REKLAMA

Brutalnie tłumione zamieszki w Belgradzie

Połączenie
Data emisji:
2020-07-13 13:40
Audycja:
Prowadzący:
W studio:
Czas trwania:
24:59 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
łączenie 1343 Jakub Janiszewski przy mikrofonie znam jest Marta Szpala z ośrodka studiów wschodnich dzień dobry dzień dobre będziemy mówili o tym co dzieje się w Serbii w Serbii, z której przerażające obrazki można było w ubiegłym tygodniu zobaczyć mianowicie demonstracje w Belgradzie, które były tłumione przez policję z taką siłą z taką nieprawdopodobną brutalnością, że faktycznie, kiedy widziało się te zdjęcia uprzednio wątpliwości to jest Europa to jest być Rozwiń » może jakaś azjatycka AZ azjatycki kraj o powiedziałbym bardzo autorytarny i strukturze władzy to było coś przerażającego to znaczy takiego pałowania nie może putinowskiej Rosji w Europie coś takiego widzimy to nie dało się niczym zestawić to oczywiście tutaj pojawia się pytanie co doprowadziło do takiej przemocy, dlaczego aż tak Polit tak brutalnie policja sobie z ludźmi poczynała, ale musimy oczywiście zacząć od początku, czyli z 1 strony triumf partii prezydenta uczucia w ostatnich wyborach lock Down i w bardzo brutalny zresztą jak udało trzeba sobie to od razu nazwać to znaczy godzina policyjna wzrost zakażeń i wzrost śmiertelności wśród populacji serbskiej związanej z zysku skoro wirusem no i kolejna próba wprowadzenia tak dawno tak, żeby trochę ten ten ten przebieg pandemii rozumiem wygasić, która doprowadziła do takich właśnie demonstracji, ale czy to jest demonstracja tylko przed, bo może właśnie to pytanie zadajmy przeciwko czemu protestowali ci ludzie raczej bym powiedziała także musimy patrząc na przebieg demonstracji w serii musimy oddzielić 2 sprawy, bo z 1 strony to jest także w Serbii mamy faktycznie ogromną frustrację niezadowolenie społeczne i może być, że po pierwsze, ona jest spowodowana bieżącą polityką polityką obecnego rządu Anny Berna dziś wciąż rządzi i prezydenta Vučić który, jakby kluczową postacią na serbskiej scenie politycznej może oficjalnie te prerogatywy prezydenta Serbii są bardzo ograniczone to jednak właśnie prezent Aleksandar Vučić będąc liderem partii rządzącej kontroluje właściwie cały system partia ta w czerwcu wygrała wybory zdecydowaną uzyskała powyżej 23 głosów w parlamencie właściwie pozbyła się opozycji realnej opozycji z parlamentu na jej miejscu po wyborach mamy do czynienia właśnie takimi ogromnymi protestami związane przede wszystkim z tym, że te wybory były przeprowadzone w takiej bardzo ograni może tak ograniczą nie może uznać tych wyborów za za demokratyczne szczególnie w Belgradzie bardzo dużo osób po prostu zbojkotowało frekwencja w Belgradzie była ledwo powyżej 30%, więc mamy z 1 strony frustrację społeczną ogólną jeśli chodzi o system rządów Aleksandra uczucia to, że kontroluje media kontroli instytucje publiczne właściwie trudno powiedzieć dzisiaj kończy państwo instytucja Państwowa zaczyna partia, bo to jest są bardzo płynne płynne granice właściwie nie ma w tym momencie niezależnych mediów w Serbii to jest 1 taka sprawa Serb mieć bardzo duże protesty w 2018 roku to po prostu jest obecna na to nałożyła frustracja dwunastym jak rząd poradził sobie może nie poradził sobie z epidemią Korona wirusa od początku było wiadomo, że państwa bałkańskie są bardzo trudnej sytuacji jeśli chodzi o epidemii przede wszystkim, dlatego że ten system służby zdrowia jest bardzo sławę na Bałkanach w Serbie trochę lepszy niż strach poprze w sąsiednich, ale dalej to jest to standard jeśli chodzi o wydatki na służbę zdrowia czy po prostu sport sprzęt w szpitalach jest zdecydowanie gorzej niż niż w unii Europejskiej w związku z tym rząd zastosował bardzo radykalne środki to tutaj mówimy o godzinie policyjnej, ale to były tak pojmuję Candy policyjne, ponieważ nie można było wychodzić z domu w Serbii od piątku wieczór do poniedziałku rano, że tutaj bardzo ograniczone możliwości to było po prostu dla Serbów bardzo trudne druga sprawa jest też taka, że oficjalnie te gospodarcze konsekwencje dla Bałkanów przed czasami może szczególnie nie będą takie duże natomiast my mamy bardzo dużo SEK duży sektor nieformalne dużo robotników sezonowych, którzy pracują w unii Europejskiej dużo osób pracuje w sektorze turystycznym w Chorwacji, który też ma duże problemy, więc powiedziałam, że to niekoniecznie będzie widać w danych takich dotyczących właśnie wzrostu PKB natomiast, jakby ta sytuacja dużej części społeczeństwa jest bardzo trudna to jeszcze byłoby byłoby zrozumiałe, bo Serbowie, jakby dawał zdają sobie sprawę, że właśnie tylko w ten sposób można głosy poradzić z tym natomiast rząd bardzo chciał przeprowadzić szybko wybory w związku z tym już na początku kwietnia na początku maja zaczęło się luzowanie i to luzowanie takie, które jak na tle innych krajów tego też mamy w Polsce było, bo chciałem tak samo radykalne jak wcześniej były radykalne te też te ostre ograniczenia, ponieważ w Serbii odbyły się odbył się nie tylko mecz charytatywny zorganizowany przez najpopularniejszego polskiego sportowca Novaka Djokovicia, który później też powodował różne problemy, bo okazało się, że ci tenisiści, którzy mieli grać w różnych krajach bałkańskich są zarażeni i tutaj po turnieju w Zagrzebiu były te informacje że, że wzrasta liczba zakażonych, ale nawet w Belgradzie zorganizowało zorganizowano za derby przy pełnych trybunach na to co już jak efekt żaden kraj tak tak daleko nie poszedł i poza i też takie powszechne przekonanie, że rząd do wyborów fałszował dane jeśli chodzi o liczbę zarażonych, żeby wprowadzać paniki i że że, jakby nie nie wręcz dalej luzować Ano ani nie wprowadzono żadnych restrykcji dopiero po wyborach i to też widać bardzo dobrze nadanych ta liczba zachorowań zaczęła bardzo mocno rosnąć przy czym dalej są duże wątpliwości i czytali te liczby osób zarażonych w piątek mieliśmy rekord nowych zakażeń prawie 400 osób chce, by nie było takich wysokich liczb od początku pandemii, ale też chodzi o to że, że władze mają ukrywać, iż w ich liczba osób zmarłych na naukowiec i zaczęło się od tego, że jak oficjalna narracja serbska była taka, że poradziliśmy sobie z pandemią natomiast jednocześnie rząd po pierwsze, zapowiedział, że oprócz, że osoby mieszkające w akademikach muszą opuścić, a po drugie, że będzie właśnie tutaj rozważana jest powtórne przywrócenie godziny policyjnej no i to spowodowało, jakby bardzo dużą reakcję społeczną negatywną, bo w 1 z winy strony możemy się w Państwowej telewizji zobaczyć, że te serbskie ser ser serwisuje bardzo dobrze radzi z skażona wirusem z organicznie epidemii rząd, mówi że że wszędzie są wszędzie wystarczająca ilość sprzętu, a z drugiej strony jak zapowiadane są ponowne wprowadzenie restrykcji po pierwsze po drugie właśnie tak było też dramatyczny obraz samej demonstracji, gdzie młody chłopak opowiadał o tym, że jego ojciec zmarł nie było dla niego respiratora i że te po te po prostu te opowieści krążą po Belgradzie krążą po Serbie tutaj mieliśmy dramatyczną sytuację nowym bazarze, gdzie też, gdzie mieszka głównie mniejsze bośniacka, gdzie też mówiono lekarze mówili, że nie ma sprzętu nie ma respirator, a władza mówiła, że są respiratory i że po prostu lekarza kłamie tak i to spowodowało to, że właśnie Serbowie wyszli na ulice dobrze jak wytłumaczyć czy w ogóle jest tak tak takie wytłumaczenie to brutalność policji czy one, a ona zawsze tak poczynała serwis tak, a teraz właśnie pytanie, jaki był sam przebieg protestu, bo też jest właśnie zupełnie druga sprawa macie w Serbii jest takie panuje takie powszechne przekonanie, że władza prawicowa partia serbska partia postępu dość blisko współpracuje czy kontroluje organizacje skrajnie prawicowe i takie organizacje, które w kibiców sportowych tak szczególnie dotyczy stołecznych klubów Crvenej Zvezdy Partyzant na razie, że tutaj brat prezydenta był sam sportowcem, jakby na tej duże wpływy i że tutaj jest jest bliska współpraca i te protesty może, bo warto jak powiedziała w serwisie protestuje od 2 lat te protesty miały trochę inny przebieg niż zwykle to znaczy, że po prostu bardzo szybko można było zobaczyć, że ten tłum protestujących ludzi mieszają wmieszali się chciało się osoby jak dość podejrzane, czyli właśnie ja też tacy takie właśnie organ przyznanie organizacji skrajnie prawicowych przez jakieś tacy kibice tutaj mówi się też o o jakich policjantach pod przykrywką i powiedziałem, że to to co się później wydarzyło to można powiedzieć, że to była jednak, żeby to było sprowokowane to znaczy że, że te osoby miały na celu eskalację protestów i właśnie, jakby tak głębiej attyka Bijak bijatykę bijatykę z policją policja szczególnie w tych pierwszych dniach też długo nie reagowała była rzucona była obrzucono kamieniami i właśnie te grupki, które się mieszały protestujących, jakby nadały ton temu to się to co się wydarzyło, ale po prostu to też widać, że celowo dążył do sprowokowania policji i właśnie do wywołania pewnego rodzaju burd burd na mieście i że tak naprawdę to powiedziałem, że to jest takie dość powszechna ocena że, że jakiś sposób, jakby Niemcy odbywało się to w ale że w porozumieniu z władzami serbskimi, które miały nad i miałoby na celu, jakby kompromitowanie tych protestujących tak naprawdę też odstraszenie zwykłych ludzi od uczestnictwa w demonstracjach, bo tak jak powiedziałam tutaj ten poziom zaniepokojenia sobie bardzo duże też społeczeństwo też ma poczucie, że nie ma żadnych takich kanałów wyrażenia swojej swego niezadowolenia możemy oglądać serbskich mediach, że jeżeli ktoś np. kwestionuje politykę rządu albo właśnie, mówi że brakuje sprzętu to momentalnie spotyka się z nagonką i jakby pewnego rodzaju o te kwestionowanie wiarygodności tych doniesień, że po prostu społeczeństwa z 1 strony bezsilne wobec wobec władzy, a z drugiej strony właśnie bardzo bardzo sfrustrowane i takie właśnie połączenie połączenie tej społecznej frustracji z takimi elementami prowokatorów którzy, którzy właśnie doprowadzić do tego, że te pręty tutaj mieć bardzo właśnie bardzo brutalną reakcję policji no tak naprawdę miały doprowadzić do tego, żeby ludzie nie wychodzili na ulice, że zatrzymamy wrócimy po informacjach jest trzynasta 55 łączenie łączenie czternasta 6 Jakub Janiszewski przy mikrofonie z nami Marta Szpala z ośrodka studiów wschodnich rozmawiamy o ubiegło tygodniowych demonstracjach w Belgradzie demonstracjach wywołanych najpierw decyzjami związanymi z kolejnym kolejną próbą wprowadzenia lock Down zamknięcia przynajmniej w Belgradzie przez władze apotem właściwie zapowiedzieć to warto podkreślić demonstracje, które przerodziły się taką walkę z policją odpowiedź policji była niesłychanie brutalne i te obrazki krążą po sieci dość wstrząsające zresztą nie może pomóc więcej, bo zaczęli mówić o tym w jaki sposób pewne ta brutalność policji miał się też przysłużyć władzy to znaczy jak miała odstraszyć ludzi od chęci uczestnictwa w przyszłych demonstracjach tak, że faktycznie eskalacja czy taka właśnie gwałtowny przebieg protestów był zdecydowanie na rękę władze właśnie z 1 strony to powodowało, że na na arenie wewnętrznej te osoby, które nawet prod poszła takie protesty były po prostu zbyt przestraszony nie chciał w tym też uczestniczyć nie chciał też uczestniczyć w protestach, które są, jakby organizować może nie organizowane, ale są przejmowane przez organizacje skrajnie prawicowe natomiast by tak taki przebieg tych protestów służył też czytam jest na rękę władza jeśli chodzi o arenę międzynarodową to po pierwsze, taki przebieg powoduje, że Aleksandar Vučić mógł na arenie międzynarodowej przedstawić tych protestujących jako właśnie prawicowych zadymiarzy, a nie, jakby rzeczywiście społeczeństwo które, jakby nie zgadza się z pewnymi pewnymi działa działaniami władz, czyli właśnie chodziło o kompromitację tego ruchu protestu na arenie międzynarodowej, które pozwoliłoby też pozwoliła też samym władzą przedstawić się jakość gwarant stabilności Serbii także, że po prostu też pokaz pozwala pokazać, że w Serbii organizacje prawicowe, które szczególnie na Bałkanach są bardzo niebezpieczne, bo wiemy, że tutaj konflikt się skończyły 25 lat temu ale jakby wciąż ta napięcia etniczne, gdyż dziś tam funkcjonują istnieją i takie organizacje są pewnego rodzaju straszaka ami, więc na tym tle obecne władze mogą się prezentować jako właśnie stabilne i przede wszystkim proeuropejskie władze też oskarżyły organizację tych protestów czy wspieranie protestujących Rosję, czyli z 1 strony mamy stabilnego prawa proeuropejskiego prezydenta Azor i właśnie je prozachodniego prezydenta z drugiej strony Rosja, która próbuje destabilizować Serbie taki wizerunek Vučić owi był też potrzeby jest też potrzebne w związku z tym, że właśnie w tych tygodniach ruszają ponownie negocjacje Kosowska serbskie, które mają na celu normalizację relacji pomiędzy Serbią, a było prowincją tego kraju Kosowem, którego niepodległości Belgrad nie uznaje i z 1 strony właśnie to to też ma pomóc powiedziałabym same mówić uczyć owi trochę sabotować te negocjacje, bo my musimy zdawać sprawę, że zawarcie porozumienia w sprawie Kosowa nie jest w tym momencie serii zbytnio potrzebne to znaczy Serbowie chcieli mieć kartę cały czas na stole, bo właśnie nierozwiązana kwestia Kosowska powoduje że, że Serbowie czy, że rząd rzucić czasach czy sam Vučić jest po prostu wspierany przez siły zachodnie zachód, licząc na to, że właśnie Aleksandar Vučić doprowadzi do końca tą ten spór ten konflikt doprowadzi do zawarcia porozumienia wspierają go w momencie, kiedy porozumienie zostanie zawarte to poparcie na pewno się zmniejszy w związku z tym, że Vučić właśnie wygrał wybory znaczną większością głosów w zeszłym miesiącu, tym bardziej jest oczekiwanie ze strony Unii Europejskiej przede wszystkim Niemiec i Francja też Stanów zjednoczonych kwestia Kosowska wreszcie zostanie zakończona te protesty, które manifestowało niezadowolenie społeczne, a hasła, które były tam podnoszone podczas protestów właśnie przede wszystkim odnosi się do kwestii Kosowskiej mogą służyć będą służyły wrócić jako alibi, żeby tego porozumienia nie podpisywać po prostu na arenie międzynarodowej władze serbskie będą mówiły, że społeczeństwo jest bardzo przeciwko takiemu porozumieniu ten gwałtowny przebieg demonstracji tego dowodzi w związku z tym władze serbskie w trosce o stabilność kraju po prostu nie mogą iść na daleko idące ustępstwa tak naprawdę też nie mogą wprost takiego porozumienia porozumienia podpisać no tutaj właśnie, więc jeżeli sam się zastanawiamy jak to się dzieje komu to służy to zdecydowanie co się wydarzyło w zeszłym tygodniu Serbii surowo przede wszystkim władza, ale jeżeli mielibyśmy porozmawiać o tym jak wygląda ten podział polityczny to znaczy czy można powiedzieć, że tam jest mówimy o frustracji mówimy o zniechęceniu mówimy o pewnych napięciach politycznych związanych też wynikiem wyborów, ale czy można będzie tam jakiś głęboki podział jeśli chodzi o o samych Serbów o społeczeństwo co można będzie tam właśnie rozkwita, jakiego rodzaju rozdźwięk w tej chwili bardzo poważny jak powiedziała, że dla Serbów taką w związku z tym, że faktycznie w obecnej Serbii bardzo trudno sobie wyobrazić działalność opozycyjną działalność w kontrze do rządu naprawdę poziom kontroli jest jest bardzo duże władze sobie zaskarżają poparcie dzięki temu, że po prostu rozdają odpowiednią osobą kontrakty odpowiednią osobą gwarantują pracę ktoś tak czasami mówi, a chodzi o Bałkany że, że jedno miejsce pracy to znaczy 5 głosów, bo cała rodzina głosuje na partię rządzącą na pewno jest to jak ważny czynnik, że po prostu część Serbów takich przyczyn koniunkturalnych LM też biorąc pod uwagę sytuację ekonomiczną Serbii nie oceniała tego bardzo krytycznie po prostu głosuje na partię rządzącą, bo ona gwarantuje dochody to jest 1 sprawa druga sprawa jest taka, że faktycznie media mają po prostu pod kontrolą rządu rządu, więc nie ma takich niezależnych kanałów kanałów komunikacji i trzecia kwestia jest taka, że Serbowie właśnie mówimy też bez bezsilności, jeżeli na to decydują przede wszystkim na emigrację i to też bardzo widać to znaczy, że po prostu właściwie Serb wjeżdża bardzo dużo ludzi wyjeżdża na zachód wiedział, gdzie nie tylko tych, którzy zawsze mówią młodzi zdolni aktywni, ale właściwie wyjeżdżają wyjeżdżają wszyscy też osoby w średnim wieku bez zakładając, że to nie jest taki kraj, w którym chcą, żeby ich dzieci się wychowywały, więc ta pytam ta migracja jest powszechna jest też jeszcze trzecia sprawa okresie czasami zapomina, że jest, że ostatnie rządy powiedziałbym opozycji Demokratycznej, które były w Serbii w latach 20082012 one przypadły na okres kryzysu gospodarczego, więc faktycznie na tle tych ostatnich rządów, które uznajemy serwis demokratyczne no te rządy uczucia zdecydowanie są lepsze jeśli chodzi o sytuację gospodarczą nie jest to jakby tylko wyłącznie zasługa może nawet w rejestrach czy kwestia w ogóle poprawy koniunktury na Zachodzie, że ten ser serbski PKB rośnie być może, gdyby rządy były inne służby nawet szybciej zmienia faktu, że no, bo część osób po prostu kojarzy te rządy Aleksandra Buczak trwają od 20002012 roku jako okres prosperity bez racji rozwija budują się nowe budynki no i jak to też tutaj ważne też czynnikiem jest to, że opozycję po prostu bardzo podzielona często wynika także z tego, że po prostu rząd, jakby nie dopuszcza do tego, żeby jacyś nowi liderzy liderzy się wśród opozycji pojawili to powoduje że, że właśnie Serbowie jeśli wybierają jak nie zgadzają albo to jest właśnie emigracja wewnętrzna pracują w takich branżach, na które rząd nie ma wpływu albo po prostu wyjeżdżają, ale ten jak z nich, że to ta migracja ma jednak masowy charakter to trzeba po powiedzieć sobie, że to nie jest emigracja, którą można porównywać z tą polską emigrację chodzi o skały to prawda to powiedziałem, że też w związku z tym, że ten charakter tej migracji za bardzo różne część osób wierzy np. tylko sezonowo, żeby żeby, żeby zarabiać często część osób przenosi na stałe natomiast nie ma tutaj jakichś takich danych bardzo otwartych natomiast możemy powiedzieć, że w momencie, kiedy zapowiedziano Unii Europejskiej rok dał to w Serbii, która oficjalnie liczy 7 000 000 osób do serii wróciło 400 000 Serbów, którzy normalnie pracują na Zachodzie, ale postanowili przeczekać ten okres właśnie Serb co pokazuje po prostu jak jak duża jest skala skala emigracji osób, które po prostu wyjeżdżają więc, chociaż oczywiście możemy powiedzieć, że bezpieczeństwo jest bowiem podzielone, że widać, że zdecydowanie, że Belgrad głosuje inaczej także mamy tutaj rośnie, że zobaczymy skalę bojkotu wyborów w Belgradzie była na zdecydowanie największa po prostu jak widać nie znaczy na pewno jest także, że ludzie w Belgradzie mają prosty dostęp do innych trochę źródeł informacji i to powoduje, że mają też inne wybory, ale też, o czym musimy pamiętać też dostęp do innych miejsc pracy na często po prostu następstwie prowincji nie ma gdzie pracować jedno miejsce, gdzie można pracować są albo spółki państwowe albo spółki gdzież tam powiązane z rządem, ale administracja Państwowa to powoduje, że szczególnie w tych właśnie dla tych na tym poziomie władz lokalnych nie ma nie ma opozycji wobec władzy w Serbie wstęp mieliśmy w zeszłym miesiącu nie tylko wybory parlamentarne też wybory lokalne i ostatnie 3 gminy które, która rządziła opozycja zostały przejęte przez przez rząd, ale to właśnie wiąże z tym, że kandydaci partii rządzącej są bardzo mocno wspieramy tak przez tzw. resurs państwowe po prostu opozycji nie ma na wiek w żadnym punkcie mamy ruchy miejskie w Belgradzie, ale one są trudno w obecnej sytuacji transfer wszystkim się bardzo trudno trudno zorganizować i o czym też musimy pamiętamy mroźna Aleksander tak, że Aleksandar Vučić sprawną polityką zagraniczną po prostu zyskał sobie wielu sojuszników na Zachodzie na Wschodzie i właściwie dysku z tym, że jak jest taką kluczową figurą zatorskiej polityki to żadna żadna żadne ważne żadne państwo, jakby nie wyobraża sobie innej polityki czy innego innego polityka na czele i po prostu wspiera uczycie z nim rozmawia czy to są Niemcy są Chiny są stany dziękuję bardzo, Marta Szpala z ośrodka studiów wschodnich była z nami 1419 łączenie kilku Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: POŁĄCZENIE

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW" i zabierz TOK FM na wakacje!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA