REKLAMA

Kąpiele, miłość i polowania

OFF Czarek
Data emisji:
2020-07-29 10:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
37:20 min.
Udostępnij:

Inwektywy, ogłoszenia, ostrzeżenia, a nawet gry. Co rzymianie pisali na murach 2000 lat temu? O rzymskim graffiti sprzed tysięcy lat opowiadała prof. Anna Tarwacka

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Cezary łasiczka program off czarek dzień dobry witam państwa bardzo serdecznie i zapraszam na dzisiejsze spotkanie państwa moim gościem jest pani prof. Anna Karwacka katedra prawa rzymskiego wydział prawa administracji Uniwersytetu kardynała Stefana Wyszyńskiego dzień dobry witam serdecznie pani profesor dzień zacznie mam wrażenie, że przerywa troszeczkę czy możemy przetestować to połączenie to, że pani nas słyszy tak jest, że państwo bardzo dobrze, a mówiąc nas Rozwiń » oczywiście mam namyśli mnie to taki poranny pluralizm jest pana redaktora dzień dobry taki dzień dobry pani profesor wybory niedawno były jak pewnie nasi słuchacze zauważyli i z niektórych jeszcze ścian jakiś tam przystanków autobusowych i murów patrzą na nas zaciekawiony wzrokiem twarze kandydatów na prezydenta, przypominając o niedawno tak minionych wyborach, a tymczasem są jest taka agitacja wyborcza troszeczkę starsza niż te plakaty, które wciąż jest na murach i myślę to sobie wyborach w wersji retro tak jak pisze pani na swoim blogu, czyli o graffiti, chociaż pewnie z Sumatry byłoby lepszym określeniem, które zostały na murach po wyborach sprzed sprzed kilu tysięcy lat lub Setla prawie 2 tysięcy lat to jest tam lata obecnie 70 pierwszego wieku naszej ery aha to są oczywiście wybory Pompeje chińskie a gdzie kampania wyborcza miała najwyraźniej taki bardzo zjadą współczesny przebieg tyle tylko, że zamiast billboardów, by właśnie malowane na ścianach budynków ogłoszenia wyborcze co w rodzaju plakat ZUS natomiast jest bardzo ciekawa to, że na tych ścianach toczyła się niejednokrotnie dyskusja, bo z 1 strony sam kandydat bardzo często dbał o to, żeby na murach znalazły się ogłoszenia jemu przychylne, ale z drugiej strony wyborcza część również chwali bardzo jeszcze niektóre z ogłoszeń są takie bardzo powiedziałabym na miejscu tak, czyli tai ta osoba czytaj ta grupa społeczna prosi, aby głosować na danego kandydata natomiast zdarzają się również napisy, które powiedziałabym dosyć mocno wykraczają poza taką standardową kampanię wyborczą no bo np. nie wiem czy kandydat był zadowolony z tego, że drobni złodzieje albo ci, którzy piją do późna albo ci, którzy nie wstają rano proszę o to, żeby na niego głosować, by właśnie to może być one to mógłby być takiej konkurencji anty taka wrażliwość drobni złodzieje proszą o wybranie VAT na et la i teraz kto mógłby być w tym tą osobą w dzisiejszym świecie albo ci, którzy lubią spać do późna np. 13grudnia proszę o wybranie na coś tam ale, ale nie mam nagród żadnych dzisiaj, więc nie będzie konkursu, czyli ściany jako miejsce agitacji wyborczej pytanie czy mamy tej usługi bardzo czy to było skuteczne ciekawi mnie czy to było po prostu taka próba podzielenia się swoimi emocjami albo nie jestem do końca proszę pytać na czy trzeba pamiętać o tym, że Rzymianie byli społeczeństwem dosyć świadomym o sam sama liczba tych ogłoszeń wyborczych, która w Pompejach sięga 2 punkt SA świadczy o tym, że ludzie byli bardzo zainteresowani i to nie tylko ludzie, których przyporządkować byśmy do elit społecznych, ale właśnie osoby, które no z naszego punktu widzenia z punktu widzenia rzymskiego również znajdowały się gdzieś na dole drabiny społecznej, a zatem popiersia osoby wykonujące zawody czy żyjące w sposób społecznie akceptowalne tych właśnie złodzieje, ale również osoby, które nie brał w ogóle udziału w życiu politycznym, czyli kobiety to jest to co nie zawsze bardzo interesuje, bo kobieta w Rzymie nie ma absolutnie żadnych praw politycznych, a mimo to bardzo często dostajemy informacje z różnych źródeł, że kobiety jednak starały się jakoś zaistnieć w tym świecie męskim i w Pompejach to widać bardzo wyraźnie, ponieważ mamy niejedną, ale co najmniej kilka inskrypcji, z których właśnie kobiety pojedynczo albo też grupa kobiet agitują za danym kandydatem najbardziej słynnym z takich ogłoszeń ogłoszenie, które zostało umieszczone na ścianie tawerny prowadzony przez kobiety, które sobie mówią, a Sellina no one właśnie piszą że, żeby wybrać na chyba wtedy akurat dum IRA, czyli 1 z tych głównych urzędników miejskich danego kandydata tam chyba tak Loli ogłoszeniu jeszcze na dodatek w tym napisze mamy dopisek natomiast Sellin wroga, czyli proszą o seryjne i na dole aneksji na Merlina Czyż nie bez Berlina ta Merlina zapewne nie było jednak właściciele tawerny tylko prawdopodobnie kelnerką barmanką kobietą, która tam pracowała, a nie można zapominać, że w przypadku starej rzymskiej knajpy praca kelnerki barmanki bardzo często wiązała się również ze świadczeniem nieco innych usług gdzieś tam na pięterku po, czyli kelner za zaopatrywały klientów we wszystko także siebie tak jest tak mimo proszę, abyście były również aktywna politycznie proszę byście uznali za godnego bycia dilerem Lucjusza po Piusa sekund dusza prosi o to zaniepokojona tedy sekunda babcia, która ten napis zrobiła tak jest właśnie ten napis zawsze frapuje zastanawiam się na ile kandydat był zadowolony z tego, że babcia prosi o to, żeby na niego głosować, bo ja mam cały czas gdzieś tam przed oczyma tych studentów, którzy do dziekanatu wchodząc w towarzystwie mam babć albo na dyżur przychodzą właśnie w takim towarzystwie zawsze zastanawiam czy oni są szczęśliwi z tego powodu i tak przychodzą rodzice na Legii w głowie tak przychodzą do dziekanatu zbawczą tak tak kiedyś, ale takiego Towarzystwa dla poparcia czy no chyba bardziej czy tak wg mnie ta sytuacja zawsze wynika z inicjatywy tej mamy czy babci, które są zdania, że ich pociecha nie jest absolutnie w stanie poradzić sobie sama w związku z tym oczywiście pociecha ich towarzystwie absolutnie nie ma a kiedy bardzo delikatnie wyprowadza się najczęściej panie z dziekanatu nagle się okazuje, że student jest w stanie sam powiedzieć co uchodzi generalnie za 2 swoje sprawy także zawsze ta babcia pompy pańska z tymi kojarzyła nie wiem czy słusznie, bo być może było to gdzieś tam w tym etosie wyborczym generalnie członkowie rodziny dość często agitowali ze swoimi znajomymi to babcia gdzieś tam swoje miejsce miała, ale mnie jakoś niepokoi także babcia, która napis zrobiła proszę o uznanie za godnego bycia debilem 1 z kandydatów rozwiać niektóre napisy świadczą o tym, że mogły powstawać w nocy tak na pewno, dlatego że mamy kilka inskrypcji, w których jest napisane, że ktoś namalował przy świetle Księżyca też 1, w której malujące napis na samym końcu ogłoszenia wyborczego opisał latarników trzymaj drabina w związku z tym na pewno towarzyszy mu taki właśnie la la Terre Mariusz ktoś otrzymał trzymały kosztami lampką oliwną latarnie, a zatem to, że to było malowane po zmroku absolutnie pewne NATO świadczy o tym, że nie wszystkie z tych napisów były malowane w sposób legalny czy pytanie, na których murach malowano wejść na własnym to niema problemu natomiast jeśli na cudzy albo publicznym to już niekoniecznie to takie no dobrze, ale jeżeli latarnik otrzymać drabinę to wcześniej jest dużo łatwiej mu to po prostu powiedzieć zamiast pisać na murze i to w nocy, a podejrzewam, że to taki żarcik, a szarży zmianie generalnie ta mieli poczucie humoru i rzymskiej żarcik zrozumiały tylko dla starożytnych Rzymian no tak już na ten temat kiedyś rozmawialiśmy, że to początek biorą jednak przez 2000 lat trochę zmieniło nie wszystko jest dla nas wychwytywane natomiast jeśli chodzi o tę już takie bardzo typowe graffiti, bo te napisy malowane na murach technicznie graffiti nie są w rozumieniu archeologów natomiast jeśli chodzi o takie wydobywane na murach graffiti co tam oczywiście żartów całe mnóstwo w tym kilka bardzo zacnych karykatur o między dotychczas odwrócił się pani profesor zrobimy mały suspens, żeby dalsze znaczy rzeczywistość byli zawieszeni powrócimy do naszej rozmowy po informacjach pani prof. Anna Karwacka z katedry prawa rzymskiego wydziału prawa administracji Uniwersytetu kardynała Stefana Wyszyńskiego z państwa moim gościem informacja dziesiąty 20 po informacjach wracamy w czasie państwa moim gościem jest pani prof. Anna Karwacka katedra prawa rzymskiego wydział prawa i administracji Uniwersytetu kardynała Stefana Wyszyńskiego cofamy się do okresu sprzed 2 tysięcy lat przyglądamy się coś ci Rzymianie wypisywali na murach np. w Pompejach starożytnych i ale nie tylko rozpad, ale nie tylko, ale rozpoczęliśmy rozpoczęliśmy od napisu wyborczych, czyli wybory, które były ważnym wydarzeniem politycznym zarówno lokalnym jaki, jakiej skali Państwowej budził ogromne emocje i różni mieszkańcy dawali znać o tych emocjach między nimi, wypisując na murach któż ich zdaniem jest najlepszym kandydatem, chociaż można było znaleźć także napisy o treści jeśli ktoś odrzuci intruz niech usiądzie na ośle cokolwiek to znaczy tak właśnie to jest takie znaczy wiadomo, że to jest jakaś jakaś groźba natomiast mogło to oznaczać, tyle że ktoś być może będzie będzie po prostu gdzieś tam na dnie społecznymi będzie musiała być bardzo ciężko pracować albo, że będzie wyśmiewane no bo ktoś siada na oś fizyki na ośle jakieś powody mogą być mogło być śmieszne zabawne, ale tak do końca nie da się zrozumieć na czym ta ta groźba tutaj miała polegać natomiast całą pewnością emocji było ogromne no dobrze po informacjach mieliśmy wrócić do 1 z napisów a, ale tak jest tak jest czy generalnie w różnych miejscach znajdowane są napisy, które są po prostu inwektywami i teraz z 1 strony to mogą być karykatury w tym ta najsłynniejsza, który zaczęła mówić to, na który ma przerwałam taką głowę z ogromnym halę słychać dobrze tak idealnie no, a szczególnie dobrze 2 nowe głowę z ogromnym halę i podpisem Rufus est, czyli to jest Rufus także to jest taka typowa karykatura, ale niejedyna ona jest po prostu najsłynniejsza natomiast oprócz tego na tych murach mamy całe mnóstwo inwektyw typu np. Ampli Atu spadania chór est, czyli albo Amelia to pytanie jest złodziejem albo kwiatów, mówi że badania to złodziej w każdym razie na pewno ktoś został nazwany złodziejem czasem w drugiej osobie, czyli ty jesteś złodziejem np. Pera i już się oczywiście nie brakuje też takich inwektyw w podtekście seksualnym także temu musiał wiele znieść zresztą w Pompejach mamy też takie urocze grafik co jest napisane ścianą dziwię się, że wcześniej zawaliła po tym, jak napisano na tobie tyle różnych bzdur no ale to dzięki dzięki się dzięki Bogu nie zawalił też ściany dzięki temu możemy dzisiaj trochę dowiedzieć jak wyglądało ludzie ludzie jak wyglądało ludzie jak wyglądało życie, o czym ludzie myśleli onegdaj, ale oczywiście oprócz tylko tych tak np. ludzie nie wiem czy czy pan wie, ale te graffiti są nadal znajdowane 1 na nowe szych odkryć ostatnich lat nowe tak 1 z najsłynniejszych odkryć ostatnich lat był taki bardzo niepozorne napisane węglem na pompy chińskim murze tekst, w którym ktoś podał datę szesnastego dnia przed kalendarz mi listopadowy mi napisał coś tam jakimś jakiś Oli zjeść coś tam zostało dostarczone do magazynu czy lekarz ma jakiś taki napis bardzo bardzo codzienne i na tej podstawie, ponieważ ten napis miał charakter bardzo efemeryczne jako został napisany węglem na tej podstawie potwierdza się 1 z bardzo istotnych hipotez naukowych dotyczących daty erupcji Wezuwiusza, dlatego że do tej pory powszechnie przyjmowano datą była data sierpniowa natomiast no ten napis ten napis zdaje się świadczyć o tym, że ta erupcja miał miejsce jednak w październiku na co już wcześniej były pewne pośrednie dowody poszlaki, ale no tutaj mamy taki dowód, który zdaje się świadczyć o tym, że te wcześniejsze hipotezy są prawdziwe i co teraz ci, którzy np. dostali złą ocenę na maturze, bo źle zidentyfikowali datę erupcji Wezuwiusza to mogą domagać się jakiś to jest dobre pytanie, ale mam nadzieję, że rozszerzyli roku takich dat nie wymaga niech pan ministra, bo moje dziecko za rok zdaje maturę z historii, więc wolałabym, żeby takich pytań jednak nie dostawał od daty w historii, ale żadna z może poza może poza zabójstwem Cezara nie to nie jest dobry temat pani profesor w programie ze sklepu z nich to brązowy garnek jeśli ktoś odniesie otrzyma 65 sterowców jeśli wskaże złodzieja to będziemy mogli odzyskać rzecz to dostanie 20, czyli takiego uznał, że zakryte ogłoszenia drobne tak sekcji ogłoszenia drobne takich ogłoszeń mnóstwo natomiast one są absolutnie moim zdaniem bezcenne dla prawnika, dlatego że oczywiście mamy całe mnóstwo dzieł jurystów mamy również pewne dokumenty praktyki, czyli papierosy tabliczki natomiast to jest taka absolutna codzienność i to ona pokazuje jak ci ludzie funkcjonowali na co dzień, czyli no wiadomo, że kradzieży zdarzały one były na porządku dziennym natomiast po pierwsze, jak ludzie sobie z tym problemu radzili, a czyli, że właśnie takim pierwszym krokiem, jaki się robiło było umieszczenie ogłoszenia i zaproponowanie nagrody i wtedy być może jakaś szansa na odzyskanie skradzionej rzeczy była no dobrze dobrze, ale bojarzy Jankesi, ale taka tablice ogłoszeniowe, gdzie wszyscy tam wdrapywali albo wypisywali, bo akurat grożą ułożyć cały w Pompejach i na każdej ścianie jednoczy akurat to ogłoszenie było Wydra pan na murze czy pisane na murze sklepu tego chorego ten garnek zginął natomiast całą pewnością w Rzymie znajdowały się takie miejsca czy ziemie imperium całym rozwój miasta znajdowały się miejsca, gdzie pewne typy ogłoszeń się znajdowały, bo np. na pewno było miejsce, w którym można było znaleźć ogłoszenia zbiegła z niewolnika i na ten temat mamy informacje w literaturze pięknej takie miejsce było mniej w związku z tym jeśli ktoś np. chciałby się zająć poszukiwaniem takich zbiegłych niewolników co mogło być oczywiście zajęciem dosyć intratnym to wiedział, gdzie się udać na po namiary tak powiem kiedyś kiedyś miał taki pomysł, by właśnie tworzy taką agencję, która zajmowała się ściganiem zbiegłych niewolników, ale bardzo, by oglądali osadzona na usługi tak, ale mały popyt był, więc zrezygnowałem, a nie garnków żali się cofnąć własne ile garnków można kupić za 65 cystersów cha to jest także cena chleba brązowych to są bowiem zrozumiałem, że chodzi o brąz nie po ataku tak, choć materiał Ania własne tak tak tak wiadomo tam z urną Enea, czyli w czymkolwiek ta urna jest zakładam że, choć jakieś znaczenie może garnek może, a coś w tym rodzaju to zresztą też różnie bywa tłumaczone drogo nas z właśnie z brązu także 65 starców to nie jest jakaś bardzo duża kwota, ale nie jest nie są to też takie zupełne zupełne drobne znaczy myślę, że dla takiej kwoty ktoś być może byłby skłonny ten garnek zwrotu pozostałe rzeczy jest więcej niż niż cena garnka brązowego, bo wtedy można, by poprowadzić sklep podejrzewam, że to jest trochę więcej niż czy to na oczy podejrzewam, że to, bo przyznam szczerze nie sprawdziła, jaka jest cena jak scena garnka czy to w ogóle jesteśmy w stanie sprawdzić natomiast biorąc pod uwagę takie ceny do podstawowych towarów to wydaje się, że to 65 cystersów to całkiem konkretna kwota nam może może nie równowartość nowego garnka ale, ale w każdym razie blisko no bo myślę sobie, że to motywuje to ciekawy wątek po się pojawia taki zupełnie może nie, ale powiem, o co chodzi Otóż, gdyby tam byli jacyś np. starożytni Polacy i 65 cystersów to by było więcej niż cena nowego to tak, by się okazało, że powróciło do sklepu świat 15 garnków, które nie znali jak to sobie wyobrażam tę sytuację tak też te właśnie zastanawiam się, bo generalnie ja rozumiem, że to ogłoszenie musiało być na tyle sensowne, żeby ewentualny złodziej, którego przecież wy tropić naprawdę byłoby bardzo trudno, żeby ewentualny złodziej być może doszedł do wniosku, że opłaca się ten garnek zwrócić do sklepu, ale z drugiej strony wtedy to z jakiego powodu miałby się to opłacać właścicielom, a więc, więc to jest tak trochę pokrętna kwestia czy ja rozumiem że, że właściciele w tym wypadku jednak woleliby łapać złodzieja i dostać dwu albo czasem nawet czterokrotną w tym wypadku raczej dwukrotną wartość tego garnka w procesie to była najprostsza sprawa no właśnie z trzeciej strony przecież, jeżeli to jest blisko ceny nowego, a to już po co ma po ścianach można kupić nowy garnek, ale u rachunków do garnków do złodziei i też do tych napisach napisów na murach powrócimy, bo oczywiście jest czy jest dużo bardzo interesujących rzeczy na tych ścianach jak zwierzęta powróciły po informacjach państwa moim gościem jest pani prof. Anna Karwacka katedra prawa rzymskiego wydział prawa administracji Uniwersytetu kardynała Stefana Wyszyńskiego informacje o godzinie dziesiątej 40, a po informacjach wracamy do programu off czarek czarek państwa i moim gościem jest pani prof. Anna Karwacka katedra prawa rzymskiego wydziału prawa i administracji Uniwersytet kardynała Stefana Wyszyńskiego rozmawiamy o graffiti odkrytym w Pompejach, których jest cała masa badań, bo ponad 2,51000 różnego rodzaju jest walka się polityk wyborczych natomiast samych bramownicach wyborcy naprawdę tak tylko same wyborczy natomiast, że tu wszystko mieściło no właśnie dlatego ktoś napisał, że ta ściana ledwo ledwo wytrzymywała i o to także 1 na drugim czy trzeba było się orientować jeśli chodzi o te wyborcze to tak jeśli chodzi o te wyborcze to one są pokrywane warstwą tynku i na nich mamy następna w kolejnej kampanii wyborczej trochę tak jak z billboardami, które też nakleja 1 na drugich natomiast jeśli chodzi o takie typowe graffiti to mamy miejsca, gdzie następuje taka rzeczywiście poważna kumulacja napisów sami są to są to jakiś mury gdzieś tam z popularnych miejscach, gdzie dużo osób przebywało tam np. jest rzeczywiście nagromadzenie graffiti oczywiście całe tabuny napisów niekoniecznie przyjemnych mamy pompy Jański LUPA na razie, ale oprócz tego jest ich bardzo dużo rozsianych po całym mieście bardzo różnych miejscach, a czasami nie tylko na zewnątrz, ale i środków w budynkach gdzieś tam w Tatrach Perry stylach, jaką techniką były tworzone najczęściej i dlaczego przetrwały to technicznie graffiti najczęściej są wysoko, że stanowisko Obamy, że tak jak sama dla innych, ale myślę tutaj, tym bardziej wiadomo w myśl o tym, bardziej popularne wiązanie przez zagranicznych uważamy im wszystkim rzeczy, które są na murach no tak oczywiście nie dzisiaj graffiti to jest to co jest tam w sprawowane na murze natomiast ogrom ne z punktu widzenia archeologów to absolutnie graffiti nie jest natomiast jeśli chodzi o starożytne ziem to wiemy na pewno, że dosyć często różnego rodzaju napis był pisana wypisywane w różnych miejscach czy to kredą czy to węglem i w związku z tym one się nie zachowały do naszych czasów natomiast w tym zbiorku dowcipów, o którym kiedyś rozmawialiśmy taki żarcik, a w, którym 2 ziemian wybiera się w daleką podróż na i 1 z nich zostaje z tyłu na w związku z koniecznością załatwienia potrzeby gdzieś tam w przydrożnych krzakach w pobliżu znajduje się słup milowy, na którym ten drugi zostawia mu wiadomość dogoni mnie Aten po tym, jak odczytuje tę wiadomość dopisuje nie to ty poczekaj na mnie także to obrazy 1 z lepszych dowcipów, ale on pokazuje, że właśnie bardzo często napisy wcale nie miały zostanie gdzieś tam długo funkcjonować tylko ona miały miały spełnić swoją bardzo konkretną rolę, a potem mogły zostać wymazane, a propos Tunezji chodzi o to Wydra pewne na murach no to oczywiście było dużo bardziej trwałe i czasami takie miały być, bo np. na stopniach amfiteatrów znajdujemy bardzo często plansze do gry o i to tak lekkiego zarówno w to czy tak to mogli być tzw. zbójcy, czyli trunku taka placówka trochę podobna do szachów a kiedy to był jakiś takie plansze, których dokładne zastosowanie trudno jest dzisiaj tworzyć natomiast całą pewnością chodziło tam poruszanie się pionkami jakiś konkretny sposób np. takim bardzo bardzo ciekawym rzymskim mieście w północnej Afryce Stinga Adzie boomie miasto założone dla weteranów znalazła się taka piękna plansza do gry, w której oprócz tych pól dla piątków jest jeszcze uroczy napis kąpiele miłość polowania to jest to co powoduje, że warto żyć kąpiele Miłośnie wolą kąpiel w łaźni tak ciekawie połączyć te 3 w 1 co nam wyszło czuję wręcz warto próbować nie ryzykowała i że Kustra, a propos pozostawania w TUI spóźniania się z różnych powodów Marek Alfa już Paulus Edi, który w tym miejscu chciałby wyrzucić nieczystości będzie strzeżony, żeby nie wyrzucać ktokolwiek postąpi wbrew temu wolni będą musieli dać ileś tam denarów ani rolnicy zostaną skarceni razami tyłek tak to jest też ogłoszenia urzędowe ono zostało wymalowane w związku z tym znowu technicznie nie jest to nie jest grafit to natomiast ona pokazuje problem, z którym borykały się w zasadzie wszystkie miasta Śródziemnomorza problem brudu i samym samych Pompeje Herkulanum mamy do czynienia z ogromnym nagromadzeniem różnego rodzaju napisów większości prywatnych związanych właśnie z nieczystościami teraz urzędnikiem odpowiedzialnym za porządek w mieście był Wedel w związku z tym on tutaj usiłował zagrozić zresztą zgodnie ze swoimi kompetencjami osobom, które przychodziły, by w miejsce publiczne pozbywać się nieczystości, jakimi karami z tego napisu wynika wyraźnie, że bardzo często było także to właściciele wysyłali swoich niewolników, żeby ci pozbyli się gdzieś też nie czysto ości i w związku z tym bardzo często to niewolnicy podlegali karze natomiast tutaj ta kara no moim zdaniem jest stosunkowo łagodna, bo te raz w tyłek gwar warrantów serii bus to jest ewidentnie raczej straszak i raczej coś co ma na razie takiego niewolnika na śmieszność niż taka poważna kara natomiast całą pewnością problem był poważny teraz na murach pojazd dosyć często znajdujemy napisy serii, że tak powiem Kantor kawy maluchom, czyli tych, które tu się wypróżnić uważaj, bo coś sam może stać, a zatem najprawdopodobniej, mimo że miasto oczywiście miało publiczne toalety problem załatwiania się gdzieś tam przy murach był bardzo poważne z 1 strony z drugiej strony właśnie problem wyrzucania czy wylewania gdzieś tam zawartość nocników i w związku z tym osoby prywatnej urzędnicy musieli jakoś z tym problemem się mierzyć także, kto to jest bez wzrostu zdarza wielu tysięcy napisów jest pani ulubionym chodzi o oczy tak uwielbiam tego Plusa jakoś wyjątkowo bardzo do mnie przemawia natomiast z szalenie się spodobał napis, które zostały znalezione na też tej najnowszej fazie wykopalisk mianowicie zakochani wiodą życie słodkie jak uczy miodowe jak pszczoły wyjątkowo romantyczny wyjątkowo uroczy napisał, że także on się jakoś bardzo spodobał bardzo przemówił do mnie życie słodkie jak pszczoły czy nowo swoją panią o odkrytych niedawno napisał zostawia się czy czy to jest coś wyjątkowego odkrywać nowe napisy, bo przecież tyle lat po odkryciu wydaje się, że tam właśnie wszystko powinniśmy już wiedzieć co jest czego nie ma dnia są również, jako że Pompeje mają zdecydowanie większą powierzchnie niż to co zostało do tej pory odkopane zresztą Herkulanum podobnie tylko większą, że te wykopaliska oczywiście wiele te wykopaliska są po prostu bardzo drogie natomiast Pompeje miały szczęście, że w ostatnich latach zarządza nimi wyjątkowo sprawny dyrektor Massimo Sanna się do tego, że ruszył na ogromną skalę prace remontowe, dzięki którym część tych rzeczy, które już były bardzo złym stanie udało się uratować z drugiej strony właśnie doprowadził do rozpoczęcia czy pan nowych badań nad przyniosą rezultaty, bo tam odkryto po pierwsze, nowe freski w tym przepiękne fresk Lady łabędzie i gladiatorów, ale oprócz tego odkryto też np. mozaiki też fascynujące no właśnie trochę tych napisów naściennych wyborczych i takich typowych graffiti to jedno, które pomaga w datowaniu to jest chyba takie rzeczywiście najbardziej spektakularne odkrycia natomiast jednak to w szkołach też są wydaje się dosyć dosyć cenna, bo pokazują znowu jakiś tam element życia codziennego, który zna jeśli patrzymy tylko na tę wielką literaturę Cycerona itd. umyka nam po prostu, a skoro wspomniała pani o Gladiatora to gladiatorów użycia na jakich zasadach możliwości są 2 to znaczy generalnie rzecz biorąc właściciel na szkoły Gladiator ski, czyli ten la Vista wiadomo było, że zawierał kontrakty z osobami, które urządzał igrzyska to mogli być urzędnicy, którzy urządzali igrzyska publiczne albo osoby prywatne, które chciały np. uczcić igrzyskami pogrzeb najbliższej osoby teraz zawarcie kontraktu było bardzo specyficzne, dlatego że nie było wiadomo górę, którzy gladiatorzy przeżyją, którzy nie w związku z tym zawierano 2 umowę opatrzone warunkiem jeśli Gladiator przeżył i zmuszenie stało czy nie doznał żadnego poważnego uszczerbku na zdrowiu wtedy była to umowa najmu natomiast jeśli mediator zginą albo doznał poważnego uszczerbku na zdrowiu wówczas była to umowa kupna-sprzedaży oczywiście w przypadku najmu lenistwo otrzymywał część natomiast w przypadku umowy kupna-sprzedaży cena za za sprzedanego w ten sposób Gladiatora ta cena była wielokrotnie wyższa niż część w przypadku najmu, czyli to była umowa, która była zawierana post factum nie ante factum, dlatego że umowy zawierano już w momencie wydawania gladiatorów natomiast to były 2 umowy zawarte pod warunkiem czy HR jeśli Gladiator przeżył była to umowa najmu jeśli zginą albo został okaleczony umowa umowa kupna-sprzedaży można zrobić akumulatora wiadomo, jaką umową jest oczywiście to są po prostu 2 umowy zawarte pod warunkiem zawieszającym tak tak to jest wciąż doskonała konstrukcja, a Rzymianie jeśli chodzi o tego typu wybiegi prawnicze byli absolutnymi mistrzami do tej pory możemy się od nich uczyć dlatego prawo rzymskie z taką piękną dyscypliną, a z tego wynika mistrzostwo z tego, że potrafili bezbłędnie prawniczo rozumować naprawdę dobrze przed Rzymianami np. Grecy oni funkcjonowali zupełnie innym prawnym świecie oni potrafili nie wiem kłócić się w sądzie, owszem, świetnie oni mieli swoje prawa natomiast takie typowo prawnicze rozumowanie te bardzo logiczne zasady myślenia prawniczego to jest wynalazek Rzymian i na dodatek wynalazkiem Rzymian są również takie bardzo wyrafinowane konstrukcje prawnicze pozwalające odróżniać od siebie pozornie podobne instytucje, bo np. w języku potocznym pożyczka użyczenie to jest to samo własności posiadania też mało, kto odróżni od siebie natomiast to właśnie rzymscy prawnicy doprowadzili do tego, że są zupełnie różne instytucje mające swą specyfikę i do tej pory ich osiągnięć korzystam fascynująca da polecam tak dobrze właśnie pan Krzyś nie będę opowiadał co jest nie na temat także dzisiaj Szanowni Państwo wybrane graffiti ze ścian Pompeje chińskich mogliśmy przestudiować dzięki uprzejmości pani prof. Anny Tarnacki z katedry prawa rzymskiego wydziału prawa i administracji każdy Uniwersytetu kardynała Stefana Wyszyńskiego informacje już za kilka minut po godzinie jedenastej, a po informacjach wracamy do programu off czarek Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: OFF CZAREK

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW" i słuchaj wygodniej z telefonu!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA