat wydaje się, że strategiczny, a wciąż na tyle trudne chyba dla większości sił politycznych, że raczej Rozwiń » żadna nie garnie się jakoś się z nim zmierzyć na poważnie, czyli kwestia naszych emerytur na chwilę się przebił, ale oczywiście skoncentrowana uwaga na wszystkich była wtedy bardziej na tym czy pomylił się nie pomylił czy kłamał czy nie kłamał Rafał Trzaskowski potem tłumaczył jak było chodziło oczywiście głosowanie w sprawie obniżenia wieku emerytalnego tymczasem kilka dni temu zostały opublikowane dane, których wynika, że 333 000 emerytów pobiera dostaje emerytury niższe niż emerytura minimalna, czyli niższe niż 1200zł brutto co nie oznacza, że na dystansie 200 duża część dostaje 500600 czy 800 tys 333 000 osób za 10 lat wg szacunków federacji pracodawców polskich ta liczba może być dwukrotnie wyższa jeszcze raz, gdy mogła pani wrócić tak rytualnie powiedzmy, dlaczego tak tak ma pani rację, że temat emerytur się przebił bardzo się cieszę z tego powodu się pływa zresztą w każdej kampanii, chociaż różne rzeczy dziwne słyszymy na temat tego jak informowano, by system rzeczywiście dużym problemem polskiego systemu emerytalnego jest rosnąca lawinowo liczba osób, które nie mają prawa do emerytury minimalnej, które pani powiedziała mat wynosi 1200zł brutto w tym roku trzecie troszkę ponad 900zł na rękę dodajmy jeszcze, że prawie 4000 osób ma emeryturę poniżej 100zł, bo to nie jest tylko 800700 są także takie nawet kilkunastu groszowe emerytury i to wynika z reformy w 1999 roku, która wprowadziła zasady zgodnie, z którą żeby otrzymać minimalną emeryturę w polskim systemie trzeba mieć co najmniej 20 lat składkowych w przypadku kobiet i 25 w przypadku mężczyzn i niestety, ale ze względu na zmiany na rynku pracy od 1010. roku minęło zresztą ponad 20 lat, więc już wchodzą kolejne roczniki, które większą część swojego swej aktywności zawodowej po tej reformie prowadziły coraz więcej osób nie ma prawa do tego minimum, bo po prostu nie może wykazać się tym stażem, czyli nie ma długiej kariery zawodowej, ponieważ nie były, by nie były to osoby zatrudnione umowa o pracę, a na umowy-zlecenia lub dzieło zlecenia już zostało objęte jakiś czas temu składkami, ale to nie nie trwało przez cały ten okres to są osoby, które np. przerwały pracę ze względu na opiekę nad dziećmi nad osobami starszymi i jeszcze dodajmy do tych statystyk taki wątek genderowe mierzyć zdecydowana większość dokładnie tak 84% tych osób to są kobiety, chociaż w przyszłości, kiedy będzie rosnąć lawinowo ta liczba osób bez prawa do minimum te statystyki między kobietami mężczyznami się wyrównają problem z osobami o niskich emeryturach poniżej minimum polega też na tym, że ich waloryzacja jest niższa to znaczy przypomnijmy, że w tym roku waloryzacja stopa waloryzacji wyniosła 356% o tyle znacznie podwyższone emerytury, chyba że ta wynosiłaby mniej niż 70zł wtedy każdy dostawał kwotową waloryzację wysokości 70zł, a osoby poniżej minimum nie miały tego prawa, czyli np. ktoś, kto ma emeryturę w wysokości 500 dostawał po prostu 18zł podwyżki, a nie 70 tak jak osoby, które mają prawo, więc tutaj mamy taką podwójną sytuacja niekorzystna, gdyż emerytur jest bardzo niska to jeszcze nie ma waloryzacji pamiętajmy, że wartość nabywcza emerytury z latami spada nawet kilkadziesiąt procent, kiedy ta emerytura jest dług pobierana przypomnę, że wg tych szacunków za 10 lat 2030 roku osób jest tak niskimi emeryturami poniżej 900zł na rękę będzie prawie 650 000 teraz co co teraz w takim kontekście pytam, że nie ma siły politycznej, która byłaby dziś gotowa nie wiem przedstawić projekt podniesienia wieku emerytalnego i być może to dobrze to znaczy, że gdzieś jednak Polacy są tak przemęczeni mają tak słaby dostęp do systemu ochrony zdrowia część z nich fizycznie po prostu nie jest w stanie tak długo pracować może to podniesienie wieku tak jak zostało to zrobione bez próby reform przy okazji właśnie rynku pracy systemu ochrony zdrowia no było zbyt brutalne nie wiem tak tylko obwieszcza przypominam te wersje po części ta druga i teraz co można czy co teraz, jakie są możliwość nie myślę, że wiek emerytalny to jest kwestia drugorzędna pierwszą zdecydowanie rynek pracy ja bym nie powiedziała, że emerytura podwyższenie wieku emerytalnego było wprowadzone w sposób brutalny w tym sensie, że zgadzam się całkowicie, że nie wzięto pod uwagę ani głosu innych stron partnerów społecznych przede wszystkim związków zawodowych ani nie uwzględniono wystarczającym stopniu zmian na rynku pracy, które mogłyby np. zwiększyć aktywność zawodową osób starszych, bo z tym mam ogromny problem z dyskryminacją osób starszych na rynku pracy, ale rzeczywiście ten proces wydłużania wieku emerytalnego był przedłużany był prowadzony bardzo długim terminie to znaczy pierwsze kobiety, które miałby rzeczywiście przejść na emeryturę w wieku lat 6067 urodziły się w październiku 70 tego trzeciego roku, czyli to był wyrok 2040, czyli to jednak było rozłożone w czasie jestem bardzo smutna z tego powodu, że w Polsce mamy taką dyskusję o wieku emerytalnym, bo uważam, że powinniśmy podejmować, bo nasze życie się wydłuża wiele krajów połączyło wiek emerytalny z tzw. dalszym trwaniem życia też wydłuża kwas automatycznie po prostu ze względu na to zmiany liczyć także dalsze trwanie życia zdrowiu, czyli to, o czym pani powiedziała przed KIO ma pani całkowitą rację polityka społeczna jest jak zawsze powtarzam także pani audycji systemem naczyń połączonych musimy dbać o to, żeby rynek pracy dobrze funkcjonował musimy zadbać o profilaktykę zdrowotną, żeby nie tylko zatrudniać osoby starsze, ale Boney chciały mogły pracować to także jest ogromne wyzwanie dla Polski no niestety właśnie te reformy są wprowadzone tak jakby o wszystko funkcjonowało oddzielnie i czasami nawet idąc Zarzeczny kier no właśnie, bo mówimy o sytuacji, w której będzie lawinowo rosła liczba osób z tymi poniżej minimalnych emeryturami dlatego też mamy te wszystkie dni kodeksowe formy zatrudnienia często one oznaczają niskie składki albo w ogóle brak składek, czyli coś co niektórzy nazywają umowami śmieciowymi, a inni się denerwują tzw. samozatrudnienie choćby na jej 5 lat np. obecnej o ekipa rządzi i nie potrafiła sobie z tą sytuacją poradzić próba zmian w kodeksie pracy wylądowała w koszu pytanie czy, jeżeli opozycja, gdyby doszło do władzy sobie bez z tym poradziła biorąc pod uwagę pewnie bardziej liberalną agendę, czyli mamy taką sytuację, w której ten problem będzie się ze wszystkich stron pogrążą mamy teraz pandemię nie jesteśmy nie prowadzimy dyskusji co dalej system ochrony zdrowia go postawić na nogi i mam nic mecz nie wiem jak gdzie tu zacząć, żeby z kolei dziś jednak mieć jakiś plan, czego zacząć myślenie o tym kto nie był taki przerażający biorąc pod uwagę wielkość potrzeb tych reform ja bym powiedział tak ten rząd, który ma obecnie właśnie ostatnie 5 lat rzeczywiście wiele osób postrzega jako socjalne nie ma z punktu widzenia dziedzinę, którą zajmuje rzeczywiście te zmiany były bardziej liberalne pani wspomniała m.in. samozatrudnionych to jest bardzo szeroki ciekawy wątek, ponieważ większość tych osób prawdopodobnie będzie miała ten staż, ale nie będzie miał wystarczającego kapitału, ponieważ płacone są bardzo niskie składki osoby samozatrudnione płacą zryczałtowaną wysokość składek, które zostały jeszcze obniżane jeszcze więcej możliwości niepłacenia na wkład w ogóle przez pierwsze pół roku to też oznacza, że osoby nie są ubezpieczone, ale co się przekłada na ich sytuację w systemie ubezpieczenia, czyli prawdopodobnie będzie rzesza osób samozatrudnionych, które będą miały prawo do minimalnej emerytury może nie będą miały wypracowanego tego kapitału, czyli państwo, a więc wszyscy podatnicy będziemy się do tego systemu dokładać tak naprawdę dokładamy poprzez różne takie socjalne już zupełnie podstawowe egzystencjalne wsparcie dla ludzi, którzy mają 500zł emerytury przez nie przeżyją za 500zł to takie ryzyko ja mówię tutaj o takim systemowym rozwiązaniem będą ludzie sprawę do minimalnej emerytury, którzy jednak nie wyrobią sobie kapitału, który do tej emerytury uprawnia będziemy musieli spot z budżetu wspólnego dopłacać zresztą nie ma w tym problemu jesteśmy też system, który funkcjonuje jednak mimo wszystko w ramach solidaryzmu i nie widzę z tym problemu natomiast zmiany, które są wprowadzane rzeczywiście nie obwód nie obejmują większym zakresem osób na rynku pracy ubezpieczeniem dużo osób też jest ucieka po prostu tego systemu moim zdaniem problemem jest także to, że my nieustająco reformujemy ten system w różne strony niezależnie 1 rząd podwyższa wiek drugi obniża ten wprowadza OFE drugi wyprowadza 1 wprowadza PPK potem na x to tutaj po problem polega na tym, że ludzie są zagubieni nie ufają systemom jak spojrzymy na dane to, zwłaszcza młodzi nie ufają, więc radę często z Unii w razie tak właśnie chciałam być może także już tylko pani wierzy w ten system, że ludzie widząc, słysząc nawet te rozmowy, jaka jest perspektywa przestają wierzyć i jakby to mają taką reakcję lepienie oddawać do systemu, który tak nie ma szans, a politycy nie są w stanie się zmierzyć z tym, więc też nie zajmuję jest to jest moim zdaniem po prostu samospełniająca się przepowiednia tak to się nad nim też psychologii społecznej nie ufamy systemowi nie płacimy składek rzeczywiście będziemy niskie emerytury, więc tak naprawdę to co powinniśmy robić to po pierwsze, budować zaufanie do systemu budować ten system na drodze dialogu społecznego, żebyśmy wreszcie usiedli do nie my tylko rząd związki zawodowe pracodawcy usiedli razem rzeczywiście ustalili zmiany przecież zmiana podwyższenie wieku emerytalnego związki zawodowe były gotowe zgodzić na pewne na pewno ustępstwa tylko, że w ogóle nie zostało wzięte pod uwagę być może ten wiek nie zostałby tak radykalnie cofnięty, a może i działa pół 1 000 000 Obywatelskiej dodam jeszcze, że bardzo na tym cierpią kobiety, chociaż wiek emerytalny mamy niższy, czyli 60 lat to przez to mamy znacznie naprawdę znacznie niższe emerytury i te najniższe emerytury także, o których mówi pani na początku są emerytury głównie kobiet być może niektórzy twierdzą, że idziemy do systemu obywatelskie element gry, ale tutaj jest bardzo duży problem, a mianowicie albo w ogóle nie będziemy brali pod uwagę praw nabytych będących w trakcie nabywania, czyli wdrożono kolejny już jednak odkładali ufali temu systemowi lub nie ufali, ale odkłada mimo to albo będziemy mieli gigantyczne koszty, które już niejednokrotnie były przedstawiane tzw. tymczasowe, czyli przejścia między 1, a drugim systemem, kiedy będziemy jednocześnie musieli finansować stare emerytury na starych zasadach, a także już przechodzić system emerytur obywatelskich jest bardzo bardzo trudne moim zdaniem powinniśmy przede wszystkim iść reformy rynku pracy aktywizacji zawodowej i może zapewnić przede wszystkim to minimalne emerytury gwarantowanej większej liczbie ludzi, a nie wprowadzać emeryturę Obywatelską dla wszystkich taką samą, zwłaszcza że istnieje zarzut z 1 strony, że to jest zbyt dużo wydatków państwa na emeryturę Obywatelską, ale z drugiej strony pojawia się także za zarzut powiedzmy socjaldemokratycznej strony zgodnie, z którym jeżeli będziemy minimalną emeryturę Obywatelską to tak naprawdę będą jeszcze większe nierówności w systemie czy wśród emerytów, ponieważ bogaci będą ci, którzy będzie po prostu stać będą też mieli wiedzę na temat tego jak dodatkowo się ubezpieczyć i i skąd czerpać Eko środki na życie na starszym wieku, czyli to także jest rozwiązanie moim zdaniem bardzo kontrowersyjne, choć rzeczywiście często pojawia się w debacie i tym roku także minister przepraszam pan premier Mateusz Morawiecki o tym, wiem, że wspominał związki zawodowe z kolei mówią o tym, żeby skutkować umowy o dzieło tylko co powstaje pytanie czy wówczas ta umowa będzie się prawnie różniła od pozostałych umów także jest wszystko bardzo bardzo trudne myślę, że przede wszystkim powinniśmy myśleć w perspektywie długoterminowej naprawdę starać odbudować zaufanie do instytucji państwa w tym ubezpieczenia społecznego mam nadzieję NIK-u, że to jak w czasie kryzysu KOV 19 ZUS radził sobie z realizacją wszystkich tarcz antykryzysowych niektórzy mają zarzuty, ale ogólnie to ogromne obciążenia, a co może to sprawi, że ludzie trochę bardziej będą ufali tej instytucji, ale trudno mi powiedzieć to nie jest łatwe, żeby budować zaufanie jest od lata kraj instytucje tak nie mają dobrej prasy dziękuję bardzo, dr Janina Petelczyc ze szkoły handlowej, bo państwa koszty Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: ŚWIATOPODGLĄD

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW" i zabierz TOK FM na wakacje!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA