REKLAMA

Nieruchomości kryzysu się nie boją. "Były, są i będą dobrymi aktywami" [podcast partnerski]

Audycja internetowa tokfm.pl
Data emisji:
2020-08-03 06:10
Czas trwania:
22:39 min.
Udostępnij:

Pierwsza fala koronawirusa COVID-19 z mocą tsunami przetoczyła się nad polskim rynkiem nieruchomości. A eksperci są zgodni, że gospodarka dopiero jesienią poważnie odczuje skutki pandemii i czeka nas pogłębiająca się recesja, a nawet kryzys. Czy nieruchomości to nadal bezpieczny port dla potencjalnych inwestorów? Dariusz Pawlukowicz z Vantage Development S.A. przekonuje, że nieruchomości to nadal jeden z najbezpieczniejszych sposobów na inwestowanie pieniędzy. Ocenia, że koronawirus raczej nie odmieni oblicza "deweloperki", choć lokale o większym metrażu czy te z ogródkiem mogą stać się coraz bardziej istotną częścią nowych inwestycji mieszkaniowych. Nawet kosztem usług. Rozwiń »
W sprawie ceny nieruchomości mamy za to dwie wiadomości: złą, bo nie będą spadać, ale też dobrą, bo nie powinny też rosnąć. Ekspert wyjaśnia też to właśnie teraz warto pomyśleć o zmianie czy zakupie nowego "M".

Partnerem podcastu jest Vantage Development Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
do wysłuchania podcastu zaprasza Wenty Development witam serdecznie Jakub Baliński tokfm PL pierwsza fala Korona wirusa z mocą tsunami przetoczyła się nad polskim rynkiem nieruchomości eksperci są zgodni, że gospodarka dopiero jesienią poważnie odczuje skutki pandemii i czeka tak naprawdę pogłębiająca się recesja, a być może nawet kryzys, a na to pytanie, dlaczego odpowiedzi z moimi państwa gościem Dariuszem Pavlović członkiem zarządu firmy będę Development SA dzień Rozwiń » dobry dzień dobry państwu chodzi dobry panu panie Dariuszu czy te inwestycje w nieruchomości nie boją się kryzysu, choć wydaje się, że od lat nieruchomości są aktywem 1 z 1 z lepszych aktywów właśnie na czas na czas kryzysu, owszem, one mogą podlegać krótkoterminowym wahaniom natomiast przypadku inwestorów, którzy myślą jednak w dłuższym okresie czasu i opatrują swoje inwestycje jako średnio długoterminowe nieruchomości zawsze były i pewnie będą dobrym aktywem Invest to w takim razie co warto zainwestować, gdy już powoli wychodzimy z okresu pandemii, a nadal czekamy na Atom drugą falę czy są jakieś konkretne nieruchomości, które warto w tej chwili inwestować od lat mówi się w nieruchomościach ważne są 3 główne cechy tej nieruchomości lokalizacja lokalizacja lokalizacji, a i to jest prawda to widzieliśmy już w czy w latach ubiegłych przy poprzednich różnych kryzysach mniejszych większych, które zdarzały się gospodarce, a że nieruchomości w dobrych lokalizacjach, a zawsze bronił, a wobec tego nawet dzisiaj, kiedy faktycznie mamy taką pewną niepewność na rynku gdzie, gdzie tak jak pan słusznie zauważył no eksperci twierdzą, że dopiero jesienią albo z 1 strony możemy jeszcze spotkać się drugą falą nawrotu wirusa, a jak też skutkami dopiero ekonomicznymi tego co działo się w marcu kwietniu maju, a no to te nieruchomości dobrych lokalizacjach zawsze będą tym co co będzie się broniło co zawsze będzie poszukiwał faktycznie w Polsce jest także ciągle mamy duży brak mieszkań znacznie liczba mieszkań dużo niższa niż faktura, a średnia w Europie, a cały czas Europę gonimy, a ciągle zgodnie z raportami europejskimi mieszkamy w mieszkaniach przeludnionych albo o przeciętnie za mały tak dużo mniejszych niż nasi europejscy, a koledzy na Zachodzie i faktycznie dzięki temu może dzięki temu, ale przez to na ten rynek nieruchomości w Polsce będzie rynkiem który, który będzie się rozwijał jeszcze jeszcze przez najbliższe lata, dopóki nie nie dojdziemy do poziomu takich zgodnych ze europejskimi standardami a, a to powoduje że, że ta dobra lokalizacja będzie zawsze cenna, bo tych lokalizacji oczywiście od dobrą lokalizację coraz trudniej, jaka jest wg pana dobra lokalizacja, a dobra lokalizacja to przede wszystkim komunikacja to jest przede wszystkim komunikacja komunikacja publiczna Ano taki dzień są dzisiaj są trendy takie dziś są oczekiwania ludzi, a że codzienna komunikacja no nie powinna opierać przede wszystkim na samochodzie, ale powinno się opierać na innych publicznie dostępnych środkach, a więc, szukając nieruchomości należałoby patrzeć właśnie pod tym kątem, aby były miały dobre połączenie z głównymi ośrodkami życia w mieście a bo nikt z nas nie wie tak naprawdę, gdzie będzie pracował za kilka lat natomiast wiemy, gdzie środki głównym mieście funkcjonują, a tak naprawdę dobre połączenie z wieloma z nich jest jakby kultowym kluczowym kryterium ja słyszałem, że ze względu na to pandę wie dużo większe zainteresowanie zaczęły się w paradoksalnie cieszyć mieszkania na parterze kiedyś traktowane po macoszemu kiedyś traktowane jako takie gorsze mieszkania, a teraz okazuje się, że mieszkanie na parterze, który ma zamiast balkonu kawałek ogródka to jest jakaś wartość dodana i do tej nieruchomości czy pan zauważył, że takie takie właśnie mieszkania są popularniejsze w ostatnim czasie ze względu właśnie na pandemię na pewno tak na pewno taki tonie nie tyle same mieszkania na parterze tylko tak jak pan zauważył przed chwilą mieszkania, które mają przynajmniej jakiś kawałek ogródka jakąś imitację takiej przestrzeni prywatnej dla właściciela, a faktycznie, kiedy zdarzyło się, że zostaliśmy zmuszeni do pozostania w domach, a no przez kilka tygodni okazało się, że w niektórych wypadkach jest stroną bardzo uciążliwe może nawet niewykonalne, aby z rodziną dziećmi, a spędzać 24 godziny dziennie w zamkniętej przestrzeni małych mieszkań i to spowodowało, że każda przestrzeń, która wychodziła poza mieszkanie dawała taki szansę znalezienia się jakiś taki bardziej przestrzeni otwartej publicznej, a powoduje, że jest dodatkowy atut dzisiaj to sytuacja z marca pokazałam tezie, że mimo, że wielu z nas uważało, że wirusy zarazy i tego typu sytuacje do mamy to są kwestie historii, które zdarzały się nie wiem poprzednie stulecia i że w 2001. wieku takie rzeczy nas nie nie mogą dotknąć, bo jesteśmy wobec państwa takim poziomie okazuje szerzenie okazuje się, że wirus, a nie żaden w swojej istocie skomplikowany, ale potrafi zatrzymać prawie cały świat tak na dzisiaj ludzie już mamy wszyscy wszyscy zresztą mamy w głowach to że, że nie można takiej sytuacji wykluczyć, że coś takiego może się zdarzyć się znowu przyszłości, a na, gdyby się coś takiego zdarzyło to wolelibyśmy mieć jednak trochę więcej tego komfortu niż dziś mniej, a stąd też na pewno cieszą się większym zainteresowaniem mieszkania z ogródkami i w ogóle klienci, którzy poszukują mieszkań nie wiadomo wcale nie nie inwestycyjnych w celach zaspokojenia swoich podstawowych potrzeb mieszkaniowych w UE to patrzą na mieszkania już jednak trochę większe większych metrażach lub większą liczbą pokoi, bo to też, jakby życie pokazało, że w przypadku, kiedy zmieniła się tryb pracy forma pracy z takiej typowo biurowej czy w ogóle w zakładach pracy w wydzielonych w budynkach przestrzeniach, a sporo ludzi pracuje dzisiaj w formie zdalnej no to nagle, kiedy znowu w rodzinie 2 osoby mają pracować zdalnie, a jeszcze muszą się zmieścić 23 pokojach to też zaczyna być logistycznie po prostu utrudnione, a więc część z klientów też poszukuje mieszkań właśnie większe po to, żeby właśnie sobie, ale stworzyć we własnym mieszkaniu coś w rodzaju pracownik gabinetu miejsca, gdzie akcje w razie gdyby mogli chcieli pracować z domu mają taką możliwość takiego jak do tej do tych trendów odchodzą deweloperzy zastanawia mnie teraz czy i taki deweloper bardziej opłaca musi teraz postawić na segmenty postawić na coś w rodzaju czworaków, czyli jakieś niskie niskie budynki zmniejszą ilością mieszkania wraz z dostępem do ogrodu większym metrażem i na na na rzecz budowania bloków takich osiedli zamkniętych takich molochów czy deweloperka w jaki sposób na to reaguje 3 czy tak naprawdę nic nie zmieniło, bo też zauważyłem sam był jak tak to wyglądało, że jeśli chodzi o samą branżę budowlaną i to ona tak tego kryzysu chyba nie do końca odczuła, bo widać było, że inwestycja nie stanęły a, a dalej są budowane, a to w zasadzie kilka pytań spędza pan zadać w tym 1 zdaniu, ale próbuje się po kolei do nich odnieść może najpierw od morza od końca faktycznie budowlanka nie stanę nie stanęła no to, dlatego że tam są pewne procesy technologiczne które, które trudno trudno zatrzymać tak, a ich zatrzymanie takiej budowy i zabezpieczenie jej to są, jakby olbrzymie wyzwanie nie tylko jakby kosztowe ale, ale też takie logistyczne i to nie zawsze możliwe nie na każdym etapie, jakiej takiej budowy takie rzeczy możliwe stąd, owszem, odczuliśmy pewnego spowolnienie czy mniejszą ilość ME pracowników na na budowach natomiast nią budowy szły do przodu, bo technologicznie musiały i zdążyliśmy oczywiście środki ostrożności i bezpieczeństwa natomiast no szczęśliwie na naszych budowach nie nie wykryto żadnego przypadku do tej pory więc, więc nie było takiej sytuacji musielibyśmy je je za, a natomiast co do UE tego jak deweloperzy reagują na zmieniające się oczekiwania popytowe noc, a oczywiście na bierzmy pod uwagę natomiast problem jest taki, że proces przygotowania realizacji inwestycji to proces długoterminowej długookresowe, a to znaczy inwestycję przygotowuje się projektuje przygotowuje mieszkania produkty określa się standard, a potem wykonuje się projektem budowlanym po to, żeby uzyskać decyzje administracyjne no to trwa nawet około 912 miesięcy dopiero potem można zacząć budowę, która znowu czwartą w granicach blisko 1,5 do 2 lat w zależności od tego jaki budynek jest wysoki jak bardzo skomplikowane a, a to, a w efekcie my nie możemy nie jesteśmy w stanie dzisiaj zareagować w sposób taki natychmiastowej rzeczy bardzo dynamiczny na zmieniające się popyt, bo czy preferencje klientów, bo dzisiaj w budynkach, które co w budowie to takiej możliwości techniczne już po prostu nie ma, a w budynkach, które zostały przygotowane uzyskały pozwolenie na budowę to też powodowałoby, że co byłoby to inwestycję zatrzymać opóźnić natomiast oczywiście bierzemy pod uwagę przy planowaniu projektowaniu nowych budynków natomiast realnie na rynku jakąś zmieniający się trochę jak standard oferty pewnie zobaczymy dopiero on najwcześniej za rok, a myślę myślę, że wcześniej żaden z deweloperów nie będzie w stanie przedstawić się do jakieś nowej nowej koncepcji swoich produktów, aczkolwiek spodziewałbym się, że to będzie, jakby nagle teraz osobą, że wszyscy będą budować tylko duże mieszkania albo tak jak pan zauważył jakieś domy szeregówki ja czy tzw. a i czworaki, czyli dom, jakby wielorodzinne, ale nie nie nie w takim rozumieniu bloków i mieszkań, a natomiast do tego czy to jest możliwe czy w ogóle takie takie rzeczy będą działy no myślę, że znowu, jeżeli chodzi o dobrą lokalizację to trudno się spodziewać, żeby tam powstawały budynki właśnie typu dom jednorodzinny regułek czy taki kilku rodzinnych 46, a rodziny budynków, a to, dlatego że tych lokalizacji jak powiedział na początku coraz mniej coraz trudniej no i koszty pozyskania tej nieruchomości są bardzo wysokie, a to znaczyłoby, że w przypadku, gdyby zrealizować tam takich tego typu obiekty to cena mieszkania czy tego domu czy tego udziału w domu musiał być po prostu wysoka i żaden z klientów nie chciałby tego akceptować, a więc myślę, że to budzi raczej tą stronę, że w tych budynkach wielorodzinnych blokach będziemy trochę zmieniać struktura oferty będą właśnie będziemy zwracać uwagę, że może jednak te mieszkania z ogródkiem powinno być więcej tak zamiast niewielkich lokali usługowych parter, które najczęściej się od tej pory realizowały z uwagi na to, że parter nigdy nie był jakimś szczególnym przedmiotem zainteresowania mieszkańców, ale właśnie żeby, żeby dzielić te budynki taki sposób, żeby zmieściły się usługi, bo są potrzebne klientom, a tam miejsca zamieszkania, ale też część tej parterowe powierzchnię zagospodarować mieszkania właśnie jakoś tam, a kawałkiem swojego terenu, ale i też będzie się zmieniała struktura oferty w kontekście wielkości mieszkań czy też ilości pokoi, ale myślę, że to jest raczej proces nie będzie to nie będzie także to się z dnia na dzień zmieni natomiast pomału gdzieś ten będzie zwiększał udział tych mieszkań większych, jeżeli takie zainteresowanie klientów będzie nadal rosło Noto to co może postępować, a jak kryzys wpływa na ceny tych nowych nieruchomości czy je dla deweloperów to jest jakaś jakiś sygnał, żeby ceny obniżać czy i te ceny są na tyle odporne na to co się dzieje w świecie, że nadal są takie same czy ewentualnie rosną cena mieszkania jest oczywiście wypadkową wielu różnych czynników, a z 1 strony mamy właśnie wysokie koszty nabycia gruntów w tych dobrych lokalizacjach, ale z drugiej strony mamy rosnące przez ostatnich 23 lata koszty budowy to bardzo dynamicznie 3 no mamy też oczywiście duże zainteresowanie klientów wysoki popyt, który też powoduje, że ciężko jest podejmować decyzje obniżaniem cen kiedy, kiedy tak naprawdę widać tych produktów na rynku na rynku ciągle braku, więc można, by powiedzieć, że ceny mieszkań są odporne, aczkolwiek odporne są właśnie z kilku powodów, dlatego że z 1 są deweloperzy mają wysokie koszty którymi muszą się zmierzyć który, a no dzisiaj nic nie zmienia, bo koledzy z zakontraktowanych koszty budowy są takie, jakie były i my musimy z tych kontraktów wywiązać uregulować płatności wobec wykonawców grunty kupiliśmy na takim rynku, jaki był, czyli drogie i to co widzimy dzisiaj mamy sporo kupujemy gruntów obecnie widać te grunty nie tanieją nie ma potrzeby, ale tendencja niechęci wśród właścicieli gruntu żeby, żeby momencie czy chętnie realizować transakcje po niższych cenach no i 3, a to jest także faktycznie na okres drugiej połowy marca kwietnia czy początku maja to zainteresowanie klientów było mocno ograniczyło w porównaniu do do poprzednich lat natomiast noszenie ograniczyło nie, dlatego że klienci nagle przestanie potrzebować tych mieszkań, ale dlatego, że to nie był okres, w którym myślało się właśnie zmiana mieszkania gdyśmy dużych inwestycjach właśnie wniosek o dzisiaj widzimy po tym, kiedy sytuacja troszkę się zaczęła stabilizować daleko nam jeszcze oczywiście do do, bo do komfortu takiego mam powiedzieć, że z EOG kryzys został zażegnany natomiast sytuacja zaczęła się stabilizować i faktycznie widać zainteresowanie klientów wraca i tych chętnych jest sporo widać też po wynikach sprzedaży kolegów z branży opublikowanych spółek były giełdowych tropu opublikowały rezultaty sprzedaży drugiego kwartału, a że tylko sporadycznych przypadkach te różnice te spadki sprzed i ilości sprzedanych mieszkań były duże, a są przypadki takie, w których koledzy sprzedali tych mieszkań więcej niż w ubiegłym roku, a to znaczyłoby, że no jest to produkt jest rynek w jaki sposób odporny, a no i tutaj jak nie spodziewałbym się żeby, żeby te ceny miały miały spadać właśnie z tego z tych kilku powodów, które przedstawiłem natomiast to, czego się spodziewamy to jeszcze pewnie, gdybyśmy rozmawiali z pół roku temu to zakładaliśmy, że ceny będą rosnąć nadal natomiast wydaje się, że jednak tego uda nam uniknąć tak to znaczy, że udało się uniknąć dalszego wzrostu cen, a natomiast myślę że, że nie spodziewałbym się jakieś istotnych spadków oczywiście mogło się na rynku zdarzyć jakieś pojedyncze oferty atrakcyjnych cenach bardzo, a gdyśmy każdy z przedsiębiorców ma własną sytuację ekonomiczną określoną i mogą być takie przypadki, gdzie właśnie z uwagi na to specyficzną sytuację danego podmiotu, ale będzie konieczne obniżanie cen po to, żeby zwiększyć tempo sprzedaży, ale z uwagi na pewne zobowiązania które, które są istnieją natomiast myślę, że jeżeli mówimy o całym rynku to nie spodziewałbym się tutaj jakichś istotnych zmian kilka jednak mimo wszystko dobra informacja chyba dla klientów, że jakiś, bo ceny na początku roku zaczęły znów galopować, a teraz mówi pan, że mamy wywłaszczenie taktycznych tych cen tak tak to co mamy mamy wywłaszczenie, jeżeli mówimy o szerokim rynku wydaje się, że do jakiegoś istotnego wzrostu, bo nie należy oczekiwać taki myślę myślę, że w najbliższych kwartałach to raczej raczej będzie to stabilizacja cen z mówi z przypadkami takimi, gdzie mogą się pojawić jakieś obniżki, aczkolwiek to jak będzie wyglądał rynek nieruchomości i jak będą się kształtowały ceny zależeć będzie od tego jak z jakimi skutkami tego kryzysu wirusowego będziemy musieli zmierzyć tak od tego zaczęliśmy naszą rozmowę, a do skutki pewnie w dużej części będą odczuwalne dopiero w drugiej połowie roku, aczkolwiek po opublikowanych już danych GUS-u widać, że generalnie są dużo lepsze niż spodziewali się nawet optymiści mówimy o poziomie bezrobocia mówimy i o produkcji przemysłowej, a że jednak te spadki czy te korekty nie są tak duże jakiś jakich się jeszcze niedawno większość ekonomistów spodziewała się też takich się ostatnimi czasy nawet kilka razy miałem okazję zapoznać z takimi, a wynikami badań przedsiębiorców odnośnie właśnie chęci zatrudniania zwalniania ludzi i ile w kwietniu czy pod koniec kwietnia początek maja sporo spora grupa respondentów badań, ale deklarowała że, że tak przewiduje redukcję zatrudnienia i zwolnienia czy redukcję wynagrodzeń, a tak dzisiaj, a no to się zaczyna, jakby trochę zmieniać i widać, że grupa przedsiębiorców, którzy dalej rozważają jakieś negatywne scenariusze jest znacznie mniejsza natomiast pojawia się sporo takich, którzy są znacznie większymi optymistami mówią nawet o zatrudnianiu nowych pracowników, a ich rozwoju działalności, a nie ani ani jej, jakby ogranicza dzisiaj można powiedzieć jeszcze nadal każdy scenariusz jest prawdopodobny może możemy się okazać, że jesienią, że będzie jakaś duża zapaść, ale równie dobrze może się okazać że, że gospodarka utrzyma się na dobrym poziomie, a nawet, jakimi się potencjalnym nowym niewielkim wzrostem, a i tak naprawdę wydaje się ciągle, że wszystkie scenariusze są możliwe, a natomiast jednak ten taki najbardziej pesymistyczny no i coraz mniej prawdopodobne, a to w takim razie, jeżeli i ktoś w tej chwili nosi się z zamiarem kupna mieszkania patrz do końca się z panem zgodzę w tej kwestii, że ich zapas kupując mieszkanie za te swoje potrzeby zabezpieczamy, bo mam wrażenie, że dla każdego kupno nawet 1 mieszkania to jednak spora inwestycja też tak jest zmyśleniem na przyszłości natomiast właśnie, jeżeli ktoś znosi się z zamiarem kupna mieszkania teraz ma jakieś pieniądze czy chce wziąć kredyt to czy powinien to zrobić wg pana fakt czy czy lepiej poczekać zobaczyć jak jak ten jak ta druga połowa roku będzie wyglądać czy ten moment to jest ten moment, który warto zrobić to wydaje mi się, że jeszcze to oczywiście zawsze zależy od indywidualnej sytuacji potencjalnego nabywcy, a tutaj trzeba decyzję podejmować rozsądnie i wziąć pod uwagę wszelkie możliwe możliwe, że scenariusze, jeżeli jednak tak od strony, jakby potencjalnego klienta uważa, że jego sytuacja ekonomiczna nie pogorszy się w najbliższym czasie i czuje się komfortowo bezpiecznie to tak uważam to jest dobry moment żeby, żeby zastanowić nad wyborem mieszkania, a ponieważ jeszcze jesteśmy w takim czasie, kiedy zainteresowanie na rynek wraca, ale ono nie wraca to nie jest jakiś nie wraca takich dzieci w tempie i po prostu dzisiaj jest na rynku trochę wyższa oferta im jest z czego wybrać natomiast wydaje mi się, że za kilka miesięcy kwartałów będzie tego oferta będzie mniejsza jednak deweloperzy, obawiając się właśnie takiego trochę spowolnienia, a będą ograniczać ofertę i będą wprowadzać ostrożnie IT zmieni nowe projekty, tym bardziej zapowiedziano kupowanie ich dzisiaj gruntu z nową wcale nie znaczy, że są tańsze i trzeba wydawać naprawdę duże pieniądze grunty część deweloperów może mieć się ograniczone możliwości zakupu nowych projektów z uwagi na to, że muszą obsługiwać swoje zadłużenie obligacje, a które też dzisiaj na rynku jest prawie trudno przedłużać albo pozyskiwać nowe finansowanie na ten na ten cel najwięcej no z tych powodów wydaje się, że oferta będzie się raczej kurczyć i po prostu będzie mniej produktu na rynku im mniej ja mniejszy wybór dla klienta a, a co za tym idzie o to to wiadomo mniejszy komfort i możliwość doboru takiego lokalu, jaki właśnie będzie spełniał wszystkie potrzeby kryteria także jeszcze raz podsumowując, jeżeli klient uważa, że jego sytuacja ekonomiczna jest stabilna i czuje się z tym komfortowo wydaje mi się, że to jest dobry moment, żeby rozejrzeć na rynku i poszukać produktu takiego właśnie, który będzie pasował tym optymistycznym akcentem możemy zakończyć naszą rozmowę i jednak doradzić wszystkim, że to jest dobry moment, ale oczywiście wszystko również głową i analizujemy swoją sytuację moim państwa gościem był pan Dariusz Pawlakowi członek zarządu firmy Verity Development SA dziękuję bardzo, jak Paliński tokfm PL do usłyszenia Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: AUDYCJA INTERNETOWA TOKFM.PL

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW" i słuchaj wygodniej z telefonu! A w promocji Black Friday obowiązuje prawdziwe 50% zniżki!

KUP TERAZ 50% taniej

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA