REKLAMA

Wojna Burów z Zulusami

OFF Czarek
Data emisji:
2020-07-24 11:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
40:52 min.
Udostępnij:

O konflikcie między Zulusami i Burami, do jakiego doszło w latach 1836–1848, w czasach tak zwanego Wielkiego Treku, opowiadał prof. Michał Leśniewski Rozwiń »

Więcej >>
https://piw.pl/pl/wojna-burow-z-zulusami-1837-1840 Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
po które państwa moim gościem jest pan prof. Michał Leśniewski z Instytutu historycznego Uniwersytetu Warszawskiego dzień dobry witam serdecznie panie profesorze dzień dobry witam pana i państwa pan profesor jest autorem m.in. książki wojna Burów z Zulusami 18371840 epizody dziejów zulu landu Natale 19 wieku książki wydanej przez państwowy Instytut wydawniczy, kiedy słyszymy z Rusi wojna to pewnie od razu nam się kojarzy z ZUS czaka albo pewnie nas, żeby powiedzieć uwaga o Rozwiń » tym w Warcie w 2 czy już nie zmieniajmy tego co jest ustalone tradycją rzeczywiście zmieniajmy panie profesorze bunt strajk na jak pan chce możemy nie jest akurat wszystko jednak tak najczęściej angielskim się w tym wypadku posługuje, więc nie ma problemu rzeczywiście formalnie rzecz biorąc prawidłowo na Polski powinna być przełożona jako czy transfery, bo one jakoś Aga, ale ustaliło się od ponad 100 lat, że jest czaka, więc albo siaka ewentualnie, więc takim to jest częściej spotykane w każdym razie saga szczerze mówiąc znam tylko 1 osobę w Polsce, która używała takiego terminu, więc to już 2 panie profesorze na razie zobaczyć 100% rosła liczba zna można tak przyjąć także, kiedy słyszymy o losach od razu taka siaka za Żagań, a tymczasem pan pisze bardzo interesującym, ale mało znanym epizodzie wojny Burów z Zulusami, więc dzisiaj koncentruję koncentrujemy się na tym rozdziale, chociaż pewnie, bo bitwa jest lepiej znana myślą o bitwie nad blat zrywy, która bez rozpoznawalna, ale sam epizod, o którym pan pisze mniej dlaczego, dlaczego tak jest pan sądzi czy pan pytanie czy zależy czy mówimy o naszym pięknym kraju czy mówimy o szerszej perspektywie, jeżeli mówimy naszym pięknym kraju to powiedzmy szczerze ostatnie na ostatnie 2030 lat Afryka w ogóle jest na marginesie jakichkolwiek zainteresowań, jeżeli się czymś kojarzy raczej rzeczami niemiłymi fajny mi i już czy słusznie na te zupełnie inna sprawa mało, kto wie to tak ja zawsze to mówię wszystkim się wydaje, że jesteśmy my tu w Europie strasznie nowocześni natomiast mało, kto wie, że większość usług tele 1 komórkowych, które używamy w Europie najpierw testowane w Afryce i tam te usługi są dużo lepiej rozwinięte niż we wszystkich krajach europejskich razem wziętych może Japonia ma lepiej rozwinięty ten system, ale też nie jestem na 100% przekonany to tak na marginesie tak, żeby ustawić pewne proporcje natomiast u nas po prostu mało wiemy czy południa Afryki kojarzy nam się najczęściej, a Zapart Hej, idę, bo wiadomo, dlaczego PKB, jeżeli już to niektórzy pamiętają takie hasło wojna Burska na to tak czy oddaje skojarzenia wojny Burskiej coś tam czy świta NATO do dyskusji, ale powiedzmy jako hasło jest znane na rzeczywiście jakaś część myślę, że nieduża NATO będzie kojarzyć Zulusów wojny Zulus, ale w rozumieniu wojny brytyjska ludzkiej na jej wspomnianego na początku czaka siak sagę w, jakbyśmy zresztą te transkrypcje imion bantu też go o odrębny problem, ale tata zostawmy ja ogólnie u nas wiedza po prostu na ten temat jest mała niewielka paradoksalnie teraz naboje 3 latach sześćdziesiątych siedemdziesiątych czy na początku osiemdziesiątych była większa po pierwsze, było więcej literatury w Polsce produkować czy tłumaczony czy produkowanej w Polsce jak chociażby Jana Balickiego Niewiem historia Burów, czyli geneza państwa apartheidu tytuł trochę śmieszny, bo trochę taki w stylu historia Niemców geneza państwa nazizmu ona też można, by tak nazwać tylko pewnie wszyscy zakrzyknęli, że tak nie można nie, więc trochę w tym, ale było tych książek trochę, bo publikacji, a wreszcie był słynny mini serial, który mało, kto dzisiaj pamięta właściwie w latach 80 plus AK tak był chyba trzeci albo czwartym najbardziej popularnym serialem ówczesnej Polsce oczywiście nie był w stanie pobić niewolnicy i za ryczy, ale już konkurował nie wiem z Shoguna np. wg Level i Zulciaka był bardzo popularny pan w pierwszej połowie lat osiemdziesiątych wtedy pewnie to kojarzyło, ale to jest nasza wiedza tak naprawdę czy jakby grania ogólnymi wielkie niewielka wyżej dlatego u nas jest to nieznane, a teraz jak sięgniemy szerzej wyjdziemy poza Polskę nie sięgniemy do krajów Niewiem typu wielka Brytania Holandia stany Zjednoczone czy nawet sama Południowa Afryka, dlaczego jest nieznana Bones w cieniu innych wydarzeń to znaczy ona jest po pierwsze w cieniu wydarzenia, które już wspomniałem, czyli wojny brytyjska ludzkiej, bo właściwie to jest część problemu nie wiem tego regionu południa Afryki, że wszystko jest w tej historii przed 1800 siedemdziesiątym dziewiątym rokiem, czyli przed wojną z Brytyjczyków czy brytyjska zulu skoczy z bluzką brytyjską wszystko jest trochę widziane w kategoriach genezy tego konfliktu to znaczy wszystko jest tak analizowane, skąd się tam mieli Brytyjczycy jak rozwijała brytyjska Kolonia, jakie były wzajemne relacje na jej i właściwie wszystko jest widziany mniej lub bardziej takiej szerokiej perspektywie szerszej lub wejść perspektywy genezy tego wojny i drugi element na te powstanie samego państwa Zulusów jako jakiś dzisiaj wcale się nie uważają, że fenomen, ale powiedzmy jako jakiś tam istotne zjawisko w tej części Afryki ta jest ten trzeci element mnie na znane, ale ten to znaczy ta wojna była częścią tego ruchu migracyjnego, który się nazywa wielkim strajkiem na jej właśnie wszyscy koncentrują się na tym na tym wielkim track, jakby przy okazji opowiada się o tej wojnie, ale jako części większej całości na no dobrze proszę proszę nam dobrze w tamtą część skończyła, bo tu można oczywiście duża, ale lepiej lepiej będzie będę odpowiadał napytania tak, bo zastawia się właśnie czy da się tak szybko wskoczyć w ten konflikt, o którym pan pisze bo, żeby ten konflikt zrozumieć albo przynajmniej go sobie umiejscowić no to faktycznie należałoby zacząć od narodzin i rozwoju państwa Zulusów, czyli początek dziewiętnastego wieku ja to oczywiście robię Napa zdaje sprawę, że to jest coś egzotycznego nieprawda konflikt jest egzotyczne i nie musimy o tym, dużą wiedzę wiedzieć bo jakby na świecie jest wiele ciekawych rzeczy i trudno, żebyśmy wszystkim wszystko wiedzieli to już nie te czasy niestety być może natomiast oczywiście, że trzeba zacząć od genezy tego państwa tak samo trzeba zacząć od genezy tego kim byli Burowie czy dziś, w jakich nazywamy Afrykanerzy prawda, więc to są 2 rzeczy, które robię na początku Knighta geneza państwa dzieciaki, bo czy Zulusów ja tam używał właściwie do pewnego momentu powinna się mówiło się państwie dzieciaki Czekański, bo to wokół jego osoby włoską skoncentrowane i dopiero potem możemy mówić o przekształceniu tego państwa Zulusów natomiast to jest jakiś tam fenomen pokazujący, że np. nieprawdą są słowa niedawnego prezydenta Francji Sarkozy ego, który nie wiem, lądując w Dakarze powiedział to witam wszystkich na kontynencie bez historii na w realnie nie będziemy komentować już moja uwaga jest lekko złośliwa natomiast właśnie państwo Zulusów jako 1 przykład pokazuje, że to nie jest kontynent bez historii to nie jest tak, że mamy taką sytuację jak do niedawna była dominująca co znaczy, że właśnie historia Afryki była historią Europejskiego odkrywania i podbijania Afryki, a nie historia Afryki jako takiej na innym sensie rzeczywiście, jakby trzeba zatrzymać zawsze miałem przy tym konflikcie, ale nie tylko przy tym nad nad tą kwestią, skąd się to państwo wzięło, dlaczego się wzięło co na to wpłynęło, jakie elementy czy to w ogóle można nazwać państwem ta też wbrew pozorom nie jest wcale taka oczywista sprawa, zwłaszcza że te nasze definicję są takie, jakie są, czyli nie zawsze wszystko wyjaśniające po to, żeby pokazać, że właśnie to nie jest taki prosty konflikt Kolonia z 1 strony ma i jakiś ekspansja Europejska z drugiej sen to jest dużo bardziej złożona sytuacja, bo tak, bo na początku jeszcze przed państwem takim mamy do czynienia z szeregiem różnego rodzaju wodzostwa, które ze sobą współpracują trochę konkurują, ale też mamy jakiś jak rozumiem taki układ rzecz najsilniejsze są na górze najsłabsi na samym dole i współpraca i rywalizacja raczej wyznaczają codzienność na taki to jest znaczy to jest tak naprawdę świat który, o czym my w Europie się tego zwyczaju szliśmy, bo tak naprawdę od późnego średniowiecza funkcjonujemy tylko w strukturach państwowych w związku z tym nie wyobrażamy sobie świata bez tych struktur natomiast tam rzeczywiście możemy obserwować sytuację, w której te struktury przed państwowe na skutek czynników zewnętrznych wewnętrznych przekształcają się na struktury wczesną państwowe czy państwa, a jednocześnie zaobserwować znane mamy wbrew pozorom do czynienia ze zło z 1 strony ze złożonymi społecznościami, które właśnie, mimo że my patrzyliśmy patrzymy często na nie jako prymitywne jednak funkcjonują wg pewnych racjonalnych zasad z drugiej strony na społeczności które, jakby reagują na to czym spotykają się czy czy to są nowinki napływające z zewnątrz czy jakby pewne rzeczy, które rodzą się wewnątrz miał w ramach ewolucji tych społeczeństw to jest w tym sensie ciekawe bo jakby 1 z czynników, który sprawi, że to państwo powstanie nie twierdzę, że najważniejsze, ale warto pamiętać jest upowszechnienie kukurydzy kukurydzy, które jak wiadomo jest zbożem amerykańskim, która na początku jest tam osiemnastego wieku trafia do południowo-wschodniej Afryki zostaje bardzo szybko za zaadaptować na opanowana i uprawa staje się podstawowym źródłem i że tak Pm pokarmu roślinnego wypierając w dużej mierze tradycyjne afrykańskiej to jest proces, jakby spontaniczny, który jest, jakby pokazuje adaptacji miejscowych społeczności do nowinek, które się pojawiają daje np. taka, że do wojny Burów z Zulusami powrócimy po informacjach Radia TOK FM państwa mamy gości jest pan prof. Michał Leśniewski z Instytutu historycznego Uniwersytetu Warszawskiego informacje o jedenastej 20 po informacjach wracamy do programu off czarek czarek państwa moim gościem jest pan prof. Michał Leśniewski z Instytutu historycznego Uniwersytetu Warszawskiego autor m.in. wydanej przez państwowy Instytut wydawniczy książki wojna Burów z Zulusami 18371840 epizod dziejów zulu landu i Natalu w dziewiętnastym wieku, kiedy myślimy o African SA czy burdach tom tak jak pan wspominał przed informacjami trochę myślimy o imigrantach emigrantach czy osoba, które pojawiło się na ile Burowie czy też Afrykanerzy, bo rozumie, że w którymś momencie co się stało synonimem jednakowoż wcześniej można było o rozróżniać Afrykanerów od bólów na ile Burowie afrykanerski byli byli imigrantami, a na ile można o nich myśleć w kategoriach powiedziałbym lokal sów na to jest odwieczne pytanie pewnie nie dotyczące tylko tej społeczności wszystkich społeczności, która nie migrują i zmieniają miejsce znaczy to mamy sytuację oczywiście ich początek jest jako społeczności kolonialnej od kiedy mają zdaniem już drugi po osiemnastego wiek to znaczy w momencie, kiedy w ramach jeszcze wtedy kolonii Przylądkowej ani wykroczył taką historycy wytacza taką symboliczną oczy wytyczył taką symboliczną linię mniej więcej 110km od granic Kapsztadu, bo to tak tak się przyjmuje oczywiście trzeba traktować jako symbol ani właściwe wyszli faktycznie, choć formalnie spod władzy kolonialnej to znaczy, jako że z kolonii zarządzała Kompania handlowa czy holenderska Kompania Wschodnioindyjska na ogólnie rzecz biorąc niebyła zainteresowana administrowanie Interia rem ba nie po to, była stworzona nie ona była stworzona po to, żeby kontrolować handel z Indiami Indonezją dzisiejszą handel korzenny, a Kapsztad miał być tylko portem mnie na na trasie do ci ludzie jednak lekarze był tam bardzo duży przyrost naturalny ta imigracja czy to nie są jakiś początkowo wielkie liczba rzeczywiście ta społeczność grupy, która liczy kilkaset osób wzrasta pod koniec osiemnastego wieku do kilkunastu tysięcy, a potem jeszcze szybciej jest naprawdę gigantyczny przyrost naturalnej, który fascynuje dzisiaj demografów jak to było możliwe natomiast chodzi o to, że ani w którymś momencie, jakby wyszli poza granice nie tyle zainteresowania co oddziaływania Kompanii i tak naprawdę musieli rządzić sami musieli sami się bronić musieli sami się organizować de facto ich poczucie związku nie tylko z metropolią w Holandii nie, ale nawet z Kapsztadu było bardzo ograniczone czy te to nie jest np. kazus nie wiem u równoległych stany Zjednoczone czy wtedy jeszcze brytyjskich kolonii w stanach Zjednoczonych, gdzie nawet w momencie, kiedy wybucha wojna niepodległość Stanów zjednoczonych to przynajmniej 13 populacji kolonii ciągle uważa się za Brytyjczyków i i tak naprawdę raczej liczy na jakiś zmiany ani na niepodległość to jest inaczej znaczy ani de facto gdzieś tam w drugiej połowie osiemnastego wieku ten związek zresztą czy system światem Europejskiej jest już bardzo słaby to nie jest kwestia samoorganizacji, ale też kwestia koegzystencji z miejscowymi ludami nie zazwyczaj tę koegzystencję pokazuje się tylko w wymiarze konfliktu, a to nie jest tylko konflikt nie dzisiejsze współczesne afrikaans jest wyczyszczony na początku dwudziestego wieku na przełomie dziewiętnastego dwudziestego wieku naleciałości tubylczych, ale to był język myśli Gove można, by powiedzieć, w którym było bardzo dużo lokalnego słownictwa co wynika chociażby z tego, dlaczego Afrykanerzy nie lubią się przyznawać, że na bardzo duże czy było bardzo dużo związków mieszanych czy to małżeństw czy to nie sformalizowanych związków dzieci z tych związków wbrew pozorom te dzieci kolorowe tutaj akurat kobiety miały łatwiej, bo to bardziej kobiety miały szansę wejść do społeczności kolonialnej tak naprawdę mamy wiele elementów kultury zostało przejętych zresztą ten tamten ta migracja kultury w obie strony szła to z 1 strony lud miejscowy przyjmowały od murów różne elementy kultury Europejskiej materialnej konie części ubrań broń palną, ale także pewne elementy organizacji społecznej w drugą stronę tak samo działa znaczy moim zdaniem gdzieś tam pod koniec osiemnastego wieku możemy mówić oni stają się lokal sami, a zwłaszcza w momencie, kiedy tam pojawia się Brytyjczycy ewidentnie widać, że jakby ich aspiracje ich cele, jeżeli można w ogóle tak ogólnie określać są inne niż Brytyjczyków one są zbieżne w pewnych LM w pewnych miejscach i szczegółach, ale w innych są kompletnie rozbieżne więc, jakby nie można np. traktować jako po prostu, a agentów imperialnego rządu czy jakiś forpocztę imperializmu ani tak naprawdę przed tymi imperializm mem uciekają nie czyta na tym polega wielki Trek, że jest to swoista forma buntu to znaczy niezgody na to co było w kolonii w związku z tym wybór pozostaje taki, że możemy tę kolonię opuścić ułożyć sobie życie sami, gdzie indziej rozumie, że dopóki tam nie ma Brytyjczyków to jest tylko kwestia zakład zagospodarowania ziemi czy zdobycia ziemi i albo dogadania się albo walki z plemionami, które ewentualnie tej ziemi zagrażają w momencie, kiedy pojawiają się Brytyjczycy, czyli to jest koniec osiemnastego początek dziewiętnastego wieku to również Brytyjczycy już niekoniecznie chcą pozwalać na samowolę tak znaczy zdaniem bardzo Brytyjczycy sprzeciwili się do Kompanii dysponowali odpowiednimi środkami, żeby narzucić swoją wolę dawać mówimy się historiografii mówi się, że do tego momentu tzw. otwarty pogranicza, na które nie mamy to wszystko, o czym pan inaczej jest konflikt, ale jest współpraca jest taki nie jak taka swobodna wymiana, w której oczywiście często te ci sami ludzie 1 dnia przebiją 2 dni później piją miejscowe piwo się dogadują nie to jest oczywiście upraszczając pewne rzeczy nie nas jak przychodzą Brytyjczycy, jakby oni mają swoją wizję bardzo uporządkowanego świata i co więcej mają narzędzia, żeby tę wizję narzucić nie to znaczy zmusić przez ani nie chcą ekspansji wbrew pozorom ani też wbrew pozorom najbardziej interesuje sam Kapsztad reszta jest trochę obciążeniem w związku z tym nie cała naprzód, żeby te granice były linearne sztywne stałe tymczasem pamiętam już wspomniano czy przyrost naturalny czy ja zawsze używam ze studentami, kiedy w 2 przykłady, które pokazują, jaki to jest przyjazna czy prezydent Kruger ostatni prezydent Transwalu miał dzieci wnuków prawnuków w liczbie 156, więc to coś mówi, a ta populacja w 1800 szóstym roku cała populacja Burów liczyła około 25 000 ludzi i a niecałe 100 lat później jest ich na Niechcę teraz głowy mówię, więc mogę się pomyśleć o około pół 1 000 000 to jest wszystko przyrost naturalny to już nie ma czy imigracja odgrywa marginalną rolę w tym przerośnie te właśnie tylko łącznie przez naturalne czy normą było, że rodziny miały 89 dziesięcioro dwanaścioro dzieci to co jest specyfiką tego rejonu też dzieci przeżywały, bo tyle dzieci rodziło się także w Europie, ale jak wiemy na znaczną część nie przeżywała wieku dziecięcego, a tam przeżywałem, dlaczego nie wiem tak naprawdę nikt do końca nie wie dlaczego, ale ta jest taki jest fakt nie w związku z tym, że NATO była taka presja demograficzna oczywiście ustalenie sztywnych granic przy bardzo ekstensywnej ekonomi spowodowało, że oni się nie mieścili, mimo że nie był jakiś olbrzymie liczby na tym terytorium, a ponadto jak oni byli przyzwyczajeni do innego funkcjonowania czy po dziesiątkach lat funkcjonowania w systemie Samorządny samorządowym czy, w którym sami decydowali o tym co robią nagle ktoś mówi co mają robić jak i kiedy więc odpowiedzieli na to gremialnie wyjściem to znaczy wyjściem jakiś tam części populacji to niebyła większość Burów, która mieszka w kolonii, ale rzeczywiście znaczący procent opuści granice kolonii i udał się poza granice rozwiąże dopóki były dostępne ziemie, na których można było jakoś tam osiedlić eksploatować to problemem były pewnego rodzaju utarczki pewnie strefy wpływu w momencie, kiedy ten zasób ziemi się skurczył na, tyle że jednakowoż trzeba było wyrzucać to zaczęły się pole takich prawdziwych konfliktów to nie jest do końca tak, dlatego że pamiętajmy, że dzisiaj na obszarze RPA, bo o tym, między mówimy mieszka 50 kilka milionów ludzi to jest liczba ludności jest prawie 2 na bardzo mało jakiś 6070% większa niż w Polsce, a przy obszarze 3× większy niż Polska, żeby było też jasne nie wtedy cała ludność biała kolorowa, bo to nie tylko Afrykanie, ale także ludność mieszana czy tak lub grupy należące do tego co kiedyś nazwane busz man nami potentatami dzisiaj mówimy jako ludzie, choć sam cała ludność tego regionu nie wiem czy liczyła 1 000 000 nie może gorzko tego, bo to jest do dyskusji, niech więc może trochę więcej nie, więc trudno mówić o tym, żeby tam była jakieś straszne zagęszczenie oczywiście też trzeba pamiętać o tym, że z wyjątkiem Natalii, który w, którym się toczy historia, jakby moje książki te ziemie nam podstawowym problemem jest mała ilość wody to znaczy, że tam jest stały niedobór wody są to pustynie suchy Step itd. więc oczywiście to ogranicza chłonność, jakby tego terenu, ale akurat na palu rzeczywiście nie było tego problemu, bo na to należy do tych terenów czy kwas zulu Nata, bo tak dzisiaj się nazywa dla tych terenów w Południowej Afryce, która akurat tego problemu czy problem braku wody nie mają, ale nadal tam ta liczba ludności niebyła jakaś gigantyczna to jest także było w przypadku Atalu kilkaset tysięcy ludzi pewnie nie przekraczało to pół 1 000 000 nie przy czym też była to ludność wcale nie równomiernie rozmieszczone, więc czy był jakiś konflikt agenta raczej chodziło wchodzenie w pewne strefy, które były odbierane przez dane społeczności, jakie przy jako przynależące do nich, bo jeszcze 1 rzecz trzeba powiedzieć Afrykanie trochę inaczej patrzyli na przestrzeni Europejczycy znaczy dla nich granica finalna znaczy ani trochę patrzyli na przestrzeni tak jak my patrzymy napowietrzna powietrza nie można posiadać nie powietrze się używa, bo nim oddycham ziemie też nie można posiadać bata jest coś co jest to można używać nie i teraz jest sfera, którą my używamy ktoś nam się pojawia w tej sferze naj to pojawia się problem czy się dogadamy, bo można się dogadać się nie dogadamy na to wtedy będzie konflikt no i o tym, konflikcie, bo rozpoczęliśmy halę o samym konflikcie, o czym pan pisze w swojej książce proponuję byśmy porozmawiali po informacjach Radia TOK FM informacje już za kilka minut po godzinie jedenastej 40 państwa moim gościem jest pan prof. Michał Leśniewski z Instytutu historycznego Uniwersytetu Warszawskiego rozmawiamy o książce pana profesora zatytułowanej wojna Burów z Zulusami 18371840 PiS od dziejów zulu landu i Natalu dziewiętnastym wieku książka wydana przez państwowy Instytut wydawniczy informacji o jedenastej 40 po informacjach wracamy do programu off czarek czarek państwa moim gościem jest pan prof. Michał Leśniewski z Instytutu historycznego Uniwersytetu Warszawskiego rozmawiamy dzisiaj o wojnie Bór z Zulusami taki też tytuł książki pana profesora wojna Burów z Zulusami 18371840 epizod dziejów zulu landu Natalią 19 wieku książka wydana przez państwowy Instytut wydawniczy parach pani profesor też wprowadzić niektóre postaci tego dramatu do naszej opowieści m.in. 1 ba z przywódców tego tego ruchu trenerów Pieta red FIFA tak tak tak na postać znaczy on jak się wydaje postać ciekawa która to mam znamy powody jego emigracji to znaczy ucieczka przed długa, więc jak jesteśmy zadłużeni można zawsze uciec wtedy było łatwiej niż dzisiaj dzisiaj nas dopadną nas wszędzie albo prawie wszędzie, więc wtedy było łatwiej niewątpliwie postać ciekawa, chociaż właśnie jako bohater wojny ważne tylko w tym wymiarze, że jest także 1 z pierwszych ofiar tej wojny na sam przebieg tej wojny wielkiego wpływu nie miał no bo w na bok zginął na samym początku czy został zabity inni mówią zamordowany na tę właśnie osobna kwestia w każdym razie ginie na samym początku i właściwie to jest zarówno taki kulminacja genezy konfliktu, jaki pierwszy etap tego konfliktu atak to powiedz dobrze i coś co się dalej dzieje, bo rozumiem, że osoby które, gdyby wychodzą z kolonii poza ten pan szkolenia mają różne powody niektórzy chcą się usamodzielnić inni im handlować bronią jeszcze inni też handlować, ale może nawet pod egidą Brytyjczyków, czyli tych powodów mamy sporo tak czy wyleczy zaćmę tak rzeczywiście bardzo często, zwłaszcza starszej historii np. okazywana Kozub wielki trakt jako zorganizowany również nie była ruchem zorganizowana przynajmniej nie w takim sensie jak my rozumiemy tak naprawdę społeczność Burska była społecznością zorganizowano takie grupy, a to tak dla nas swój użytek nazywam planowo sąsiedzkie oni sami musieli się organizować to jest taki struktura bazująca na układach klienta danych ani się w takich grupach migrują nie jest ani sam znajduje oczywiście wybierają sobie przywódców tylko, że władza Czyż zasięg władzy tych przywódców był na zależą w dużej mierze od ich osobistego autorytetu i akceptacji tego autorytetu przez innych na właśnie jakaś część duża część tych, którzy emigrowali wybrała na to m.in. właśnie dlatego, że to był teren, gdzie był dobrze nawodnionych były dobre ziemie był dostęp do portu w dzisiejszym w Durbanie wówczas portalu znajdą się wydawało, że to będzie takie fajne miejsce, gdzie będzie można się na nowo zorganizować, a jednocześnie rzeczywiście ta część Nata właśnie czyta na południe od rzeki tu sztukę Ela czy Południowa część dzisiejszego kwas nadal była relatywnie słabo zaludniona, więc wydawało się, że na ma same same zalety to jak mówimy jeszcze 1 tej społeczności o tym, konflikcie w ogóle tak naprawdę lepiej zorganizowaną stroną tego konfliktu są wznosi, gdyż mamy do czynienia jednak jakąś formą państwa strukturą zorganizowano z jasnym systemem decyzji Jasną hierarchią i jasnym systemem dowodzenia czy mamy do czynienia po prostu ze zorganizowanym państwem po drugiej stronie mamy do czynienia z rzeszą wspólnot, które ze sobą współpracują, ale także czasami nie współpracują czytał je znaczy to widać jeszcze bardziej po zakończeniu wojny, kiedy de facto powstała Republika bardzo szybko okazuje się być nie władna dlaczego, bo większość Burów ogólnie rzecz biorąc nie uważa, że musi kogokolwiek słuchać poza właśnie ojcem rodziną patronem itd. na a dlaczego właściwie mówimy o wojnie do tej pory rozumie te konflikty, ale i różnego rodzaju rozejm czy układy handlowe były częścią życia codziennego raczej mam wrażenie właśnie mówimy o takim dogadywanie się czy to grób wodzowskich czy różnego rodzaju plemion, czyli czy mniejszych grup właśnie z innymi mniejszymi lub grupami, a to Burów, a to może też Brytyjczyków za pośrednictwem Burów generalnie taka przestrzeń negocjacyjna, ale w tym momencie mówi jednakowoż wojnie, czyli takiej, jakby braku rozwiązania konfliktu innymi sposobami znaczy, dlaczego wojna, dlatego że tak naprawdę można nie jest zrzucenie winy tylko stwierdzenie faktu to jest decyzja władcy z osób, które uznaje, że nowi przybysze są zbyt niebezpieczna czy pamiętajmy też sytuacja i to chciałem tej książce przedstawić człowieka, który jest hegemonem na danym rejonie, który tak naprawdę nie widzi siebie, bo czasami tak historiografia pokaz jako ofiary nie on widzi siebie jako władca pewnego rejonu pewnej części pewnej przestrzeni pewnej grupy ludów w tym także uważa się za władz małej grupy osadników brytyjskich mieszkających w portalu dzisiejszym w Durbanie Jan nagle pojawia musi grupa ludzi oni najpierw uważa, że być może da się z nimi dogadać, po czym stwierdza, że im, że to nawet nie kwestia, że nie da się z nimi dogadać stwierdza, że są, że mogą być zbyt niebezpiecznie nie jest zbyt wielu są zbyt dobrze uzbrojeni i widzi, że mogą może być problem, więc tak naprawdę postanawia ten problem załatwić w zarodku to znaczy póki jeszcze nie są zakorzenieni na tym terenie on chce w nich uderzy nas cała jak się wydaje, bo oczywiście to są w dużej mierze domysły jak jego wizja była taka zabijemy przywódcę, czyli FIFA zabijemy jego towarzyszy napadnie znaczy zaatakujemy ten główny teren, gdzie większość z nich w tym w tym czasie mieszkała zadamy im duże straty i oni pójdą, jakby spotka się z tym ani sobie pójdą nie prawa polega na tym, że postanowili walczyć, a nie odejść, dlaczego także, dlatego że paradoksalnie Zulusi odnieśli duży sukces na i znaczna część ludzi, która przetrwała ten pierwszy Polski atak nie miała środków do życia to znaczy nie miała nawet jak wrócić na teren tzw. wysokiego stepu cicha i wilgoci tam, gdzie później powstaną trans wali orania po prostu nie mieli nawet fizycznie możliwości nie mówię, że wszyscy nawet nie większość, ale znacząca wcześniej z różnych powodów czy też cała, o czym pewnie długi wykład można, by ogłosić, ale nie o to chodzi, jakby całego szeregu powodów zdarzenie, że oni nie odejdą tylko, jeżeli zaatakowano to będą walczyć nie i tak naprawdę do tej wojny dochodzi właśnie trochę na zasadzie, że 1 strona uznaje, że nowi przybysze są zbyt niebezpiecznie, żeby tolerować, a przynajmniej w takiej liczbie ich tolerować druga strona wykazuje determinację i tutaj od razu, ale kluczową rolę odgrywają kobiety to znaczy to jakby w taki mitologii trochę, ale częściowo historii jest, że to kobiety powiedziały, że nie trzeba walczyć, że nie wolno się zgodzić na to żeby, żeby właśnie uszło to na sucho o tym, ZUS, którzy zabrali nasze bydło nasza owce zabili naszych ojców synów braci mężów itd. i naszym obowiązkiem jest walczyć oczywiście jest to w dużej mierze mit, ale pozostaje fakt to znaczy zamiast opcji wycofać, które oczywiście była na stole postanowili kontynuować walkę stąd właściwie zaczyna się wojna oznacza determinację obu stron, dlatego że ten konflikt trzeba jakoś jednoznacznie rozstrzygnąć no dobrze teraz miał pan panie profesorze 5 minut tę wojnę z treści to co pan powiedział znaczy to jest wojna, która dla nas jest trudna dlatego to nie nie mamy wielkich działań czy mamy bitwę na wspomniał pan pisze na loterii Warta jest kluczowym wydarzeniem to znaczy klęska Zulusów w tej bitwie w jakim sensie decyduje o ostatecznym wyniku wojny, chociaż jak pokazuje w książce ta nie jest do końca także to jest taka prosta konsekwencja natomiast jest także właśnie ta wojna kończy się de facto remis to znaczy Zulusi w właściwie w 2 nie 3 bitwach, które stoczył się tak w ogóle otwartym polu wygrywają tak naprawdę odnoszą zwycięstwo znaczy mimo przewagi w postaci broni palnej przewaga liczebna, a przede wszystkim przewaga zdolności taktycznych umiejętności dowodzenia decyduje o tym, że wygrywają w tych bitwach, nawet jeżeli ponoszą znacznie większe straty to kto wygrywa natomiast tych walkach, których dochodzi w Burowie walczą w taborze nie, stosując szyk taborowy to oni wygrywane wzruszeń nie są w stanie przełamać zdobyć taboru i wtedy ta przewaga broni palnej może być w pełni wykorzystania na daje sukces Bór, ale tak naprawdę to czym się kończy ta wojna w pierwszym momencie ten remis to znaczy obie strony, w którym momencie dochodzą do wniosku, że nie są w stanie tej wojny do końca wygrać nie zaczyna się okres negocjacji, które trwa prawie rok wzajemnych cie obie strony próbują drugą stronę szukać mówiąc wprost już niebawem się w bawełnę i potem dochodzi do konfliktów wewnątrz państwa ludzkiego znaczy wojna na tyle osłabia struktury państwa, że młodszy brat władcy Zulusów Kinga na pandę uznaje, że jest dobra okazja, żeby sięgnąć po władz i tak naprawdę ostateczne zwycięstwo Burów to jest skutek konfliktu wewnętrznego wśród Zulusów znaczy pan bez przymierza się z Burami dzięki nim zwycięża w walce ze starszym bratem Kinga mam ginie zabity przez sąsiedni lud masła z jej twórców państwa Suazi na jej w tym momencie Burowie mogą się ogłosić zwycięzcami, ale to nie jest właśnie wojna, która kończy się takim jednoznacznym sukcesem zwycięstw to jest tak naprawdę trochę tutaj Klausa wicie kłania negocjacje albo właśnie teraz pisze skojarzyło mniej poważnie scena z Gwiezdnych wojen agresywne negocjacje o taki kończy się agresywnymi negocjacjami, czyli tam przy użyciu miecza świetlnego przy użyciu broni palnej nie tylko i właśnie kończy się taką sytuacją wypracowania nowego status quo, które zresztą jak wiemy okazało się być bardzo nietrwałe raptem przetrwało trochę ponad 2 lata, więc to już inna historia, ale właśnie wojna się też jest dlatego interesująca, bo nie kończy się takim jednoznacznym wynikiem to jest no właśnie jest takie nowe modus Vivendi tak to nazwijmy no i rozwoju później mamy taki dwuletni okres i upadek, a on dzisiaj mamy to co mamy, dlaczego ten rozdział ten te lata właśnie 1937608371840 jest tak mało zbadany, bo właśnie, dlatego że gdy nie ma tam spektakularnych kontry, by potyczek i raczej jest tak jak pan mówi przedłużeniem polityki czy właśnie negocjacji politycznych niż takim konfliktem stricte wojenne też, ale myślę, że bardziej z tych powodów treść mięsa pierwszy, że ta jest konflikt w cieniu tej wielkiej wojny brytyjska Sulowski z 1800 siedemdziesiątego dziewiątego roku droga rzecz to jest konflikt w cieniu samego wielkiego ruchu migracyjnego kim był wielki, tak więc ona traktowana jako część tego trzecia rzecz no tak naprawdę ci, którzy tworzyli historię nie wiedzieli co z tym konfliktem zrobić, dlatego że właśnie wszyscy skupiamy się na blat River Burski zwycięstwie tam spektakularny bez 2 zdań tyka już nie pamiętamy, że raptem 2 tygodnie później Zulusi pokonali Zulus Zulusi pokonali Burów w kolejnej bitwie, gdzie akurat Burowie nie mogli użyć taboru i nagle się okazało, że to wcale nie jest także to zwycięstwo jest takie jednoznaczne i jakby ta wojna nie pasowała do pewnej wizji rzeczywistości, w której Niewiem uczelni biali chłopcy, jakby podbijają kolejne części Afryki co się okazało, że papież ani niedzielni nie zawsze zwycięzca po drugie, właśnie bardzo często skłonny do wchodzenia w układy porozumienia i tak naprawdę bardziej myślący o tym jak sobie wypracować czy znaleźć pewną przestrzeń dla funkcjonowania lokalnej rzeczywistości niż ją podporządkowywać sobie to nie po pasowało do wizji ani brytyjskiej ani późniejszej nacjonalistycznej wizji afrykanerskiego, która właśnie wielki Trek pokazywała taki wielki Narodowy ruch migracyjny, który stworzył współczesną białą południową Afrykę nie ta nie do końca pasowało, więc nas zostało wydrukowane, a w każdym razie zmarginalizowany atak na nie dało się nie wspomnieć o tym, ale można było to zmarginalizować to zrobiono bardzo panu dziękuję pan prof. Michał Leśniewski z Instytutu historycznego Uniwersytetu Warszawskiego autor m.in. książki wojna Borów z Zulusami 18371840 epizody dziejów zulu landu Natale 19 wieku do państwa moim gościem informacji już za kilka minut o godzinie dwunastej dzisiejszy program przygotował Paweł Ziętara nad jakością naszych połączeń czuwał Szymon waluta Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: OFF CZAREK

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA
REKLAMA