REKLAMA

Tomasz Jastrun: Celem książki było zrozumienie, nie potępienie, pisarzy z tamtych czasów.

Kultura Osobista
Data emisji:
2020-09-14 19:00
Audycja:
Czas trwania:
25:06 min.
Udostępnij:

Gościem KO jest Tomasz Jastrun poeta, prozaik, krytyk literacki autor książki "Iwicka 8a. Dom pisarzy w czasach zarazy", w której opisuje warszawską "wyspę" pisarzy w czasach stalinowskich. To również opowieść rodzinna i wspomnienia o rodzinie syna znanych literatów poetki, pisarki i tłumaczki Mieczysławy Buczkówny i poety Mieczysława Jastruna. Rozwiń »

"To był upadek moralny tych ludzi, ale potem niemal wszyscy z nich z tego wyszli. Większość z nich była w opozycji antykomunistycznej"
"To jest też opowieść o tym jak ludzie porządni, szlachetni i odważni w pewnych warunkach stają się marionetkami" Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
dobry wieczór przed mikrofonem Marta Perchuć Burzyńska Tomasz Jastrun poeta prozaik eseista reporter i krytyk literacki dziś gościem kultury osobistej witam serdecznie witam Rud był pan z tego co pamiętam pierwszym gościem kultury osobistej czasów zarazy łączyliśmy się w czasie tak dawno już wtedy za pomocą Skype, a z z okazji ukazania się pana książki opiłki i okruszki dzisiaj przed nami okazała prawie 500 stronicowa książka Wicka 8, a dom pisarzy w czasach zarazy wydana Rozwiń » przez wydawnictwo czarna owca, w której to książce wraca pan do dziejów swojego rodzinnego domu na warszawskim Czerniakowie, które w czasach stalinowskich zamieszkiwali znani pisarze i literaci podobno chodził pan z tym tematem w głowie kilkadziesiąt lat kocha ona naprawdę ostro nastrój może nas taka duża, chociaż dla rynku samochodów problem blokady na zużywają nawet 40 Krawiec 40 lat obywatel zbiera materiał o tym związku jak tam jest genialny temat dam ska Colas pisarzy ciasto wniosku skarbu mają licencję na swoich 2 sejmowych mówi o zbierano materiał zbierałem miał jak różne miałem pomysł na tę polską, a na 340 lat mogę napisać relację o mnie przerosło szacunki trzeba 20 w Polsce zbiera materiał wszyscy żyli to jak za wcześnie mieszkańcy głównie stały się stworzyli teraz już właściwie wszystko marni jest też inne dzieci pisarzy i właśnie to własna ręka mam taką blokadę właśnie na pisanie o Piekarski tak, bywa że wszyscy mamy blokadę NASA i takie polskiego zgrany temat, a ja nie mam formuł jak opowiada Marco był dobry poznali formy na opowiadaniu o tego co często skomplikowane, bo te 5 różnych wątków pierwszy wątek to jest historia tego domu jako domu budynku o tak dużo wiemy, ale postawę każdemu lasy pasażerów tego statku krok do broni w latach pięćdziesiątych 40 głosów piąty potem historia ich okolicy ja popełniłem błąd tymczasem koniec pewniaków to jest kroków przylega to jest serce w kosmos błędów w 2 różnych osób odruchu znalazłem co jest ważne zamkniętego z tych błędów to są serce kawa i mają Warszawy bardzo warszawski wariacki, kiedy poza tym jest Asada rodzinna bardzo wiele osobistych rodzinnych rzeczach w końcu jest to po ostatniej co się stało, że artyści pisarze systemach wersji o to samo jest w wersji co się z nią działo z ich duszami przerabia swoje, bo Sejm funkcjonariusz ze swoich Czytelników o tym jak wychodzili o z tego obłędu, więc stosunkowo skomplikowana jest mistrzem konstrukcji i Stal była tam rękę naprawdę bym po zwycięskim napisy na skutek różnych doświadczeniach ostatecznym terminem kilka lat temu w szermierce mało, kiedy jego absencja ma polskie co burzy, jaką książkę napisał bardzo przyjemnie produkującą, więc jestem naprawdę dużą patrzył na życie mieszkańców od wewnątrz jako syn poetki Mieczysławy bądź głównej poety Mieczysława Jastruna patrzył na to co działo się jako kilkuletnie dziecko, ale jak przypuszczam tamtych czasów nie zapamiętał jako jako czas zarazy z tego co pan pisze jednak zapamiętał pan te czasy jako czas przede wszystkim szczęścia też miłości, którą pan był otoczony, chociaż też te pierwsze doświadczenia związane ze strachem pan też w książce opisuje, więc ja pamiętam drogowych mniej chętnie szóstkę szósty rok trochę pamiętam kiedyś głównym biegu przełom z tego błędu Polska wychodziła, żeby wejść taką chorobę tylko komunizm ani nie szaleństwo, ale ja głównie opieram się pani winnych migrantom pani bardzo wielu ludzi pisarzy zamkniętego domu krawców, którzy mieli obok zakład tak będzie kilku zbieraczem pamięci, a moja pamięć ma ocieplać o książką jestem też im trochę Jana jest ważna moja pamięć Ilona i dotyczy trochę późniejszych czasów gotowości po akcjach 2 lata czterdzieste i bez zaczynam od Łodzi, gdzie pisarzem zgromadzeń wpływania na głosowanie głosy liczono początkowo przyniosło dowodzi o tym przenosiny do Warszawy 2009. roku zasiedlanie domu na i akcjach głównie pod w latach 50, a potem infante szósty konkurs takie wychodzenie z jak go rakieta ma głowę taki ogród to już jest ogół te lata późniejsze jest dużo agresji w tym chaosie, więc też nadchodzą wakacje i postępu jednak tylko on śladowo dumne Wicki przyrównuje pan na początku książki dostatku, który płynął na warszawskim Czerniakowie dobrze popraw my na warszawskich Sielcach tak jak pan teraz twierdzi w mroku i blasku mijających lat później kilkadziesiąt stron dalej porównuje pan ten dom do wyspy wyspy wśród ruin, która stała się wyspą artystyczną i komunistyczną wszyscy mieszkańcy byli tymi nowymi komunistami wszyscy należeli do partii władzy tam była grupa pisarzy co jest atrakcyjne w Kongo te mają szansę, żeby tam kilka osób znów jak grupy społecznej takim proletariackiej ani z różnych powodów jest tam zamieszkali atakującą byli państwo odebrało skoro państwo było celem jest polską został upaństwowiony mieszkania Końskich kopyt komunistyczny pomysł związku banków, żeby psa zgromadzić w 1 domu, ale z powodu tam zamieszkało kilka innych rodzin oczywiście mieszkanie bardzo gęsto, bo był były normą mieszkania lipca o okazywało konkurs jest, a rok co tam byli ludzie z logo fiata o 100 zlotym skoro nie było dużo drogą podobnie jak na dzisiejsze standardy jak na plantacji było dużo, choć ze względu na mieszkańca Warszawa była wymiana komina one miały się kanałku środowych mieszkanie bardzo duże Ludowego na prezydenta około nas ono, bo małe spytałam tę wyspę wyspę komunistyczną Maura w ta wyspa w ogóle Konga stał się na początku drogi, które znikały tam budowano domy komunalne bardzo tak osoby na początku nowa silna tylko by rumianku w środku chronią Viking 2 bujnej roślinności był postrzegany jako własne oko oko chyba nie była grząska w warunkach od kogo mówi Ewa organu szkoły oraz wykazu prac Solis bardzo podejrzliwy na ten apel była no patrzyli na na ten dom przez pryzmat jego mieszkańców tych jednak mimo wszystko wybranych w tamtym czasie pisarze czują się wyróżnieni ważni wyjątkowi tak pan odbiera również wtedy jako małe dziecko żył w enklawie no la co kilka nowelizacji do końca 2 na początku się temu urodziła był dziwny tandem lądu bardzo osobliwe pan, ale całą masę od 100 maszyn do pisania, bo sam tam na mocy, ale ona była tak właśnie zimno i Nisko coraz to docenią LO w latach, ale tak także o kole pytałam oto wyjątkowość, że jednak to się tak przewija w książce że, że to byli wtedy ludzie trochę inaczej jednak traktowani mówię literata też tych którzy, którzy byli w partii władzy ówczesna chciała bardzo, żeby tak się czuli jest taki stosunek do pisarzy w tej książce pokazane władzy dość z 1 strony chyba pobłażliwe z drugiej no i wcześniej dygnitarzy widzieli literata tych stalinowskich inżynierów dusz kuszono ich na wszelkie możliwe sposoby jest taki fragment pana rozmowie z Ryszardem Matuszewskim, kiedy mówi propaganda była zręczną miała na usługach ludzi dużego formatu np. Borejsza potrafił przekonać niejednego opowiadał, że pisarz to wielka rzecz, że oni towarzyszy mają świadomość tego, że nikt nie pamięta nazwiska ministra poczt i telegrafów każdy zna nazwisko Maupassanta, które w tym ministerstwie pracował ładnie brzmiały te słowa Borejsza nawiązywał kontakty z różnymi pisarzami kokietował Dąbrowską próbował ściągnąć pisarze z zagranicy wrócił potem dzięki niemu Mackiewicz byli ankietowani pisarze przez władze Borejsza ówczesny minister kultury ogromnie na tych kartach czipowych stalinowskim wydano w związku z Radia głos artystki kary mają inżynierami dusz, a wnioski tak to użytego określenia ręka była myśl obowiązująca chodziło o przekucie dusz od rekordów, w jakich i po Kazaniu nowego człowieka trochę teraz także niestety takimi jak rzeczywiście w innych warunkach ze stworzeniem nowej elity, która będzie zmieniać osobowość człowieka, który wyciekł socjalistycznych dawne myślenia, aby wykrzywione wyrzucony miał być nowym myślenie komunistyczne pisanymi spełnić ważną rolę tego istotny motyw cel dlatego bardzo wiele dawano w ogóle łatwiej demoralizują grafik Gaja nie zabieram umiarkowanych roślinka lekarzem dawano mieszkania z łóżek jest w tej zrujnowanej Polsce rządowa dla rynku mieszkań oddawano ogromne nakłady książek już nie było rocznie prawo myśleć o książki Koźmian pisał wg nowego schematu wiązka było kuszenie urodzenie przerabianie róże, jakby trochę osobny temat chodzą, jakby to był temat no okazji kartą każda próba różniła się stało, że większość pisarzy dała się na to nabrać uwierzyła w ten obłęd komuny proszono właśnie panie Tomaszu od tej kwestii, jeżeli pan pozwoli zaczniemy kolejną część naszej rozmowy, bo teraz w radiu TOK FM czas na informacje dobry wieczór raz jeszcze przed mikrofonem Marta Perchuć-Burzyńska Tomasz Jastrun poeta prozaik eseista krytyk literacki dzisiaj gościem kultury osobistej witam serdecznie raz jeszcze rozmawiamy o książce, która niedawno ukazała się nakładem wydawnictwa czarna owca Witka 8 do pisarzy w czasach zarazy ta książka tak wydaje nie jest próbą ani potępienia ani wybielania ludzi, których uwiódł tamten system stalinowski to próba bardziej zrozumienia tych, którzy podpisali w pewnym sensie pakt z diabłem co się działo w umysłach ludzi tamtych czasów mam takie wrażenie, że pan cały czas stara się to zrozumieć i czy udało się panu, chociaż w części właśnie rzeczywiście to zrozumieć czy to było celem też prace nad tą książką Lewickiej lokal to obu głównych celów rozumie się wtedy stało się wymagalne, ale nie było takie proste, dlatego że Hannu bohaterowie moich prac do końca o rolnikach z nim stało tak nie zawsze chodzi Poznań geologów w miarę kazałby też trochę taki proces podświadomy Liam jak mam swoje teorie jak pisze że, a było połączenie wiary, a potem strach też w ratach brukselkę wiary, a VAT tylko wielkość dlatego nie było trochę wynika można to koniec świata to także osób to był koniec świata klęska kupa, która akurat ludzie już siły panowała na, żeby mu się przeciwstawiać przeciwko temu w przyszłość staram się akceptować to co jest kluczem na początku ten komu w Polsce miał charakter dosyć łagodne właśnie było tak wraca lata było tak od swoich wejściach to dochodzą do nas osoby bardzo krytycznie artystów intelektualistów rozdawanej na AAA potem, bo prezes zawsze chodzi, a ma to program umożliwi też nie ten proces racjonalizacji tank, który próbuje zaakceptować to co jest koniecznością również w dla akt został było oczywistym czasami różne tematy wykładów nie każdego wyglądały tak samo, ale generalnie ten mechanizm najbardziej to jest, a potem, kiedy zaczęły się wątpliwości poprzez strach, bo to były tak zimno popada w Polsce mordowano, a która na rynku wina, ale tak, bo akurat w uchwale ale, ale lęk był no i takie poczucie, że jest w tej grupie przestępczej znacznym nagle 530405. roku raczej sobie przez 7 lat stała się drugim występie formacji jak niżej Anna, szczególnie że kilka chat wokół niego innych ludzi w Polsce nie wierzyła w skokach, a ani tam oni mieli też tutaj wracamy do okręgu wyspy takie poczucie, że stanowisko od stojących po wrogi świat, ale świat świat przyrody 2, żeby ludzie uwierzyli w to oczywiście setki tysięcy może rynek pracy miliony ludzi w Polsce, który złożyło, ale stanie była przerażona, bo część albo burzona albo regulowana, więc tak mi niezwykle mocno zapadło zdaniem Ireny Szymańskiej tłumaczki pisarki wydawcy, który pan przytacza, pisząc o Henryku katyńskim, czyli ówczesnym redaktorze życia Warszawy które, broniąc go z tego co pamiętam w kwestiach kogoś podejrzanego zachowania powiedziała trochę go usprawiedliwiając, że trudno było ludziom przeżyć godnie aż 2 okupacje to jakoś dobitnie pokazały dramatyzm tamtego czasu i też tamtych wyborów no to chyba na chodniku jedno okupację można przeżyć przez skład lekko już bardzo mieszkaniec domu Przywidz to okres umów w bardzo znany pisarz wraca mówić, kto był, bo skosztować komórek trochę niestety trochę wiem, że to jest nieuniknione, że targowiska twarzy ogromnie ważne obowiązki Pisarek, żeby na papierach amen dziękuję, proszę bardzo, sobie Artur Sandauer bardzo chodniki właśnie w kolejce swoje ceny hoteli szalenie ważną formą pisarza wszech czasów do chaosu dla ludzi młodszych tak nawet ani Kaczyński z nas brzmi orientalnie myślę, więc tylko książka, która chyba największe wrażenie, że w ogóle wymarzone wrażenie na ludziach starszych, którzy też jakimś sensie zamieszkuje mówi tak metaforycznie ten wątek rynku ukazane są bliscy dlatego moim rozkaz starsza generacja ani rynek książki pisarzy tak jakby ludzie blisko jesteśmy zainteresowani, jakim są lasy jak i zaplecze tajemnicy ich duszy, ale te kilka bardzo mocno podkreśla tyka w sferze upadł na listy moralnych lub też na państwo wywiązuje jednak prawna ale, ale niemal wszyscy z nich wyższe katem broni często ludźmi przekazuje szlachetnymi tylko pisarze budowali w latach sześćdziesiątych siedemdziesiątych przeciwko reżimowi i rosyjskich pisarzy potem wraz z opozycją komunistycznej, który na zasadzie odkupienia win mówi jestem bardzo 7 rok może on w każdej poczucie ryzyka wymienia za to, że kolano do końca ten moment było aktem podpisali 34 już tak bunt pisarzy których, którego nie było w innych krajach bloku wschodniego, więc jest też opis tego jak ludzie szlachetni i porządni odważni pewnych warunkach stara się marionetkami zdumiewające zjawisko szalenie tylko, jeżeli pan pozwoli to przytoczę ten fragment Dziennika pana ojca Mieczysława Jastruna, który jest no bardzo poruszający to jest rok pięćdziesiąty szósty zapłaciłem ciężkimi wyrzutami gniewem za to zauroczenie, któremu uległem to, że nie zaprotestował publicznie, że nie znalazła się w więzieniu jest nie do wybaczenia jednak to nie tylko ze strachu naprawdę wierzyłem sens przynajmniej ogólnego biegu historii dziś rozumiem, że wszystko wszystko było pomyłką jak to się stało 2 lata później ojciec wyzna zmiażdżył mnie oderwać duszy socjalizm rozpacz, gdy myślał wierszach politycznych z lat stalinowskich, jaka Nędza komuniści zniszczyli je na lata jako poetę z trudem podnosi się z upadku, ale jeszcze Niewiem jak głęboko jestem zanurzony w tym bagnie nie znam ideologii, która by równie skutecznie wypad Rafała duszy wyobraźni spraw może lepiej było, gdybym zginął w czasie wojny bardzo mocne słowa tak jak pan mówi też kwestia, którą ojciec się borykał do końca życia tak tak AK on, że klub jego kontrolą trochę wyjątkowy, bo część pisarzy też mówię, jakby wyparła z okresu takiego upadku ludzie są skłonne żeby już odsunąć w taką swoją hańbę prawda rachunków słonia nie było tak dużo, ale niestety burza lotnictwo haskiego męczą się Kazimierz Brandys rolnikom mówi Antczak on robił rzeczy straszne baty informują, więc z tym różnie ogromnie trudno się zmierzyć ze swoją swoją markę moralnym ze Stalą przeszłością na ataki rachunek swój ostatni poważny rozłam na psychoterapię te rozmowy moje były taką prośbą by taką prokurator lat grupy pokazy pierwsza część książki pewnie tak tak tego Urbanator, jakby to już taka Gawęda powieść esej o rok wszystko jak odkrywanie różnych gatunków, a druga to ostatni suplementach wywiadu w zamku będą mieszkali albo często do domu przychodzi i tam pan tylko stan ten dom o okresie właśnie stało w azylu to była taka krioterapia są nie przypadkiem część z nich na bóle głowy problem z żołądkiem, a tylko mają takie objawy jak hossy kosmetycznych tak, a ja ja Labor trochę jak akurat trochę jak terapeuta zmian materiału Harry stawi się mocno składów w wierszach esejach gwieździe artykuły o wszystko do tego staram się dotrzeć i rokowań potocznych rozmowach oni często nie pamiętali o jak pamiętam właśnie park będzie w szoku, ale od przypadku Saddama wszystkiego na, bo nawet taki element przyznania się tak jak tek przytoczy słowa przytoczę te słowa Ryszarda Matuszewskiego, jeżeli pan pozwoli, bo pan też pytał jak to się zaczęło ją jak tłumaczy ja brnąłem w to coraz bardziej, próbując za wszelką cenę widzieć światło tam, gdzie była ciemność, ale powiem panu, że tak czytając to nie trudno uwierzyć w taką opowieść człowieka i nietrudno zrozumieć taką postawę i nietrudno również postawić na takim miejscu no i agresja bardzo problem, żeby Klich, który był tak i dziękuję też, że o rozrzut głosów w intencji, że jako były potężne mechanizmy skoro sklep zoologiczny, który w, które działały młody niemłody katinka okropnie ludzi, którzy zakładano służyli monitor zła ale, ale skład, żeby był taki wniosek, że leży to się w bazach historii Kos nawet równe tym nożem na półkach w innej postaci wręcz ogromne w przypadkach, gdy była straszna presja historii to było imperium zła i korzystanie z tego oraz na okres ładnie w Polsce daleko od tych uwag był też Orpea Karol i a wszystko o strasznej wojnie tak nie przychód po ruch aut świata w potrzebach pod uwagę kontra Polska po wojnie zniszczona zrujnowana miał tylko kilka milionów mieszkańców okaleczona odwoławczy straszne czasy wtedy działy się ludzi różne rzeczy jeszcze nawiąże do tej historii, która lubi się niestety powtarzać pan zadaje takie pytanie w pewnym momencie jednak nasze czasy nie ukazują nam jak łatwo winnych ileż bardziej dobrotliwy warunkach wracają dawne mechanizmy, które rodzą ślepą wiarę i podły konformizm no tak ta historia, która lubi się powtarzać niestety ludzie żyjący nawet w innych czasach ciągle mają w sobie tak myślałem czytając pana książkę tak takie same od wieków ludzkie podłości ludzkiej małości ludzkiej słabości, ale także ludzką wielkość, która pozwala na to, że można udowodnić jak pan mówi że, że mimo tego moralnego upadku później można wrócić na drogę udowodnienia tego, że ma się czułe sumienie i cywilną odwagę i lokalach bardzo okazał się wyrażało się głównie zrozumieć, a nie potępia łatwo tego procesu w trudnej sytuacji nie świadczyło w rozbiciu historycznej oczywiście pan amb Group test ten element wiary bardzo mocno, ale był z okładem krachu skorzysta oddawano ja tutaj głównym na bardziej demoralizuje buduje się wydaje różne rzeczy, a wolą mieszkania dawano wielki nakład krążka sławę i chały tylko uwodzenie kocha dzisiaj oferuje wiele uwagi wymagają hut uzyska wtedy przed maską, żeby jak usprawiedliwić każde bierze bierze biorę, bo szybko należy, ale od korzysta uwikłanie bardzo niebezpieczne, ale tylko ta książka może być, choć przestrogą o tym uwikłania w wychodzeniu z tego uwikłania w tym wszystkim w książce Wicka 8 do pisarza w czasach zarazy, ale też piękna rodzinna opowieść Tomasza Jastruna, który długością kultury osobistej autor książki wydanej przez wydawnictwo czarna owca bardzo panu dziękuję za rozmowę dziękuję czas na informacje w radiu TOK FM do służb Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: KULTURA OSOBISTA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Skorzystaj z 40% rabatu w jesiennej promocji. Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW" i słuchaj wygodniej z telefonu!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA