REKLAMA

Dziedzictwo prof. Marii Janion

Popołudnie Radia TOK FM
Data emisji:
2020-08-24 13:40
Prowadzący:
Czas trwania:
13:48 min.
Udostępnij:

Prof. Marię Janion wspominają: Rozwiń »

dr Katarzyna Nadana-Sokołowska z Instytutu Badań Literackich PAN, studentka prof. Janion
oraz prof. Andrzej Franaszek - krytyk literacki. Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Agnieszka Lichnerowicz po południu kolejne pożegnanie w ostatnich dniach opuściło nas wiele ważnych i wpływowych w sensie kształtowania nas ludzi naszego społeczeństwa osób prof. Andrzej Walicki Józefa Hennelowa i Maria Janion i teraz właśnie prof. Marię Janion chciałabym byśmy wspomnieli dlatego też połączyliśmy się przez Skypea z Katarzyną nadaną Sokołowską Instytutu badań literackich Polskiej Akademii Nauk dzień dobre imię dobra i Andrzeja Franaszka krytykiem Rozwiń » literackim ryta redaktorem działu kultury w tygodniku powszechnym dzień dobry dzień spychał winę wycenić dobre państwo dla porządku powiem że, owszem, przez lata pracowała w tygodniku posiadający przecież dzięki temu poznałem zresztą prof. Maria Janion, ale teraz czas jest sposób pracownik naukowy Uniwersytetu pedagogicznego w Krakowie bardzo dziękuję przepraszam za ten błąd panie profesorze nie wiem pewnie wymieniać, by długo była wybitną humanistką historyjką literatury wykładowczynią nauczycielką to wszystko, gdy rząd ma nawet wybitny to chyba nie oddaje wpływu, jaki miała na ludzi na badania kultury, a więc na nas wszystkich była autorką gorączki romantycznej to chyba tak najbardziej konieczne i konieczna z tych jej wielu wielu książek pozwolę sobie zwrócić do pani Katarzyny nadany Sokołowski co pani przede wszystkim podkreślił, aby w tym miej dziedzictwo czy, jeżeli chodzi o dziedzictwie badaczki czy jako nauczycielki obywatelki dajmy się trzeba podkreślić, że pani prof. Janusz jest taką osobą, która nigdy sąd nie odejdzie, która po prostu jest nas i zawsze nas będzie myślę, że jej prawdziwe dziedzictwo to nie jest tylko tych około 20 książek kraje, które publikowała a, ale po prostu wpływ na swoich uczniów tak i to na kilka pokoleń swoich uczniów one po prostu jasna są na sztukę ukształtowała kilka pokoleń badaczy literatury humanistów artystów dziennikarzy, a myślę, że tego po prostu nie jesteśmy w stanie do końca pojęcia to jest tak 1 z takim wielki dochód naszej kultury, która po prostu kultura kształtuje, która zawsze z nami będzie ich myśli będą drzewa i po prostu będzie wyznaczała pewien od tej kulturze bardzo istotne, chociaż obecnie spychane na marki nas to jak mogą jeszcze powiedzieć tym nurcie dla tych, którzy może mniej znają wyniki prac myślę, że to jest taki nurt właśnie mówi pani książce gorączka romantyczna czy 11 z pierwszych bardzo nas wszystkich ważnych myślę, że on jest taką wielką krew czynią, a naszego w Polsce naszego romantyzmu wydaje się szersza wszyscy znamy Polski romantyzm, że nas ukształtował, że uczyliśmy się go w szkole i często byliśmy nim bardzo znudzeni żołnierz jakimś takim też dzisiaj dominujące sposoby myślenia o narodzie o misji narodu wspólnocie narodowej tymczasem wszystko to trudno prof. Maria Janion to jako uczyła nas rozumieć romantyzm była pod prąd temu głównemu nurtowi rozumienia romantyzmu ana odkrywa dla nas romantyzm indywidualistyczny romantyzm buntu wobec ustalonych hierarchii ustalonych wartości, a romantyzm, który po prostu nie w takim takie ma w pełnym zaufania i uważne wsłuchiwanie się głos na samych naszych uczuć naszych najintymniejszych myśli i po prostu pozwoleniem, aby ten głos wybrzmiał, jakby na tym głosie budować nasze rozumienie wspólnoty nasze rozumienie wartości często pod prąd tym wartościom zastanym i wspólnocie, do której należy na mocy urodzenia tak, bo to było jasno opozycji do do tego do interpretacji martyrologiczne tak, by to ujęła ona bardzo ostrych słowach o nim mówiła tak bym czy to właściwie na myśli gorączkowo takim pozwolę sobie tak osobiste z Włókniarzem wszystko, kiedy przechodziliśmy większość z nas, która stała się uczniami prof. Janion przychodziła do niej w takim krytycznym jako po prostu wchodzenia w tym najważniejszej najbardziej obiecujący okres młodości stawiania pierwszych kroków samodzielnym życiu i właściwy termin ten wątek polityczny to jest właściwie taka kategoria blisko młodzieży prawda także tej młodzieży osiemnastoletni dwudziestoletni, która przychodzi na studia szuka swojej życiowej drogi i myślę, że pani profesor po prostu nas nauczyła potraktowania tego, bo poważnie i jakby z 1 strony buntu, a z drugiej strony odpowiedzialności za nasze życie i za społeczeństwo, do którego należy tak to jest coś takiego, czego no to tkwi w każdym z nas niczego nigdy nie zapomnimy co nas kształtuje wyznacza nasze życiowe trajektoria naszym gościem też cały czas jest Andrzej Franaszek nie wiem co pan by zaznaczył w tej chwili tak próbując, choć trochę podkreślić zaznaczyć tego jej dziedzictwa znaczenia powiedział na początek właśnie nie da się czekając Marii Janion sformować pisze sąd się, choć trochę ABO odrobinę, ponieważ jej obecność obecnością gigantyczną przemożną mam nadzieję że, aby rzeczywiście będzie będzie istniała przede wszystkim, dlatego że Maria Janion umiała czytać literaturę w tym głównie oczywiście literaturę romantyczną, ale nie tylko pochodzi przecież pamiętnik powstania Warszawskiego Mirona Białoszewskiego taki sposób, który nie zamykał tego odczytania w kręgu takiej czysto akademickiej dyskusji w czasopiśmie specjalistycznym np. prawda, ale który trafiał seria debat publicznych inaczej współczesności, jeżeli powtarza się tutaj słowo romantyzm to oczywiście jedno ze znanych bardziej znanych też hipotez prof. Marii Janion było hipoteza o zmierzchu paradygmatu romantycznego to one śledziły również dwudziestym wieku przypominała, że to myślenie właśnie myślenie romantyczne pojawia się w związku z osobą Józefa Piłsudskiego w uzyskaniu niepodległości potem powraca przy okazji powstania Warszawskiego jeszcze teraz w związku z Solidarnością następnie stanem wojennym i na początku lat dziewięćdziesiątych, kiedy odzyskaliśmy wolność, ale także zmienia nam się zupełnie się system wartości przede Maria Janion mówiła, że być może ten paradygmat ten sposób myślenia hierarchię wartości odchodzi już przeszłość na naszych oczach wydaje się teraz po latach, że tak się nie stało, że pewne elementy bardziej zresztą upiorne dręczące nas dzisiaj tego myślenia ukształtowanego w czasie zaborów po utracie niepodległości powróciły do nas imają się bardzo dobrze w tym dyskursie społecznym zachowania społeczne naszej ksenofobii nacjonalizmie, który się tak dobrze teraz ma, a chodzi o to, że właśnie Maria nie tylko badaczką np. literatury romantycznej oczywiście mogą być tak bardzo wiele, ale kimś, kto mówi także naszej współczesności o duszach dziś żyjących Polaków poprzez różne tematy nie tylko poprzez temat romantyzmu, bo przecież 1 z jej ciekawszych książek ostatnich lat tych ostatnich lat twórczej aktywności było nas niesamowita słowiańszczyzna będzie stawiała tezę, że być może zostali myślę o szczenię porwanie, jakby z rodziny ludów słowiańskich Wschodu przyciągnięcie, ale nie do końca przez kulturę Zachodu mówiła o kobietach w duchu inności mówiła o polskim antysemityzmie za każdym razem z Turka głęboko zakotwiczone jej olbrzymiej wiedzy historycznej teraz czy po prostu historycznej były również studiami, które opisywały naszą współczesność nasze dzisiaj nas prześladujące upiory i to mi się wydaje być takim niezwykłym darem Marii Janion ona była wybitnym naukowcem wybitnym pedagogiem właśnie osobą współprowadzącą kształtującą jako swoich studentów doktorantów przyszłych doktorów, ale właśnie też kimś, kto potrafił bardzo przenikliwy sposób rozpoznawać nas Polaków współczesnych pani profesor prowadzi chyba legendarne już seminaria najpierw na Uniwersytecie warszawskim potem w gdańskim potem tutaj w stolicy również w Instytucie badań literackich Polskiej Akademii Nauk jak byłam studentką pani profesor skrywający zupełnie innego, ale to znam od innych studentów te anegdoty czy chęć sprawdzenia na własne oczy zobaczenia tego słynnego mieszkania które, choć krążyły legendy na temat tego ile tam było książek, ale zwrócę się jeszcze do pani Katarzyny nadany Sokołowski poddają się, że warto zaznaczyć też nie jak i jak to jest też dla pani ważne, bo ona była ważna dla kobiet dla dla też feministek, które czuły, że mają w niej no jest od tak takie wsparcie tak to określiła wydaje mi się wsparcie to mało powiedziane ona 1 z tych osób jeśli jedno z najważniejszych osób, które właściwie stworzyła ten współczesny feminizm po osiemdziesiątym dziewiątym właśnie feminizm w nowym demokratycznym pluralistycznym polskim społeczeństwie, którym marzyła i na naszych seminariach właściwie zaczęliśmy przestawiać krytykę feministyczną jeszcze w latach dziewięćdziesiątych z naszego seminarium człowiek ma dzisiejszy działaczek feministycznych ten wybitny cela artystek też wykładowczyń oczywiście doktoranta pani profesor na kontynuowane co działo takie jak w Instytucie badań literackich mam przyjemność należeć do takiego bardzo prężnego zespołu naukowego, które się nazywa archiwum kobiet, przy którym zresztą istnieje już archiwum Marii Janion, bo ona właśnie w tym mieszkaniu, w którym mityczny mieszkaniu, które nie dało się żyć, ponieważ było całkiem zastawione książkami przetrzymywała też setki kaczek ze swoimi notatkami z wycinkami gazet z materiami mamy ikonograficzne i Mateczki osiągnie już parę lat temu od niej ani otrzymały cmentarza nasi znajdują w Instytucie badań literackich prowadzimy i innych inwentaryzacja właściwie na Siarkę kontynuuje ten na ten nurt badań profesor właśnie nad obrazem kobiecości w kulturze polskiej nad operacyjnymi wzorcami kulturowymi, które właśnie kobietom demokracji w ogóle kobietom nie sprzyjają także w dzisiejszej demokracji jeszcze wciąż, jakby na źle wpływają na status tak prowadzimy nadal badania także na właśnie nad dorobkiem intelektualnym kobiet nad kulturą kobiet inwestują w tej uczelni ani na koniec już to Andrzeja Franaszka, a co coby pan polecił teraz po co sięgnąć dla tych, którzy mniej czytali mniej wiedzą mniej znają jeśli zdąży to powiem jeszcze 1 krótki akapit boja byłem w tym słynny mieszkaniu Maria nie jako student, ale jako właśnie wysłannik tygodnika powszechnego przekazaliśmy swoją profesor długo rozmowę na temat właśnie antysemityzm powiedzmy filozoficzny, bo wśród jachtów polskich 19 wiecznych to było mieszkanie oczywiście jest niesamowicie, bo faktycznie zapełniony prawie w całości książkami z podłogi zostały takie Stalag mity stosy książek, zasłaniając się prawie całkowicie, iż ten maleńki miejsca nawet na to gmina łóżka nakryć się tak powiedział, ale to, że ktoś ma bardzo dużo książek oczywiście jeszcze o niczym nie świadczy natomiast jak czytać wspomnienia Marianie rozmowę rzekę czasem przeprowadziła Kazimiera Szczuka to widzimy, że od najmłodszych właśnie lat to było dla nich sposób istnienia to nie coś zewnętrznego to była pasja życia realizowana poprzez czytanie ona wspomniała swoich trasach tekturowych wielogodzinny, które czasem kończyły się wysoką gorączką skutek tych przeżyć niektóre owych i Maria Janion uczy nas uczy nas polonistów literatura to nie jest tylko coś czym się zajmujemy to jest sposób rozpoznania na sam takie laboratorium egzystencji, który rozumiemy siebie lepiej myślę, że to jest coś co mogłoby też pozostać jako plan moc opozycji napomnienie dotyczące nazw tych, którzy zajmują się literaturą albo po prostu czytamy, że nie jest tylko opinii jest coś zewnętrznego właśnie, ale czasem jest sens naszego istnienia, a myślę, że wszystkie późne książki ujawnione właśnie jako bardzo na to w takim razie do Europy tak, ale razem z naszymi umarłymi w 20 lat jest książka, ale myślę, że nadal warto przemyśleć bardzo bardzo państwu dziękuję Katarzyna nadana Sokołowska z Instytutu badań literackich polskiej Akademii nauki Andrzej Franaszek autor biografii m.in. Roberta czy Miłosza krytyk literacki związany z uniwersytetem pedagogicznym w Krakowie i państwa coś bardzo Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: POPOŁUDNIE RADIA TOK FM

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Skorzystaj z 40% rabatu w jesiennej promocji. Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW" i słuchaj wygodniej z telefonu!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA