REKLAMA

Nie tylko rad i polon – życie Marii Skłodowskiej-Curie

Historie Polski
Data emisji:
2020-11-08 19:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
47:30 min.
Udostępnij:

Gośćmi programu byli Sławomir Paszkiet dyrektor Muzeum Marii Skłodowskiej-Curie w Warszawie oraz dr Marcin Dolecki historyk nauki.

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Maciej Zakrocki dzień dobry zapraszam na audycję z cyklu historie Polski, a dzisiaj rozmawiamy o podwójnej noblistce no bo 7listopada 1800 sześćdziesiątego siódmego roku w Warszawie urodziła się Maria Skłodowska i to jest co prawda nie okrągła rocznica, ale zawsze dobry pretekst, żeby o tej postaci porozmawiać co z nami dzisiaj panowie Sławomir Paszke dyrektor muzeum Marii Skłodowskiej dzień dobry dzień dobry dobry wieczór, chociaż pewnie powinienem mówić tak całą nazwą Rozwiń » tak co jak jak bardziej mówicie Skłodowskiej czy Marii Skłodowskiej Curie czy jak tak muzeum Marii Skłodowskiej Curie w Warszawie taka stała na oba o tego się będzie za darmo dodaje przyczepa 16, bo niestety mieszkańcy Warszawy nie wiedzą, gdzie jest muzeum bardzo mi się prostego powodu tam urodziła w końcu no właśnie to przy okazji też dobra okazja właśnie przy okazji dobra okazja, żeby zachęcić do zwiedzania muzeum to co jeszcze może szybko panie dyrektorze jak to jest w czasie pandemii w niestety niestety odwiedzających jest bardzo mało, mimo że miło, mimo że zapewniliśmy wszelkie warunki do tego, żeby bezpiecznie odwiedzać muzeum nawet to jest zrozumiałe niestety żadni turyści zagraniczni nie docierają do do muzeum oczywiście z niewielkimi wyjątkami niestety od dzisiaj muzeum jest nieczynne ze względu na lockdown, ale do wczoraj jako jedno z niewielu muzeów byliśmy otwarci dla zwiedzających to trzymamy kciuki nie tylko zresztą w związku z muzeum, ale w ogóle, ale dzisiaj przede wszystkim w związku z sytuacją muzeum, żeby to jak najszybciej się skończyło jesteś z nami pan dr Marcin Dolecki także pracownik muzeum historyk nauki dzień dobry dzień dobry państwu ma bardzo miło gościć zupa państwa od pana chodniki, a ja się też jeszcze, że pan jest szczególnie, kiedy będziemy mówili o znaczeniu odkryć naukowych i pani Marii to to ja pewnie miałbym duży kłopot jak to tak przystępnie wyjaśnić to właśnie pani Marii może zacznę od takiej informacji, którą znalazłem gdzieś w dokumentacji, przygotowując się naszego spotkania ktoś wygrzebał fragment biografii amerykański Amerykanki Susan Quinn, która miała, która napisała właśnie w swojej biografii Marii Skłodowskiej coś takiego wieku dziewiętnastym imię Maria podobnie jak cała religia katolicka łączyło się w świadomości Polaków ze sprawą narodową powiadano, że matka Boska częstochowska objawiła się osobiście by odeprzeć świeckich najeźdźców uratować Polskę czarna Madonna ukazała się na murach Częstochowy niebieskiej sukni itd. i wreszcie pani Suzanne klin mówi i to dlatego jak przyszła na świat córka w domu Władysława i Bronisławy to, mimo że sam pan Władysław jakoś specjalnie religijny nie był to dano właśnie córce na imię Maria prawdziwa opowieść bardziej jakaś legenda pani dyrektor i ja myślę po pierwsze, chciał powiedzieć, że to jest chyba jedna z najlepszych biografii Marii Skłodowskiej, czyli pani Franklin muszę powiedzieć, że to jest coś niesamowitego, że osoba, która żyje w stanach Zjednoczonych i potrafi tak genialnie tę biografię napisać wszystkim serdecznie polecam, odnosząc się do historii ja myślę, że to jest po prostu próba taka mi się czy stworzenia korzenia prawdopodobnej prawdopodobnej historii, które mogą stać za wyborem tego imienia, ale bardzo bym się jednak nie wszystko do niej nie przywiązywał, ponieważ nie ma żadnych żadnych wg mojej wiedzy dowodów na to, że dokładnie tak tym się rodzice kierowali za to jeśli chodzi o drugie imię Salomea to już mamy większą pewność, ponieważ Salomea była po prostu jej babką i imię to chyba nigdy w życiu jej rodzice nie spodziewali się, które może przysporzyć jej w przyszłości kłopotów, ponieważ podczas strasznej nagonki medialnej imię to ku było pretekstem do antysemickich uwag zarzutów w jej stronę przed pracą prawicowe katolickie francuskie media w no i bije jak wygląda to dzieciństwo Marii jej rodzeństwa, jaka to jest wtedy sytuacja również z punktu widzenia zainteresowań właściwy chyba wszystkich dzieci Władysława Władysława Bronisławy, bo jakiś taki można wypowiedzieć wszyscy mają pęd do nauki łatwo było się uczyć potem kończyć studia to przede wszystkim o zacznijmy od od urodzenia, czyli Maria Skłodowska-Curie urodziła się dokładnie 153 lata temu, czyli 7listopada 1800 sześćdziesiątego siódmego roku i gdzie się urodziło, nawiązując do tego co pan powiedział redaktor urodziła się nigdzie indziej jak i budynków w tym znajdował się szkoła prowadzona przez jej matka szkoła, w której także przez wielu laty odczuje ojciec matka Marianna Bronisława z domu obok łóżka była ochmistrzyni nią dzisiaj byśmy powiedzieli przełożoną albo dyrektorką prywatnej szkoły dla dziewcząt wtedy nazywanej pensją i ojciec był nauczycielem głównie matematyki fizyki, ale był to tak wszechstronnie uzdolniony człowiek i szalenie pracowity, że jak trzeba było to dorabiał sobie także prowadzeniem lekcji francuskiego był także tłumaczem i autorem wielu artykułów naukowych popularnonaukowych tekstów do encyklopedii, a także Maria od dzieciństwa nasiąknięta jest przesiąknięta jest po szkołom wszystkim co związane jest nauczaniem i uczy się bardzo chętnie w wieku 4 lat umiesz czytać co w w pewnym sensie zaskakuje chodzi, ale z drugiej stromy jak wspomina jej brat Józef w swoich pamiętnikach Maria wbrew pozorom tak strasznie nie wyróżniała się na tle swojego rodzeństwa, ponieważ całe rodzeństwo Marii, czyli od starszych zaczynają siostry Zofii później był Józef następnie Bronisława, a potem dopiero piątym dzieckiem była Maria wszystkich dzieci wykazywały niesamowite zdolności do do nauki, aczkolwiek każdy z nich przepraszam bardzo nie zmieniłem oczywiście pod lupę halę zbudujemy rok starszą Marii, że cała piątka dzieci wykazywała niesamowite zdolności poza tym myślę, że nauka w tej rodzinie była tak chętnie się dzieci pańską skończyły, ponieważ była to rodzina, w której nauka wybrali się przychodziła dzieciom z przyjemnością, ponieważ rodzice Marii byli wyjątkowymi pedagogami i tam nauka odbywała po prostu tak jak dzisiejszy chyba najnowocześniejsza szkoła dla Legii to znaczy uczą się przez zabawę przez eksperymenty uczą się bardzo systematycznie, ale niczego nie było za dużo i co jest ciekawej co przejęła Maria Skłodowska Curie i potem w swoim córką przekazywała to znaczy zawsze pamiętamy o Bala się w ogóle życie i równowadze, jeżeli się uczymy 8 tak samo uprawiać sport musimy się ruszać także systematycznie w rodzinie były pewne schematy kiedy, kiedy ćwiczymy ramą, kiedy czytamy wspólnie były to takie pewne rytuały, które u pań było coś takiego np. w sobotę wieczorem kata czyta poezję literatury i dzieci już dziś obrzydzenie myślą o Jezu, zbiera się ten wieczór nie ze wspomnień całego państwa wynika, że oni po prostu wyczekiwali z utęsknieniem w chwili, kiedy zasiadali razem i ojciec swoim bardzo pięknym MRN głosu recytował często pamięci całe długie fragmenty literatury polskiej, która musi pamiętać to było Warszawa była pod rosyjskim rozbiorem i wiele z tych fragmentów cytowanych przez ojca czy matkę były były zakazane także często będą także te fragmenty były dziś istniały tylko włącznie np. zręcznym odpisze i muzeum nazistowskich chwili możemy w dosłownie drugiego bloku przy gablocie z pierwszej hali, którą zwiedzający idą zobaczyć całą halę notatnik matki Marii, czyli w obsadę Schodowski, w którym przepisała całe i całą całą książkę całą książkę poświęconą historii polskiej, bo właśnie była ona na rejestrze zakazanym i pewnie chcą przekazać swoim córkom czy swoją uczennicą taki swoisty element historii Polski musiało go po prostu pięknie przepisać do swojego notatnika panie doktorze no to może ostatnie 2 minuty jeszcze tego po tej części naszej rozmowy pana zapytał, bo już wiemy, że literatura tak nawet potem chyba Maria pisała sama jakieś wiersze no ale też zaczyna się interesować matematyką fizyką czy to jest taki moment, w którym który rodzi się noblistka rzeczywiście coś było takie naturalne, że dziewczynki młode kobiety interesują się stają się specjalistkami no w dziedzinach no właśnie nie wiem czy męski jak na tamte czasy maja miała taki dosyć oryginalny sposób w oryginalny sposób zafascynowała się naukami przyrodniczymi matematyką na początku zafascynował ją przyrządy wykorzystywane przez ojca w dydaktyce patrzyła na to jak na magiczne przedmioty później uczyła się m.in. w trakcie korespondencji z ojcem sztuka, a już pierwsze systemach pierwsze systematyczne nią jeden z chemii posiadła est co w nim muzeum przemysłu coraz to była taka zakamuflowana wyższa uczelnia to właśnie jedyne miejsce w Warszawie, gdzie można było Polski uczyć eksperymentować i jakie Uniwersytet warszawski był wówczas w ogóle niedostępne dla kobiet w tak tam miała dojść tam tam się właściwie nauczyła to bardzo solidnych podstaw analizy chemiczne są mówiła, gdyby się tam nie nauczyła muzeum przemysłu rolnictwa pół Napoleona milczała jego asystenta Kossakowskiego analizy to by nie wydzieliła w kanale interniści była systematycznemu nachylenie studiował na Sorbonie wbrew temu co się często myśli marszałka matematyki Filip, a takim właśnie płyn, czując ten wątek, ale to było takie naturalne, że dziewczyna się interesuje takimi przedmiotami bardzo nienaturalne wówczas bardzo nie no właśnie to jest powód m.in. no to takie wsi i społeczne uwarunkowania i trochę obyczajowe, ale też trochę prawne one miały spowodować, że pełen rozwój naukowy i Marii Skłodowskiej muszą odbyć niestety poza granicami rok wtedy jeszcze zaboru oczywiście nie granicami Polski teraz będą informacje w radiu TOK FM, ale do nich wracamy do naszej rozmowy Maciej Zakrocki dzień dobry ponownie to są historie Polski są z nami dzisiaj przypominam pan Sławomir Paszki i pan dr Marcin Dolecki panowie przypominają nam historie Marii Skłodowskiej później chwili no właśnie 7listopada mieliśmy kolejną rocznicę jej urodzin zakończyliśmy pierwszą część rozmowy z taką krótką informacją dotyczącą zainteresowań naukowych młody jeszcze Maryi i pan dr Marcin Dolecki wspomniał, że właśnie to, że dziewczyna interesuje naukami ścisłymi nie było wtedy tak powszechne czy naturalne to proszę panie doktorze jeszcze raz może tylko, rozszerzając trochę wątek powiedzieć czy to właśnie też jest m.in. powód, że w 1800 dziewięćdziesiątym pierwszym roku Maria wyjeżdża na studia do Paryża tak, bo Maria wiedziała, że ani w Warszawie ani w Krakowie nie może swoje zainteresowania realizować wówczas talerz Sorbona była dla niej ten uprawnionym miejscem mną cały czas jeszcze było to z kolei w naszych czasów średniowiecza było to centrum naukowe i 72jeden z największych uniwersytetów europejskich on wiedział tam spełni swoje marzenie, że będzie mogła nie tylko poznawać dotychczasową wiedzę, ale też prowadzić eksperymenty Marian mówiła, że człowiek albo pełni pani być nie powinien być tylko technikiem dzisiaj byśmy powiedzieli pani być tylko komputerem, które ma dane wyjściowe 11 przetwarza w sposób niemal automatycznie grali trochę jak dziecko naukowych za bardzo wysoka jak dziecko, które otwiera książkę z bajkami jest w każdej chwili gotowe na to, żeby być zaskoczonym przez coś niezwykłego Maria została zaskoczona podczas swoich badań promieniotwórczości różnych minerałów ona początkowo się nie spodziewała, że dojdzie do rewelacyjnych wyników troszkę pewnie może tak przypuszczać uważała, że także jest w banku pisała, że bliskie było to myślenie IT są na rzecz fizyce już niedługo pozostanie głównie odkrywanie i wyliczanie 0506. miejsca po przecinku w kolejnych badaniach co oczywiście okazało się nieprawdą, bo ten duch przygody cały czas jest obecnie na szczęście siódmego ja tylko chciałem wrócić jeszcze przepraszam, ale do do Polski, bo nie wszyscy wiemy oprócz tego zapowiedział pan doktor, że czasami myśli myli się, że maoistowska pili studiował chemię, ale większość osób bierze była matematyczką fizyczną, aczkolwiek dokonała odkryć w dziedzinie chemii, ale chciałem powiedzieć, że bardzo mało się mówi o tym, że Maria Turowska pili bardzo pasjonowała się socjologią literaturą i tak jak pan dyrektor powiedział nie tylko pisała wiersze, ale poszła śladem swego ojca i rodzeństwa i także tłumaczyła wiersze tłumaczyła wiersze z różnych wybuchy wiemy na pewno mało od jej siostry tłumaczyła niemieckiego francuskiego niewykluczone, że idąc śladami ojca także tłumaczyła języka rosyjskiego opanowywania języków obcych swojej niesamowicie łatwo, ponieważ wszelkich wspomnień różnych jej przyjaciół znajomych i jej autobiografii wynika, że miała po prostu genialną pamięć po prostu jak magnetofon byśmy dzisiaj obrazili, a albo jakiś inny rekord ery zapamiętała lot wszystko do tego stopnia, że irytowała swoich kolegów koleżanki ska, bo jeżeli trzeba było nauczyć tylko pierwsza na pamięć to ona potrafiła się przerwy między zajęciami nauczyć tego wiersza i Polsce nikt nie wierzą, że jeszcze inni się, czyli kilka dni ona zapamiętała dosłownie w krótkim czasie, w którym momencie rzeczywiście te zainteresowania się dziś tam skrystalizowany, ale tak szczerze mówiąc nie wiemy dokładnie co spowodowało rzeczywiście Rze, w którym momencie decyduje się na tę nadal na fizykę czy matematykę oczywiście być może wpływ jednak ojca który, który sam wykładał fizykę matematykę potem minister też trzeba pamiętać o tym, że to muzeum przemysłu rolnictwa przy krakowskim Przedmieściu ta siła nie przez przypadek, ponieważ pomógł w tym skuteczny brat Józef Boguski, który no trzeba pamiętać był asystentem Dymitra Mendelejewa i UE i to oni tak powiem otworzył drzwi do zarówno swojej pracowni, którą kierowała także do tej pracowni chemicznej, którą kierowano Polony minister wspomniany przez pana doktora także tak jakby chciały się co mamy pełny obraz, że tak powiem renesansową ości, jakbyśmy kiedyś działać tak dlatego często się mówi pani córka Irena poszła ślady rodziców itd. natomiast Ewa emerytury późniejsza małżonka słynnego ambasadora i i polityka jak gdyby się rodziła jakościowym po by podkreślić, że myślę, że oto właśnie posła ślady tej drugiej części Marii Skłodowskiej, a mianowicie tej, która była zainteresowana literaturą muzyką także ja myślę, że Ewa spełniała drugie te marzenia swojej matki i nie możemy tego zapominać, że Maria nie była tylko umysłem ścisłym uwielbiała muzykę lubiła chodzić do teatru do końca życia czytała książki zarówno po francusku jak i po polsku i pasjonowała się literaturą także dziękuję może dzisiaj dzięki dzisiejszej audycji niektórzy spojrzą na nią to rzecz inaczej no ja też taką nadzieję oczywiście to poszerzenie było m.in. poszerzenie wiedzy o Marii było celem naszego spotkania no ale cóż fakt pozostaje faktem że, że 2 Noble są z przedmiotów ścisłych no i teraz chciał wrócić do pana doktora pytaniem w jakim stopniu pana zdaniem nie chodzi o to, żeby wskazywać, kto miał większe zasługi ale w jakim stopniu właśnie poznanie męża, w czym podobno jakąś zasługę miał prof. Józef Wierusz-Kowalski oni kwartał był fanem Europy no właśnie małą w jaki sposób to to, że oni się spotkali no było nie wiem, jakim katalizatorem dla prac Marii i no wreszcie dla tego pierwszego sukcesu, czyli NN, czyli mamy tutaj na myśli 18 lipca 90 tego ósmego roku, iż poinformowanie świata o odkryciu nowego pierwiastka tak Piotr, gdy poznał Marię był już naukowcem o znacznym dorobku i to miało oryginalny badania przede wszystkim z bratem odkrył zjawisko piezoelektryczne, które później został wykorzystany w ich wspólnych pomiarach mianowicie zjawiska lektury piec elektryczny polega na tym, że jeżeli odkształca mamy jakiś rodzaj kryształu np. kryształ kwarcu damy ten określony rodzaj to powstaje nam są elektrycznie mówiąc mniej popularnej i on odkrył to razem z brakiem Żakiem w roku 1880 dni później tak dla nas waga jest elektryczna była jedną z głównych części aparatury pomiarowej, która stosowała Maria i Piotr, a więc w tym sensie Maria małe zainspirowało to do określonego typu aparatu, który wykorzystanie pustego Piotr oddział na Malcie samą swoją zmysłowością bardzo nietypową zresztą staną się przede wszystkim kształcił w domu miał tendencję, żeby powoli, ale bardzo dokładnie wnikać zagadnienie, którego interesowało nam się lepiej niż jego umysł była kropla drążąca skałę i to my też inspirowało, żeby się długotrwale skupić na pewnym przedmiocie profesor szefowie przez jeden z najwybitniejszych polskich fizyków mówił, że umysły zainteresowane naukami przyrodniczymi można podzielić generalnie nadal daje pierwszy oddaje to takich jest częstsze, że to swoją fascynację skupia przede wszystkim na poznawaniu wyników innych bada czy po prostu tak tacy ludzie często czytają o nauce rozmawiają to właściwie zaspakaja, a firmy nie mają sobie tego uporu, żeby się długotrwale mocno skupić na jakimś przedmiocie Maria potrafiła to zrobić Piotr też potrafi to robić to się wzajemnie inspirowani, bo ich praca wymagała wielkiego skupienia i wielkiej wytrwałości oni, żeby przerobić i około 10 ton odpadków po będzie Organowej w swojej soki widziałem Oswald jeden z nich dziś w ogóle fizyków chemików fizycznych, które odwiedził pracownię przy celu mąż 428 szopę mówił mi się w tym zakresie pomieszczenie na kartofle, gdyby nie zobaczył instrumentów fizycznych to bywa bardzo nie uwierzy oni takich spartańskich warunkach przez Mankella Orion tak tak dawno pozycją taki standard mówi wydziela Ali w tej góry odpadków, jaką mieli na dziedzińcu wydzielili około 100 mg chlorku lat, czyli to jest równowartość 2 kropel wody się na czubku noża iść ale, żeby coś takiego zrobić trzeba było też bardzo pomysłowa para czułe na kilkaset kilo w kilku zdaniach wyjaśnia w jaki sposób na wierzbie badania maja porównywała 2 bardzo słabe trąd 1 prąd pochodził z tzw. komory jonizacji to by postu 2 talerze podłączone do silnej bazy wina jednak dolny kładła się substancję badano maleńki prąd płynął do elektro metody tzw. elektem metra kwadratowego, a drugi prąd pochodzi właśnie z wagi wiedzy elektrycznej odkształcania kryształu kwarcu schowanego w metalowej tubie za pomocą odważniki Maria to co na to wymierzyła to był czas jak długo można utrzymać równowagę tych 2 peronów tym szybciej przeważa ten prąd pochodzący od ładowania powietrza przez substancje pełną twórczą czym mocniejsze była to substancja na takie pomijały nikt wcześniej nie tak ilościowe dzięki temu Maria mogła stwierdzić swojemu wielkiemu zaskoczeniu bólu to było w lutym 18001008. roku ze względu odpadki po będzie moim ojcu kilka to rodzi to uczucie niż UJ zaskoczenie no i potem zaczęło szukanie co jest źródłem kazało się źródła są 2 polon i Irak najmniej odkrytego Colon później ja proszę państwa to nową siatką ochronną skomplikowane, ale jeśli przyjdziecie państwo do muzeum nazistowskich, kiedy to zobaczyć nie tylko oryginalne instrumenty pochodzące z pracowni tańca willi, ale nasi pracownicy m.in. pan dr Dolecki mogą po prostu naocznie pokazać jak to wszystko działało i wyjaśnić to jest prościej niż to dzisiaj pan Marcin powiedział ktoś po prostu widzi to to naprawdę się okazuje, że to były naprawdę bardzo nie skomplikowane metody przy wykorzystaniu bardzo prosty, aczkolwiek od genialnych urządzeń na materiały tak jak powiedział pan pan Marcin no niestety to były to były odpadki można powiedzieć, że Maria Śląska Curie ducha po prostu genialną odkryć czynią efekty, bo takiego chemicznego, bo te tony i te tony śmieci, które jest, jaki umowa do sprowadzono do Paryża to były odpadki do niczego nikomu nieużyteczne dopóki ona odkryła radu, który po prostu okazywało się, że był najcenniejszym pierwiastkiem na świecie i ja się po prostu firmy dowiedziały, że można na tym majątek bić nagle się okazało, że te śmieci stały się bardzo wartościowe i prefabrykacji całego świata cel, jakim mowa śmieci uzyskiwać nagle okazało tam drogocenne odpadki, ale dopiero dzięki dzięki odkryciu państwa, który pytał się pan mówiliśmy o wpływie Piotra nie wiem tak się składa, że Rze, że tak jak kiedyś za życia ważyć państwo Curie Maria była niedocenianą osobom szczególnie na początku ich wspólnej współpracy uważano, że była tylko asystentką bardzo długo tak jak przez przedstawiano jako asystentkę Piotra Curie kompletnie nie doceniano w tej chwili coś kompletnie odwróciło mieliśmy tego taki dokładny dosadne wręcz przykład w 1995 roku, a w zasadzie rok wcześniej, kiedy prezydent Mitterrand zaproponował rodzinie przeniesieniem rodzinnego grobu państwa, czyli doczesnych szczątków Marii Skłodowskiej, który do panteonu chciano zwrócić uwagę nie zaproponowano, żeby przenieść stąd i Piotra Curie i Marii, który nie zaproponowano tylko, żeby wyróżnić Marię Skłodowską, czyli to jest to jest rzecz jasna głośno można powiedzieć, że kompletnie wszystko odwróciło jak gdyby zapomniano, że to był niesamowity tandem Maria Skórska Syrii ja powiem oczywiście to jest nam swoją odpowiedzialność wydaje się, że nigdy nie osiągnęłaby tego co osiągnęła, gdyby na swojej drodze naukowej spotkała Piotra Curie on wydaje mi się, że otworzył jej drogę zarówno do jej pierwszej ich wspólnej pracowni, ale też otworzył drogę akademicką musimy pamiętać, że została najpierw wykładowczynią, a 2 lata później pierwszą prof. Sorbony właśnie dzięki temu, że nie było komu przejąć schedy po mężu ona w pracowni, które zostały stworzone specjalnie dla męża była jedyną osobą, która mogłaby przejąć o nim wykłady i na szczęście istniały już wtedy osoby, które były tak ważne tak jak minister ówczesny szkolnictwa który, który ją rekomendował i uczelnia jakoś, mimo że to by była grupa myśmy się być starych dziadków profesorów niezbyt chętnie nastawionych do kobiet, ale zaryzykowali, ale być może tylko z tego względu, że po prostu nie było nikogo, kto mógłby przejąć schedę po piątce, ale pamiętajmy to Piotruś to Piotr i jej mąż i wspaniały partner, z którym się wspólnie podpisywali pod wspólnymi osiągnięciami naukowymi to on jednak jak jednak otworzył jej pierwsza i drugie drzwi do kariery naukowej Maciej Zakrocki dzień dobry ponownie zapraszamy na trzecią część audycji historie Polski przypominam państwu, że gośćmi dzisiejszej audycji są panowie Sławomir Paszki i dr Marcin Dolecki rozmawiamy o Marii Skłodowskiej Curie, a ponieważ mówiliśmy jej sukcesach, jakie odnosiła z mężem naukowych sukcesach Noto może warto jeszcze powiedzieć, że właśnie na tym pierwszym dokumencie z nagrody Nobla ona figuruje jako Maria Curie, a dopiero przy drugim kablu jako Maria Skłodowska-Curie, ale tu właśnie obaj panowie wyjaśnili nam na czym polega sukces tego tandemu ich właściwie wspaniałego uzupełniania się ja bym jeszcze może pana doktora tylko poprosił o jedno wyjaśnienie to mówimy, że te odkrycia ich polon rad są szalenie ważne w końcu za coś się tego Nobla dostaje w co my co ludzie co ludzkość zyskała dzięki temu odkryciu przede wszystkim trwały tak powiedzieć, że tym hitem było lat zastosowanie Polony jest znacznie mniejsze natomiast jeśli jest mowa o znaczeniu tych odkryć po pierwsze a dla medycyny reakcje i w ogóle promieniowanie jonizujące w bardzo silnie działa na komórki nowotworowe o wiele silniej niż zdrowego komórki, więc można było dzięki temu leczyć wiele odmian raka oczywiście nie nie we wszystkich stadiach nie każdy po drugie, MAEA i promieniowanie, które wydziela i nie nadaje się świetnie do badania wnętrza to mu to warto powiedzieć, że w czasach, kiedy Maria odkryła swoje pierwiastki, czyli 1000 osiemdziesiątym ósmy roku było wiadomo że, a to coś jest w środku wiadomo było, że są tam elektrony to czujemy odkryte rok wcześniej przez uzasadniona Thompsona tylko, że nie będzie, bo wiadomo jak w środku wygląda i literatura naukowa wtedy mocno zaczyna się kojarzyć z fantastyką było wiele do znaków dzięki zastosowaniu źródeł promieniotwórczych można się było dowiedzieć np. że to nie jest jądro bardzo małe, że Atom jest właściwie prawie pusty, a myśmy takie o jedną z ulubionych porównań są w wykazie, jaki wobec myślę, że powiększone Atom brzmiał placu Concorde w Paryżu na środku kładziemy teczkę pomarańczy i pensją 2 atomowe elektrony wielkości piłki krążą wokół, a więc takie 2 podstawowe pola zastosowań to badanie materii i medycyna oprócz tego lata uważany za konto cudowną substancja ta Miedź miała działać dobrze na wszystko bardzo popularny bardzo wielu oszustów też próbowało sprzedać różne preparaty jodowe ona albo gradu nie miała zamiaru go za dużo wtedy szkodziły oraz pasa dla zwierząt Grad byłyby dalsze zwierzęta dobrze chowały prezerwatywy Bragę miał być skuteczniejsze czekolada zdradę miała dawać energię pasta do zębów wodę z rynkiem toru w kapitale niemiecka reklamowana ziem promieniowanie delikatnie masuje powiedział woda regularnej należą one dla woda prawda woda tam woda, która od wczoraj możemy powiedzieć jesteśmy w naszym muzeum zostało obdarowane przez pana doktora inżyniera łódzkiego kustosza muzeum lamp rentgenowskich ma nad torem radu ma na to, aby były bardzo popularne na całym świecie szczególnie w stanach Zjednoczonych Niemczech to był taki rząd Donka i właśnie takie urządzenie mamy od wczoraj w naszym muzeum wystarczyło dolać wody pitnej do do tego urządzenia zamknąć je tam taki malutki zbiornik znajdował się rad i radcy jak wiadomo emanuje wcześniej mówił mówiło się za czasów nazistowskich emanacji, ale wiadomo, że to wydziela się radą i Radom bardzo dobrze łączy się wodą i wsi wówczas będę w tych czasach na początek latte dwudziestego wieku wmawiano ludziom, chociaż dzisiaj wiele osób w to wierzy, że woda ta nasączona rabinem wpływa bardzo dobrze na wiele chorób ciężko byłoby ten całą listę wymienić, bo można byłoby odnieść wrażenie, że od od bólów reumatycznych po po problemy z potencją na wszystko ten ta woda z Dragonem była dobra czap przyznać to ktoś tę historię do powiedzenia pozostaje panu Marcinowi jak jak jeden z bogatych ludzi, którego postać naprawdę napicie wody z dużą zawartością radu lub radonu po prostu ciężko ciężko ciężko przypłacił ciężkim ciężkimi problemami zdrowotnymi i widzisz śmiercią a kto mówimy jedynie wiersze, które po prostu odpadła żuchwa miał wolałem go sobie z powodu tego, że po prostu rad zbiera się w kościach podobnie jak wapno i po prostu tworzy się taki, że są to także wszystkie te dziewczyny wezwał radę lekarską 4 malowały farbą Radom wskazówki zegarków i przez to, że ostrzył te te z włosia el wielbłądów tt pędzelki w ustach i ta farba radowa po prostu przez to pochłaniały ten NRA po prostu się zbierał zbierał się koszty powodował, że nagle łamały się kosz kości biodra odpadały tynki no po prostu nad szczególnie jeśli jeśli się po prostu dostanie do wnętrza organizmu powoduje ogromne spustoszenie zresztą podobnie jak i Pol Tour, który jak widać dzisiaj stosowane jako jedna z naj naj gorszych najstraszniejszych truciznę panie doktorze rośnie także polowe obłożyć stał się mniej niż to na nogę mówię tego zupełnie nie widać by zabić człowieka 1 mianem polonu można by było teoretycznie uśmiech dzisiaj całą dziesięcio milionową populację czegoś mniejszego kraju, ale mieliśmy mówić o Marii Skłodowskiej Curie i o jej osiągnięciach jak Maria Skłodowska-Curie to nie tylko polon rad pamiętajmy, że to była nie tylko odkrywczyni, ale to była niesamowita społeczniczka to była niesamowita organizatorka pamiętajmy, że tak jak to dobrze naukowcy profesorowi profesorki ona nie tylko prawdziwe odkrycia, ale pamiętajmy założyła 1 Instytut Narodowy w Paryżu i przyczyniła się do powstania Instytutu Radowego, dzięki którym w ogóle Polska onkologia istnieje na takim poziomie to doprowadziło do powstania Narodowego w Warszawie, a jeszcze wcześniej pracowni radiologicznej, ale chcę zwrócić uwagę na dokonanie w czasie pierwszej wojny światowej nie uratowała naprawdę życie naprawdę wielu wielu żołnierzy francuskich belgijskich, bo pamiętajmy, że w momencie, kiedy wybucha wojna i dopiero co powstały jej dochód Narodowy może jej jej męża Piotra nagle okazuje, że ona jest bezradna kompletnie wszyscy jej współpracownicy mężczyźni zostali powołani do wojska, a ona co robi nie załamuje się najpierw ewakuuje rad, który bardzo cenne wywozi go do do Bordeaux, a następnie organizuje samochody takie zwanymi pozwany później małymi Curie, które wyposaża za aparaty rentgenowskie, które bezczynnie nieużywane stoją np. paryskich pracowniach i po prostu taką służbę radiologiczną organizuje do tego stopnia się to wszystko włącza się nawet robi prawo jazdy, chociaż nie to zdobycie tego prawa jazdy taki niezwykły ale, że to on jako kobieta dostaje pozwolenie na przekroczenie linii frontu to wspominają urzędnicy Francuzce, że po prostu to było coś niesamowitego po prostu jeden z urzędników wspomina, że po prostu Maria Skłodowska-Curie była tak męcząca tych urzędników swoimi podaniami Rze, w którym momencie, żeby się pozbyć jej dama to pozwolenie na przekraczanie linii frontu oraz Porsche nigdy nie podoba to wyniosła swojego domu po swojej matce po swoim ojcu od nich nauczyła się, że po prostu nigdy nie można się poddawać zawsze po prostu twardo iść do celu, który sobie co by znaczył i chyba nie więcej czy są takie rzeczy, które zaplanowała wymyśliła Maria Skłodowska-Curie i których nie osiągnęła wydaje się lubuski możliwe rzeczy, które sobie postanowiła osiągnęła właśnie to jest może pani to 2 słowa o tym od o czym pan dyrektor wspomniał no trochę też zgubiliśmy Marię Skłodowską-Curie z TOZ powiedziałbym tego wątku relacji z krajem uczestniczy w otwarciu pracowni radiologicznej trzynastym roku potem, bo jest moment, kiedy ona bierze udział w położeniu uroczystości położenia kamienia węgielnego pod budowę Instytutu Radowego to jest 2005. Warszawa ulica wawelska i wreszcie 3002. roku bierze udział w otwarciu Instytutu czy rzeczywiście poza tym że, że przyjeżdżała do do kraju w taki właśnie okolicznościach jak wspomniałem czy w jaki sposób się naukowo współpracowała już z polskimi instytutami polskimi naukowcami szczególnie no oczywiście te również 18 pracownia radiologiczna imienia Mirosława bakę Adama, której pan wspomniał była traktowana trochę jak taka Polska warszawska filia Instytutu Radowego w Paryżu Emalia do 2006. roku była nieformalnie szefową tej pracowni jest w praktyce, a przywołał tutaj poseł Ludwik rentę Stein jeden z najważniejszych polskich badaczy to mają trudności okresu międzywojennego od 2006. roku Maria pełniła funkcję honorowego szefa tej placówki natomiast wprost w tym początkowym okresie nadała on tym badaniom jest czołowi Rado czemu w Warszawie dała najcenniejszą rzecz 1g radu, który była o VAT wówczas dzisiejsze pieniądze kilka milionów złotych pieniądze na ten cel były głównie zebrane wśród Amerykanów tak naprawdę Amerykanek, więc mały ja cały czas miała na uwadze polską naukę polską radiologii tu warto wspomnieć, że Maria nigdy nie miał polskiego obywatelstwa podkreśla, że miała honorowe obywatelstwo Warszawy dla miast czwartym roku, zanim zdaniem Polska odzyskała niepodległość Maria Skłodowska-Curie już antycypował to, że jak Polska będzie miała tę niepodległość będzie potrzebował naukowców, którzy po prostu naukę polską będą rozwijać dlatego jednym z pierwszych jej współpracowników doktorantów byli w Polsce młodzi naukowcy pamiętajmy, że wykształciła w Instytucie rajdowym w Paryżu jeszcze tak jak mówi przed odzyskaniem niepodległości wielu polskich naukowców, którzy przybywali jako jako młodzi absolwenci studiów często czy Polski czy zagranicznych i zagranicznych robili doktoraty Marii Skłodowskiej Curie później otwierała się przed nimi kariera światowa no powiedzmy zresztą, że ktoś, kto zrobił doktorat z ust albo od, chociaż Staś obojętnie półroczne roczne o najsłynniejszej naukowczyni świata Marii Kurowskiej, czyli otwierały się przed takim na koszty czy naukowcy nią podajmy inne, chociaż przykład pani profesora ulicy Rabiańskiej Robak pierwszą profesorką pierwszą kobietą na uczelni politechnicznej ona była pierwszą prof. Politechniki Lwowskiej i dla niej kariera naukowa powiedzmy sobie szczerze otworzyła się w momencie, kiedy najpierw pierwsze pierwszy staż odbyła w Paryżu, a potem drugi dzięki dzięki temu stażu tylko zrobi karierę naukową, ale dowiadują się wiele wspaniałych historii anegdot jej pobytu, ponieważ bardzo zaprzyjaźniła się albo albo może stała się bardzo bliska Markowskiej kurii, która w tej wtedy miała problemy ze wzrokiem pamiętajmy 4 miała operację na, a z powodu katarakty rynek wynikającej oczywiście promieniowania radioaktywnego także także profesor późniejsza profesora ojca do Bielska często wprowadzają do do jej domu nagle leczą i i pamiętajmy, że Rze, że Mariusz Górski nigdy nie zapomniała o wspieraniu i to naprawdę bardzo aktywnym także kształciła tych czystych polskich profesorów i naukowcy nie zapraszała ich pan pamiętała zawsze wspierać miała bardzo duże znajomości na całym świecie i często np. wspierała polskich naukowców w drodze po otrzymaniu różnych stypendiów dla zagranicznych pan pamiętajmy, że ona sport współpracowała z takimi fundacjami najsłynniejszym na świecie typu fundację Carnegie płaty specjalna Fundacja właśnie Marie Curie wystarczyło często, że Maria Skłodowska-Curie napisała 1 krótki list i otwierały się bez po prostu podwoje wielu światowych uczelni albo albo różne fundacje po prostu wierzyły, że dany naukowiec naukowczyni ma szansę rozwinąć się dzięki dzięki pieniądzom takich fundacji no, żeby zęby, żeby podać najlepszy przykład, kto wie czy Albert Einstein dostałby jedno swoich pierwszych pozycji na uczelni, gdyby nie właśnie polecenie Marii Kurowskiej, kiedy pamiętaj my się, że to tak właśnie wyglądało na początku albo państwa zwrócił soli polecający do do Marii Skłodowskiej Curie, która do serdecznie poleciła i moich tak się rozpoczęła ich przyjaźni właśnie po bardzo dobry apel pamiętajmy by, tym bardziej że w biografii Marii Skłodowskiej Curie jest cała masa fantastycznych ciekawych informacji także o trudnych momentach w jej życiu jak chociażby o takim ataku opinii publicznej jak byśmy powiedzieli potem, kiedy zmarł Piotra nawiązała się z innym mężczyzną, ale to rana albo zajęcia powiedziałbym jasne albo na wizytę w muzeum Marii Skłodowskiej Curie, kiedy już ponownie będzie otwarte po okresie pandemii, bo jak zawsze nie wszystko mieści się nawet długi radiowej audycji dzisiaj muszę podziękować za tak myślę ciekawe obszerne wspomnienie tej znakomitej badaczki bardzo panu dziękuję byli z nami pan Sławomir Paszki dyrektor muzeum Marii Skłodowskiej Curie w Warszawie dziękuję bardzo, serdecznie zapraszam na czerpać dzietności także dla naszych mediów społecznościowych, bo mnie przestajemy działać codziennie wrzucamy jakiś filmiki posty mali krótkiej chwili i oprócz zachęca gości także jesteśmy także w kontakcie z ludźmi, którzy są zainteresowani tą wspaniałą nauką czynią Polką i Warszawą chodzi o opakowania również także dla pana dr. Marcina Walewskiego historyka nauk dziękuję Unii bardzo również dziękuję za spotkanie no cóż pozostaje tylko życzyć państwu miłego wieczoru w wspominając bohaterka naszej dzisiejszej audycji Maciej Zakrocki do usłyszenia Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: HISTORIE POLSKI

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW" i słuchaj wygodniej z telefonu!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA