REKLAMA

Czy zamach zorganizowały Iran, Syria i Hezbollah? Jest orzeczenie w sprawie zabójstwa byłego premiera Libanu

Światopodgląd
Data emisji:
2020-08-18 16:20
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
13:55 min.
Udostępnij:

Po 15 latach od zabójstwa Haririego zapadł wyrok. Jaki? Jakiego będą jego konsekwencje? Odpowiada dr Łukasz Fyderek z Instytutu Bliskiego i Dalekiego Wschodu Uniwersytetu Jagiellońskiego.

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
świat podgląd Agnieszka Lichnerowicz czy państwa gościem jest teraz dr Łukasz Fyderek z Instytutu bliskiego i dalekiego Wschodu na Uniwersytecie Jagiellońskim dzień dobry dzień dobry będziemy w będziemy teraz rozmawiać o Libanie jak państwo wiecie kraj jest bardzo państwo społeczeństwo bardzo trudnej sytuacji nie tylko, dlatego że doszło tam do tego dramatycznego wybuchu, ale kryzys trwał już od wielu wielu miesięcy społeczno-polityczny niechęć do władzy na pytanie jak Rozwiń » też jak na tę sytuację wpłynie jak bardzo może ją podgrzać dzisiejsze orzeczenie specjalnego Trybunału do spraw Libanu, który oczywiście mówię oczywiście do Trybunału tam często są pracuje w Holandii ten Trybunał ONZ to ski rozpatrywał sprawę odpowiedzialności za zabójstwo, bo kiedyś premiera Rafika Haririego to jednak chyba najważniejszych postaci dla dwudziestowiecznej historii tak nie należy nawet mówić o tym, regionie każda dla społeczeństwa libańskiego proces trwał 15 lat jak szacują złośliwi kosztował miliard dolarów no i dymu, gdybym tam też wskazać, dlaczego jest tak ważne no i co z tego orzeczenia wynika jest to proces pracy precedensowy, ponieważ nigdy wcześniej nigdy później nie powoła do Międzynarodowego Trybunału do tego, żeby cząstkowe zabójstwo wszystkie inne przypadki, w których powoływano tego rodzaju specjalne trybunały jak w przypadku Rwandy czy Bośni Hercegowiny dotyczyły spraw ludobójstwo, więc sam fakt, że zdecydowano się nataki krok jest czymś zupełnie nietypowym, jeżeli chodzi o stosunki międzynarodowe i jakby prawo międzynarodowe, więc to jest pierwsza kwestia, dlaczego powołano też oczywiście długa historia, ale nie Wąs niemała w tym rola tego, że nikt nie spodziewał się, że w Libanie samym Libanie uda się znaleźć też uda się przeprowadzić taki proces bezstronnie biorąc pod uwagę to potężną wielo nawet nieletnią tylko wielowiekową polaryzacji społeczeństwa rozdział jego na poszczególne grupy wyznaniowe Trybunał wyrok tego Trybunału i jest można powiedzieć dla wielu zaskoczeniem w takim sensie, że spodziewano się, że Trybunał raczej będzie wskazywał na torze czy też jego orzeczenie będzie wskazywało na znaczną rolę Hezbollah tak się nie stało wreszcie powiedzmy może wprowadźmy właśnie, o co chodzi z tym Hezbollah został premier no zamachu zginął został zabity w 2005 roku on był przedstawicielem tej sunnicki jej części społeczeństwa i powszechnie uważano, że za jego był prozachodni i powszechnie uważano, że za jego powszechnie wielu uważało, że za jego zabójstwem stoi właśnie szyicki Hezbollah i Iran, który z kolei stoi za Hezbollah, czyli w uproszczeniu iloraz Syria oraz Syria dokładnie, czyli że Iran Syrię Hezbollah zabijają polityka, który miał duży wpływ na kraj mógł go zmienić w kierunku zachodnim trochę grosza właściwie charakterystyka jest poprawne pod 1 wszakże jedno bym uściślił, że raczej chodziło tu o kierunek pro saudyjski bank zachodni, a więc wyobraźmy sobie sytuację też przybliżymy słuchaczom sytuację Libanu w tym nic z tego okresu, kiedy wybucha gigantyczna bomba na bulwarze, by ludzkim, zabijając byłego w tym momencie premiera Rafika Haririego i 20 kilku ludzi z jego otoczenia 14lutego 2005. roku Liban jest wtedy 14 lat po zakończeniu wojny domowej wojny domowej, która trwała lat 15 i doprowadziła do kompletnego zniszczenia tego kraju kraj jest w właściwie w dużym stopniu kontrolowany przez Syrię przez fakt, że Syria ma tam stacjonują tam swoje wojska ma taką ograniczoną powiedzielibyśmy suwerenność za Syrią to oczywiście Iran Iran ma jeszcze jedno istotne narzędzie w Libanie to jest Hezbollah partię polityczną ugrupowanie terrorystyczne, ale także armie właśnie równoległą armii, która kontroluje w szczególności w południe Libanu, ale jest organizacją dobroczynną koncernem medialnym, a także organizację przestępczą w urządzenia, ale państwa, które słabo funkcjonuje wypełnia rolę państwa oraz cały szereg innych ról, których państwo zwyczajnie wypełniają takich jak chociażby właśnie przemyt czy uprawa narkotyków zazwyczaj tym się państwa nie zajmują, więc ty Hezbollah był jest fenomenem wyjątkowym trudno go porównać do jakiegokolwiek innego Hamas nie ma jednak nie Hamas jest struktura, która jest strukturą szczególnie w strefie Gazy kwas państwową Hezbollah jest strukturą paralelne wobec państwa, ale nie choćby te politologicznych rozważania powiedzmy powiedzmy jak wygląda równowaga sił w Libanie wtedy właśnie dwutysięcznych wczesnych latach dwutysięcznych Otóż Hariri, który jest zwornikiem tego układu władzy jest wyjątkowy, dlatego że potrafi rozmawiać zarówno z Syryjczykami Irańczykami, ale ma możnych możnych promotorów z Arabii Saudyjskiej w stanie ściągnąć kapitał saudyjski, które kluczowy do odbudowy Bejrutu na odbudowę zrujnowanego całego Libanu, ale przede wszystkim Bejrutu na tym korzystają wszyscy korzysta też Syria w mniejszym stopniu Iran, ale Rafik Hariri jest tak potężny chociażby był w stanie ufundować pałac prezydencki, który po dzień dzisiejszy mieszka Baszar al-Asad w Damaszku jest on premierem jest też wielkim przedsiębiorcą, który nie nie rekonstruuje Libanu pro publico Bono, ale przy okazji wzbogaca się i robi wielką fortunę zbije wielką fortunę, ale jesteś świetnym dyplomatą, który też ma znakomite stosunki z państwem europejskim w szczególności z Francji natomiast wraz z zaostrzeniem się tej rywalizacji Saudyjską irańskiej znowu w pewnym uproszczeniu powiedzmy pole manewru dla Rafika Haririego się zmniejsza on w momencie rezygnuje z premierowania w momencie, w którym opowiada się za tym, żeby zgodnie z rezolucją rady bezpieczeństwa ONZ nr 1559 wojska syryjskich z Libanu wycofały no to jest odebranych Syrii i przed ich i Damaszku w Teheranie jako akt wypowiedzenia wojny 2lutego on właśnie o wypowiada się przed mówi Syryjczycy powinni wyjść, a 14lutego ginie podczas gry czy wychodzą, po czym Syryjczycy wychodzą, choć należało udzielanie po jego śmierci było tak ogromne, że nie mogli zostać odbywa się wtedy cedrowa rewolucję pierwsza kolorowa rewolucja w świecie na bliskim Wschodzie w świecie arabskim i wtedy rzeczywiście bezkrwawo wojska syryjskie wojska no właściwie okupacyjne, które stacjonowały w Krynkach osiemdziesiątego piątego roku są zmuszone do wyjścia jest to porażka Baszara al-Asada czy to jest porażka Iranu no właśnie niekoniecznie, bo Syria traci autonomiczną rolę w w Libanie, ale Hezbollah się w mato to tak na koniec, jakie to ma znaczenie dziś to znaczy orzeczenia, a powiedzmy, że Trybunał mniej więcej powiedział to, że Syria Iran mogły mieć motyw to wydaje się jak rozmiar prawdopodobne, ale nie ma dowodów na to, że stoją za tym zabójstwa co ogłoszenie dziś w tym społeczeństwie, które Polski przekracza też podziały na szyitów sunnitów czy sześcian, by tak wkurzony na całą klasę polityczną tak bardzo nas sytuacja ekonomiczna społeczna jest trudna, jakie to czy ma jeszcze call jakiekolwiek znaczenie to to orzeczenie, które tak, w którego tak wyczekiwaną wydaje się, że nie ja nie sądzę to znaczy wszyscy wiedzą w Libanie, że prawdopodobnie za ten stał Hezbollah prawda, bo co do tego oto to jest to ugrupowanie, które zyskały najwięcej po tym, morderstwie z tym no specyfika sposób przeprowadzenia też wskazują na to ugrupowanie też zdolności logistyczne tylko właściwie Hezbollah ich ze wsparciem prawdopodobnie służb syryjskich mogły coś takiego zrobić, więc nie to nie przekona nikogo za bardzo nas bez chciałbym zwrócić uwagę na to jak w rzecz, że do każdego procesu należy przeprowadzić śledztwo w warunkach libańskich było nadzwyczaj utrudnione przesłuchania świadków wszystkie te rzeczy, które działy się w Hadze stosowały pewną logikę powiedzielibyśmy zachodnioeuropejską, która nie w pełni pasuje do do warunków libańskich co mam namyśli mam namyśli to, że świadkowie bądź ludzie, którzy prowadzili dochodzenie sami i po stronie libańskiej oni ginęli jeszcze wtedy taką miało to świadectwo w dziwnych okolicznościach chociażby 1 z głównych oficerów libańskich sił bezpieczeństwa, który właściwie jednoosobowo wykrył wskazał też związki, badając połączenia telefoniczne własnej został w momencie, kiedy zaczął publikować został zastrzelony w 2000 ósmy roku dotyczy te morderstwa polityczne siły zarówno tych, którzy poszukiwali prawdy jak polityków ludzi bliskich Hariri chociażby Mohameda siad tych byłego ministra, który w, którego zabiła bomba zresztą znałem tego człowieka osobiście jak niebo musimy kończyć to jest koniec jakiegoś ważnego rozdziału w historii tego niesamowitego też targanego różnymi sprzecznymi interesami czy potrzebami kraju protesty trwają, więc będziemy też dla państwa relacjonować dziś bardzo dziękuję dr Łukasz Fyderek Instytut bliskiego i dalekiego Wschodu na Uniwersytecie Jagiellońskim komentował dla państwa orzeczenie Trybunału w Hadze specjalnego do spraw Libanu w sprawie zabójstwa byłego premiera Rafika Haririego czekano na to 15 lat no właśnie jak bardzo czekamy na dymisję ministra zdrowia Łukasza Szumowskiego, który ogłosił ją jakąś godzinę czy 1,5 godziny temu Roch Kowalski jest to mój redakcyjny kolega tutaj studio ruchu tak krótko co wiem o tej dymisji wiemy na pewno żona się odbywa dosłownie na kilka tygodni przed zapowiadaną rekonstrukcją rządu, które zresztą mówił też minister Zbigniew Ziobro wiemy, że następuje zaraz po dymisji wiceministra Janusza cieszyńskiego działalność obu ministrów ministra Szumowskiego ministra cieszyńskiego jest ze sobą pewien sposób sprzężone to znaczy obaj odpowiadali w resorcie m.in. za te przetargi dotyczące maseczek respiratorów, które wywoływały tak wiele kontrowersji wśród opinii publicznej wg niektórych były po prostu przestępstwem czy też kolesiostwa w zależności od tego jak ten przypadek nazwiemy ta dymisja ministra Szumowskiego jest o tyle zaskakująca, że jeszcze do niedawna premier Mateusz Morawiecki mówił, że minister Szumowski cieszy się pełnym wsparciem szefa rządu oraz całego gabinetu i że premier nie wyobraża sobie zakończenia współpracy z ministrem Szumowski pytanie tutaj kluczowe jest takie czy Prawo i Sprawiedliwość więcej niż my odnośnie działań w resorcie ministra Szumowskiego oraz Pileckiego, o czym nie wiemy co może zaszkodzić tak, że być może w dłuższej perspektywie ta waga zarzutów byłaby znacznie cięższa niż nam się teraz wydaje, więc ta dymisja czy też odejście ministra Szumowskiego może być jakimś ruchem wyprzedzającym czy też ubiegający się pytanie też o to kto zastąpi ministra Szumowskiego szczególnie w tym o gorącym okresie epidemii w tym, którzy czeka nas jesienią druga fala zachorowań prawdopodobnie plus znowu sprzężenie tego osy zachorowaniami grypa podobnymi no to jest duże wyzwanie, które stoi przed ministrem też w kontekście chociażby nieuniknionej koniecznej potrzebnej epidemii cyfryzacji służby zdrowia ochrony zdrowia, która nie do końca działa może tak jak minister Szumowski chciałby albo wyobraża sobie, że działa Roch Kowalski z gospodarzem wywiadu politycznego po siedemnastej wicemarszałek Gabriela Morawska Stanecka z lewicy potem Marcin przydać podsekretarz stanu w Ministerstwo Spraw Zagranicznych Dariusz Joński poseł koalicji Obywatelskiej Grzegorz Osiecki dziennik Gazeta prawna różnym, że więcej spróbujecie spróbujemy nastrojowe zaraz się przeanalizować, skąd ta dymisja się wzięła, lecz następuje w środku wakacji na początku wakacji parlamentarnych przed nowym sezonem politycznym, a jeszcze od razu państwu opowiem o osiemnastej 40 będziemy pytać o to jak stało się jak to się stało, że na stole operacyjnym znalazła się osoba nienadające się do przeszczepu, która nigdy nie była nawet na krajowej liście oczekujących na przeszczep gościem Mikołaja Lizuta popołudniu Radia TOK FM będzie autorka śledztwa w tej sprawie śledztwo tygodnika polityka, więc dziennikarka Agnieszka Sowa ten tekst w polityce będziecie państwo mogli oczywiście przeczytać tego co sami wstrząsające powiedzmy, że dziś osiemnastej 40 więcej na ten temat państwo wiecie tyle już to koniec świata podglądu, które wydawała Martyna Osiecka realizował Adam Szurek informacje potem jeszcze więcej sportu po siedemnastej rokować zapraszam Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: ŚWIATOPODGLĄD

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW" i słuchaj wygodniej z telefonu!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA