REKLAMA

Aldo Moro, włoski polityk, dwukrotny premier. Jak zapisał się w historii Włoch?

Powrót do przeszłości
Data emisji:
2020-11-23 22:00
Prowadzący:
Czas trwania:
52:04 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
to debiut, ale powtórka z rozrywki powrót na polityczny szczyt w niesprzyjających okolicznościach przyrody kryzys paliwowy uderzył we Włochy z całą mocą inflacja sięga 20% klasa polityczna kompromituje się korupcją, a ułomności polskiej demokracji dostrzec można jak na dłoni nieuzbrojonym okiem pacyfistyczne ruchy studenckie ubiegłej dekady ulegają radykalizacji dzieciom kwiatom wyrastają kolce przemoc staje się dla nich metody równie dobrą jak każda inna co rusz coś Rozwiń » wybucha, którzy w kinie atmosfera jest ołowiana w tle kiełkuje idea, aby izolowani od po wojnie komuniści zostali przeniknięcia systemu władzy, tym bardziej że cieszą się oni sporym poparciem społecznym coraz bardziej naglące staje się to co można zdefiniować jako kompromis historyczny, czyli rodzaj umowy społecznej między siłami reprezentującymi większość polskiego narodu pisze szef włoskiej partii komunistycznej wkrótce znajdzie po stronie chadeków partnera do negocjacji to sam przewodniczący chrześcijańskiej demokracji świecki dominikanin przyjaciel papieża wielki Tkacz rządowych koalicji były minister sprawiedliwości edukacji spraw zagranicznych także były premier i od teraz obecny szef włoskiego rządu Aldo moro właśnie Rózga w czasie rządowych budynkach jest 23listopada 1974 roku jest z nami dr Piotr Podemski uniwersytety warszawski dobry wieczór panie doktorze wieczór dziś mówić będziemy o polityku Aldo moro przeszedł na świat w 1916 roku syn inspektora szkolnego nauczycielki ukończył studia prawnicze robił karierę naukową w czterdziestym czwartym roku, czyli już po upadku Mussoliniego dołączył do chrześcijańskiej demokracji 1946 roku rozpoczyna się jego zawrotna kariera polityczna de polityk wielkiego formatu czy po prostu niezwykle ambitnej stąd też dochodzące do rozmaitych stanowisk w tym tych najwyższych powiedziałbym raczej pewien emblemat taki chodzący żywy symbol włoskiej chadecji ze wszystkimi jej wadami zaletami od ograniczeniami, ale także z jej wielkością pewnego rodzaju niskim bardzo silnym zmysłem moralnym i może o tym będziemy mieli okazję się jeszcze powiedzieć to może od razu na początek Aldo moro był świeckim dominikaninem nigdy nie krył się ze swoją wiarą spotykał się z kapucyn piją, bo dobrych relacjach bardzo dobrych z papieżem Pawłem szóstym ojciec Święty nazywał go dobrym łagodnym sprawiedliwym niewinnym przyjacielem, a nawet oferował swoją osobę wtedy, kiedy już zbliżał się koniec żywota Aldo moro został porwany przetrzymywane papież oferował swoją osobę na wymianę no, tak więc taki włoski katolik w najlepszym można powiedzieć wydaniu Leśko najlepszym to zaraz po Otóż tak pochodzi z południa Włoch pochodzi z regionu, który nazywa polską, a puli po włosku kuria, czyli obcas włoskiego buta naprawdę bardzo głęboko południowy region całe dobrodziejstwo inwentarza to znaczy region bardzo konserwatywne bardzo biedny bardzo zacofany takie kapitalistycznego punktu widzenia innowacji kolei i rozwoju przemysłowego na po prostu włoski trzeci świat i stamtąd wywodzi się właśnie ów Aldo moro uczęszcza początku do liceum w Tarencie Tarent to wielki na miasto stara się też oczywiście uznane kontekst starożytne, ale wielki włoski port marynarki wojennej tam kończy liceum następnie przychodzi się do lokalnego Uniwersytetu w Bawarii nawet do tego bardziej przyciąga miasta na południowym Wschodzie Włoch daleki od legło centrów swoje rodzinne miejscowości Maria ma Aldo moro tam 200 km jest taki dystans czy weźmie sobie to jest miejsce jego miejsce urodzenia, które od bali nawet dzieli 200 km tak naprawdę bardzo daleka również Włoch bardzo daleko wysunięta włoska prowincja, ale Aldo moro zasklepił się w takim swoim parafia istnieje taki prowincjonalizm z jego małość z jego różni igrzyskami z jego wartością tylko właśnie pogłębia bardzo się swoją wiarę, która pozostaje zawsze wierny, ale pogłębia także swój zmysł społeczne jest człowiek głuchy bardzo otwarty na własne problemy społeczne na kwestię biedy wykluczenia zacofania człowiek, który za cel stawia sobie to, aby dostać chrześcijaństwo przetłumaczyć na taki język codziennych czynów zagranicznych, ale właśnie w polityce, aby pójść do życia publicznego, aby to włoskie południe oglądać zwiększy być może miłosierdzie używam celowo katolickiego języka, jakby naprawdę przynieść ulgę w cierpieniu pewną pomoc i rzeczywiście zostaje nie tylko studentem, ale także i wykładowcą tej uczelni barier dlatego od początku bardzo wyraźnie się wyróżnia w nauce i mówimy jeszcze przed czasach faszystowskich podaż co się dzieje u schyłku faszyzmu, a więc już wtedy angażuje się bardzo mocno Aldo moro ruch katolicki w akcję katolicką oczywiście także taki ruch odczucie nazwie Foods ci czy federacja studentów katolickich włoskich działa tam właśnie jako działacz katolicki, a to trzeba przyznać 4 bardzo niebezpiecznym reżim faszystowski nie znosi innych organizacji niż własne niż właśnie waży się legitymujące, a więc katolik są przewidziani zwalczanie występują rozmaite okresy lepsze gorsze pisze i trudniejsze, ale na pewno być wtedy katolikiem wnioski z kariery ambicji to nie jest kwestia właśnie tego pędu do władzy tak można byłoby sądzić później tylko moro naraża się po to, by być wiernym swoim ideałom i potem jego lokalny arcybiskup zobaczmy to również bardzo taka historia pewnego kręgu z pewnego typu życiorysów popycha go w tym stronę, aby właśnie poszedł FR do świata politycznego jak nie tylko na studiach nie tylko w taki w ramach stowarzyszeń i działalności społecznej, a także dokładnie, aby właśnie w polityce wdał się to działanie na potrzebę swojej społeczności co przeszkadza przy okazji być ojcem rodziny i PSL czworga dzieci, a więc jak najbardziej jest to osoba, która bardzo mocno jest aktywna w życiu prywatnym życiu społecznym także dalej wreszcie zdąży jeszcze Aldo moro być żołnierzem faszystowskim pani będzie powołany do służby wojskowej właśnie przez faszystów co prawda będziemy się dokoła bardziej na południu jakiś takich centrach obrony przeciwlotniczej czy sądach wojskowych będzie prochu wąchał brał udziału w bardzo ważnych walkach, ale jednak także to właśnie wypełni ostatni kierunek dość kontrowersyjnie być może to Aldo moro bierze jako jeszcze młody student udziału w faszystowskich Wiktoria dach, a tych Triady to takie z tego rodzaju olimpiady przedmiotowe mówilibyśmy dzisiaj dla licealistów czy także dla studentów uniwersyteckich, czyli zjazdy zloty spotkania naukowe najlepszych studentów całych Włoch całego kraju oczywiście przekaz był oczywisty propagandowy taki tor Radia pokazywać piękno faszystowskiej włoskiej młodzieży i piękno fizyczne się wygląd wysportowani, ale także ich oczywiście Hart ducha będą próbować sam reżim może bierze w tym udział jako katolik przecież, ale jednak nigdy potem nie wyraża z tego powodu jakichś strasznych żali się, kiedy tylko następuje we włoszech w ramach historyczne to znaczy pada reżim faszystowski rok jest tym trzecim moro przystępuje rzeczywiście do tej chadecji partii katolickiej, które dopiero się rodzi teraz na nowo po upadku faszyzmu co prawda jednak to będzie bardzo ważny klucz do naszej dalszej części rozmowy podobno przez krótką chwilę rozważać, aby właściwy adres dla niego będzie partia katolicka czy może jednak włoska partia socjalistyczna, ponieważ jego ciągoty lewicowe tylko w ciągu tych reform społecznemu ku temu, aby po zmniejszyć nieco dystans między bogatą włoską elitą, a masami biednego ludu np. na południu Włoch to także zdaniem istotne, a więc wyląduje w końcu chadecji, ale wyraźnie po lewej stronie w lewym skrzydle w skrzydle bardzo wrażliwy społecznie, jeżeli nad chrześcijańska demokracja nie było dla nie była dla niego naturalnym wyborem to niewątpliwie była wyborem dobrym, bo chrześcijańska demokracja będzie rozdawać karty w powojennych Włoszech mówiłam o tym, że 40 szóstym roku Aldo moro zasiadał w konstytuancie w 40 ósmy, czyli 2 lata później uzyskał mandat posła do Izby deputowanych i sukcesem ubiegał się o reelekcję w 6 kolejnych wyborach w pięćdziesiątym trzecim ósmy 1003. ósmy 70271006. tak naprawdę aż do śmierci był tym posłom tak czy kiedyś zastaw raz pierwszy to potem był aż do śmierci, pełniąc przy okazji także rozmaite inne funkcje był ministrem sprawiedliwości szefem resortu edukacji ministrem spraw zagranicznych oczywiście był także premierem to nieraz, ale chciałbym zapytać jeszcze ten początek o te straszne lata czterdzieste, czyli po upadku Mussoliniego by jak wówczas był klimat polityczny jak wyglądała polityczna scena Włoch po faszyzmie właśnie klimat był dramatyczny z 1 strony, dla których 345 trwała tzw. włoska wojna domowa, a więc niedobitki pogrobowców faszyzmu bronili się u boku trzeciej rzeszy obok sił niemieckich dla Rosji tryby obecne wojsko prostu na Półwyspie Apenińskim, a z drugiej strony wszystkie siły antyfaszystowskie walczyły po stronie aliantów Anglo Amerykanów przeciwko właśnie tymi piwko faszyzmu, ale przecież jak wiemy w tym obozie antyfaszystowskim istniały współistniały bardzo różne siły tak różne tendencje byli tam oczywiście chadecy katolicy przede wszystkim, ale przede wszystkim chcę się bardziej liczebnym swojej aktywności bo, choć aktywność przed w ruchu partyzanckim liczoną właśnie aktywność oddziałów i walką wręcz wrogiem to największą siłą opozycji siłą ruchu oporu byli komuniści, a trzecią siłą bardzo istotną była partia socjalistyczna, który przed chwilą mówiliśmy właśnie kontekście Aldo moro i na czym polega tragizm tej sytuacji z 1 strony wszyscy jak faszyści z tym zgadzają się godzą w tym się godzą chcą do końca faszyzm obalić wygnać z ziemi włoskiej razem z Niemcami, ale z drugiej strony mają bardzo różne poglądy na temat tego jak mają Włochy wyglądać po wojnie mamy tam od Sasa do lasa od właśnie katolików nieraz poglądach bardzo zachowawcze bardzo konserwatywnych aż do komunistów, którzy w różnym stopniu co wpatrzeni jednak we wzór moskiewski niektórzy z nich wręcz agentami przeszkolonymi w Moskwie, którzy próbują tutaj we włoszech urządzić odpowiednik włoski tego Radzieckiego raju, o ile początkowo przeważa Solidarność poczucie wspólnoty to jest widoczne będą detalu, który jak pokazuje ważna ważną kwestię VAT może odpowiem to jednak potem trzeba ten spór co jest tak by współpracował do tej współpracy Solidarności to jest na to konstytucja włoska, która właśnie w tych latach podatkowych jest uchwalana, a wchodzi w życie 1stycznia 2008. tej konstytucji takie bardzo słynne zdanie, które wszystkie włoskie dzieci uczą się go w szkole wszyscy dorośli własny to jedno wiedzą nawet weszło do użytku codziennego w języku potocznym, że Włochy są Republikę demokratyczną opartą na pracy i to właśnie zdanie to słynne bardzo włoskie zdanie jest proponowana jest dziełem właśnie Aldo moro, który przed propozycją kompromisową, ponieważ chadecy chcieli po prostu powiedzieć, tyle że Włochy są republiką demokratyczną i to oczywiście wystarczało to jak pisze komunistów proponował podobno, żeby podkreślić w tej swoją kolej w Afryce ideologiczną, że Włochy są, owszem, republiką demokratyczną, ale tylko della kurator tylko pracowników takich ludu pracującego właśnie z tego wyszedł kompromisową Aldo moro, mówiąc że Włochy są republiką demokratyczną opartą na pracę, więc praca będzie oceniona praca będzie wynagradzana to i tak pobrzmiewało dość mocno lewicową, ale właśnie było taką formą do zaakceptowania dla katolików, zwłaszcza że udało potem Aldo moro na pracy na Solidarności i solidarne społecznego zasada solidarnej społeczne było tym na siebie bardzo zależało obraz konstytucja była głównym i no niemalże ostatnim akordem zgodnej współpracy wszystkich wielkich partii masowych komunistów socjalistów katolików, a potem już swoje zrobił kontekst zimnej wojny, a więc Amerykanie zaczęli bardziej ostro pod rządami Trumana, który też coraz bardziej apetyty właśnie prezentował pokazywać poza politykę bardzo asertywna w związku Radzieckiego wcześniej rozwali skłonny był bardziej ustępować Rosjanom i w interesie utrzymania są już we wspólnoty no właśnie mu bardziej miękko podchodzi rozmaite oczekiwań radzieckich w czasie przełożył natychmiast na Włochy i na politykę wewnątrz włoską, chociaż Amerykanie katolikom partie chadeckie czy swoim sojusznikom dali wyraźny sygnał nieraz 112 i te sygnały, że pomoc finansowa planu Marshalla, że pomoc polityczna pewna presja danych sympatyczna niesympatycznych komunistów właśnie o tym tylko będzie trwała tyle tylko będą jeszcze Amerykanie wspierali rząd partii chadeckiej i rządy centrowe we włoszech, o ile komuniści nie będą elementem tego systemu systemu rządów, a więc to jest prosta droga do tego co nazwano potem demokracją zamrożono też mieliśmy edycję okazji mówić to znaczy niby wszyscy głosują niby jest demokracja fasadowa to wszystko trwa, ale tak naprawdę geopolityka sprawia, że socjaliści komuniści lewica muszą być wykluczeni spoza układu rządzącego i Aldo moro jako to lewe skrzydło chadecji, którzy najbardziej lewicowa akceptowalna forma bytu politycznego, który może być w tamtych ówczesnych Włoszech a kiedy trwa ta izolacja komunistów czy bardziej radykalnej lewicy na włoskiej scenie politycznej to o jakiej realnej sile mówimy to znaczy, jakim poparciem w tych latach powojennych komuniści radykalna lewica cieszą się we włoskim społeczeństwie znów sytuacja kształtuje się dość dramatycznie to znaczy katolicy w pierwszych wyborach uzyskują najwięcej głosów są najsilniejszą partią polityczną ale gdyby zsumować poparcie komunistów socjalistów to łącznie te partie lewicowe mówiono partii marksistowskiej partie lewicowe mają więcej głosów nieco niż sami katolicy oczywiście w przestrzeni tych lat od 4270 to fluktuacje co nieco, ale zawsze kilkadziesiąt procent głosów między 35 proc głosów po obu stronach, a więc żadnej stronie większości to nie jest tak, że chadecja można śmiało spokojnie rządzić i ogromną przewagę tylko musi szukać koalicjantów mniejszych partii partie kanapowe nieraz po to, żeby uciułać uzbierać ledwo ledwo tę większość parlamentarną, a z drugiej strony ta lewica wykluczone oburzona właśnie ekskomuniką, które nigdy nie może brać udziału w rządzeniu krajem tak naprawdę dysponuje poparciem wyborczym na poziomie bardzo zbliżony porównywalnym momentami nawet nawet wyższe być może niż sama partia chadecka, a więc mają prawo komuniści uczucie być traktowani fair i właściwie bez naturalnie bardzo wskazują na hipokryzję chadeków jako partii tak pewnej konstrukcji w ogóle politycznej i Amerykanów, którzy tak mocno walczą z demokracją tak walczą o demokrację zaś walczył z demokracją tak, aby zapewnić wolność rządów wolnych wyborów żar z wszelkimi naciskami innych notowań poza wyborczymi próbują determinować wynik wyborczy tak, aby partia komunistyczna nigdy nie mogła sięgnąć po władzę to jest oczywiście to już był w ogródku już wita się z gąską to, że komuniści właściwie mają poczucie, że niewiele brakuje mogliby legalnie zupełnie brak sięgnąć po władzę w kraju po ich niesamowicie frustruje to wywołuje w kraju bardzo mocny właśnie napięcia i taką mechanikę ogromnego wiecznego starcia właśnie 2 ekstremizmu trochę prawicowego lewicowego, o czym za jeszcze też może będzie okazja i to jest nieznośne dłuższą metę i w tym też Aldo moro będzie chciał się właśnie zmierzyć to będzie jego główny projekt polityczny to będzie główny przekaz, że chadecja nie może długo rządzić w ten sposób antagonizuje on izolując niemal połowę społeczeństwa, które ma poglądy inne poglądy lewicowe, które żąda polityki bardziej socjalnej polityki bardziej przyjaznej temu proletariat owi, który reprezentuje w swoim pojęciu dla mnie partia komunistyczna wkrótce powrócimy do tego napięcia między komunistami, a resztą to uprawnioną do uczestnictwa w życiu politycznym będziemy mówić oczywiście historycznym kompromisie to końcówka drugiego premierostwa Aldo moro chciałbym najpierw zapytać o ten pierwszy okres w grudniu 1963 roku Aldo moro po raz pierwszy zostaje premierem sprawował ten urząd aż to 60 tego ósmego roku, jakie były rządy tak to już właśnie była próba realizacji tego otwarcia chadecji na lewicę co prawda jeszcze nie było wtedy mowy o kompromis historyczny w ścisłym sensie czy o tym, żeby to samych komunistów Diabłów wcielonych wciągnąć do tego układu odbiorczego, ale był to rząd koalicyjny, którego jak zwykle koalicyjnych to największy partner jednak tym razem poza chadekami była partia socjalistyczna, a więc było to bardzo wyraźne otwarcie na lewo i naturalnie tego typu konstrukcja konstelacja koalicyjna nie spodobała się koniecznie wszystkim chadekom wręcz Aldo moro musiałby własnych szeregach pokonywać spore opory do legendy przeszło jego sześciogodzinne przemówienie podczas Kongresu partyjnego w Neapolu, który usiłował przekonywać swoich partyjnych towarzyszy jeśli to określenie uchodzi w odniesieniu do członków partii katolickiej do członków partii chadeckiej we Włoszek o tym, że nie może się właśnie zaklepać na tych mocno prawicowych poglądach, że trzeba wyjść do świata wyjść w stronę pewnych innowacji społecznych być odważnym i poszukiwać nowych dróg te nowe drogi to rozładowanie tego napięcia grożącego wybuchem między prawicą lewicą i trzeba to zrobić już Jeślinie Sojusz z komunistami to, chociaż właśnie przez Sojusz z partią socjalistyczną, ale trudno się różniła żądała reform społecznych radykalnych być może, ale nie była zapatrzona bardzo mocno we wzorce radzieckie to czyniło ją, jakby bardziej akceptowalną jako partnera koalicyjnego dla chadecji tam też były jednak silne opory i inny wielki lider włoskiej chadecji Giulia Galeotti, który był bardzo surowym recenzentem tego posunięcia Aldo moro tej polityki Boro polegającej na współpracę ze specjalistami powiedział, że to jest taki rodzaj encykliki KO tylko lubi jak bardzo inteligencki żart w środowisku chadeckim panie było nawiązanie do dawnej techniki kaz Kolumbii papieskiej trąbiła o czystym małżeństwie wspaniałości czystego małżeństwa kasty lubi, a KO tylko lubi pan g żart słowny właśnie na tym zbudowane mówiła, że tym razem małżeństwo nie jest czyste tylko znaczy właśnie nieczyste brudne, ale zawarte w nieco rozsądku, a nieco ze strachu, czyli prawicowa z kolei część partii chadeckiej oskarżała Aldo moro oto rząd tchórzostwa, bojąc się lewaków, bojąc się rewolucji, bojąc się gniewu ludu, choć jakieś nieczyste układy z tą partią socjalistyczną, którą właśnie należałoby zwalczać ten rząd koalicyjny nie dokonał jednak wcale żadnych wielkich reform to nie urząd bardzo przełomowe, które mógłby przyznać, gdyby racje swoje przed swoją działalność Aldo moro jego planom tylko był to rząd, który głosił bardzo wiele bardzo mocnych haseł np. strach kompletne po stronie prawej sceny politycznej budziło hasło nacjonalizacji bardzo wielu gałęzi gospodarki, który hasło stawiał wiceprezes tego rządu przywódcy socjalistów Pietro najmniej, a więc bardziej, bo to w sferze retoryki w sferze mowy w sferze pewnych symboli niż w sferze prawdziwego działania i wzbudziło to wręcz na tyle wielki opór te prawej strony nawet w partii chadeckiej, bo trzeba mieć 2 chadecji była podzielona rozmaite frakcje koterii wpływy nie była pytanie jednolita, że wtedy raz pierwszy biła się o tym, że powstał oficjalny plan wśród wojskowych przejęcia władzy w zamachu stanu ich sprawy pójdą za daleko, jeżeli moro oszalał i próbuje rozmontować cały ten system zaproszeń demokracji i oddaje rządu nad państwem lewakom to my wojskowe służby to my ludzie honoru patrioci od odpowiedzialni za ojczyznę utrzymujący Sojusz z Amerykanami, a mówiąc między nami nie to szeptem bardzo mocno jednak też zaangażowani w czy raczej, jakby posiadającym związki z dawnym reżimem faszystowskim, a więc my ludzie armii my ludzie służb to nie pozwolimy i pojawią się też nazwisko generała dobre co, który był upatrzony nawet tego dyktatora, gdyby było potrzeba była potrzeba przejęcia władzy siłą odebrania władzy tym centrum lewakom właśnie socjalistą i katolikom do tego jednak nie doszło, ale pokazuje nastroje, które były i to, że Moroń miał bardzo łatwego życia nawet własnej partii biuro zresztą nawet to, że moro został dlatego wysunięte w tym momencie na lidera partii na premiera rządu, że był postacią naj słabszą spośród wielu ich liderów takim silnym choćby adres od postaci łatwo wydawało się sterowaną dla innych wszystkim, dlatego że był człowiekiem naturze dyplomaty człowiekiem miękkim człowiek, który bardzo długo dużo mówił i wydaniu mocno skomplikowanymi mówiła włoscy badacze, że czytanie jego przemówień to nie jest trudne dla akademików, a partyjni działacze średniego szczebla zapewne już niczego nie rozumieli po trzecim zdaniu złożonym, które rozgłasza w ramach swoich wiele godzin przemówień, a człowiek unikający konfliktu człowiek miękki człowiek bardzo wykształcony erudycyjny, ale niemający kontaktu z takim zwykłym, a odbiorcą przeciętnym, który niestety więcej też pojednania z lewicą mówił niż był w stanie naprawdę zrobić, a ten zamach stanu wojskowe wydaje nam się być może bajką fikcją czymś nierealnym, ale o tym też często mają własne interpretatorzy pamiętajmy o kontekście geograficznym tamtych czasów Otóż Włochy w basenie morza Śródziemnego wydaje się pewną anomalią to utrzymało się jeszcze tam państwo demokratyczne pewnie dookoła była Hiszpania jeszcze pod władzą Franko dalej była Portugalia Salazara ana Wschodzie była Grecja pułkowników, a więc wydawało się wielu kwestia pewnej dziejowej logiki, że to we włoszech ta demokracja herr lawa zamrożona siłą przez Amerykanów otrzymywana jeśli demokracja trwa można mówić żona nie może przetrwać może utrzymać i tak naprawdę tam również rządy silnej ręki się ludzi są nieuniknione a jaki stosunek panie dr. Amerykanów do Aldo moro rozumiem, że w ramach zimnej wojny utrzymywania tej zamrożonej demokracji polityk, który chciał demokrację odmrażacz wyciągał rękę w stronę komunistów to chyba nie był zbyt dobrze przyjmowany w Waszyngtonie mówi się o tym, że przez Amerykanów także były różne frakcje materia grupę przede wszystkim wielki opór to co robi Aldo moro budził wśród pewnej grupy działaczy działaczy agentów decydentów CIA, zwłaszcza tych zaangażowanych mocno na arenie lokalnej włoskie czy śródziemnomorskiej, a więc podzielone np. były sympatie wśród Amerykanów wśród Becka wobec ważnym miejscu wobec tego planu zamachu stanu tego puczu rządów wojskowych bardziej prawicowi Amerykanie przekonują politycy z grubsza tak republikańskich czy tych, którzy dążyli do tego, aby trzymać dyscyplinę w obozie zachodnim byli dokładnie taki ruch poprzeć uważali, że pucz zamach stanu rządy kolejnych pułkowników generał we włoszech to będzie coś co pozwoli Amerykanom trzeba kochać sytuacją i inni zaś Amerykanie uważali, że jednak wartością jest demokracja nawet handlowa włoska z rozmaitymi tam brakami deficytami, które i tak przecież jest znacznej mierze pod amerykańską kuratelę i że trzeba zaufać Aldo moro, który przecież nie jest komunistą jest najwyższej próby katolikiem katolik, który na wykazuje wielką właśnie tę wrażliwość na problemy szerokich mas społecznych, ale jednak katolikiem i póki mowa była o kompromisie z socjalistami, czyli jednak nie samym diabłem, a wice diabłem na tej czerwonej lewicy to o tyle Amerykanie byli składni póki co jeszcze tolerować od listopada 1974 do lipca 71006. moro był ponownie premierem w ramach 2 rządów, ale chciałabym zapytać o wydarzenia, które przyspieszyły po wyborach roku właśnie 1976 chadecja zdobywa w nich 39% poparcia komuniści aż 34% i przez kolejne 2 lata wspierają rząd np. wstrzymując się od głosowań, więc pojawia się pomysł historycznego kompromisu, czyli wejścia komunistów do koalicji rządzącej en Rico Boehringer teoretyk euro komunizmu zgłasza taki projekt i Aldo moro wydaje się być nim mocno zainteresowane tak do 20 lat siedemdziesiątych to musimy postrzegać tak przez pryzmat roku, które w tej też mieć okazję już w radiowej omawiać czy w roku sześćdziesiątym ósmym prawda Martyn 60 ustaw pewien symbol symbol tego, że włoska młodzież trochę być może polską współcześnie tak wrażenia akceptuje tego systemu, który ciągle trzyma się władze tych ludzi tych ideologicznych przekonań, choć ciągle dyktują im warunki życia i to jak mają działać my mamy ogromny ruch protestu najpierw młodzieżowego połączonego też protestem ferment wśród intelektualistów, a z drugiej strony potem ogromne strajki robotnic na tyle gorąca jesień roku sześćdziesiątego dziewiątego i to znów bardzo ciekawa jest osobista pozycja Aldo moro, który na jednym z kolejnych spotkań partyjnych występuje bardzo dziwacznym jak na katolickiego działacza w tych warunkach przemówieniem pani mówi o tym że, owszem, wydarzenia lekarz dokonują dramatyczne są bardzo trudne są bardzo bolesne, ale trzeba rozumieć ten rok sześćdziesiąty ósmy tak, że to z niego narodzi się u ani ta głowa z niego narodzi się nowa ludzkości będzie ruch ożywcze, który dano impuls dla nowego świata no znowu wśród jego lewicową sfingowanych zbędne działaczy partyjnych to oni widzą w tym pewną logikę pewną mądrość otwarcie na to, że tak masowego ruchu społecznego nie można po prostu odrzucać i ignorować całego nieba, ale ludzie prawicy chadecji uważają jednak, że to są słowa niebezpieczne i że moro oraz Grzesia po prostu teraz uczono młodzież i jak w takim razie jest to możliwe, że teraz logiczne jest oczywiście rośnie poparcie dla komunistów debaty mistyczna wychodzi bardzo wysoko w sondażach czy też wyborach sam dochodzi do kart do katolików bardzo blisko w i chodzi o swoją siłę przebicia jak to możliwe, że Aldo moro w składzie swoją partię ku temu właśnie Ruchowi, czyli ku prawdziwemu kompromisowy historycznemu, czyli ku zawarciu Sojuszu będzie tylko de facto parlamentarnego, a potem mowa jest w tymże roku 60 właśnie szóstym o tym, że ma być spałem rząd, który będzie rządem ze wsparciem komunistów z ministrami komunistami od mówić o tym, że partia chadecka 2 się wtedy właściwie w fazie głębokiego szpagatu, a spodziewano się wręcz rozłamu, że partia chadecka nie wytrzyma tego co się w tym momencie dzieje tego, że jest wielki rozziew między jej z 7 prawicowym, które z konserwatywnego stawał się trochę reakcyjne, a miało też, dokąd pójść na skrzydło prawicowe reakcyjne, dlatego że tam po prawej stronie siłę siłę rosły kolejne ugrupowania monarchistyczne czy wręcz deo faszystowskich było zawsze, ale teraz konsekwentnych czerwonych jeśli władze także ta prawica bardzo mocno rosła, a więc międzynarodowe akcyjny prawicowym skrzydłem lewicowym, które dawał w momencie Aldo moro, ale dobra, więc znowu wybrała i pozwolą na tego typu działalność, więc po to, właśnie, aby te partie skleić po jednak zjednoczyć, ale powie ktoś, jakim cudem mogły te radykalnie prawicowe elementy chadecji zgodzić się na Sojusz partię komunistyczną tutaj oczywiście dochodzimy do teorii spiskowych które, które obfituje cała ta opowieść o śmierci mojego porwaniu, bo są tacy, którzy uważają, że to właśnie porwania Aldo moro przedstawi brygady jego śmierć nie było niczym innym tylko protest ze strony prawicowej prawej strony chadecji i było właśnie faktycznym fizycznym uniemożliwieniem Kobra turystycznego taka interpretacja żyć co znaczy oznacza to, że to brygady to nie byli świadomi działacze polityczni, którzy mieli swój plan zrealizowali, żeby to zupełnie nieświadome narzędzia w rękach służb w rękach tajnych ośrodków, które tymi regionami sterował kierowały finansowały, które doprowadziły do tego, że nieświadomi niczego terroryści naiwni czerwonych brygad porwali Aldo moro i w ten sposób ich lewicowymi czerwonymi rękoma włoska prawica pozbyła się tego, który chciał jak gdyby dokonać z jej punktu widzenia rzeczy zupełnie nie możliwe, choć paradoksalnie porwanie zabójstwo moro przesłonę brygady Belki z 1 dekretacji miał być aktem buntu prawicy chadeckiej przeciwko temu, że on się porwać partie Stone lewicę i ten podejrzany bardzo kompromis historyczny, a powiedzmy panie doktorze kilka słów o włoskiej partii komunistycznej mówimy o tym, że oni są izolowani, że Amerykanie się ich boją, że starają się, żeby komuniści włoscy absolutnie nie doszli do władz ani nawet nie współrządzi wspomniałam tutaj o euro komunizmie, bo po włoska partia komunistyczna to nie jest przybudówka Moskwy w związku Radzieckiego to jest taka trochę alternatywna droga rozwoju ruchu komunistycznego w stosunku do partii komunistycznych tych bloku wschodniego tak nie pozostaje na gruncie marksizmu, ale np. odrzuca leninizm, który interpretuje jako totalitaryzm odmawia komunistycznej partii związku Radzieckiego prawa do kierowania ruchem komunistycznym potępia interwencji radzieckiej na Węgrzech Czechosłowacji wojny w Afganistanie prawda opowiada się uwaga za pluralizmem politycznym i socjalizmem w ramach demokracji parlamentarnej tak, ale ma apelacji pani redaktor, ale jesteśmy w tej ewolucji to znaczy tak rzeczywiście stało w latach siedemdziesiątych, a właśnie do trumny tego sowieckiego modelu komunizmu Włoch we włoszech oczywiście rok sześćdziesiąty ósmy interwencja dziecka Słowacji ale gdyby zacząć od początku tę opowieść to oczywiście to jatki pierwszy historyczny lider partii komunistycznej włoskiej tutaj już po wyzwoleniu Włoch spod władzy faszystów był brzeg Moskwy, który z Moskwy przyjechał z Moskwy brał rozkazy, które wręcz Moskwa kazała, aby wszedł do porozumienia tych sił antyfaszystowskich współtworzył rząd z chadekami socjalistami, a potem wspólnie z nim pisał konstytucję to wiatr niczego innego nie robił nie tylko to co kazał zrobić Stalin był bardzo wiernym uczniem wykonawcą poleceń z tego wielkiego mistrza natomiast potem rzeczywiście włoscy komuniści znajdowali się w sytuacji bardzo do siebie moralnie trudnej, bo obserwowali kolejne akcje Moskwy, które nijak się da pogodzić z doktryną, a pamiętajmy, że włoscy politycy chadeccy i komunistycznych tamtych czasach byli bardzo mocno ideologiczny to by ludzie bardzo oczytani w działach swoich wielkich świętych wielkich Mistrzów, kiedy Mora czytało księdza twórca to wtedy oczywiście komuniści czytali właśnie widać Warce taki byliby bardzo mocni teoretycznie i ciągle nauczania tak na uniwersytetach wtedy przecież ostoją myśli lewicowej jak dzisiaj nasze podobnie zresztą na oczach właśnie tych wielkich myśli wielkich idei swoich ideologów swoich wielkich świętych technologicznej po tym co się nagle dzieje mamy pierwszy konflikt tuż u granic Włoch czy mamy Tito Jugosławii komunista, który jednak chce komunizmu po swojemu, który chce wprowadzić swoją politykę wg swoich pewnych norm, którego to właśnie tę Stalin rzuca rodzinę i komuniści włosy mają tutaj do dokonania bardzo prosty wybór albo są po stronie tylko stał po stronie związku Radzieckiego tutaj była trudna, ale nie tak bardzo, dlatego że jednak Włoch miał swoje interesy rozbieżne z Gocławia choćby chodziło to jest całe pogranicze istnieje i Dalmacji jest tutaj słabość była prosta, ale minęło kilka lat mamy rok pięćdziesiąty szósty mamy radziecką krwawe interwencje na Węgrzech tak komuniści mosty są w stanie rzeczywistego bądź zagubienia, bo wiedzą zupełnie mają zachować, bo to ich wielki brat od tych mistrzowi oto ich kraju, które postrzegają jako nadzieje na nową lepszą ludzkość postępuje tak skrajnie przeciw własnym ID własnych ideałów głoszonych będzie przez włoskich i dla państw komunistycznych, że jest to poważna rysa na sumieniach i na ich moralny poczucie tego co jest słuszne te właściwe dla komunizmu i kolejna tak przy próbach przyjdzie właściwy się ósmym czy przyjdzie wraz ze, ale mam atakiem da Czechosłowację i rzeczywiście potem już komuniści włoscy zdecydowanie dostali tyle prób tyle dowodów tyle testów na, gdyby niemoralne w związku z tego punktu widzenia ze Wschodu na pozycję euro komunistyczny to znaczy my jesteśmy prawdziwymi komunistami my wierzymy w idealny wierzymy w doktrynę, a związek radziecki nie jest doktryny w żadnym razie wiernym wykonawcą prześladowcą my nie jesteśmy też niewolnikami tego co się dzieje w związku Radzieckim tylko bardziej wartym pani wspomniała wielki włoski z domu intelektualista wielki włoski polityk, którego szanowali praktycznie wszyscy 3 byli o poglądach lewicowych prawicowych po to, po prostu dobry człowiek, któremu naprawdę chodziło o dobro społeczne dobro zbiorowe, którego bycie agentem Moskwy na posyłki nikt już pewnie nie mógł oskarżać dlatego też właśnie tym 2 ludziom, którzy wykraczają poza efekciarstwo swoich własnych partii, czyli Aldo moro i Erika Berlin merowi łatwo było zapoznawać go słynnego bardzo zdjęcia, które wszyscy Włosi mają w pamięci, kiedy właśnie oni 2 do stołu wstają podają sobie rękę głębokość uśmiecha patrzą sobie oczy, bo mają takie poczucie rzeczywiście oni teraz już bardzo autonomicznie nad ludzie wewnętrzny włoskim doszło do porozumienia, które będzie historyczne, dlaczego zrobiono sterczy kompromisie, bo miał zakończyć ten zaklęty krąg wewnątrz włoskiej zimnej wojny tego my ani oni oni ani by tylko miał doprowadzić do tego, że 2 główne partie, które razem posiadałaby naprawdę ogromną masowo legitymację wyborczą, bo miałyby lekko, licząc do 23 jak 34 w ogóle głosów wszystkich wyborców, że one będą w stanie w duchu takiej zgody narodowej pojednania przeprowadzić ważne dla Włoch reformy, a pamiętajmy, że Włochy były przez bardzo długo czekać aż po to, jedne kraje o bardzo właśnie wielkich kontrastach społecznych kraju, w których bardzo niewiele osób szło na studia kraju, który bieda taka bieda naprawdę głodowa była dość powszechnym zjawiskiem zaś na południu kraju, w którym dalej, jeżeli troglodytów i czy ludzie mieszkali w jaskiniach w domach we cięte w Kamieniu, a nie w domach budowanych takich jak żyją ludzie w krajach cywilizowanych itd. tak dalej tak naprawdę ogromna przestrzeń do tego, aby te reformy społeczne przeprowadza się na to liczyli to zostało uniemożliwione porwaniem właśnie Aldo moro, czyli tą słynną masakry na via fani w Rzymie tam miejsce w marcu roku osiemdziesiątego ósmego Aldo moro zostaje porwany tak jak pan doktor już wspomniał przez czerwone brygady tutaj także wracamy oczywiście do tej fali studenckich protestów, bo ta organizacja terrorystyczna na tej fali pod koniec lat sześćdziesiątych wyrasta jest największą i najaktywniejszą grupą terrorystyczną we włoszech, kiedy mówimy już w roku siedemdziesiątym ósmym, czyli o porwaniu Aldo moro to na jej czele stoi Mario Moretti kim jest są to studenci są intelektualiści, bo to jest większa grupa oczywiście, którzy w ramach swoich studiów swoich nauk dochodzą tego przekonania co bardzo istotne, że także komuniści są zdrajcami, bo zwrócił uwagę na to my mówimy o katolikach mówiła HDK ach, że dla części swego jak oni sami mówili reakcyjnego elektoratu oni zdradzali prawdziwe ideały, kiedy wchodzi Sojusz z komunistami, ale i vice versa włoska partia komunistyczna, która mówiła euro komu liczbie klubów Otóż demokracja jest w porządku, która mówi o tym, że musimy wejść w Sojusz z katolikami czy ze złem wcielonym naszej kolekcji perspektywy to jest partia komunistyczna sprzeniewierza temu co 2 czerwone brygady, które głoszą tyle mniej więcej, że Włochy są cały czas wojny się zakończyła pod okupacją obcego mocarstwa tylko tym razem już nie Niemiec tylko Ameryki jej włoskich sługusów, którzy posługują się właśnie te obce najeźdźcy, a co w takim razie dobrze Włosi powinni zrobić dobrze Włosi powinni postarać pójść do lasu powinni rozpocząć działalność partyzancką, bo z bronią w ręku walczyć o wyzwolenie kraju, aby trybuny brygady to nie są tacy komuniści bardzo prostym sensie tego słowa panie między nimi, a partią komunistyczną tą parlamentarną oficjalną to właśnie szykuje się do tego, aby przejąć władzę wespół z chadekami jest ogromne również nienawiść ogromny spór żal poczucie frustracji, a więc brygady i Margaret to ludzie młodzi rozgoryczeni to ludzie, którzy uważają, że trzeba walczyć bronią w ręku o to, aby zaprowadzić Włoszek dyktatury proletariatu nad tym kogo porwać zaczynają myśleć już w roku 1977 podobno pierwszy wybór pada na zwrot jego, ale szybko sprawdzają, że akcja ma małe szanse powodzenia, bo on od mieszka w centrum Rzymu w centrum jada tłum wąskie uliczki utrudniały sprawne przeprowadzenie akcji natomiast Aldo moro mieszkał poza centrum i na dodatek porządek tygodnia był bardzo przewidywalne zwykle wyglądał tak samo do porwania jak mówił pan doktor dochodzi 16marca 70 ósmego roku jest symboliczny dzień, bo Aldo moro jedzie nie dojedzie do parlamentu by uczestniczyć w głosowaniu nad wotum zaufania dla pierwszego właśnie od czterdziestego siódmego roku rządu, który zostanie poparty głosami komunistów na czele tego gabinetu miał stanąć Andre od, a moro miał być kandydatem na wybranego przez parlament prezydenta to prawda, choć jeszcze bardziej tematycznie on, zanim się do parlamentu miał się udać na rzymski Uniwersytet la ta wiedza, gdzie miały trwać obrony prac magisterskich studentów tam ta informacja bardzo mocno się Earth szybko upowszechniła i była dramatyczna oczywiście efekt, bo oni mówili o tym, że został porwany premier szef partii czeka brat prezydenta mówiono, że prawa został nasz profesor i tam naprawdę na uczelni na jego macierzystym wydziale był wielki płacz wielki żal wielki przerażenie tym co się stało temu po prostu dobremu człowiekowi tutaj pani jeszcze 1 tor spiskowe, które wydaje mi się aż śmieszna, ale często się także we włoszech mówi mówi mianowicie, że po to, właśnie jego wybrano szefem partii i po to, właśnie moro w tych latach sześćdziesiątych badać czy władze, że wiedziano o tym, że jego będzie najłatwiej porwać no to już rzeczywiście dla mnie po wypowiedzi niespecjalnie się trwające zdrowego rozumu, ale nawet takie poglądy są we włoszech upowszechnione, bo pamiętajmy, że my mamy swoje drobne katastrofy i problemy sprawy wokół nich się oczywiście rodzą ogromne teorie spiskowe więc, aby była za opowieść, jaka byłaby mnogość rozmaitych wyjaśnień interpretacji bardziej szaleńczych, gdyby taka, że się przydarzyła również w Polsce oto porwany zostałby szef partii rządzącej tak wielokrotny premier itd. tak dalej rzeczywiście trzeba zrozumieć to, że fantazja wielu ruchu ponosi rozmaite historie wydają rzeczywiście ważne jest to co pani redaktor, bo nie dojechał także do parlamentu i ta ceremonia odbyła się z ich udziałem w świat wiozące polityka uderzył w tył jadącego na tablicach dyplomatycznych samochodu z przywódcą czerwonych brygad za kierownicą samochód po prostu nagle przyhamował kierowca polityka nie mógł wiele zrobić, bo od tyłu został przyblokowany przez drugi samochód z eskortą, a potem otoczyły go już samochody napastników w ciągu 1,5 minuty zamachowcy oddali prawie setkę strzałów i wszyscy, którzy byli razem zmorą zostają zabici moro ma nie tylko ranę postrzałową kilkanaście minut później agencja ANSA została telefonicznie poinformowana o pojmaniu Aldo moro co wtedy dzieje się w Rzymie we włoszech tak doszło tam na miejscu bardzo od tej właśnie wydany strzałów zginęli wszyscy agenci z eskorty Aldo moro, więc widać było, że akcja prowadzona była w sposób bardzo skoordynowanej bardzo brutalny bardzo przemyślane natomiast ważne jest też to, że we włoszech w tym momencie podstawowy konflikt dlatego jak szybko zareagować po pierwsze, oczywiście był szok przerażenie to zupełnie oczywiste, że nie spodziewano się po tych terrorysta czarnej brygadzie są w stanie takiej akcji się dopuścić co prawda terroryzm trwał od Łady 9 lat, a więc rozmaite bomby wybuchały tu i tam widać poszczególni policjanci czy sędziowie prokuratorzy, ale jednak atak na tego rodzaju postać to były czymś szokującym i przede wszystkim zaczęto rozmawiać o tym w jaki sposób można będzie wejście sytuacji czy są dopuszczalne negocjacje czy też należy być bardzo twardym i stażystami w ogóle niczym nie dyskutować i znów to jest pisałem o tym, że stanowisko w tej sprawie poszczególnych polityków zależało od tego co chcieli Aldo moro naprawdę szczerze uwolnić czy oni byli po tej stronie, która liczyła życzyła sobie raczej tego, żeby on tam marnie z Czech i zginął w wiezieniu czerwonych brygad włoski rząd odrzucił możliwość negocjowania z terrorystami, którzy żądali uwolnienia 13 swoich towarzyszy z więzień to jedno z największych kontrowersji biografii premiera Android jego, który jak już o tym mówiliśmy nie był entuzjastą tego historycznego kompromisu, ale ostatecznie lojalnie go zaakceptował moro w niewoli pisał dzienniki w nim oskarżał Android jego związki z mafią oraz potwierdza istnienie we włoszech wspierany przez Android jego tajnej natowskiej siatki lat ją, która miała zająć się dywersją na wypadek przyjęcia w kraju władzy przez komunistów też w listach z niewoli, które moro pisał, które były przez zamachowców dostarczane do adresatów przekonywał, że Pinochet Breżniewa wymieniali zakładników i kiedy ta fraza stała się publiczną odpowiedzią był list blisko 50 prominentnych działaczy deklarujących, że autorzy listów nie rozpoznają swego przyjaciela Aldo Mora to tak jakby oni faktycznie jednak nie mieli ochoty pomóc uwolnić się z tej niewoli tak tutaj Instytut narracja już zawsze będą kontrowersyjnej i niespójne ze sobą wzajemnie inne konkurencyjne, bo albo rzeczywiście chodziło o pryncypia chodziło zasadę chodziło o to, żeby czerwone brygady cierpliwa następnie premiera wicepremiera i kolejnych ministrów, żeby sobie wynegocjować coś tam co chciałyby ugrać z rządem włoskim albo chodziło właśnie o to, żeby jednak Aldo moro w tym więzieniu jego skonał naturalnie co do tych listów dlatego Dziennika to również teorie są najrozmaitsze to znaczy niektórzy mówią, że te listy są identyczne, ale też listu było więcej i resztę listów specjalnie czerwone brygady upubliczniły albo sami adresaci nie upublicznili, chociaż były tam treści, których nie chciałoby, aby ktokolwiek ma planu działań wywrotowych zobaczył inni mówią zaś te listy SLD chce by nie musiały, ponieważ właśnie to nie przypominała te wypowiedzi, jakby nie były takie, jakie zasady normalnego życia wolności mógłby wydać Aldo moro dlatego mogą to być elementem nacisku toczonych prywatnie element gry politycznej powtarzam, jeżeli założymy, że to nie chodziło tylko garstkę młodych ludzi zwariowanych uwagę, że część czerwonych brygad potępiła to porwanie części działaczy to brygad w samym Rzymie odcięła się od tego uważała że to by postępowali tak działa w ogóle nie wolno, a więc, że ci młodzi ludzie to prowadzi pewną grę nie sami nawet tylko właściciele ani przez wywiad czy ciemne siły, które działały na ich zapleczu, a trzeba przyznać, że te teorie spiskowe o tyle mają swoje podłoże uprawdopodobnione, że przecież w roku siedemdziesiątym 1910 w grudniu miał miejsce już nie plan, a miała miejsce próba zamachu stanu tzw. po gazę, czyli pewien neofaszystowskiej taka arystokracja książek gazet naprawdę usiłował wprowadzić siły policyjne wojskowe koszar i przejąć władzę czy to jest jakieś bajki o żelaznym wilku tylko taka siatka takie myślenie jeszcze tego ślady, że były próby, aby demokracji włoskie tak przeszkolić jak zdań nie dopuścić do rządów komunistów Aldo moro stały temu naturalnie na przeszkodzie moro był w niewoli 55 dni ostatecznie czerwone brygady przeprowadziły proces budowy podczas tego procesu został skazany na śmierć to Moretti oddał do niego 11 strzałów wcześniej moro został poproszony o to, żeby położył się w bagażniku samochodowym prawdopodobnie powiedziano mu, że jest transportowane na jakieś inne miejsce do innej kryjówki, kiedy na KRUS-ie kocem została przeprowadzona egzekucja poinformowano także znajomego moro, gdzie znajduje się ciało, bo ostatnio jego wolą było to by rodzina to ciało premiera otrzymała to zapytam teraz epilog jeszcze ważny jest ten drobny szczegół, że samochód to słynne Reno 4 odstawiony na rzymską via Katanii na ulicę Catanii, która była ulicą łączącą siedzibę partii komunistycznej partii chadeckiej, więc samochód chciałem Aldo moro zaparkowana pomiędzy siedzibami tych 2 partii co wszyscy dotychczas czytali we włoszech jako ten symbol, że tu nie chodzi o walkę z chadecją, że winni są tak samo zdrajcy chadecy jak zdrajcy partia komunistyczna turysty z chadekami chcieli wchodzić w te brudne koszach po śmierci panie doktorze ta idea historycznego kompromisu natychmiast upadła, ale za chwilę zmieniły się czasy, bo dekadę później rozpoczęła się przecież dekompozycja bloku sowieckiego i 20 lat po śmierci Aldo moro w dziewięćdziesiątym ósmym roku jeden z czołowych włoskich komunistów już jako lewicowiec zostaje premierem Włoch tak naturalnie potem było też możliwe, ponieważ prysł ten cały system demokracji zagrożonej, ponieważ okazało się, że po upadku związku Radzieckiego po końcu zimnej wojny, a Amerykanie wyraźnie zmienił swój przekaz ideowy w stronę Rzymu kierowane i powiedzieć, że od tej pory już ta lewica budowana sieć tak samo w Polsce dużo demaskować lewicowe jak najbardziej może być częścią wolnej gry i wolnego rynku politycznego, a więc właśnie te wielkie konflikty wielkie namiętności wielkiej ideologii sprzed lat 1015, a właściwie straciły naznaczeniu okazało się, że to wszystko już nieistotne to już nie jest ważne, tym bardziej w takim razie dziwnie wyglądały wszystkie te opowieści nieco zawikłane te tajne spiski te teorie spiskowe co ta jak Włosi diet ludzi ja czy ta historia zza kulis cała kulisy loggia o tym co działo się gdzieś na tyłach, bo życie polityczne, gdyby przybrało już zupełnie inne wymiary to jeszcze inni bohaterowie tego dramatu Mario Moretti aresztowany skazany na sześciokrotne 6 krotną karę dożywotniego pozbawienia wolności, ale opuścił więzienie w dziewięćdziesiątym czwartym roku po odbyciu 15 lat zasądzonej kary i żyje do dziś Andrea od zmarł w 2013 roku w wieku no bardzo słusznym 99 lat i odwrotnie przypomnijmy zwany czasem czarnym papierze to też bardzo ładnie mówi albo wraz z klubem ciekawej postaci, ale też Belzebuba ME również boskim co pokazuje jego no taką podwójną naturę to jeszcze tylko na koniec, bo w ubiegłym roku córka Aldo moro zaapelowała do papieża Franciszka przerwanie procesu beatyfikacyjnego ojca uznała, że beatyfikacja będzie kolejnym rozdziałem biznesu śmierci, który wprowadzony wokół pamięci o moro córka przekonywała, że proces kanoniczny został zamieniony przez osoby postronne rodzaj wojny między gangami przywłaszczyć sobie samo beatyfikacji instrumentalnie, wykorzystując ją do swoich celów, bo dodam tylko 2012 roku moro został uznany sługą Bożym ta pamięć moro i próba nowe przyjęcia jego dziedzictwa jego postaci rzeczywiście tak silna we włoszech tak dlatego właśnie, że to wydarzenie porwanie śmiać Aldo moro to wydarzenie skupi na sobie uwagę wszelkich środowisk żywiących się tak karmiący się teoriami spiskowymi ten przekonanie o tym, że wiedzą lepiej o tym co stało się naprawdę, zwłaszcza włoscy politycy z pierwszej linii ale, zwłaszcza w tamtych czasów do bardzo tego nie lubią bardzo lubię tego ducha dziennikarskiego tego poszukiwania tekstów kontekstów badań takich spraw uważają, że wszystko tak dawno powiedziane stało się stało wszyscy wiemy nawet w telewizji włoskiej co nie zawsze przyprawia pewien zawrót głowy te niestrawność są prowadzone regularnie wywiady spotkania z działaczami czarnych brygad już tak po prostu powiadają o tym co się wtedy działo działacz Stali, które będzie przejeżdżali oczy się sami niczego nie przyznają mówią o tym, że zabił tamten zły wcale nie oddali tylko tej byli przechodzili obok z lekarzami to w ogóle nie była kompletnie sprawa, ale powtarzam no jest dość dziwne, że osoby zamieszane tak dużą zbrodnie są jak celebryci wszyscy telewizja często przesłuchiwani są kolejne rocznice zamachu Aldo moro dziękuje się nowe programy telewizyjne i poszukuje nowych sensacyjnych coraz bardziej właśnie wydumanych kontekstów, a tymczasem tak naprawdę do końca nic nie jest rzeczywiście pewne i może to być jeden z największych tajemnic powojennej włoskiej historii co stało się z tym pewne po prostu dobry człowiek Aldo moro, który jednak nie wszystkim się podobał tej swojej ekumenicznej ewangelicznej katolickiej dobrać dr Piotr Podemski Uniwersytet warszawski był naszym gościem dzisiaj bardzo dziękuję panie doktorze za rozmowę dziękuję bardzo, państwu dziękuję za wspólny czas oczywiście zapraszam na powrót do przeszłości już za tydzień w poniedziałek po dwudziestej drugiej dobrej nocy Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: POWRÓT DO PRZESZŁOŚCI

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam, oraz sprawdź jak działa nowe internetowe radio TOK+Muzyka. Wybierz pakiet Standardowy i słuchaj wygodniej w aplikacji!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA