REKLAMA

Historia polskiego internetu. O micie wolności, globalnej wiosce i czasach, gdy cała sieć zajmowała 16 GB

A teraz na poważnie
Data emisji:
2020-08-26 12:00
Prowadzący:
Czas trwania:
26:15 min.
Udostępnij:

W sentymentalną podróż zaprasza gość Mikołaja Lizuta - Michał Radomił Wiśniewski, pisarz, publicysta, autor książki "Wszyscy jesteśmy cyborgami. Jak Internet zmienił Polskę".

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
612 Mikołaj Lizut kłania się państwu, a gościem dzisiejszego programu jest Michał Radomir Wiśniewski pisarz publicysta autor książki wszyscy jesteśmy cyborgami jak internet zmienił Polskę witam pana bardzo serdecznie w kim dobre te sentymentalną podróż sentymentalną historyczną po internecie postanowiłem odbyć dzisiaj państwem, bo przeczytałem właśnie w sieci, że internet Explorer, czyli przeglądarka właściwie, która mnie wychowała internetowo właśnie kończy Rozwiń » swój żywot w 2021 roku jak podaje Microsoft odłączy ostatnie urządzenia podtrzymujące życie tej przeglądarki dlatego postanowiłem zwrócić się do pana, by spróbować jakoś opowiedzieć o internecie jego historii o tym, czym właściwie był na początku czym się stał, jakie konsekwencje społeczne wywołał w Polsce i na świecie, więc może od początku ktoś zaczął w ogóle wydaje mi się to ciekawe, że ten internet Explorer tak długo przeżył, bo to był to była taka ikona dosłownie internet to była ikona, która znajdowała się na nadesłał kopie Windows 95, którą ludzie po prostu utożsamiany z internetem mało, kto rozumiał właściwie czym jest internet niektórzy myśleli, że to jest, tak więc Bronka po prostu to jest ten czy taka ikonka klikamy ikonkę tak uruchamiamy tak, jakbyśmy uruchamia jakiś inny jakiś program jakąś grę no właśnie będą zapewne słuchaczom, że to 156 miliardów euro zapłaciła Microsoft za tę naszą świadomość, że internet Explorer to jest właśnie internet to była kara za praktyki monopolistyczne tak właśnie nie podobało się podoba się ta praktyka, że przeglądarka eksportu była dołączana jest do Windowsa przez to producenci konkurencyjnych przeglądarek często znacznie lepszych takich jak Netscape Navigator po prostu byli z góry na takiej przegranej pozycji jednak taka świadomość, że to jest gorsza przeglądarka ta sprzedała do ludzi, bo to dzisiaj jest taki żart, że Explorer służy po prostu jako narzędzie do pobierania innych przeglądarek, ale wtedy czy był często używane, a to były czasy, kiedy internet był takim bardzo elitarnym miejscem, bo to był ten pierwszy internet, który mieli studenci którzy, którzy mieli jakieś, którzy byli naukowcy jakieś poważne firmy i wszystko się zmieniło, kiedy Telekomunikacja Polska wprowadziła ten numer dostępowy nagle internet stał się w Polsce dostępne dla każdego nie podobało się o tym wszystkim właśnie przedstawicielom sieciowej elity o VAT, bo właśnie nagłe wykształceni technicznie użytkownicy musieli po prostu znosić obecność tych wszystkich jak to się wtedy mówi Ola merów, czyli osób, które sobie nieraz z techniką, ale też była duża świadomość wśród bardziej taki, jakby światłych przedstawicieli tej tzw. elity, którzy wiedzieli, że internet nigdy się nie rozwinie jeśli właśnie normalni użytkownicy nie będą z niego korzystać często pierwszy interes był tak nizinnym bardzo klubem był bardzo meta większość z tych pierwszych stron opowiada po prostu korzystają z internetu, ponieważ pisali nasi, którzy po prostu wchodziliśmy w Cannes co do tego, że chodziło się do internetu, żeby być w internecie rozmawiało się w New internecie po prostu było w internecie, ale coś ktoś to zrozumiał wtedy że, żeby internetu dla dla dla normalnego człowieka muszą się w nim znajdować normalne treści tak tak samo jak nie znajdują w Gazecie prawda kupujemy gazety kupowaliśmy wtedy wtedy kupowaliśmy gazet, bo chcieliśmy sobie przeczytać ogłoszenia, bo chcieliśmy poznać wiadomości tak działa doskonale znam taki stary jak człowiek nawet całe swoje dorosłe życie po spędził w Gazecie życie zawodowe można powiedzieć właściwie Gazeta mnie ukształtowała stąd też bardzo takie medialne myślenie umie i wielu moich kolegów dziennikarzy o internecie czy jest internet internet jest po prostu medium, ale nie do końca prawda tak internet jest internet jest wszystkim tak naprawdę jest medium, ale jest też siecią społecznościową co jest zbiorem nie tylko tych urządzeń połączonych, ale jest zbiorem użytkowników, którzy jest największą przed sklepem wreszcie jest sklep no w tym momencie w ogóle, kiedy mówimy o internecie, o czym właściwie mówimy, bo można rozmawiać o to jest taki problem zresztą dzisiaj dyskusja o internecie z dziennikarzami zajmującymi się internetem, że oni zajmują internetem tak, ale co to znaczy, bo przecież można rozmawiać o technice internetu tak jak ona wpływa przecież to też miało duży wpływ na rozwój właśnie technologiczny, że w zakresie wideo pojawiło także nagle mogliśmy przesyłać sobie cały film nie tylko tekst i to miało stratę, więc zjawisko jest tak szerokie, że to jest tak jakby się zajmować ziemią władza nie liczyć 1000 aspektów związanych z ziemią jej mieszkańcami klimatem jest moment, kiedy po prostu ta mapa już jest wielka jak terytorium, a może i może większa prawda być może sam internet już jest dużo większy od planety, którą obchód ta cała rzeczywistość wirtualna te wszystkie warstwy jego Sojusz nie tylko odrębnym światem, ale odrębnymi światami, które trzeba sporo, zwłaszcza staliśmy dosyć szybko, bo w osiemdziesiątym czwartym roku globalny ruch sieciowy wynosił zaledwie 15GB, czyli właściwie można, by było grać cały marne tak na 3 płytach DVD na to są moje czasy w, żeby tak możemy młodszym młodszym słuchaczom uzmysłowić ile to jest to jest 13 gry na PlayStation 4 radach naszego przeciętna g 45GB i ściąga się przez po dobrej sieci ściąga się kilka minut po prostu to jest coś co mnie, który pamięta czasy właśnie tych wolnych modemów tych i obrazków, które się czytywał także wyświetlały niemalże jak faks teraz trzeba wytłumaczyć co to jest fakt sprawdzane wnosili obrazek przesyłane przez sieć telefoniczną, który musiał wyjechać z drukarki muszą być tworzone jako kopia fizyczna, ale te obrazki na początku wspólna na początku internetu, który taki powolny, że cytowane zdjęcie też się pojawia po prostu znika w klinice jeszcze prawo po prostu strasznie się skupić, żeby to połączenie zostało przerwane, żeby ten obrazek czy to się do do końca dzisiaj żyjemy tak to jest po prostu taka niewyobrażalna zmiana, a ilość danych którymi mamy do czynienia w ciągu 1 dnia dzisiaj nie z równoważy po prostu dekady danych, które części, które mieliśmy wcześniej swoje szanse się pan niech pan właśnie ta opowieść zaczyna się od takiej generacji bardzo bliskiej, czyli pokolenia MTV, chociaż oczywiście przez żelazną kurtynę, która wtedy oddzielała Polskę od reszty cywilizowanego świata do nas docierało niewiele właściwie taki pewien ten skrawek tego tego świata na to rzeczywiście MTV wynalazek prosty chce, czyli między telewizją wychowało całe pokolenie lat osiemdziesiątych łącznie z nawykami konsul konsumenckimi z przyzwyczajeniami ze sposobem bycia sposobie ubierania się to wszystko właściwie zasługa 1 medium porównuje bardzo do internetu na czym polega porównano z miejsca po prostu bardzo dużo takich wspólnych rzeczy, zwłaszcza w tym ciasnym MTV, które mieli, z którymi mieliśmy do czynienia na początku lat dziewięćdziesiątych to było w MTV wspólne dla całej Europy to było MTV Europę to było przed tym, kiedy stacja podzieliła się na takie segmenty narodowe Polacy dostali dostali swoje MTV na kraje dostały swoje cała Europa miała miała 1 stację muzyczną byliśmy byliśmy, jakby połączenie wszyscy z tą samą muzyką z tą samą kulturą to oglądaliśmy te same programy mieliśmy podobne marzenia wręcz i dla nas, którzy przechodzili wtedy przez ten czas transformacji ta telewizja satelitarna po prostu pozwoliła ten proces adaptacji kulturowej bardzo przyspieszyć zresztą ten wczesny internet jest ciasno MTV jeszcze jeszcze kiedy przed upadkiem muru berlińskiego docierały do nas podobny sposób, jeżeli ktoś nie miał anteny satelitarnej mówi np. znajomego, który nagrywał teledyski na na paśmie bardziej do PKB, czyli tak program w telewizji polskiej, który w latach 211 pokazywał teledyski, jakie nasze pokazywał teledyskiem niż 11, bo tam to co nie szokowało do fundamentów MTV to, że na MTV teledyski były całe tam, a w telewizji polskiej pokazywano tylko fragmenty piosenki chcemy pokazać jak najwięcej dla mnie to było coś jest straszna nowość nagle mam dostęp do całego teledysku, który się zaczyna, które się kończy ten pierwszy internet pewnie nie był przecież dostępne dla każdego i trochę, czego tak przynosi żartował pan także można nagrać na 3 płytach DVD przecież tak mówiliśmy, że ten pierwszy internet dociera do nas na dyskietkach tak naprawdę ktoś miał dostęp i coś tam grało przyniósł przyniósł do klasy reszta sobie przegrywała to była taka dystrybucja wtedy bardzo bardzo to wszystko było fizyczne, bo bardzo powolne bardzo takie rytualne, żeby podłączyć do internetu ja musiałem przejechać autobusem 40 km do kafejki internetowej mama była cała wyprawa na ringu zawsze jestem w internecie no oto stan zwrócimy się rozmowy to po informacjach Radia TOK FM Michał Radomir Wiśniewski pisarz publicysta autor książki wszyscy jesteśmy cyborgami jak internet zmienił Polska jest gościem programu, a teraz na poważnie Michał Radomir Wiśniewski pisarz publicysta autor książki wszyscy jesteśmy cyborgami jak internet zmienił Polskę jest gościem programu trochę opowiadaliśmy i wspominaliśmy czasy napięć prehistoryczne jeśli chodzi o internet, a ja teraz chciałbym namówić pana do zastanowienia się czym ten internet właściwie się stało, bo mam takie wrażenie, że jeszcze pod koniec lat dziewięćdziesiątych wszyscy zwykliśmy myśleć, że internet to jest miejsce nieograniczone wprost wolności w to był taki paradygmat, którym trudno się było zmierzyć człowiekowi starej daty jak ja zawsze myślałem, że po prostu ten internet to jest coś co ma swój początek koniec to po pierwsze po drugie ktoś musi zarządzać, jeżeli ja mogę podłączyć do czegoś to jest jakiś ogólnoświatowy prezes internetu, który w tym wszystkim rządzi tymczasem nic bardziej mylnego internet to wydawała się taka najbardziej demokratyczna struktura stworzona przez człowieka szybko potem okazało się, że to jest nieprawda, bo tak był jakiś taki thriller w latach dziewięćdziesiątych, które nas internautów strasznie śmieszy, bo tam prezydent USA miał taki wielki czerwony przycisk, który mógł wyłączyć internet i wydawało mi się, że to jest taka totalna bzdura teraz żyjemy w świecie, gdzie prezydent Stanów zjednoczonych, który obraził się na użytkowników chińskiej aplikacji tik TOK postanowił po prostu panować tak, żeby już tam nie kręcili śmiesznych filmików, które ośmieszają i ten mit takiego otwartego internetu pełnego wolności na niego było złożonych parę czynników może nam się wydawało, że jesteśmy tam anonimowi, że jak kiedyś tam podłączamy nikt nie bierzemy tam jesteśmy taką taki obrazek słynne internecie nikt nie wie, że jest psem o tym, się okazało, że wszyscy wiedzą kim jesteśmy i marcu po skarbach, który ma Facebooka wszystko o nazwie Google na wszystko wie i służby różnych krajów wszystko na wielu także ta wolność była bardzo krótka i bardzo taka złudna właśnie nowy początek nowego Milenium to była ta Mania zakładania własnych stron stron www tras to są właściwe rzeczy kompletnie bezcelowe zarówno biznesowo, jaki towarzysko, ponieważ w internet przestał być wolne, tyle że jest kilku gigantów, którzy właściwie go przejęli mam tu namyśli właśnie po graczy czy Facebook i właśnie dlatego kiedy mówimy o internecie musimy mówić o różnych rzeczach tak np. w gospodarce ta cała wolność nasze opierała właściwie na takim to była efemeryda, bo internet był takim nie wiadomo czy, ale się okazało, że jeżeli coś ma przetrwać w kapitalizmie czy dojmującym tym systemie globalnym musi na siebie zarabiać te pierwsze próby zarabiania na internecie skończyły się tym wielkim takim pęknięciem bańki internetowej na początku wieków wtedy się okazało, że Google nie jest już to miło korporację, która ma Moto pisane nie bądź złem tak czy chciała odróżniać od tego złego Mirosław tu na rzucającego wszystkim internet Explorer Google chciał być taki dobry mówi się przedstawić jako taki dobry, ale jak się okazało, że w nabyciu dobremu nie będą zarabiać wykorzystali wtedy np. ten klimat o klimat wojny z terrorem, żeby zacząć czytać nasze maile żeby, żeby lepiej sprzedawać reklamy tak my oddaliśmy naszą wolność poczucie bezpieczeństwa Thora, ale oddaliśmy też Zatorze głównie nam zaproponował po prostu bardzo duże konto mailowe, które nagle, które miało tylko pojemność liga tak w czasach, kiedy darmowe konta miały po kilka megabajtów, czyli mogły pomieścić kilkadziesiąt maili z załącznikami nagle przychodzi Google mówi może będziemy walczyć nasze roboty będą czytać wasze maile, żeby lepiej dobierać reklamy, ale za to dostaniecie takiego wielkiego maila z taką wielką pojemnością będziecie sobie mogli do końca życia nie wysyłać dzisiaj sprzedaliśmy po prostu za złotego i tak by ta ostatnia to była to była cena wolności naszej w internecie i po prostu moment, w którym te wielkie korporacje wpadły na to jak zarabiać wpadły na to na czym się zarabia co jest tym złotem internetu można nie można zatem internetu czy to jest w tej chwili dla tak to jesteśmy, ale czy internet najlepszy biznes w internecie to jest e-commerce, czyli ten globalny sklep czy to są usługi czy to są media jak w swojej naiwności myślałem jeszcze niedawno przez to, że internet traktowany jako następne medium ta mieliśmy radio mieliśmy telewizję teraz mamy internet wydawało się, że to jest takie następstwo, ale do zupełnie inne dużo dużo wydawców bardzo się właśnie na tym przejechało tak teraz to co obserwujemy to są próby przywrócenia tej starej równowagi, czyli wprowadzane są jej wolę różne, czyli płatne treści to jest to jest o tyle spóźnione wychowało się całe pokolenie, które się nauczyło, że w internecie ziarno jest za darmo hali skoro płacimy już tyle za impulsy skoro płacimy miesięczny abonament za dostęp to już co nam nam się należy to wszystko praca kultura leżąca tam wszystkie piosenki te wszystkie filmy te wszystkie wiadomości widać teraz taki bardzo mocny podział, którego się spodziewaliśmy rozmawiają sobie w kręgu ludzi zainteresowanych trzecią już dekadę temu, że będzie ten podział na to darmową treść bardzo niskiej jakości, czyli rzeczy przepisywane rzeczy pisane na kolanie rzeczy pisane tylko po to, żeby coś nie kliknął niezawierające żadnej kaloryczne, jakby wiedzy czy informacji i podział na to robotę dziennikarską, która jest po prostu kosztowna, żeby napis, żeby zrobić reportaż, żeby dotrzeć na to trzeba wyłożyć pieniądze, skąd jest wciąż no właśnie nie wiadomo bo, bo Google przy kupują sobie nas użytkowników za za tego dlatego Gmaila od dużej pojemności kupił sobie ten cały rynek reklamowy przejął go wszyscy się wtedy przenieśli z tymi reklamami do internetu, a nagle zaczęły tam się pojawiać ogłoszenia zarabia się w internecie na efekcie właśnie skali na efekty tego zgromadzenia kapitału tak, ponieważ jest to system po prostu Vuk zna kapitalistyczne to kto zgromadził kapitał ten stan teraz na nich zarabia Amazon ma dominującą pozycję właśnie jako sklep, w którym jest wszystko jako sklep, który domyślnie jako sklep, który może dyktować warunki po prostu każdemu tak samo Google zarabia na swojej pozycji monopolisty monopoli ICO mogą też samo, a montaż tak samo, a i po potentat komórkowy może dyktować warunki co teraz jest dużo granda, bo z zbuntował się producent gier komputerowych, który się nie chce tymi pieniędzmi wyciągany mi o młodzieży dzielnicy plan się kłócą w sądzie o to także po prostu, kto ma wszystko odbyło się to co nam się wydawało, że jest oazą wolności tym tak Ukrainą nie odkryto, gdzie wszyscy każdy będzie mógł być sobą w klasie KO w zakresie okazało, że tak jak w całej ostatniej historii na każdą po prostu nową ziemię przy przyjeżdżali kapitaliści zaczynali tam robić biznes tak, ale wydaje się, że internet u nich wieku je świat tworzy taką globalną wioskę wszystko właściwie internet nie zna granic, a jednak w historii polskiego internetu pojawiały się zjawiska niezwykle ciekawe fascynujące charakterystyczne wyłącznie dla Polaków potrafi wymienić takie 2 zjawiska, które są bardzo interesujące po pierwsze, Polska miłość do tzw. portali tego już właściwie nie ma, ale to znaczy są jeszcze portale natomiast no początek lat dwutysięcznych to właśnie wysyp portali i w Polsce panował głębokie przeświadczenie, że tak właśnie się robi internet to jest taki agregat treści ogłoszenia agregat tylko miejsce do tworzenia treści, czyli właściwie każdy z tych portali miał bardzo rozbudowane redakcje tak jak w prasie czy w telewizji i najwłaściwsze tylko ci, którzy się w porę zorientowali jak należy te portale bardzo brzydko monetyzować wygrali w tym wyścigu internetowy na druga rzecz to jest oczywiście Allegro tak jest ciekawa sprawa, ale Grabowo większość Allegro było produktem, który naśladował już coś co z nami Amerykanie, czyli bez liczbę, ale takich przedsięwzięć, które miały coś naśladować w Polsce było bardzo wiele nasza klasa udawała Facebooka była będą bardziej PiS spółka tego pierwszego jeszcze, który właśnie miał zrzeszać po prostu absolwentów uczelni amerykańskich mieliśmy bardzo krótki krótko żyjącego lipa to była tak to było takie polskie Gadu-Gadu, które zresztą miał dużo ciekawych dziennikarka całkowita, który miał dużo takich ciekawych funkcji one wszystkie po prostu wymarły w momencie, kiedy ci wielcy weszli do Polski, ale to wszystko mamy też rzeczy, które wymagały nieustannego rozwoju i bycia fajnym do mediów społecznościowych naszej bucha chodzić po to, żeby było fajnie, więc nasza klasa po prostu przegrała wyścig zbrojeń zbyciu fajną nie miała nie miała tej skali globalnej tak Facebook, wymyślając jakiś nowy gadżet, którym w, którym sobie kupi uwagę użytkowników, których dane potem komu sprzeda pracuje po prostu w skali globalnej oto mieliśmy jakąś małą firma bodajże z Poznania, która musiała z tym gigantem się zmierzyć, ale na rzecz najpierw swoje świetne dopóki dopóki Facebook nie został przetłumaczony na Polski i tak samo działały te portale internet był wtedy bardzo takich miejsc chaotycznym długo jeszcze tak działa dobrze jak później, bo uwagę chyba jeszcze na początku nie było przecież nagle okazuje się też chodzić do internetu jest zagubiony, bo to jest doświadczenie, które nie da się porwać życzą innym tak, ale wybory znów wirtualna Polska do tej pory istnieją one to są właśnie to jest pokłosie tych manię budowania portali w Polsce to jest po prostu potrzeba, żeby była jakaś główna strona, którą się włączyć się odpali internet nie ma nie może być tak, że przyjeżdża człowiek jak do do miasta i nie wie, gdzie ma pójść na zawsze wie, gdzie ma pójść, gdzie rynek, gdzie centrum, gdzie ma swój hotel portal miał pełnić taką funkcję coś po awansie do internetu chodzi na to główną stronę internetu na tą wirtualną polską pod jak to brzmi w ogóle wirtualna Polska tak wychodzimy z realnej Polski podłączamy się do wirtualnej Polski teraz jesteśmy w cyberprzestrzeni i właściwie to już nie musimy nigdzie swoje, bo dąży do tego, żeby Facebooka nie trzeba już nigdzie wychodzić tak jest takim miejscem Skotawia wszystko jest wideo wiadomości i Pacanowie komunikatory wszyscy nasi znajomi nie ma potrzeby korzystania z nich serwisu mogą wygrali ci, którzy byli specyficznie w Polsce, dlaczego Polak nie korzysta z zagranicznych serwisów mogą nieco po polsku to mamy wchodzimy na Onet chodzimy na wirtualną Polskę, bo mamy tu po prostu rzeczy, które nas Polaków interesuje, które są napisane w naszym języku tyle nocy nie przecież cały ten ruch takich tych portali ze śmiesznymi obrazkami, gdzie jest stażyści czy czy inni pracownicy siedzą cały dzień tłumaczą zagranicznym mamy śmieszne obrazki na Polski i wrzucają to po to, właśnie było go także internet jest się bardzo podzielony narodowościowo nie mówi o takich rzeczach jak Chiny, które są po prostu oddzielone tzw. tak jak Izby mają wybór mają chińskie odpowiedniki i map Googlea i Facebooka i wszystkich właściwie po prostu ma lub portal jest osobny internet nawet nawet chińska aplikacja ci, kto nie jest w Chinach to jest zachodnia wersja zrobiła chińska korporacja, ale o nich nas nawet się nazywa inaczej nie 2 światy w ogóle nie są ze sobą połączone tak także ten tekst wszystkimi tego tej globalnej wioski tej wolności to wszystko bardzo sypnęła wszystko to zostało zweryfikowane odbyliśmy dosyć ciekawą podróż historyczną sentymentalną, ale chciałbym już teraz zapowiedzieć państwo, że to nie koniec, bo no o tym, czym będzie internet już za chwilę ze przytoczył stanie się internetu za chwilę zdecyduje o przyszłym naszym życiu to jest także bardzo ciekawa dyskusja na temat sztucznej inteligencji na temat rozwoju sieci mam nadzieję, że uda się nam wrócić jeszcze do tego tematu Michał Radomir Wiśniewski pisarz publicysta autor książki wszyscy też między bogami jak internet zmienił Polskę był gościem programu też wszystko co przygotowałem dla państwa Bartłomiejem pogranicznym program realizował Szymon Kuliś za chwilę informacje, a po nich zapraszam państwa na raport gospodarczy Mikołaj Lizut do usłyszenia Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: A TERAZ NA POWAŻNIE

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcasty TOK FM oraz radio TOK+Muzyka bez reklam - teraz 40% taniej w zimowej promocji!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA