REKLAMA

20 lipca 1944 roku: zamach na Hitlera

Powrót do przeszłości
Data emisji:
2020-07-20 22:00
Prowadzący:
Czas trwania:
49:29 min.
Udostępnij:

Rankiem z berlińskiego lotniska startuje samolot. Na jego pokładzie jest trzech pasażerów. Jednym z nich jest Claus von Stauffenberg. Wszyscy trzej to wtajemniczeni. Lecą do Prus Wschodnich. Hitler zaplanował naradę w Wilczym Szańcu. Wraz z nimi podróżują dwie aktówki. W każdej z nich jest niemiecki ładunek wybuchowy i brytyjski zapalnik chemiczny...

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
ranking berlińskiego lotniska startuje samolot na jego pokładzie jest 3 pasażerów 1 z nich jest Claus von Stauffenberg wszyscy 3 to wtajemniczeni lecę do Prus wschodnich Hitler zaplanował na raty, wręczając wraz z nimi podróżują 2 aktu w każdej z nich jest niemiecki ładunek wybuchowy i brytyjski zapalniki chemiczne 2 godziny później są już na miejscu von Stauffenberg i jego adiutant zjadają śniadanie, a potem ruszają naprzeciw przeznacza wniesienie ładunku do sali narad nie Rozwiń » stanowi problemu nikt nie kontroluję chcę jednak 1 zapalnika nie udaje się uruchomić drugą bombę w kształceniu Perth mieście pod stołem blisko Hitlera, który jest mocny, bo to będzie miało znaczenia, kiedy teczkę już stoi von Stauffenberg przeprasza zgromadzonych musi pilnie zadzwonić do Berlina wychodzi z bezpiecznej odległości obserwuje eksplozje jest przekonany, że zamach się pod, ale ładunek przesunięte czyjąś mogą za masywną podpory stołu nie uczynił Hitlerowi żadnej poważniejszej krzywdy Führer jest tylko lekko ranny Stauffenberg o tym nie wie odlatuje do Berlina, by realizować dalszą część planu przez okno samolotu wyrzuca drugi ładunek ten, który za jest 20lipca 1944 roku powrót do przeszłości w poniedziałki po dwudziestej drugiej zaprasza Karolina Lewicka dobry wieczór państwu Karolina Lewicka jest z nami nasz dzisiejszy gość prof. Piotr Maciej Majewski Instytut historyczny Uniwersytetu Warszawskiego dobry wieczór panie profesorze dobry wieczór pani redaktor dobrobytu państw kim był Claus von Stauffenberg 1 z zamachowców w roku 1944 niemiecki oficer właśnie był niemieckim oficerem 1 z wielu, które latem czterdziestego czwartego roku u co dzisiaj już mocno rozczarowani rządami Hitlera w razie mam nazistowskim całe to ujmując i może podjęli próbę usunięcia kilera, aby w ten sposób obalić rządy nazistów i doprowadzić również do korzystnego dla Niemiec zwrotu toczące wojnę, ale jesteśmy pamiętajmy w roku 1944 to jest sytuacja dla trzeciej rzeszy mocno już niekorzystna, jeżeli chodzi o front i opozycję militarną fronty fronty oczywiście tak jasna sprawa, a przecież Claus von Stauffenberg nie był przeciwnikiem nazizmu od samego początku on popierał wypowiedzenie traktatu wersalskiego i popierał aneksję Austrii trochę zdystansował się wobec reżimu po wydarzeniach nocy Kryształowej 3008. roku, ale już po sukcesie kampanii francuskiej w roku 1940 uległ tej ogólnonarodowej niemieckiej euforii i do opozycji przeszedł dopiero rok później po ataku Niemiec na związek radziecki od czterdziestego trzeciego roku był już zdecydowani na nie, ale był zdecydowanie na niej nie, dlatego że że nie popierał nazistów tylko, dlatego że obawia się skutków ich rządów tak myślę, że ta placówka może je w dużym stopniu tak oczywiście oprócz tego co pani redaktor zmieniła do tego dochodziły pewne opory moralne zarówno w przypadku Stauffenberga, jaki bardzo wielu jego, bo towarzysze to oficerów Wehrmachtu to niemiecki urzędników dyplomatów oni jakoś tam wewnętrznie nie godzili się jednak na pewien poziom zbrodni dokonywał reż tutaj część z nich po prostu działa na własne oczy mordowanie Żydów na froncie wschodnim inni dzielni co się działo z Niemcami radzieckimi do tego dochodziły prześladowania opozycji samej rzecznym on nie był jak może bardzo szeroko zakrojona jak na realia budżetowe jasne, ale jednak stawiały pod znakiem zapytania tak mocno zakorzenioną tych środowiskach idee państwa prawa, bo duża część tego korpusów oficerskiego w ogóle spiskowców rodziła się arystokracji pruskiej arystokracji w szczególności chodzi nie tylko spośród oprawo było trochę przez nich absolutyzowanie więc, więc myślę, że myślę, że były to była to kombinacja względów moralnych tak tak oporów moralnych wobec tego to co czyni system plus oczywiście taka zupełnie realistyczna konstatacja, że wojna właściwie jest przegra, a ile różni Hitler pozostanie u władzy Hitler wraz z całą swoją ekipą no to doprowadzą do Niemcy Niemców do katastrofy z zupełnie bezprecedensowe no przewidywali to zresztą bardzo bardzo traf to jest taka myśl, która towarzyszy właściwie zbliżone mu pod względem osobowym grono związkowców od 3008. roku, a tu już wtedy, kiedy groził wybuch wojny Europejskiej z powodu tych słowach to już wtedy część oficerów i wysokich rangą urzędników niemieckich uważała, że jeżeli wojna wybuchnie w ten sposób, że zostanie niecka będzie miała być osoby za wojna będzie oznaczała Singer ma taką ją traktują gen. Ludwig Beck, które był 3006. roku ta sztabu wojsk lądowych czy właściwie tak najważniejszym człowiekiem mózgu niemieckich sił zbrojnych, który został usunięty ze stanowiska on później właściwie przez cały ten okres po czterdziestego czwartego roku jest tam w różnych konfiguracjach pojawiał właściwie na czele spiskowców najpierw oczywiście również 40 czwartym roku w czasie zamachu dwudziestego, kiedy panuje tych sporach moralnych to faktycznie podobno bezpośrednim takim bodźcem do przeprowadzenia zamachu na Hitlera miała być informacja o rozkazie en sta kartę Brunnera, czyli szefa głównego urzędu bezpieczeństwa rzeszy w sprawie zamordowania 40 000 Żydów węgierskich w Auschwitz ten rozkaz został wydany wiosną 1944 roku, ale wrócę jeszcze do von Stauffenberga on służył dziesiątek dywizji Pancernej na froncie w Afryce północnej i tam w kwietniu czterdziestego trzeciego roku został bardzo ciężko ranne stracił lewe oko prawą dłoń i 2 palce u lewej dłoni właśnie po powrocie ze szpitala w sierpniu czterdziestego trzeciego roku przyłącza się do opozycjonistów w Wehrmachcie i rozpoczyna planowanie tego kolejnego zamachu na Hitlera, a ta osobista katastrofa i ciężkie uszkodzenia fizyczne też miały na niego jakiś wpływ tego prawdę mówiąc nie wiem, ale zakładam, że stosunkowo niewielki to znaczy myślę, że jak każdy oficer został bardzo się liczył każdy żołnierz ta zawodowy, zwłaszcza liczył się utratą życia zdrowia ja myślę, że to jest taki paradoks, który musimy pamiętać, że ci niemieccy oficerowie, którzy dokonali zamachu na rano oni nie przespali jako wierzyć automatycznie sens obrony Niemiec to bój zapewne największy dylemat czy w trakcie trwającej wojny w ogóle powinni czegoś takiego dokonać, bo nie trzeba było być jakimś prorokiem, żeby myśleć, że śmierć Hitlera aresztowanie jego pallotynów ewentualna konfrontacja ze zwolennikami może wywołać konflikt, który spowoduje również załamanie się Niemiec wojsk nimi na frontach wystarczyłoby, żeby część oddziałów opowiedziała się po 1 ja na tej drugiej stronie byłaby to właściwie wojna wojna domowa, więc jakże ludzie jak Stauffenberg mieli raczej poczucie, że oni poniosą ponieśli i dla obrony walki o swoją ojczyznę straty również takie właśnie w postaci ran w postaci śmierci ani swojej towarzyszy, a tymczasem ta ojczyzna jest prowadzona w katastrofie PiS stąd tego typu działania, które dzisiaj, zwłaszcza w Polsce mamy mamy tendencje, aby interpretować jako cyniczna, ale one jakoś wpisywało mentalność tamtych ludzi znaczy to znaczy takie przekonanie, że najważniejszym obrońcą zamkniętej i racja stanu no oni powinni służyć tak jak potrafią najlepiej to jeszcze 1 dylemat panie profesorze, bo w trakcie przygotowań do zamachu Stauffenberg miał powiedzieć tak nadszedł czas, by coś zrobić ten jednak, który zdobędzie się na działanie musi być świadomy, że przejdzie do historii Niemiec jako zdrajca, gdyby jednak zaniechał działania byłby zdrajcą własnego sumienia dokładnie tak ten cytat dokładnie wskazuje na taki bardziej newralgiczne punkty dylemat rozumowaniu całej tej grupy Beck generał, po którym mówiłem na początku trzydziestym ósmego roku, zanim sam za to organizować spisek powiedział z kolei w słowniku niemieckiego oficera nie ma pojęcia bunt ani rewolucja musimy pamiętać, że to jest na pule każdego oficera zawodowego coś się jednak nie minister na pewno nie powinno się mieścić w jego systemie wartości, ale zawsze można buntować przeciwko o sieci o zwierzchnikom i oczywiście Hitler z tego korzystał najlepsze no bo oficerowie Wehrmachtu żołnierz Wehrmachtu składali mu przysięgę na pierwsze nie tylko na wielkość wzrasta też Niemcom, ale na przysięgę wierności rok i dla wielu z nich to był w ogóle była przeszkoda nie do pokonania to znaczy właśnie dlatego Stauffenberg i inni panowali władze nie, dlatego że inaczej no w sposób zupełnie nieuchronne ogromne niemieckie siły zbrojne rozciągnięte dziś od prawda północnej Norwegii o po Kretę od lipca czterdziestego czwartego roku odpowiedź wschodnich przedmieść Warszawy, a po granice Hiszpanii o francuską stojąca tuż pod hiszpańską no to oni stanęli przed dylematem, gdyby ten został aresztowany, a we czy czym mogą wypowiedzieć posłuszeństwo to w ogóle było dla ówczesnych Niemców myślę, zwłaszcza w 2 korpusu euro od polskiego niezwykle trudne i mamy to pewnie dzisiaj łatwiej tak sobie racjonalizować znaczy, że Hitler był zbrodniarzem broni nie wiedzieli o zagładzie Żydów jednak wiedzieli, że działały różne to takie więzi środowiskowe powinny skłaniać o współdziałania z zamachowcami, ale właściwie się przyjrzymy temu zamachowi tam co się działo co widzimy, że wszystkie założenia, na których opierała się cała akcja była niezwykle słabe, a przede wszystkim niezwykle słabe było oparcie w 2 i całej grupy spiskowców oni ewidentnie przecenia swoje możliwości przystępują, a ilu ich było tych zamachowców jak w ogóle się odnaleźć jak zawiązała się konspiracja ten spisek taką aspirację tak jak powiedziałem już miała dość długą historię zacięła się roku trzydziestym ósmy, kiedy też po raz pierwszy już planowano litera za w oczy, żeby w ten sposób, żeby w ten sposób nie dopuścić do wybuchu wojny Europejskiej został jakiś spisek z grubsza podobnym składzie, chociaż nie było jeszcze Stauffenberga i o ile miał zostać jedni mówili aresztowany, ale trudnym początku planowaliśmy, że zostanie zabity wojsko miało przejąć na pewien czas władze rzeszy aresztować esesmanów czołowych nazistów, po czym przekazać rząd czy potrzebować ład willą czy takiemu rządowi ocalenia Narodowego ten pomysł powracał równych konstelacja właściwie prawie rok po roku to znaczy 3009. roku rozważano taką akcję czas przygotowania do właściwie wniesie rozpala złe potem z kolei już ten okres zimnej wojny kiedy, kiedy znowu o tym, myślano to później tak jak pani słusznie zauważyła była przerwa spowodowana zwycięstwem nad Francją był nie tylko przypadek kształcą targa zdalne ogromnej większości tego tego środowiska linii euforyczne zachwyt ma na dziejowy wrogiem Niemiec jakaś taka wielka euforia akceptacja tego co dokonał Hitler i później właśnie o 400 czterdziestego pierwszego roku, a właściwie to potem, bo te próby te próby dziś władania Terra dopiero pojawiają się wiosną czterdziestego trzeciego roku mamy do czynienia właśnie jest już w pełni wykształcony z piskiem, które obejmuje myśmy to, gdybyśmy mierzyli tę tą, jakby zasięg grupy aresztowaniami często kilkaset osób na 700 aresztowanych w ogóle tu chyba 20 straconych kilkadziesiąt osób, które odebrały sobie same samo życie, a łącznie z rodzinami te 5 miliard euro dla, a później również pana aresztowanie rodzi części tak tak rzeczywiście to było odpowiedzialność zbiorowa to też będę pytać bo, bo wstrząsające są wspomnienia z tego co działo się po zamordowaniu ojca syna von Stauffenberga Franca Ludwika nie tylko aresztowano żonę von Stauffenberga, ale także dzieci wylądowały w takim miejscu odosobnienia nawet pod koniec wojny znalazły się w obozach, które szczęśliwie udało im się przeżyć, ale wracając do czterdziestego czwartego roku to jak rozumiem spiskowcy wiedzieli, że nie mają zbyt wielkiego wsparcia w niemieckim społeczeństwie, która kupione propagandą nie widziało do końca jak wygląda sytuacja na na frontach słusznie pan zauważył, że to są front poza nami także jest przecież idea tak front zachodni został został już otwarty i i postanowili przejąć władzę kryjąc się trochę za autorytetem Hitlera to znaczy wyeliminować Führera fizycznie potem ogłosić, że zginął śmiercią bohatera od alianckie bomby lotniczej no a potem przejść do etapu nr 2 czy do tzw. operacji Walkiria i cóż to było no to była pewna sztuczka tak naprawdę, bo jeżeli taka operacja jak zamach stanu w państwie totalitarnym miał się miała się powieść no to spiskowcy musieli przejąć kontrolę nie tylko nad armią, ale z pomocą tej armii opanować wszystkie najistotniejsze punkty kierowania do zarządzania niemieckim państwem niemieckim społeczeństw po pierwsze, aresztować tych najbardziej niebezpiecznych przeciwników, czyli najbliższych współpracowników Hitlera z czołowych esesmanów przejąć środki masowego przekazu w tym, zwłaszcza zaś Arabia, dlaczego tą pełni potwierdziło odgrywało największą rolę w informowaniu państwo bez informowania niemieckiego społeczeństwa no oczywiście to nie było proste przedsięwzięcie, dlatego że no tak sobie powiedzieliśmy wojska niemieckie kontrolowały wciąż jest, ale z grubsza połowę Europy to była masa ludzi pod bronią zmilitaryzowane społecznej o przesiąknięte nazistowską ideologią, któremu propaganda wciąż mawiała ma Führer w swoim wniosku przygotowuje rozstrzygające operację uratują nie no to usłyszała prawdę o odwrotnych, na który przygotował pozycji tak dalej w piśmie le, ale moc bezpieczeństwo było było kupione i jedynym właściwie instrumentem, który był w stanie taką operację przeprowadziła armia znaczy to środowisko, z którego wywodziła się większość zamachowców tylko, że większość sił zbrojnych była zaangażowana na front Angel musieli oni wykorzystać armii zapasową rezerwą, bo takie struktury szkolenia albo uzupełnienia jednostek są to pełnia lata jedno uzupełnienie jednostek, które znajdowały się na terenie rzeszy właściwej co też dobranie właściwej per no i tu właśnie rozgrywa się również jak i tej tragedii 20lipca pierwsza to wiadomo o podłożenie bomby nie, ale to nie przejść nad tym jak do porządku dziennego powiedzmy co wydarzyło się dokładnie 76 lat temu tamtego lipcowego także gorącego dnia okna były otwarte w bunkrze, w którym przebywał Hitler cała i cała reszta to uratowało tym zgromadzonym życie wówczas ów upału wietrzenie pomieszczenia pytam od walki, bo to był plan, który po prostu gotowej nie został stworzony przez spiskowców, bo on był przygotowany miał angażować te jednostki uzupełnienia na wypadek buntu setek tysięcy cudzoziemskich robotników przymusowych, którzy zostali ściągnięci do rzeszy taki wpuszcza się do kraju tyle set tysięcy osób na to trzeba brać pod uwagę, że oni mogą się zbuntować i wtedy trzeba też mieć jakieś siły, które się postawi im im na drodze, ale wracając to do tego dnia i jak wygląda ten ostatni kluczowy etap przygotowań jak wyglądał ten dzień 20lipca ja może zacznę od tego co się coś działo co rok stał od walk które, które przyleciał też nie rano powiedział wcześnie rano z Berlina o Gierłoży tego właśnie wysuniętego punktu dowodzenia i Hitlera w pobliżu Kętrzyna tam zameldował się na naradzie od razu przywiózł ze sobą pała Dunki wybuchowe zamierzał podłożyć i tutaj pozwolę na to są korekty o wszystko odbywało się nie w bunkrze, a tylko w baraku tak para tak prawdopodobnie gdyby to było w Busha Hitler nie przeżył ciśnienie byłoby sprawa pana, żeby nie bardzo po prostu zabiła zagra ze wszystkich byli obecni no, a ponieważ, ponieważ właśnie bardzo gorąco przeniesiono już w czerwcu narady do baraku sztabowego, które narodowych były otwarte okna to macie przypuszcza miało efekt na złagodzenie wybuchu tak ta energia wybuchu po prostu wyszła także przez te okna prawda nie kotłowało się w zamkniętym pomieszczeniu to ona przez podłogę, która była prawosławną zrobiona z desek, więc ona spowodowała że, że duża część właśnie tej fali uderzeniowej posła w dół, a nie skumulowało się to pomieszczenia, więc więc, ale powiedział pan panie profesorze, że Stauffenberg przywiózł 2 bomby co tak po prostu w teczkach wniósł tak okazało się to łatwe do oskarżeń okazało się to łatwe na oficera sztabowego, który cieszył się zaufaniem Hitlera, bo Stauffenberga również na jego ramy niewątpliwie szanował i cała ta zresztą sprawa to zamach pokazywała jak bardzo różna była w gruncie rzeczy sieć kontroli to, że doszło do zamachu właśnie w takich okolicznościach, że później właściwie tym zamachowcom mało nie udało się jednak, czując kontroli nad Berlinem to co pokazuje, że mimo wszystkich sprawnych instytucji, jaką dysponowała trzecia rzesza stała poprawa służby bezpieczeństwa tak dalej to jednak dostęp do Hitlera był stosunkowo prosty ja zresztą przypomnę pan, że to nie był pierwszy wchodziła pierwsza próba zamachu na Hitlera Stauffenberg próbował wcześniej dokonać zamachu pod koniec grudnia czterdziestego trzeciego roku co ten nie stoi inny zamachowiec martwą czterdziestego trzeciego roku chciał też za pomocą on zabić Hitlera w Berlinie to takiej wystawy zorganizowanej w Arsenale to każdy dzisiejszy budynku Miejskiego muzeum historycznego, a przedtem w marcu czterdziestego trzeciego roku 1 ze spiskowców ani pod kreską jego wniosek czy też czy też przemycił na pokład samolotu, którym leciał bomba, która miała eksplodować nie doszło do eksplozji na na torze nie zadziałał zapali, więc dostęp do starań co nie było aż tak trudne jak nam mogą dzisiaj wydawać i potwierdzeniem tego również ten pan ostatni właściwie akord to znaczy zostaw Antek przeżywa to o wilczego Szańca przekraczać kolejnych Kita posterunków kontrolnych nikt do tej teczki nie wygląda on wnosi podmiot czy na salę obrad do owego baraku jedno tę teczkę, bo druga z drugą bombą okazała się być niewypałem po prostu nie zdołała, tak więc więc to jest atak i trochę też przyczynek do starą ogólniejsza refleksja, że nawet w systemach totalitarnych często szczelność systemu ochrony odbywał przypomniałam podjętą w ramach potwierdzi ile jest osób w tym baraku oprócz Hitlera i Stoltenberga kilkanaście prawda było było kilkanaście osób, kiedy o 1242 wybuchła bomba Stauffenberga oczywiście nie było, bo 10 minut wcześniej więcej się odnajdował pretekstem innego telefonu, który musi odebrać, kiedy układ, bo na 4 osoby kilka zostało ciężej lub lub lżej rannych Hitler był w tej grupie lekko rannych prawdopodobnie tutaj też trochę uratował go taki szczegół techniczny to właściwie 2 pasy po pierwsze, stawka 1 uczestników narady przesuną o rok od ruchowo pod stołem mogą, bo przeszkadzała tym samym no ona znalazła się nieco dalej od od miejsca, gdzie przebywał, a drugi filar praw Bóg uchylił w momencie eksplozji nad mapą, na której analizował jakiś jakiś aspekt wpłat na froncie wschodnim 1 z obowiązkową solidne dębowe w jakim sensie posłużył z kolei jako taka amortyzator jak amortyzator lekko jako osłona, która tę falę uderzeniową kolejni no i odsłoniła popalone Stauffenberg obserwuje te eksplozje nadal jest w Wilczym Szańcu jest przekonany, że wszystko udało no zostaw Borki w tym czasie znajdował się drogą na lotnisko on on razem ze swoim adiutantem w tym momencie, który był wtajemniczony całą sprawę tak lub był wtajemniczony cały spisek momencie już jechali na postęp chińskiego lotniska też nie zostali skontrolowani po drodze, chociaż mi bardzo szybki powrót był trochę podejrzane swoje na pewno robił prestiż munduru oficera, ale jest na tyle ważne bierze udział w naradach poza trzecim zaś no i z takim przekonaniem, że zwykle giną fundowały dotarł taką samą drogą, czyli dni samolotem do Berlina no i co no i tam zastał chaos, ponieważ ci pozostali spiskowcy mieli podjąć działania właśnie w ramach planu Walkiria w sytuacji, gdy zostanie zabity oni tak działali na pół listka pozna powiedzieć, bo też to nie dotarły wcześniej informacji czy najpierw dostali informację, że lider po, o czym no jak wszystko potoczyło takie jak miało się zdarzyć, ale potem zaczęły pojawiać w korekt i zapewnienia ze strony władz trzecie zaś, że Iran jest kolektora część z nich to mała, a powód, aby się wycofać, a w każdym razie nie uruchomili tych wszystkich działań środków, które miały wejść nie automatycznie w życie w momencie udanego Zappa ma nie dostał Fender dotarł do Berlina udał się oczywiście tego seta w Nisku, które znajdowało się w komplecie wojskowe za zbędne blok na no i zaczął monitować też ponaglać uczestników, którzy dążenia, aby działali zgodnie z prawem, ale w tym czasie coraz bardziej oczywiste stawało się, że ten plan się jednak nie powiódł albo przebyła improwizować, jakie jakoś dostosować do tych nowych warunków, które po prostu Hitler ilość albo też po prostu całą operację spisać na stratę i próbować minimalizować straty minimalizować jeśli rzeczywiście straty ludzkie było wiadomo, że jeżeli Hitler przeżyje to rozpęta się akcja szukania tych, którzy bombę podłożyli von Stauffenberg nie mógł czuć się spokojny, bo ile niektórzy spiskowcy mogli próbować wycofać przynajmniej tej pierwszej fazie udawać, że nie mają z tym nic wspólnego o tyle na niego podejrzeń oczywiście padłoby natychmiast Stauffenberg był podejrzany niejako z definicji czy też czy też to była pierwsza osoba, którą przyjęto pierwszych, na którą zwrócono uwagę, bo wiadomo, bo idę, bo wyszedł przed eksplozją ma mu się nie stało tak dokładnie widziano wartownicy widzieli jak jak odjeżdżał wiedziano, że odleciał do Berlina no on można powiedzieć nie miał już do stracenia, ale byli oczywiście również, aby spiskowcy ostatnio mieli bardzo dużo i momencie stało się z grubsza jasne wpisał się powiódł, a oni próbowali się jakoś ratować wycofywać tutaj przede wszystkim wymienić należy gen. Fromma, które nie był po stronie spiskowców, ale w decydującym momencie, kiedy okazało się, że właściwie o znajduje się po przegranej stronie wolał o tym, zapomnieć kazał wręcz aresztować Stauffenberga i jego pracowników, że byli uchwyt ich rozstrzelać dla zatarcia śladów co potem nie uchroni zresztą także przed śmiercią oczywiście dopiero około godziny pierwszej w nocy do wilczego Szańca dotarł zresztą z klinik Berga wóz transmisyjny Radia niemieckiego, aby umożliwić Hitlerowi przemówienie do narodu i firm tak się odniósł do wydarzeń 20lipca pewna niewielka grupa kilku ambitnych pozbawionych skrupułów głupich oficerów przestępczych zamiarach uknuła spisek, by usunąć mnie, a wraz ze mną praktycznie cały sztab niemieckiego kierownictwa Wehrmachtu Hitler był wściekły zresztą znamy te słowa, które potem wypowiadał w stosunku do do tych, którzy chcieli się na niego zamachnąć mówił chce, by zostali powieszeni powieszenie jak bydło Wrześni co działo się w Wilczym Szańcu przez tych kilka kilkanaście godzin między wybuchem, a właśnie tym przemówieniem Hitlera do narodu niemieckiego w nocy już no przede wszystkim Hitler dość szybko doszedł do siebie to okazało się z punktu widzenia przebiegu wydarzeń i terminie kluczowe, dlatego że gdyby nerwu dłuższy czas nieprzytomny albo bardzo ciężko ranne to jednak wszystko mogło jednak przybrać trochę inny obrót również, dlatego że część oddziałów, które pewnie zostały wyznaczone zgodnie z planem Walkiria o zajęcia dzielnicy rządowej do właściwie w ten sposób zajęcia można powiedzieć stolicy w trzeciej rzeszy ona wahała szczególnie wahał się 1 oficerów oto MR, które no miał wątpliwości czy posłuchać disco i udało się go przekonać w ten sposób, że debel, którego się rzucił w jego obecności połączył się zniczami będzie na sprawę słuchawkę czy słuchawkę po Hitler, zwracając się do tego z lutego g 1 tysięcy prawda oficerów przekonało, żeby ten opowiedział się po stronie Ustronie reżimu ani ani spiskowców ten nie był też soli tego tego akurat mamy dla Hitlera bule to co się stało natychmiast stało się takim powodem, aby przedstawiać wszystko w kategoriach ingerencji Opatrzności tak, bo uratowała się przed śmiercią to z kolei miało potwierdzać to dość powszechna niestety w tym przekonanie, że Führer jest no nie jestem takim oto zwykłym człowiekiem to dla nas szok, że je, że że, żeby to nie mogło stać się przypadki że, że przez prawda podły zamach przygotowany wczesną właściwie ten sposób aby, aby on inną ofiara śmiertelna to, że uratowane uratowane cudem no to jest to jest oczywiście moment, w którym Hitler niezwykle się radykalizuje w stosunku do korpusu też przed naturalnie również niezwykle radykalne w stosunku do wszystkich, których uważał za progu, że był bowiem usta tak dalej no to teraz jego, bo nie taka chęć zemsty obraca się przeciwko takiej oprawie z serkiem w ogóle liter w pewnym momencie wypowiadać słowa nawet, że podziwia Stalina wahał się rozstrzelać, ale wiadomo w dużej części korpusu oficerskiego armii czerwonej nie było Pawła gestapo natychmiast rozpoczyna śledztwo powołuje komisję powołano także użycie tzw. sąd honorowy Wehrmachtu, którego zadaniem było wykluczenie z armii oficerów zaangażowanych w zamach to znaczy najpierw trzeba było ich po prostu wyrzucić armia potem zrobić normalny taki proces jak się robi cywilom i Hitler wyraził swoje oczekiwania wobec procesu następujący sposób tym razem zrobił krótki proces ci przestępcy nie dostaną uczciwej kuli będą wisieć jak zwykli zdrajcy sąd honorowy ma wykluczyć ich z Wehrmachtu wtedy zorganizuje się proces jak cywilom i wyrok ma być wykonany w ciągu 2 godzin od jego ogłoszenia muszą natychmiast zawisnąć bez żadnej litości, a najważniejsze jest, by nie mieli czasu na długie przemowy to oczywiście ten proces to był proces, gdzie żadne zasady obowiązywały prawda no raczej odpowiedział, że obowiązywały tam zasady sprawiedliwości narodowosocjalistycznej proces toczył przed sądem Ludowym, który był przed Trybunałem Ludowym właściwie tak należałoby tłumaczyć jego nazwę, który był instrumentem sprawiedliwości rewolucyjnej to znaczy narzędziem represjonowania przeciwników politycznych, gdzie niejako z definicji obowiązywały takie same zasady jak przed normalnymi sądowe sądami cywilnymi ani tym bardziej sądami wojskowymi o Hitler decydując, że sprawa zostanie od strony proceduralnej co prowadzona w ten sposób odebrał niejako tematem wojskowym spiskowcom pełne prawo korporacyjne, jakim była zasada, że wojskowych mogą sądzić tylko sądy Wehrmachtu no i tam oczywiście pewnie działały jak jednak względy Solidarności jest lekko prawda itd. tymczasem tymczasem są czy Trybunał ludowy kierowany przez Rolanda Rainera fanatycznego na rzecz był było ostu organem rewolucyjnym miał nauczyć wspólnego z sprawiedliwość, więc to było to było po pierwsze, taki taras niezwykle ważne, bo w ten sposób zapewniało dni taki tego placu tak jak taki, jakiego oczekiwał ustawiła się mówi prawdę, że w procesach o zdradę stanu rzadko zapadają zmieniają, a po drugie, oczywiście sam przecież Pałuk przed sądem wykorzystał sprawę przed sądem o puczu monachijskim wiedział orężem jest może być Ława sądowa, że można z blisko co mogliby wykorzystać to miejsce, aby nie tylko się bronić, aby atakować nazistowski reżim w związku z tym nie dopuścił, aby było przesłuchania miały charakter publiczny, aby mogli oskarżenie wypowiadać credo ostatni wszyscy zostali skazani na śmierć przez powieszenie wyroki zostały wykonane więzieniu wkrótce po ogłoszeniu chciałbym jeszcze pana zapytać jak zareagowało na to co wydarzyło się 20lipca w Kętrzynie niemieckie społeczeństwo, bo agenci służby bezpieczeństwa informowali, że wszystkie raporty wskazują, że doniesienia o tym zdarzeniu wywołały skrajnie silne odczucia wstrząsu przerażenia wzburzenia i wściekłości podobno w całym kraju organizowano Wild Wild taki wielki wiec lojalności tak sondaży przeprowadzanych np. przez aliantów obozach niemieckich, gdzie przebywali niemieccy żołnierze wynikało, że ponad 23 pojmanych żołnierzy Wehrmachtu wierzyło Hitlera i to jeszcze mocniej niż do tej pory nawet już trzeciej rzeszy ludzie zaczęli masowo wpłacać datki na partię w akcie Solidarności z rannym Hitlerem nowym oczywiście można, by powiedzieć źródło historyczne nie należy szczególnie wierzyć, bo służba bezpieczeństwa naturalnie była zainteresowana tym, aby żywotnie zainteresowana, aby wspierali przedstawiać taki obraz sytuacji będzie niejako utwierdzał go w przekonaniu, że jest to o instytucja potrzebna, że naraził się ma dobrze w społeczeństwie, ale z tego samego można, by powiedzieć przecież o sondażach Allianz zresztą później po wojnie no bardzo długo Stauffenberg czy szerzej zamachu dwudziestego w okręgu prawda 20lipca pewni w Niemczech traktowani pogardliwie na uważano ich po prostu za zdrajców więc, więc ja myślę że, chociaż państwo totalitarne mają taką naturalną tendencję podrasować rzeczywistość uczestnictwo jest poparcia mogło być dobrowolna to trzeba pamiętać trzeba bowiem, że takich krytycznych momentach ludzie mogli dbać o siebie i nawet nie kochają szczególnie Hitlera nie wierzą uczeń trzeciej rzeszy uczestniczyć w różnego rodzaju rytuał po odmowa uczestnictwa w takim wydarzenia mogą uznana za zdradę, a prawdę można było zapłacić głową jednak nam się, że większość Niemców oczywiście poczuła się ją zagubiona i grupa pewnie rozumował w ten sposób, że oto nasze państwo nasz kraj toczy bój na śmierć życie kilkoma przeciwnikami silniejszy, którzy nie cofają się przed niczym, bo przecież alianci byli przez Niemców oskarżani o prowadzenie wojny w sposób zbrodniczy ze względu na bombardowania miast froncie wschodnim nie wspominam i no teraz punktu widzenia taki kurs Niemców, jeżeli jednak zapewne w dużej mierze propagandę nazistowską no to było oczywiście akt zupełnie kryminalne ale, pomijając oczywiście wszystkie te względy, o których powiedziałem to znaczy przekonanie, że jednak reprezentuje władzę władzę legalną, że podniesienie granicy na pokład jest dostęp do to jeszcze na koniec tej odpowiedzialności zbiorowej, której na początku naszej rozmowy mówiliśmy Stauffenberg miał pięcioro dzieci Franz Ludwig urodził się trzydziestym ósmy roku, czyli w czterdziestym czwartym jest sześcioletnim chłopcem i wspominał tamten czas taki sposób następnego dnia 2001. matka przyszła do naszego pokoju i oznajmiła, że ma straszne wieści papież żyje 2 dni później w nocy, gdy my spaliśmy matkę stryjecznego dziadka, która akurat był w domu zabrali do więzienia dowiedzieliśmy się o tym, następnego ranka, kiedy zeszliśmy na śniadanie po jakimś czasie aresztowano także dzieci i przebywali najpierw pewnego rodzaju przechowalni dla dzieci usytuowanych w górach harce niedaleko Getyngi, a potem, gdy front wschodni już zbliżał to całą grupę przenoszono z obozu do obozu zawsze krok przed Rosjanami przez jakiś czas przebywał np. w Buchenwaldzie ostatecznie wylądowały w Alpach pod nadzorem osmańskich strażników, ale niezwykłe zrządzenie losu sprawiło, że wyzwolili żołnierze regularnej armii niemieckiej, którzy następnie przekazali oddziałom amerykańskim z północnych Włoszech i ów Franz Ludwig potem wspominał w po wojnie już jako dorosły człowiek, że dzieci Stauffenberga halą słysząc, że straciłem na chwilę połączenie Franz von Stauffenberg wspominał, że tak naprawdę zostali uratowani dzięki temu, że Niemcy lubili porządek prawny, ponieważ nie było żadnej decyzji co zrobić z dziećmi von Stauffenberga, więc na wszelki wypadek po prostu mniej więcej oni jako zadbano, żeby przeżyły tak, dopóki nie będzie ostatecznej decyzji co z nimi zrobić jakich losy rozstrzygnąć tak jakoś doczekały końca wojny no tak czy ja ja myślę, że to pewnie był rzeczywiście istotny argument, ale poza tym, a nawet punktu widzenia tego reżimu to zemsta zemstą, ale jednak byli to nie chodziło Rosjan Polaków rzędu około obywateli niemieckich, ale obywateli Niemiec ta boi oczywiście wprowadzono karę na zasadzie odpowiedzialności zbiorowej oznacza aresztowano wysłano do obozów koncentracyjnych żony rodziny ETA dzieci pani właśnie przedstawiła przed chwilą tułał się dziś po kolejnych to my dziecka ośrodkach obozach, a było po drogach, ale jednak nie trafiły do obozów koncentracyjnych tak badana na zasadach takich jak aresztowani obywatele polscy Żydzi właśnie padł na 1 traktowano trochę inaczej to wynikało zapewne z różnych względów, ale myślę, że myślę, że najważniejsze z nich właśnie tu poprawne, ale na to są jednak dzieci obywateli rzeszy obowiązują obecnie trochę inne reguły niż na terenach okupowanych, a poza tym to przecież miała w tym czasie ta masa innych martwi tak musiała się zająć wcześniej pewnie też no 1 funkcjonariusz gestapo czy służby bezpieczeństwa głównego urzędu bezpieczeństwa czy to pan zastanawiał się już trochę waty to to co będzie jednak ta wojna zakończy się inaczej niż obiecywał filar prawda i takiej sytuacji nie sprzyjało to na pewno tak bardzo radykalnemu brutalnemu potraktowaniu rodziny blisko chociażby ze względu na różne więzi środowiskowe, a my powiedzieliśmy była elita niemieckiego społeczeństwa powiązana z należnościami rodzinnymi no i zależnościami służbowymi, które trwały dziesiątki lat, więc myślę, że się też kołowe stop na, którzy nie byli bezpośrednio zaangażowani Otóż, jeżeli już nikt nie był w stanie uratować Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: POWRÓT DO PRZESZŁOŚCI

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Skorzystaj z 40% rabatu w jesiennej promocji. Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW" i słuchaj wygodniej z telefonu!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA