REKLAMA

Za co płacimy filozofom?

OFF Czarek
Data emisji:
2020-11-04 11:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
39:24 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
które państwa moim gościem jest pan dr Jacek Jarocki z wydziału filozofii katolickiego Uniwersytetu lubelskiego Jana Pawła II autor wideo bloga panu filozofii także autor m.in. m.in. książki świadomość wolna Wola jaźni metafizyka galę nas rzucona dzień dobry witam pana bardzo serdecznie, gdy zapytano inne państwo jakiegoś powodu w ostatnich czasach filozofia cieszy się sporym zainteresowaniem także w radiu TOK FM różnego rodzaju programy filozoficzne są słuchane ludzie Rozwiń » komentują, ale właściwie czy filozofia do czego dziś nam się jeszcze przydaje szczególnie w dobie światowej pandemii, kiedy każdy grosz pewnie przydałby się, a to na wspomaganie tych, którzy pracę utracili, a to na służbę zdrowia na odbudowę na pomoc tym, którzy w których, którzy biznes już nie funkcjonuje tak jak kiedyś czy stać nas jeszcze na filozofię skoro właściwie nie tworzy albo nie daje nam nic oprócz miłej pogawędki od czasu do czasu rzeczach, które nas nie dotyczą, jeżeli chodzi o pytanie czy stać nas na to pytanie odpowiem, dlatego że musiałbym znać stan finansów państwa ewentualnie balansować co jest oczywiście trudnym zadaniem jak sobie radzić z ograniczoną kwotą pieniędzy jest chętnie przeciwstawić twierdzeniu dość prowokacyjne, ale takie, które ja osobiście lubię, że filozofia to nie więcej niż pogawędka przy kawie herbacie, z której niewiele wynika Otóż przez wieki było także filozofia stanowiła zaplecze intelektualne wszystkich ludzi zaplecze intelektualne naszej kultury i nie inaczej jest dzisiaj, nawet jeżeli nie zdajemy sobie z tego do końca sprawy to filozofia jest wszędzie możemy nie widziana jest pani szklana nie zwracał na nią uwagi, ale prawda jest taka, że ona właściwie w każdym aspekcie naszego życia pojawia się np. przy wyborach moralnych co mamy okazję zaobserwować, zwłaszcza podczas ostatnich wydarzeń pojawi się też w aspekcie formułowania podstaw nauki 5 nawet mowy potocznej, kiedy używamy takich słów jak wiedza czy prawda są to pojęcia filozoficzne, które żadna nauka nie może nic powiedzieć po żadna nauka nie była to prawdziwie wypada opinia prawnicza wiedza nie są prawdę czy wiedza wreszcie samo lądowanie to pan zadał, jeżeli chodzi oto pytanie czy filozofię użyteczna samo pojęcie użyteczności to użyteczność oznacza np. dopuszczenie do finansowania przez państwo to też jest popieranie filozoficzne w osobie wszędzie no dobrze, ale to, że wszędzie to jest jednak czy użyteczna powiedział pan prawda no i pewnie każdy z nas podświadomy jakoś tę prawdę rozumie, ale jeżeli właśnie weźmiemy różne definicje prawdy czy różne sposoby myślenia o prawdę o prawdzie niektóre, którą prezentowali różni filozofowie to dojdziemy do wniosku, że właściwie filozofię nie tylko nie odpowiada nam na pytanie czy mogła być prawda, ale jeszcze tak gmatwa całą sytuację, że właściwie bez filozofii bylibyśmy dużo lepszej sytuacji, jeżeli rozumiemy filozofię jako nauka, która ma dostarczać nam kategorycznych odpowiedzi napytania to oczywiście ta filozofia tutaj użyteczność jest wątpliwa natomiast cierpki prawdziwa zmora cokolwiek dostarczyła cokolwiek nie dostarczy dostarcza oczywiście, ale właśnie czegoś, czego np. nie oczekujemy od nauk np. filozofia dostarcza bardzo jasnych dystynkcji pojęciowych czy pewnych sposobów myślenia, które pewne zawiłe problemy pozwalają rozwiązać tak np. jeśli chodzi o wspólną sprawą wspólną, która ciągnie się przez ponad 2000 lat to główną zaletą filozof jest to, że ona pomaga nam ten spór coraz jaśniej widzieć pomożemy oczywiście posługiwać się potocznym rozumieniem prawa i nie ma nic złego natomiast w pewnych momentach dochodzimy do wniosku, że nasz Tomasz pojęcie prawdy poprawnie wewnętrznie sprzeczne to jest to co pokazywał Sokrates, że my, używając tego co pana z takim potocznym rozumieniem prawdy sprawiedliwości czy dobra często dochodzimy do sprzeczności Sokrates był osobą, która pokazywała, że nasze potoczne przekonania nie dają się widocznie obrona i filolog czy ktoś taki to po pierwsze, budzi nasz niepokój takie samozadowolenie, że my na pewno wiemy, że nie sprawdza czy nie dobro itd. a z drugiej strony stara się wprowadzić pewne dystynkcji, które pozwolą na to pytanie odpowiedzieć, nawet jeżeli nam się to się nie udało z pewnością debata jest winny jest niż była np. 2000 lat temu to jest realne osiągnięcie filozoficzne no dobrze czyli, jeżeli chodzi o prawdę to już mamy tyle różnych definicji prawdy formułowanych przez różnych filozofów można powiedzieć to już wystarczy już nawet tylko kolejne każdy kolejny nie wzbogaci naszego myślenia, więc może filozofa czasu podziękować, jeżeli ustawa tak sobie sprawę na środku oka pojęcia prawdy to debata oczyści cały czas się toczy i tutaj staramy się na to pytanie odpowiedzieć załóżmy, że prawda jest naczelną kategorią nie tylko filozoficzną naczelną kategorią niż naukowej, kiedy podziękujemy np. na filmową, którą dobrze tutaj jeszcze swoje powiedzieli czas się zająć innymi rzeczami bardziej pożytecznymi to pewnego dnia z pewnością znowu pojawi się pytanie co to znaczy nauka jest prawdziwa co to znaczy np. jakieś prawo fizyki jest prawdziwa Cionek sprawdził czy on może właśnie tylko włącznie działa tu znowu potrzebny ktoś taki, kto przyjdzie i powie zależy co rozumieć przez prawdę, jeżeli rozumieć przez nią np. zgodnych z twoimi innymi sądami no to wtedy to twierdzenie wprawdzie, ale jeżeli również przez prawdę zgodność z rzeczywistością to Pogódź się z tym, że do rzeczywistości może np. Niemiec poznawczego dostępu co głosił chociażby Immanuel kant potwierdzenie pojawi się na siódmą owców dzisiaj coraz częściej, że my nie mamy do rzeczywistości tak tak jak ona jest poznawczego dostępu tutaj właśnie prosty ktoś mówi nie kłócimy się np. dajmy NATO o prawdę nie zwierają Szeregów ścierają się, dlatego że my możemy dogadać odpowiednio, różnicując pojęcia i pamiętam, że to jest chyba największa wartość filozofii która, zwłaszcza w demokratycznych społeczeństwach powinna odgrywać dużą rolę, że Śląsk to jest ktoś, kto wchodzi się Expo mówi dogadają się zdefiniujemy pojęcie, jakim posługujemy, a potem dopiero stajemy do walki, bo często okazuje się, że konflikty, które się pojawiają różne nie tylko dotyczące prawda też innych zagadnień faktycznych dałoby się rozwiązać tylko ludzie usiedli i powiedzieli co mają namyśli, używając danego pojęcia czy formuła ta dobra, czyli tego co pan mówi wynika, że filozof to ktoś, kto jest kompletnie oderwane od rzeczywistości od ludzkiej natury nie tylko boja buja w obłokach i stara się Ross z pomocy rozstrzygnięciu konfliktów, które tak naprawdę nie występują tylko występują w salonach dziś siedzi dyskutuje przeczytanych książkach, pytając fabryczkę, a na ulicach, gdzie potrzebujemy konkretnych odpowiedzi walce politycznej, gdzie potrzebujemy trochę innych odpowiedzi filozofowie zupełnie nieprzydatną to jest taka wizja, jaką przedstawił Arystofanes swoim dramacie swej komedii chmury, gdzie one postać Sokratesa, który buja się pod koszem w swoich domach w swojej szkole rozprawie jakieś duby Malone głosi to jest taka wizja utrwalona trochę przez kulturę nie tutaj tra użyteczność filozofia jest znacznie większa moim zdaniem Otóż tak, jeżeli chodzi o to spory o to proszę zauważyć, że są spory, zwłaszcza np. w etyce, które nas, że zajmują często okazuje się, że filozof to jest ktoś, kto mówi, że np. pod pozornymi sporami kryją się zgodności stanowiska tylko np. zgodności nie są ujawniane, jeżeli np. chodzi o debatę nad prawdą w nauce to nie jest tylko kwestia, która dotyczy wszystkich salonowych rozmów, ale np. tego czy nauka w ogóle jest prawdziwa, bo dla kogoś, kto teraz nie słucha być może herezją okaże się twierdzenie, że nauka może nie sprawdziła, ale tutaj mamy bardzo wiele argumentów, że nauka na skład na tak wczesnym etapie rozwoju może być prawdziwa, dlatego że jest jeszcze zbyt młoda, żeby mogła, że większość twierdzeń była prawdziwa, że my cały czas oczekujemy na kolejny przełom za 100010 000100 000 lat temu na tym, że następne będzie tyle istniał, że nasza obecna okaże się zupełnie fałszywa, a jeżeli okaże się nieprawdziwa to musimy najpierw wnieść sprawę, że musi, więc to są pojęcia, które on się prawie nie tylko w takiej debacie w salonie one również pojawiają się w takich debatach absolutnie poważnych akademickich rzutujących NATO co musimy, ale on również pozwalają czasem rozstrzygnąć spory, które właśnie angażują nasze emocje, bo filozofia to jest dziedzina bardzo ważna ex powiedziała coś dla demokratycznego społeczeństwa mamy tendencję do głoszenia pewnych praw do kupowania na swoich pozycjach i mówienia, że nie słuchamy drugiej strony oraz wnosi się myli się z tym ktoś przychodzi zastanów się tutaj polityk musi to tak naprawdę głosić oraz na często okazuje się, że różnice między nami albo są mniejsza niż w rzeczywistości na inność początkowo wydaje albo się okazuje wręcz ogłosimy to samo stanowisko, ale np. cieszmy się także trzeba, że wciąż jest ktoś, kto potrafi bez rozlewu krwi bez jakiś złych emocji te spory osłabła, bo po prostu on widzi trochę głębiej czy więcej stara się do 300 argumentacji no to teraz idąc tym tropem, ale to już po informacjach proponuje, abyśmy porozmawiali o skuteczności filozofów w działaniu z o skuteczności rozumianej właśnie tak jak pan to wyjaśnił czy jako mediatorów, którzy pokazują wspólne części niewidoczne albo ci, którzy obniżają temperaturę dialogu oczywiście od rozmawiając wyglądamy za okno i patrzymy co się dzieje na ulicach naszych miast albo przypominamy sobie co się dzieje i skuteczności filozofii i filozofów porozmawiamy po informacjach pan dr Jacek Jarocki z wydziału filozofii katolickiego Uniwersytetu lubelskiego Jana Pawła II państwa i moim gościem informację o godzinie jedenastej 20 wcale państwa moim gościem jest pan dr Jacek Jarocki z wydziału filozofii katolickiego Uniwersytetu lubelskiego Jana Pawła II zostawia się nad skutecznością filozofów panie doktorze ta jest oczywiście kwestie najbardziej zapalne czy jesteśmy jeszcze potrzebni skuteczni w swoich działaniach pewnej krócej pewnie byliśmy skuteczni, gdyby chciano nas powszechnie słuchać z tym różnie bywa niestety no ale to pewnie każdy może powiedzieć nie wiem to Rado to samo może powiedzieć tak wszelką pomoc jest taki właśnie przez pewien czas dość mocno kwestionowano filozofia też zauważyć, że wykształcenie filozoficzne w Polsce przez wielu dekad zupełnie nie istniało kultura logiczna czy kultura ogólnie dyskusji w naszym kraju to co zaświadcza najbardziej filozoficzny umiejętnościach mówi lokator jest nie tylko wiedza my rozumiemy również, z jaką wiedzę, ale niestety zestaw pewnych umiejętności logicznych myślenia formułowania sądów argumentacji konstytucji argumentacji tego wiele dekad nie było i to znak stwierdzano poznam chcielibyśmy z tego żyć i było dobrze pozycji filozofowie właśnie moim zdaniem trochę efekt niestety tego żebyśmy zapomnieli poznam dobra krytyczna dyskusja może dlatego nie chcę się, czyli dziś z tego co pan mówi wynika, że filozof to jest ktoś taki, kto posiadł mądrość albo przynajmniej zdolność rozumowania debaty Ros rozkładania włosa na czworo tylko nie posiada jedne mądrości albo 1 sposobu jak przekonać wszystkich, że to coś co robi to, czego się przydaje może nie do końca tak jest jeśli formujemy oczywiście z filozofii jako dzielenie włosa na czworo użyjemy innych sformułowań, które są depresją rozety w takim pozytywnym sensie, jeżeli tak to w porządku natomiast film został ktoś proszę zauważyć to zwraca uwagę na słowa np. stara się pokazać, że pewne stwierdzenia są nacechowane emocjonalnie ich użycie niesie pewne konsekwencje czas osiemnastego nie zdajemy sprawy będą taką debatę agnostyk wierzącym, kiedy wierzący powiedział, że swój agnostycyzm podszyty jest ateizmem na co mostek stwierdził, że ono podszytej słowo, które ma pewne konotacje prawda negatywne, więc o to też zaburzoną debatę natomiast, jeżeli chodzi o oto, że nie jest w stanie przekonać jesteśmy też czy zależy w jakim grania, bo tu za wkład do tłumu demonstrantów przemawiać jako filozof używać rozsądnej argumentacji liczyć ludzie będą nas słuchać na takiej starożytności to udawało no właśnie też nie wszędzie proszę zauważyć, że jednak demokracja ateńska Sokratesa wskazała na śmierć może urząd bardzo racjonalnych argumentów dość ironiczny, ale jednak racjonalnych i 500 osób, które sądziły stwierdziło, że nie narzeka też zasługuje na mniejszym takież gada głupoty zupełne, więc w ogóle co takiego lekarz społeczeństwie natomiast lokatą o sobie jestem gazem, który Kosa chińskie społeczeństwo, które wybudza samozadowolenia i moim zdaniem filozof ludzie odpowiednio wcześnie wabić dla każdego członka, które ma jakąś taką zdolność refleksji swoje stanowisko lub też każdy z nas w tym filmie ktoś to przeciwnik polityki to znaczy niepokój po pierwsze, czekało się po drugiej niepokój, że może nie wszystko jeszcze wie może jednak warto przemyśleć swoje stanowisko i to taka umiejętność w ten sposób ważne dla, zwłaszcza jeśli bierze udział właśnie w debacie publicznej tak jak powiedziałem, że zostajemy w szranki z takimi zdecydowane hasłami na, a potem okazuje się jednak ma stanowisko jest należy osłabić albo w ogóle odrzucał potwierdzić, że w sumie to problem w tym Sejmie przed problemem no dobrze rozumie, że nikt nie wierzy, że te umiejętności są do czegoś potrzebna pod filozofów, czyli filozofowie potrafią przekonać nikogo oprócz samych siebie także to co robią jest ważne albo użyteczne, bo mówił pan pięknie o tym dlaczego filozofia może się przydać do czego filozof może się przydać w praktyce, ale także w tej samej praktyce okazuje się, że nikt głosu filozofów nie słyszy albo nie chce słyszeć nie słucha, czyli rozumiem, że filozofowie nie potrafię nikogo przekonać nawet nie do tego, żeby wgryza się zawiłości taktyką nawet do tego, że są przed czegoś przydatni czy nie jest to największa słabość filozofii, że pomimo, że potrafią tak pięknie Przem przeniknąć wszystko nie potrafią przeniknąć ludzkiego umysłu i użyć filozoficznych sztuczek, żeby przekonać do tego żeby, chociaż ich wysłuchać, jeżeli chodzi o stosowanie, jakby rad filozofów to finansowe mają bardzo wiele miejsc, gdzie mogą się spierać, gdzie są słyszalne na szkodę weźmy chociażby etyków prawda, jeżeli mamy szpitale to każdy szpital zbiera się komisja etyczna musi być 1 etyk prawda ktoś, kto jest się z wykształcenia etykę, czyli jest de facto filozofem logice znajdują zastosowania lepszy informatyce przy programowaniu pojazd autonomiczny przy sztucznej inteligencji różnego rodzaju filozofowi biorą udział w debatach publicznych na zagadnienia sprawiedliwości biorą udział w rządach specjalnych komisjach decydują o bardzo wielu rzeczach dobrze chociażby na skutki skuteczne z o skuteczności to zależy w jakim aspekcie, jeżeli pytamy gospodarza, że to byśmy sobie w aspekcie np. początków życia w aspekcie przerwania ciąży w aspekcie kulturalnej debaty w aspekcie no właśnie sztucznej inteligencji jak na razie powiedziałbym, że to są raczej porażki pytanie brzmi czy te porażki wynikają z tego, że właśnie to polityk, że to filozofowie uczestniczą w tych gremiach czy być może brak filozofów o oznaczałby sukcesy ja mam nadzieję, że to nie jest efekt tego, że widzowie uczestniczą w tych debatach jak ja jestem tym przekonany natomiast w ciąży panu udowodnić no trudno dogonić taką tezę natomiast wydaje się, że rozwój przez setki lat stanowili taką forpocztą intelektualną, która do wielu w ogóle często prowadziło to byśmy sztuczną inteligencję, która pojawia się w głowie Alana Turinga w NATO jedną z pionierów Alan Turing jednostki nie rośnie inteligencja idzie podstawy do sformułowania to już inteligencji skład rozpoznania inteligencji tzw. test test Turinga to są podstawy ściśle filozoficzne Alan Turing matematyk ma również filozofem i wielu współczesnych naukowców zajmujących się inteligencją ma podstawy filozoficzne to jest niezbędne, dlatego że samo pojęcie inteligencji umysłu ja zajmuje się akurat właśnie kwestią umysłu wcześniejszych inteligencję do końca samo pojęcie umysł tego co my chcemy z repliką rwać np. maszyny tego czym ma być inteligencję czy ma być umysłu maszynowe to są kwestie z tych też roznosić, dlatego że umysł z pojęciem filozoficznym i tutaj filozof przychodzi do chwili można nic nie nie potrzebujemy filozofa, żeby stworzyć definicję daleko na tym polega fakt, że definicji nie może stworzyć ktoś, kto jest praktykiem np. fizyk nie może stworzyć definicji wiedzy czy praw, dlatego że wiedzą co prawda niemal pod mikroskopem specjalista od sztucznej inteligencji nie może stworzyć definicji umysłu, dlatego że on tworzy tylko włącznie właśnie, kto tworzy definicję jest właśnie ludzie, którzy obracają się w takiej fazie konceptualnej pojęciowej rozważnie właśnie filozofa o NATO no, więc lista lista jest długa panie doktorze np. definicje słów tak tworzą językoznawcy nie muszą być filozofami, gdy nasz słuchacz pyta, dlaczego filozof jest bezradna w stosunku do brutalnej siły tyranów i programach torów efekt News, czyli bezradności filozofii na tych pozwolę sobie pewne na Moto Money ten zarzut, że definicja tworzy tworzy się w słownikach słownikach są tzw. definicję maksymalnie regulujący głównie sprawozdawcze jak dalej słów używa filozof mówi się dane słów powinno używać to jest znowu bardzo różne kwestie, bo my możemy uczyć się umówić rozumie sprawiedliwość starożytności także niewolnicy ziemi państwo jest dobre i powiedzmy jakieś takie przemoc względem kobiet jest to by tej sprawiedliwa, ale ja wiem, że to jest złe i to żaden z jakich miejsc słownik starożytny sprawdził byłoby definiowana tak 31 zdefiniowane inaczej filozof przychodzi wniesienie w świecie starożytnym np. tutaj kasta Liwocz tak rozumiana jest rozumiana błędnie musi zastosować nową definicję sprawiedliwości i użyć jej jest taki sposób, aby ona rzeczywiście nie mówiła jak jest, żeby nie zależało opinii ludzi potocznej tylko, żeby powiedzieć jak być powinno tutaj jest to sfera zarezerwowana dla filozofów natomiast jeśli chodzi o pytaniu bezradność zaś względem np. tyrani niestety nie jest to zjawisko nowe, bo już Platon miał takie zapędy reformatorskie na wyspie Kraków sąd pisze w swoich listach, gdzie chciał zmienić państwo chciał wykształcić dobre dobrego władcę, po czym ten władca wtrącił go do więzienia czy to w niewolę tylko np. gotowe kupić, ale ten był nauczycielem Aleksandra macedońskiego, sądząc po marcu teraz przypłacił koniecznością ucieczki z Aten tych przykładów jest między, dlaczego tak się dzieje pewnie, dlatego że wbrew temu co głosił Platon mało jest władców Otóż filozofa mały władców Otóż tego, kto chce dążyć do prawdy, a my nie możemy możemy się stale zmieniać dusze ludzi chyba Marek, ale był 1 takim władcą w dziejach, który rzeczywiście można powiedzieć, że filozofa co może zrobić filozof stał się stroną, a może sobie poeta co może zrobić fizyk może robić jakikolwiek inny naukowiec może tylko bezradnie patrzyć protestować na gruncie swojej swojej dyscypliny, ale dużo więcej zrobić nie może w tej sytuacji byśmy dokładnie myjemy w takim samym położeniu jak przedstawiciele innych ciał, choć staram się często gracie w tych debatach zabierać głos stracili po prostu słuchali to idąc tym tropem, dlaczego nie powinniśmy mieć w tych ciałach zarządcy zarządczych, o których pan mówi właśnie także poetów no, a złe RO tanie właśnie skoro tak powiem wartość użytkowa filozofa poety jest podobna, czyli może pięknie mówicie o rzeczach, które da nic nikogo niczego nie dotyczą, a generalnie bez bezużyteczny wobec rzeczy, które nas dotyczą weszły tam ojca w komisji etycznej 1 poeta 1 filozof to może zwrócić uwagę na różnicy podam przykład płyty kogoś, kto nie może zmieniać rzeczywistość pomocy, że często wierzymy, że może zmienić czy bierzemy pod uwagę nie użyteczność głoszonych tez, ale to czy ma on siłę do zmiany zmiany w Polsce natomiast pan pyta zupełnie innego, dlatego że poeci np. posługują się językiem, którego tomów filozofii nie jest dzieckiem w aktualnym poeta nie opisuje rzeczywistość on ten przez pewną impresją rzeczywistości filozof mimo wszystko stara się opisywać rzeczywistość często się to udaje pan nic to o tym, że Tusk jest bezużyteczna i ja również taki lejtmotyw tej naszej dyskretnej najmniej Polita argumentów że, że takie instrumenty są tylko argumenty właśnie są opiniami, bo mówi pan nie byłoby testu Turinga nie byłoby Turinga bez jego filozofii albo nie byłoby maszyny sztuczna inteligencja no dobrze, jeżeli pan zaliczy logikę do filozofii to można by od tego punktu widzenia wyjść fizyk teoretyczny oraz cross uważa jednak za logikę logikę za część matematyki no i wtedy byśmy wiedzieli właściwie filozofowie będą niepotrzebni starają się raczej podczepić pod matematykę, trzymając się kurczowo tej logiki właśnie części filozofii zamiast jako części matematyki, ale temu temu o tej opinii, że logika jest częścią matematyki przeczą fakty historyczne logika, jaką naukę wywodzi się od Arystotelesa, który matematykiem nie był logika współczesna wywodzi się Bertranda oraz, który był matematykiem, ale dla Tyma i szukał podstaw i znalazł w logice, więc tak naprawdę luka jest nauka, która stanowi podstawy matematyki nie jest częścią jako taka przynależy do właśnie filozofii zarówno w sensie genetycznego w takim sensie jeśli chodzi o klasyfikację tych na okno logika nie jest w 1 jak udowodnić na na poziomie filozoficznym czy matematycznym czy empirycznym co udowodnić twierdzenie, że noszą noże logika jest częścią filozofii albo jest częścią matematyki albo, że bardziej jako część filozofii miała wpływ na rozwój Niewiem branży internetowej czy bardziej jako część filozofii czy można się poruszam się tutaj w sferze opinii, dlaczego tej osadzie to jej automatu wystarczy się przyjrzeć temu jak kształtował się historyczne właśnie rozwój tych na jak kształtowała się logika właśnie ta filozoficzna matematyczna na początku dwudziestego wieku, gdzie głównie przedstawiciele zatopiona był matematyk małego lub Praga Bertrand Rasel wszystkim np. polscy filozofowie tacy jak Alfred tarski, który położył bardzo, że zasługi od kształtowania się w ogóle logiki współczesny byli wszystkim rozruchami i to są fakty historyczne, które możemy mówić, że logika wszystkim filozoficzna twórca tej logiki jak Pudzian Bertrand raz zwrócił się ku logice poszukał u podstaw dla matematyki i to jego główny motyw stwierdził, że matematyka jest niewystarczająca jeśli chce się zrozumieć matematykę to trzeba rozwinąć logikę możemy oczywiście twierdzenie kwestionowana historycznie są zasadne, jeżeli szukamy wyjścia poza opinię powietrzne i dowodów historycznych Bertram oraz ministerstwo dobrym odnośnikiem no tak Bernard raz, dla którego właśnie wspomnianych krajów także krytykuje raczej ścianie jako matematyków a kiedy pisał o filozoficznych podstawach matematyki to się pomylił to myślę tutaj w wywiadzie w czasopiśmie dieta Antek, który pan zna także, ale Powróćmy do naszej rozmowie, że pan pozwoli po informacjach Radia TOK FM pan dr Jacek Jarocki z wydziału filozofii katolickiego Uniwersytetu lubelskiego Jana Pawła II autor wideo bloga pan od filozofii i autor m.in. książki świadomość wolna Wola jaźni metafizyka galę na stracone jest państwa moim gościem informację o godzinie 1140 po informacjach wracamy w czasie państwa i moim gościem jest pan dr Jacek Jarocki z wydziału filozofii katolickiego Uniwersytetu lubelskiego Jana Pawła drugiego autor wideo bloga pana filozofii i autor m.in. książki świadomość wolna Wola jaźni dzisiaj zastanawiamy się czy filozofowie do czegoś nam się jeszcze przydają pan Marcin pisze, że gość trochę optymistycznie patrzy na rzeczywistość pracuje firmę firmie, która pisze oprogramowanie dla autonomicznych samochodów zapewniam panów, że ani u nas ani w tych firmach nie ma ani 1 filozofa czy to nie jest tak pyta pan Marcin, że świat filozofów świat przednich wymyślony niezależny od rzeczywistości tak to znaczy filozofowie kreują swoje poglądy, które objaśniają świat w cudzysłowie, a w miarę postępów nauk przyrodniczych naginają swoją teorią, aby były zgodne z rzeczywistością pyta pan Marcin odpowiada dr te odpowiadam następująco, jeżeli chodzi o kwestie od naszych samochodów to proszę sobie wyobrazić taką sytuację, że samochód stoi przed dylematami moralnymi takim jak np. czy sami kierowcy pasażera czy np. być osoby na drodze czy, jeżeli ma do wyboru zjechać 5 albo 1 osobę czy rozjechać 1 ma rozwiać 5 czy, jeżeli ma np. rozwiać starego albo młodego to czy kogo powinien rozjechać to są skutki tematy moralne jest nie wyobrażam, żeby rozstrzygnąć bez filozofa, bo to właśnie filozofia władny w ogóle mówić o całej sferze wartości właśnie chodzi o sferę wartości oto co my powinniśmy nauki przyrodnicze zawsze mówią, jaki jest to jest on, używając zdań aktualnych tak jak rzeczywistość natomiast filozof, zwłaszcza tych, bo tu o etykę chodzi też ktoś, kto informuje zdania normatywne jak być powinno ja nie wyobrażam mówiąc szczerze jak autonomiczne samochody mogłyby zostać wypuszczone na drogi bez programu, który decyduje, kto ma przeżyć, ale decyzję to przeżyć no to to jest decyzja, kto może podjąć świadomie tylko wyłącznie silosów, jeżeli chodzi jeszcze wobec osób mimo tych użyteczności filozofii to jest oczywiście rozebrana, ale dla nas decyzję tak decyzję, kto ma przeżyć podejmuje także nie filozof podejmują lekarzy każdego dnia szczególnie teraz kogo podłącza do respiratora jako odłączyć przecież nie mają pod ręką filozofa, ale w oparciu o pewne te przekonania filozoficzne, nawet jeżeli one nie są jakoś powiedzmy naukowo przerobione proszę zauważyć na mamy tak taki konflikt jak przy odłączyć starszego czy młodszego większość osób powierza to należy odłączyć starszego z różnych powodów powód taki emocjonalny, ale przed tym głębiej zastanowimy to okazywało się, że skoro od wartości życia zależy od jego przewidywanej długości to największą Warty życia mają jednodniowe zarodki po to, przed nimi jest najwięcej życia, jeżeli pójdziemy taką narrację, że im więcej życia przed nami tym większa wartość największa wartość życia od jednodniowych zarodka, bo te mają panie doktorze no tak jest konsekwencja tego to sprawdzamy to kogo odłączyć zależy, jaką teorię moralności posługuje ja jestem tylko się w tej stacji opowiadać to trzeba etyka pytać natomiast ja mogę chodzić tylko na zarazę, ale nie jest etykę mogę powiedzieć tylko tylko tyle kogoś, że zależy kogo zabrać kogo odłączyć zależy, jaką te o nią się posługujemy, jakiej racji przedstawia, jeżeli np. bierzemy pod uwagę długość życia jako kryterium to oczywiście starszego korzystać należy zapytać, dlaczego akurat wybieramy takie kryterium, jeżeli pod uwagę bierzemy jakikolwiek inny ciężki mamy mamy starszego człowieka, które jest obecnie znanym profesorem i młodego jest zdemoralizowany kryminalista i warto tu nie można opierać na zasadzie takiej kogo odłączyć jakiś absurd sytuacja jest filozof daje narzędzia, żeby taką decyzję podjąć taka jest naszą właśnie rola my dajemy otoczyli narzędzia do myślenia no dobrze to w takim razie czymś różni filozof od polityka, bo jeżeli pan mówi no to zależy to rozumiem, że pan daje różne opcje czy, jeżeli bierzemy opcję taką to odłączyć tego, jeżeli inne odłączyć tamtego, jeżeli jeszcze no to łączyć obydwu do obydwie, a filozof robi to SA przez polityków to samo tylko post factum, czyli najpierw co się dzieje, a potem usprawiedliwia decyzję, czyli filozof sprawiedliwa o sprawie anty faktów, a polityk post factum różnica zasadnicza mianowicie polega ona na tym, że filozof to jest oczywiście ktoś, kto może podjąć decyzję albo może ewentualnie najczęściej dawać różne możliwości, ale od finansowej w tym wypadku tylko chodzi o to, żeby być w swoim postępowaniu konsekwentnym to znaczy, żeby je, żeby działać w oparciu o pewien system przekonań, a nie konkretne przekonania dobre w zależności od myśli, bo jednak minutę ja osobiście będzie duża część etyków sympatyzuje z takim przekonaniem, że istnieją pewne obiektywne czy przynajmniej o powszechnie wiążące normy moralne w związku z tym są to normy, które obowiązują zawsze wszędzie oczywiście polityk może liczyć raz dobrej sytuacji jedno Legia dobre jest to, ale filozofia ktoś mówi albo jest dobre albo coś jest złe natomiast proszę zauważyć jest to konflikt, który pojawiał się już w starożytności właśnie raz jeszcze włączyć do Sokratesa i sofistów sofiści byli ludzie, którzy próbowali wpłynąć na odbiorcę byli ludzie, którzy uczyli wszystkim polityki prawda demokracji ateńskiej jak zwykli mawiać młodzi kuratorzy po prostu tam do soboty, jakby to mówi oczywiście każdemu należy się dochód podstawowy jak do przedsiębiorców, którzy to bezrobotnych nie mogą mu, że każdy, kto swój los nie można nikomu dawać pieniędzy, a Sokrates wychodzi mówi albo jest ta albo jest tak zdecyduj się na 1 opcję i bądź konsekwentny to samo mówią etycy, jeżeli np. przyjmujesz tym utylitaryzm tycz no to bądź konsekwentny czas z tym, że można skazać niewinnego na śmierć, jeżeli uraz jeszcze innych ludzi może startować dziecko, jeżeli np. dzięki temu terrorysta, który z ojcem tego dziecka wyznał, że podłożył bombę, która zabije to osób bądź konsekwentny jest ideą ekonomistą też bądź konsekwentny przyjmie np. że nie wolno nigdy kłamać nie wolno nigdy zabijać czy tutaj tak wynikałoby z tego, że wracając do tego przykładu ze sztuczną inteligencją siadamy sobie do samochodu, a samochód nas wita dzień dobry przypominam o zapięciu pasów wprowadź rodzaj filozofii, którą preferuje czy, jeżeli jesteś utylitarnych z tą naciśnie 1 dobra naciskami 1 jedziemy dobrze w takim razie w sytuacji wypadkowej zabija 1 osobę zamiast 5 albo młodszą osobę zamiast starszej teraz jeździmy rozumie samochodami, z których każdy ma zakodowany inny program filozoficzny i każdy samochód wybiera liczby ofiar albo osoby do odłączenia zależności od wyznawanej filozofii powiem szczerze jak mamy inną opcję znacznie na czysty przypadek można dla mnie to jest jakaś kusząca, żeby stocznia czy to znaczy np. tylko zauważyć, że my stajemy się już w tym momencie przed tym dylemat panda i pytanie jest takie, jaką właśnie etykę powinny mieć samochód, jakie płyną normatywne np. sytuacje kryzysowe jak samochód musi zachować to są pytania Real i ja tego jak jestem stricte etykiem nie chciał się gier na tematy, których jestem władny moja książka dotyczy raczej metafizyki nic z niej nie do końca też korzystne dla mnie to w ogóle abstrakcyjna dla ludzi naukowcy i trudno wcisnąć coś praktycznego się da natomiast etyk musi podjąć taką decyzję zespół właśnie z ludźmi, których samochody konstruują u nas na Uniwersytecie też np. koledzy logice badają podstaw informatyki i aplikują różne rzeczy do auta nam się samochodów i oszust inteligencji tworzą różne tego rodzaju rzeczy natomiast ogólnie ten obraz, choć może trochę przesadzone, bo nie wiem czy to będzie kierowca wybiera raczej produkt samochodu jest realny my musimy wybrać, kto ma przeżyć i musimy to wykład w oparciu o jakich przesłanki nie nasze widzimisię tylko musi mieć pewne przesłanki do tego, więc tutaj tak jak mówi jedyną osobą ładną mówić o normach normatywną ości jest etyk, czyli filozof należy złożyć do tego głosu dopuścić do tak przecież to nie etyk filozof będzie decydował może najwyżej zarysować przesłanki na końcu zagłosuje polityk zapewne zalew zdecyduje polityk po wybraniu przez 9 właściwego demokratycznie głosujemy trochę, która filozofia jest lepsza na czym nie do końca czy, jeżeli chodzi o toczy na rozwój można głosować demokratycznie właściwie do pewnego stopnia tak, dlatego że dowodzą tego, kto sprowadza, dlatego że filozofia co robi to dostarcza pewnych zdań warunkowych jeśli coś to dzieje się coś innego prawda, jeżeli np. przyjmie taki pogląd to konsekwencją jest to auto ale jaki pogląd przynieś to nie jest robotą filozofa narzucać komuś czy zdanie robotą filozof jest bardziej rozjaśnić punkt wyjścia i rozjaśnić konsekwencje przyjęcia pewnego poglądu, a my zawsze po ostatnich na wolność, a w ostatnich nie wiem 100 latach czy coś filozofia rozjaśniła niebo rozjaśnione niebo paru tysięcy lat jest filozofia ostatnich 100 latach akurat rozwija się bardzo ogólnie w aspekcie tzw. do filozofii analitycznej jest filozofia anglosaska, gdzie wprowadzono aparat logiczne bardzo wiele problemów filozoficznych nie rozwiązano doprowadzono dużo większego stopnia klarowności chociażby problem wolnej woli został w dużej mierze rozjaśnione, dlatego że może zabrać wolna Wola 4 komplety z testu to jest tak też problem akurat w tym czasie zajmowałem swej książce to jest problem, który dotyczy takich czysto praktyczne zastosowanie w przypadku imprez, jeżeli kogoś wskazujemy czy on był wolny są działania czy nie był wolny i np. w wieku dwudziestym rozwożenie był to, o czym gadać, a dlaczego, dlaczego zdaniem pana redaktora nie był biologia no dobrze mamy determinizm biologiczna prawda, ale proszę zauważyć najpierw zastanówmy się jak zdefiniować wolno mówi Okaj, który nie jest wolny, ponieważ Chabior czy to kwestia definicji no widzi pan znów wraca do kwestii definicji, kto ustala definicję do nowych definicji tak jak wielu z tych środków wolnej woli, czyli jeżeli, czyli znowu będą pewnie wróci widowiskiem Steina albo w ogóle Wika ani się pojawi w naszej rozmowie, bo w końcu mówimy o tym dobrze do jakiego języka używamy dopisywania, czyli znowu granice naszego języka itd. tak dalej tego wolał uniknąć, dlatego że również, a zatem aktu, który raczej właśnie jest przykładem jest faktury twierdzi, że właśnie cała nasza dziedzina języka to jest stawiajmy właśnie co aktywuje stan zaczął proszę zobaczyć mniejsze, kiedy mówimy np. o wrzeniu wody tak mówimy, że woda także nie mamy 100 °C to, że to nie jest tak, że właśnie woda w tej temperaturze tylko co się dzieje z wodą i my wymyśliliśmy sobie skalę, gdzie na poziomie 0 co się dzieje na poziomie 100 siedzi coś innego, czyli trochę dostosowujemy nasz język naszą komunikację do zjawisk przyrodniczych, czyli znowu to wszystko zależy od tego jak to sobie zdefiniuje jak sobie zdefiniujemy tak to mamy 1 rezultat jak sobie zdefiniujemy inaczej mamy inny rezultat trochę, ale jeżeli już losów, jeżeli założymy jako filozof w korespondencyjnej teorii prawdy zgodnie z tą prawdą jest zgodność myśli z rzeczywistością to wtedy możemy powiedzieć, że nasze definicje albo są adekwatnie opisują rzeczywistość albo opisują nieadekwatnie Wilga Wilga to takiej definicji takiego sposobu definiowania nie zakładało zakłada, że firmy przez budownictwo rodzinne, że w ogóle definicji są niemożliwe również tajna stąd problemy ja, jeżeli wrócą tego pełną wolnej woli ring o tym, że pewne wolnej woli został deklarowany, dlatego że dwudziestym roku nastąpił, ale są stanowiska zwanego kompatybilny z MEN, które głosi, że to wcześniej płacili w Polsce nie może być tak działa chłopca Schopenhauera, że człowiek może i nić nie mógł wybrać inaczej niż w danej sytuacji wybrał, a mimo wszystko być wolny i moralnie czynna od prawnie odpowiada za własne wybory to stanowisko stanowi obecnie podstawy bardzo wielu takich interesujących artykułów też ma zastosowanie praktyczne jest to przykład problemu, który został bardzo ładnie deklarowany dał nam pewne podstawy faktyczne do zastosowania we współczesnym sądownictwa czy w ogóle teorii prawa wydaje się, że to jest jeden z fascynujących elementów dwudziestowiecznej filozofii i daje też nadzieję, że takich odkryć tych odkryć jest obecnie tylko pod jeszcze więcej takich odkryć będzie coraz więcej, żeby będzie coraz bardziej świadomi tego co głosimy, bo tak jest główny cel filozofii być jadącego co się głosi natomiast Jadwiga stoi to specyficzna filozofia i z oczywiście z tego punktu widzenia wszystko ze sobą herbatę i nauka i etyka filozofia ja zdania Wittgensteina w tej kwestii nie podzielam i dla mnie filozofia ma immanentnie sensu wartość nie zajmować i ma ona zastosowanie w wielu częściach tego stanowiska może jakoś udawało się dzisiaj w miarę skutecznie bronić jakiegoś powodu wszyscy filozofowie twierdzą, że filozofia jest ważna należy podobnie itd. tak dalej podobnie jak fizycy twierdzą, że fizyka matematycy matematyka ciekawe co filozof miał na ten temat do powiedzenia, dlaczego tak jest, ale to już dzisiaj Szanowni Państwo bardzo panu dziękuję panie doktorze za dzisiejszą rozmowę pan dr Jacek Jarocki z wydziału filozofii katolickiego Uniwersytetu lubelskiego Jana Pawła II autor wideo bloga pana filozofii i autor m.in. książki świadomość wolna Wola jaźń metafizyka, ale nas Llosa był państwa moim gościem informacje Radia TOK FM już za kilka minut o godzinie dwunastej po informacjach Mikołaj Lizut i jego program dzisiejszy program przygotował Paweł Ziętara, a nad jakością naszych połączeń czuwał Kamil Wróblewski, chociaż niektóre z tych połączeń zostało przerwane, ale to już nie jest wina Kamila Wróblewskiego jak sądzę, chyba że chyba, że on za tym stoi, ale tego się już chyba nie dowiemy może na tortury, ale chyba niemożna torturować tak mówią filozofowie wskazała już kończy, bo informacje Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: OFF CZAREK

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW" i słuchaj wygodniej z telefonu!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA