REKLAMA

50 lat temu rozpoczęła się wizyta kanclerza RFN Willy'ego Brandta

Weekendowy Poranek - Maciej Zakrocki
Data emisji:
2020-12-06 07:20
Prowadzący:
Czas trwania:
16:24 min.
Udostępnij:

Gościem Macieja Zakrockiego jest prof. Jerzy Sułek politolog, dyplomata, przewodniczący delegacji w negocjacjach dwóch traktatów z RFN: granicznego z 1990 i o dobrym sąsiedztwie z 1991, a także reprezentant Polski przy Konferencji 2+4 dotyczącej zjednoczenia Niemiec

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Maciej Zakrocki dzień dobry ponownie wracamy teraz do wydarzenia sprzed 50 laty faktem jest, że te najważniejsze elementy wizyty kanclerza Niemiec Willego Brandta, bo o tym wydarzeniu mówię miały miejsce 7grudnia jednak pan kanclerz przyjechał do Polski do Warszawy już szóstego, a więc można powiedzieć, że to pięćdziesięciolecie absolutnie możemy dzisiaj zacząć obchodzić no oczywiście skupimy się na tych wydarzeniach, które miały miejsce dzień później jest z nami pan Rozwiń » prof. Jerzy Sułek politolog dyplomata znakomity ekspert do spraw prawa Międzynarodowego i do relacji polsko niemieckich dzień dobry panie profesorze dzień dobry panie redaktorze dzień dobry państwu oczywiście krótko musimy przypomnieć jak to się stało, że w tej Gomułki Kowalskiej Polsce, w której na co dzień wszyscy słyszeli o rewizjonizm je niemieckim o członkostwie kubki czai, który czai się tylko właśnie, żeby ponownie odebrać Polsce ziemie zachodnie raptem przyjeżdża niemiecki kanclerz i dochodzi do historycznej wizyty z nieprawdopodobnie ważnym symbolem oczywiście tu wbiega do przodu mówiąc o tym uklęknąć przed pomnikiem bohaterów getta no ją w końcu też o podpisaniu układu z Niemcami o normalizacji stosunków to był panie redaktorze pierwszy po drugiej wojnie światowej, czyli od 1945 roku, czyli po 25 latach od zakończenia drugiej wojnie światowej pierwszy układ prawno międzynarodowy, jaki Polska wtedy Polska ludowa zawarła z drugim państwem niemieckim Republikę Federalną Niemiec, którą notabene nazywaliśmy wtedy niemiecka Republika Federalna tak jak te drugie państwo niemieckie, które istniało to była niemiecka Republika demokratyczna my są demokratyczne to zawarliśmy taki pierwszy po drugiej wojnie światowej układ zgorzel co w 1950 roku natomiast musieliśmy czekać 20 lat na to, żeby powstały sprzyjające okoliczności do zawarcia podobnego, choć innej treści, ale też granicznego układu drugim państwem niemieckim Niemcami zachodnimi jak wtedy mówiliśmy ma pan rację przez 25 lat słyszeliśmy z tamtej strony jako Polacy wiele głosów wypowiedzi komentarzy, które nam się nie podoba nie tylko notabene jak zaznaczył to ze strony działaczy przesiedleń 3, a więc, którzy reprezentowali tzw. wypędzonych, czyli Niemców przymusowo przesiedlanych z Polski po drugiej wojnie światowej czy też wypędzonych byłych niemieckich obszarów wschodnich natomiast w latach sześćdziesiątych no zaczęły się działać w Niemczech wielkie przemiany społeczno-polityczne i ten układ, w którym dzisiaj tożsame okoliczność to był formą reakcji polskiej polskie notabene też związku Radzieckiego, bo my zawarliśmy taka zaznaczył układ o podstawach normalizacji stosunków Polski Republikę Federalną Niemiec 7grudnia, a parę miesięcy przedtem 12sierpnia tego samego roku 1970 Niemcy zachodnie zawarły podobnej treści nieco innej podobny układ związkiem Radzieckim innymi słowy po raz pierwszy po drugiej wojnie światowej drugiej państwo niemieckie, które przez 25 lat kwestionowało ostateczny charakter granicy na dobrze mi się Łużyckiej również w sposób oficjalny były wypowiedzi Adenauera wielu innych czołowych polityków niemieckich po raz pierwszy w sześćdziesiątym dziewiątym roku dokładnie biorąc na kilkanaście miesięcy przed wykładem, o których mówili mówimy to państwo Niemcy zachodnie wyraziły ustami kanclerza i wielu czołowych innych, ale głównie polityków innych działaczy, ale głównie polityków partii socjaldemokratycznej SPD wyraziły gotowość do uznania jakiejś formie odrębny się granicy na Odrze Nysie Łużyckiej i pan wtedy na stypendium w Niemczech na stypendium KUL-u humoru, tak więc by pan wśród był pan wśród niemieckich obywateli jak oni na to patrzyli czy nie uważali, że to jest jakiś rodzaj zdrady interesów niemieckich no bo co ten Brand wyprawia my tu właśnie liczymy ciągle, że dopiero jak Niemcy będą Zjednoczone to będziemy jakieś układy podpisywać, że w sumie to nie bardzo chcemy definitywnie nie wiem oddawać te zachodnie ziemie polskie jak i jakie były dyskusje, w których pan jak domyślam się uczestniczył w uczestniczyły wykładałem pan publiczne tam różne zajęcia miałem też i po prostu była sytuacja tego rodzaju, że tak sami zaznaczył większość społeczeństwa niemieckiego w czasie była jeszcze na od drugiej stronie to znaczy nie wyrażała gotowości do pogodzenia się z wynikami drugiej wojnie światowej do uznania konieczne wprost powiedzmy sobie granicę na Odrze Nysie Łużyckiej, jaką cenę za bezprawie zbrodnie niemieckie popełnione na razie w Polskiej drugiej wojnie światowej, ale z drugiej strony zaczęły się na dziać pewne przemiany byłem przy stołecznym polityczne takim przykładem pierwszym było tzw. memorandum wschodnie niemieckiego kościoła ewangelickiego w Niemczech z października 60 tego piątego roku później jak pan pamięta, bo większość Polaków, o czym będzie też no była wymiana listów między biskupami kościoła katolickiego nasi biskupi wystosowali jako pierwsi do biskupów niemieckich w listopadzie jeszcze 1005. roku list oficjalny, w którym zaproponowali formułę przebaczamy i prosimy o przebaczenie, czyli przeznaczamy wam Niemcom my Polacy i prosimy was Niemców o przebaczenie naszych przewin naszych polskich lin było wiele innych tego typu przejawów Brand, który został 68 dziewiątym roku kanclerze notabene pojechałem do Niemiec na stypendium Humboldta jako jeden z pierwszych młodych naukowców polskich wylądowała w Niemczech dzień po wyborach 2008. 3009. wybory 28września 2009. czy do do Niemiec i innymi słowy wie pan to trzeba dziś w kontekście szerszym historycznym nie widzieć tego tylko tego układu, którym mówimy czy powiemy jeśli nieco bliżej jako jednostkowego wydarzenia widzieć go jako część jako etap pewnego wielkiego procesu historycznego, kiedy Niemcy to drugiej wojnie światowej tak po pierwsze, ale to drugi inny sposób musieli reagować na to co się z nimi stało pan nam 50 lat zajęcia na uczelniach i zawsze jestem zdruzgotany niskim poziomem wiedzy historycznej naszego młodego pokolenia 1% może nawet mniej, ale Polaków młodych Polaków wie, że między zostały srogo ukarane za to co zrobię drugiej wojnie światowej były podzielone na strefy okupowane władzę najwyższą po drugiej wojnie światowej w okresie pierwszych 4 lat 4549 przejęły 4 wielkie mocarstwa zwycięskie, które pokonały Niemcy, więc nie miały swojego rządu swojego prezydenta swojego ministra spraw zagranicznych na centralnych władz miały musiały płacić reparacje, które były ciężką ciężką stratą dla gospodarki niemieckiej itd. tak dalej no i jednocześnie też okrojone zostały bardzo mocno terytorialny jest trzecia rzesza straciła 3 rzesza niemiecka Niemcy powojenne w porównaniu z trzecią rzeszą straciły więcej niż 14 swojego terytorium również na rzecz polskich na rzecz związku Radzieckiego przez rok obwód kaliningradzki, a myśmy uzyskali Warmię Mazury Pojezierze część Górnego Śląska Dolny Śląsk z Wielkopolski odzyskaliśmy Gdańsk Szczecin no i innymi słowy to dla Niemców był jak okres ani podstawia się nie dziwi, więc pan każdy naród także niemieckich czy miał poczucie winy brata w dużej mierze poczucie winy za to co zrobił na mnie innym narodom Niemcy prowadziły przecież imperialistyczną politykę chciały zawładnąć światem rządzi rzeczniczka w Europie na całym świecie i to metodami 14 z polskimi, które były nie do przyjęcia ze współczesnej cywilizacji i tak Niemcy musiały społeczeństwo niemieckie musiało przejść proces reedukacji musiało przejść ciężkiej pracy to całe dziesiątki lat dostosowywania się do nowej rzeczywistości przed nimi wciąż stał tyle czy mają pójść drogą odwetu rewizjonizmu m.in. żądania rewizji granicy z polską należy dziś wszystkie czy też przeobrazić się stać się państwem demokratycznym pójść drogą pokojowego rozwoju i odrabiać straty poniesione drugiej wojnie światowej do pokojowo na hasło tu właściwie można powiedzieć że, że wolno dowodem na to, jaką drogę wybierają jest właśnie wizyta Brandta w Warszawie panie profesorze jak co zawsze audycji radiowej mamy mamy 4 minuta rozmowy więcej najwyższy moment, aby powiedzieć właśnie o tym symbolu, który no i w jakim sensie jest właśnie reakcją na to, o czym pan trochę mówi Nana na to potrzeba dokonania wyboru również rozliczającego się z przeszłością kanclerz Brandt przed podpisaniem układu Pałacu Namiestnikowskim jako to czasami mówimy na krakowskim Przedmieściu składa wieniec przed pomnikiem bohaterów getta i uklęknął co stało się właśnie taką ikoną jego wizyty w Polsce i ekonom znaną do dzisiaj jak ten gest pana zdaniem wpłynął właśnie na to niemieckie myślenie o przeszłości, ale i o przyszłości no to był gest, który dziś od kilkudziesięciu latach trochę zapomniany obawiam się, że już jest nie doceniamy no dla nas takim najbardziej aktualne dzisiaj jest innego msza pokoju z listopada 80 tak dziewiątego roku z udziałem Helmuta Cola jako kanclerza premiera Tadeusza mazowieckiego, którzy w trakcie na koniec myślę jak też zwyczaju katolickie wymienili znaki pokoju objęli elita zdjęcia i ten gest obu szefów rządów świadczy też na trwałe jak powiada wyparły troszkę nasze w naszej świadomości ten pierwszy gest Brandta tamten był pierwszy wie pan wszystko co pierwsze w Senacie niecki charakter jest trudne do realizacji i upływ czasu jak powiadam zacytuję w naszej pamięci ten gest na zawsze nie wszyscy czytają przy okazji to był zaplanowany czy też spontaniczny gest Brandta to są pamiętniki wie pan przed naszą dzisiejszą rozmową też sygnałem dla wspomnień Brandta i Anton napisał wyraźnie, że niczego nie planował, ale wiedział, że w programie taki jest przygotowany należyte są jak w zwalczaniu składanie wieńców kwiatów w tym przypadku była przed grobem nieznanego żołnierza i również przed pomnikiem bohaterów getta to było akurat na żądanie sąd niemiecki natomiast, czyli Brandt miał zaplanowane złożyć wieniec jak też zwyczaju skupić się poprawić szarfy ukłonić może być w tym zwrot wrócić i realizować dalej dziecięce on po prostu świadomie zainscenizował to uklęknąć się wiedział, że w ten sposób zostanie zapamiętane, że wyraził gotowość do ekspiacji odkupienia win, a nie muszę tego robić jaka, bo on akurat był liderem działaczem antyhitlerowskiego ruchu oporu czy nie był Niemcem, który popełnił zbrodni uklęknął w imieniu narodu niemieckiego w imieniu swoich rodaków i innych Niemców, którzy zrobili to co zrobili ten w trakcie drugiej emisji i ten angaż został pan pamiętamy i latem gest m.in. Willy Brandt jako przywódca Socjaldemokracji zresztą nie tylko niemieckie, ale i światowej później dostał jak pan pamięta pokojową nagrodę Nobla i uważam, że słusznie sza tzw. nową politykę wschodnią, który zaproponował pojednanie i porozumienie ze Wschodem związkiem Radzieckim polską myśmy byli tutaj wtedy satelita prawda nie byliśmy tym pierwszym adresem tylko drogi Moskwa była pierwszym dalsze, ale ten gest w kierunku pojednania odkupienia, żebyście jednak to trzeba wyznać winy przeprosili prawdę to dopiero później zaczyna coś innego, czyli uznać grę to właśnie wszyscy i to wszystko właśnie się wydarzyło 50 lat temu dokładnie 7grudnia, ale tak jak powiedziałem willi Brandt przybył do Polski już szóstego i te wszystkie wielkie wydarzenia ważne właśnie się wtedy zaczęły dziać bardzo się dziękuję za rozmowę pan sobie, że Summers były 0 był z nami Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WEEKENDOWY PORANEK - MACIEJ ZAKROCKI

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Posłuchaj o tym, co ważne w TOK FM Premium. Teraz podcastowe produkcje oryginalne, podcasty z audycji TOK FM oraz Radio TOK FM bez reklam 40% taniej! Bądź na bieżąco.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA