REKLAMA

Prawo rzymskie w komediach Plauta

OFF Czarek
Data emisji:
2020-12-10 11:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
37:34 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
wczoraj państwa moim gościem jest pani prof. Anna Karwacka katedra prawa rzymskiego wydział prawa i administracji Uniwersytet kardynała Stefana Wyszyńskiego dzień dobry witam serdecznie pani profesor dzień dobry dzień dobry również witam serdecznie, kiedy na jeziorze flauta to żeglarze płaczą ale kiedy pod ręką dla aut a, że to flauta plan się nie służbowo, ale i to w każdym razie, ale widzi pan, kiedy należy, że flauta, że dla Unii udzielał panu, ale wydaje się, że Rozwiń » Lauda Lauda jeszcze fałdami wyszła, kiedy jest, że flauta na ile to prawnicy żeglarzy czytają Planta o on teraz jest fantastycznie wszystko się zgadza powinien był się do tego przygotować pani profesor, ale trudno w każdym razie Tytus Maciej plan tous wyglądu reklam, a Maciej na misję podała natomiast on tak naprawdę nazywał Titus ma akcje z placu tous i nie bardzo wiadomo nawet czy był z pochodzenia, a trzeci urodził się jako 3 wolne czy jako niewolnik, ale całą pewnością był najsłynniejszym dzisiaj i pamiętam chyba dość szeroko rzymskim komedia pisarzem, a także na pewno z tego kalambury bardzo by się ucieszył cudownie mam nadzieję, że patrzy na was z góry albo zdał się cieszy ba no i coś tam do jakoś tak bardziej pasuje właśnie wypada na ich wracając do początku tej mojej Kala budowy męczarni myślę sobie, że pewnie żeglarze mogliby sięgać po plajta, ale pytanie czy kiedy prawnik prawniczka sięga po Plantach to tylko po to, aby się pośmiać się tylko po to, aby rozerwać się spędzić miło czas już sam sobie odpowiada na pytanie nowo trochę nie byłoby naszej rozmowy, gdyby nie to pytanie nie tylko Szanowni Państwo ale dlaczego prawniczka sięga po Planta o tym już opowie sama wskazane przeze mnie pani profesor proszę państwa panie redaktorze ja podobno byłam straszliwie męcząca w czasie studiów moi koledzy studenci filologii klasycznej narzekali straszliwie, że czytają moje notatki dotyczące jakiegokolwiek działali tera, który klasycznej znajdują tam głównie różnego rodzaju pomysły na to jak można odnieść do prawa i pamiętam, że przed jednym z wielkich egzaminu z historii literatury Łacińskiej jedna z koleżanek właśnie po słowa mnie zamordować tępym narzędziem właśnie ze względu na to, że moich notatek czy po prostu czytać nie dało nam z tego właśnie powodu i to na studiach zauważyłam, że na plan ta ma tych odniesień do prawa jest bardzo dużo nad tym zresztą nieocenioną pomoc nieocenioną pomocą ukazało się na seminarium takie zajęcia pani prof. Marek Zabłocki, na który do tej pory jestem wdzięczna za to ziemi pokazała jak dużo tam jest odniesień do prawa i potem jeszcze kilkakrotnie wracała do komedii, bo one poza tym, że na współczesnego czytelnika mogą śmieszyć w szczególności jeśli sięga się po dobry przekład, a takim w tej chwili dysponujemy jeśli chodzi o część komedii przykład pani profesor, ale Skwary absolutne mistrzostwo świata natomiast tam jest właśnie bardzo bardzo dużo odniesień do prawa rzymskiego i tu pojawia się pewien problem mianowicie komedię, które pisał Klaus to były na komedię z gatunku pediatrę, czyli komedia wzorowana na tekstach greckich bardzo często wręcz tłumaczone z greckich oraz greckich oryginału łacina co oczywiście powoduje, że wielu badaczy jest przekonanych, że tam wszystko łącznie z realiami jest greckie i że nie ma tam w ogóle mowy o tym, żeby doszukiwać jakichkolwiek odniesień do prawa rzymskiego natomiast ja jestem zupełnie innego zdania a dlaczego dlatego że, gdyby Rzymianie oglądający te sztuki nie odnosi się czy nie nie potrafili znaleźć tam jakichkolwiek odniesień do swojej rzeczywistości w tym prawnej to dla nich nie byłoby to w ogóle śmieszna, czyli można by rzec, że to taki kazus faraona tak, czyli czytamy fara nie takie bezpieczniej jest pisać o starożytnym Egipcie cenzor być może nie zauważy, że tak naprawdę mówimy o zupełnie innej rzeczywistości i zupełnie innej władzy, a z tym cenzorem to pan akurat dobrze trafił dlatego, że to jest w ogóle ciekawe, bo komedia pisarze tamtych czasach faktycznie unikali dosyć mocno odnoszenia się może nie tyle do realiów i do konkretnych osób i przynajmniej do niektórych urzędów w tym do urzędu cenzora widocznie mogło to być trochę niebezpieczna naj kilka razy rzeczywiście niektórzy, a w tym poeta nas już przekonali się o tym, że można nawet za kratki, a trafić za takie trochę zbyt dosłowne odniesienia prócz tego unikał jak ognia natomiast był właśnie mistrzem takich oczek puszczane do widza, a tutaj to ja mówię o tym tutaj mówi o tym, ale z pozoru w moim tekście przecież niczego absolutnie nie ma to wie w jaki sposób nie pisał cenzora nie pisał cenzora w sposób wyjątkowo wymowne to znaczy rzeczywiście znanych nam sztukach Planta oczywiście to jest najprawdopodobniej tylko ułamek na całe jego spuścizna, ale i tak jest tych tekstów dosyć sporo nie ma rzeczywiście ani 1 wzmianki ocen złoże expressis verbis natomiast jest bardzo dużo odniesień do różnego rodzaju zadań cenzorskich w tym popiersia takie ma już taka szalenie dla mnie ciekawa gra słów, która w, której pojawia się takie hasło, że o kobietom toby się ma przydał taki urzędnik, który by badał ich obyczajach, które by pilnował ich obyczajności taki prefekt zmorą to jest bardzo wyraźne nawiązanie do cenzurę, ale jest również nawiązanie do pewnych konkretnych historycznych wydarzeń Otóż po bitwie pod Kannami czy no generalnie w czasie drugiej wojny punickiej i została wydana jedna z oczu uchwalona jedna z wielu ustaw mających przeciwdziałać zbyt covid i nadmierna zbitką rzecz jasna to była lex opcja, która dotyczyła właśnie zbytku kobiet i zakazywano kobietom noszenia zbyt dużej ilości biżuterii po przemieszczania się powozami po mieście i generalnie ma właśnie w ten zbytek kobiet ona była ukierunkowana i potem, kiedy zagrożenie już minęło a kiedy wojna się skończyła nikt się nie spieszył wcale z odwołaniem tych regulacji w związku z tym kobiety postanowiły wziąć sprawy swoje ręce na kiedy w Senacie to sprawa miała być głosowana wyległy masowo na ulica nie, pozwalając senatorom nieomal, że dotrzeć do kurii senackiej na, dopóki nie obiecali, że będą głosować za zniesieniem tej ustawy tam zresztą przeciwnikiem, a kluczowe było znane pewnie wszystkim Katon no nie osobiście za rekrutację tak reputacji reputacji właśnie taki surowości podwójnej pamiętniku księża w źródłach pojawia się takie wzmianki i karton i cenzor na podwójne obraz surowości no w każdym razie ostatecznie tę ustawę odwołano natomiast wtedy pojawiło się takie doniesienia o tym, że ani mężowie ojcowie żaden sposób nie byli w stanie tych kobiet okiełznać i powstrzymać przed tym chyba mogę użyć nazwy strajkiem w związku, z czym prawdopodobnie to aluzja na Plaza o tym, że kobietom przydałby się cenzor odnosi się do tego, że skoro ani mężowie ojcowie nie są w stanie spełnić swojej roli w tym zakresie to widocznie potrzebny jest urzędnik także uważam, że to musiało być bardzo ładne i na i w bardzo zabawna uprzejmi dla co poniektórych, chociaż sądzę, że ci ojcowie mężowie kobiet, która nas w tym strajku uczestniczyła no pewnie zrobili się o blat albo czerwoni w zależności od odsłuchu charakterystyki osobistej natomiast oprócz tego tam jest jeszcze tego plajta całkiem sporo będziemy sięgać pani pani profesor będziemy sięgać do auta po informacjach Radia TOK FM, jeżeli pani pozwoli oczywiście dziękuję bardzo, pani prof. Anna Karwacka katedra prawa rzymskiego wydział prawa i administracji Uniwersytetu kardynała Stefana Wyszyńskiego jest państwa i moim gościem informacji Radia TOK FM już za kilka minut o godzinie jedenastej 20, a po informacjach wracamy do programu off czarek wcale tak państwa moim gościem jest pani prof. Anna Karwacka katedra prawa rzymskiego wydział prawa i administracji Uniwersytetu kardynała Stefana Wyszyńskiego dzisiaj poszukujemy śladów chciałem powiedzieć ale, ale rozumiem, że to są w jakiś po prostu hałdy prawa w komediach Planta także nie trzeba daleko szukać przed informacjami mówiliśmy o antycznym strajku kobiet, ale wydaje się że, aby przyciągnąć wyrafinowanego słuchacza pani profesor no to należy należy wspomnieć o seksie, a najlepiej już płatnym seksie, czyli prostytucja upał to takie jest tego tam jest od groma to, dlatego że już w greckiej komedii ne w tej komedii nowej, z której całymi garściami czerpał cloud dobra i zła Terra no to były takie kluczowe postaci pojawiające się właściwie w każdej sztuce, a Umer Andre chociażby na prawo do postaci od greckich autor zaczerpnął natomiast oczywiście nadał temu rzymski koloryt najczęściej to jest tak, że jako jako prostytutka w jakimś przybytku ma służą młoda dziewczyna niewolnicy oczywiście potem tak jak w dobrej telenoweli nagle okazuje się, że to jest tak naprawdę tylko Obywatelska porwana w dzieciństwie przez piratów wszystko dobrze się kończy jakiś młodzieniec, który wcześniej się w niej zakochał, a usiłował jakoś zmienić życie teraz ma taką szansę także ogólnie happy end natomiast to co w tym wszystkim bardzo interesujące dla prawnika ma to, że w komendzie plajta można zaczerpnąć sporo informacji na temat tego jak wyglądał kontrakty najmu prostytutki to jest dla mnie wyjątkowo interesująca kwestia mamy szczególną perełką jest taka rozmowa między dwojgiem młodych ludzi na, w której są odniesienia podatkowe, a mianowicie w Rzymie republikańskim to wyglądało także podatków nie zbierał nie zbierali urzędnicy państwowi i tylko na podmioty prywatne, które z państwem zawierały takie umowy publicznej dzierżawy to były tzw. lokaty one cenzor je cenzor, dlatego że w imieniu państwa netto umowy zawierali właśnie cenzorzy, a i teraz jeśli np. weźmie ma na pod uwagę na ziemię zdobywane podczas podwozi podbojów to bardzo często na tych ziemiach były pastwiska i na tych pastwiskach obywatele mogli wypasać swoje stada pod warunkiem uiszczenia stosownej opłaty jeśli ta opłata nie była uiszczana wówczas sztuki bydła mogły zostać skonfiskowane teraz rozmowa wygląda mniej więcej tak młodzieniec może pani będzie tak pani to może, którą rolę pani chciała zagrać pół no chyba kobiety prawda dobrze to będę może ten Dina dobra na sobie tutaj Arnhem sobie tutaj muszę ten tekst znaleźć gdzieś, ale już znajduje nie ma problemów to Szanowni Państwo tarczy we wrześniu po jakie oko w każdym razie trawą rzymski nie musi być nudne Szanowni Państwo dzisiaj aspektach, ale nikt tych chyba nikt tak nie myśli no litości nawet chyba studenci pierwszego roku prawa tak nie myślą, ale nie wiedzieć, że może być tak ciekawe, że można z tego uczynić spektakl spektaklu na to, proszę bardzo, jestem staw używano czy proponuje wydzierżawienie publicznych dochodów z gruntów ANR lub Amora na innych warunkach, żeby nie być bezczynnym to ona nie ja zawarła kontrakt publiczny przewrotnie rozumuje bowiem wbrew mojej umowie z powodu mojego podatku odebrała mi bydło wielu robi to samo co kiedyś źle im się powodzi, a skoro nie mają, skąd wziąć na podatek oskarżają publika znów źle i że u was wypas tylko dla odmiany chce mieć u was dla siebie poletko nie prawna ziemia tylko przeznaczona pod wypas i jeśli masz zamiar dzierżawić pola lepiej idź do tych, których się zwykło Oracz do chłopców, a my dzierżawimy te dochody publiczne oni są innymi publika nami, choć sią Focha same świństwa oraz zresztą widać ranie poletko to jest słownik dokładnie tak połaci, jaki po polsku związane z określonymi czynnościami seksualnymi w czas i filologie Ano w ale wypas prawda filologa wielu ostrzegali w nim tylko to natomiast ja zauważyłam, że to jest odniesienie do 2 różnych rodzajów podatku tak jak mówiłam w przypadku w przypadku wypłacania bydła jest także płaci się za to, żeby moje bydło zostało wpuszczone na naftę pastwiska, ale każde inne obywatel ma prawo do tego samego natomiast jeśli dzierżawie od państwa, a pole pod uprawę jest również taki rodzaj dzierżawy publicznej to podatek, który płacę też po prostu dziesięcina kuma i ja pola mam wtedy na wyłączność to jest różnica aż do tej pory było także ten młodzieniec dzierżawił usługi swojej ukochanej w ten sposób, że był jednym z wielu kochanków miał prawo do spędzenia z nią 3 nocy w ciągu roku natomiast za wszystko inne muszą dopłacać na w dodatku oczywiście każdy inny klient, a był mile widziane natomiast on oczekuje, że zostanie z nim zawarty kontrakt, na podstawie którego będzie miał wyłączność na usługi i to wszystko w tym dialogu, który właśnie zaraz to wszystko w tym dialogu tak jest tak jest tylko trzeba umieć przeczytać, a do tego do tego po prostu trzeba mieć określone kompetencje, bo nie wystarczy być filologiem, bo filolog nie dostrzeże tutaj prawniczych odniesienia znowu jak się tylko prawnikiem, a no też można mieć problem z przeczytaniem tekstu, które ma charakter literacki na dodatek jeszcze komiczna czy rozumie, że jeżeli ktoś wraca do domu mówi do swej partnerki źle idzie u was wypas teraz dla odmiany chce mieć uwag dla siebie poletko o chyba coś nie tak z tym związkiem takiemu wrażenia maja jaj, a zbytnia swoboda bardzo cieszy to, że Uniwersytet kardynała Stefana Wyszyńskiego zwraca uwagę na te niuanse, które lepiej pozwalają rozumieć prawo rzymskie jedno tak tak tak Maciej generalnie w ogóle zajmuje się rzeczami, które ma są dosyć tak właśnie nietypowe nietypowe natomiast wracając do kwestii prostytucji na tą metodą można generalnie z komedii plajta wysnuć taki wniosek, że możliwy był najem trojakiego rodzaju pierwszy taki, że po prostu wynajmowało się jednorazową usługę prostytutki na drugi taki, że ten na najemcę miał prawo do określonej liczby czasu spędzonego z prostytutką np. w ciągu roku na trzeci mecz to jest właśnie ta wyłączność, na którą tutaj chodziło tam młodzieńca dobrze, ale zabawne jest to, że się mówi w takiej właśnie w sposób zawoalowany czy czy też co zabaw i myślę, że tutaj zabawne jest mnóstwo rzeczy chętne po bo proszę zwrócić uwagę dla nas jako społeczeństwa prawo to nie jest coś naturalnego, bo prawa nie rozumiemy jako społeczeństwo znaczy pętak generalnie rzecz biorąc przeciętny Polak, który bierze do ręki nie wiem cokolwiek kodeks cywilny i usiłuje zorientować się, kto po nim np. będzie dziedziczył dochodzi do wniosku, że właśnie to trudno wyczuć, a jeśli dochodzi już do prawa podatkowego to w ogóle zaczyna się dramat natomiast dla Rzymian prawo było czymś rodzajem środowiska naturalnego oczywiście to nie jest tak, że każdy był wyspecjalizowanymi zresztą od tego byli określani określeni ludzie, którzy na wiedzieli doskonale a gdzie tam są te niuanse, które akurat w danym momencie należałoby wykorzystać to byli z 1 strony właśnie uczeni turyści, którzy kształcili się sprawie z drugiej strony byli wykwalifikowani musi sądowi, którzy dla odmiany potrafili wykorzystać różnego rodzaju chwyty retoryczne natomiast przeciętne panie Kowalski tylko upewnia Gajusz czy Marek znali prawo na, tyle że tego typu aluzje były dla nich zabawne i na dodatek to był dla nich kwestie zupełnie codzienne w związku z tym w momencie, w którym plajta pojawia się np. odniesienia tak jak tutaj do podatków czy do ustawy 12 tablic to dla nich było śmieszne natomiast mamy strasznie ciężko wyczuć, o co tutaj chodzi tutaj jest dowcip nie znamy sprawę zgłosimy to przede wszystkim w ogóle nie mamy takiego zwyczaju no dobranoc to też, ale generalnie nie mamy takiego zwyczaju, żeby doszukiwać się na jakiś takich aluzji do prawa w tekstach literackich i to właśnie przechodzimy do głowy ten przykład ustawą 12 tablic one absolutnie ma genialną uważam mianowicie Claude napisał, a zupełnie napisał więcej, ale zachowała się 1 jego komedia z takim tłem mitologicznym to jest mit na dotyczącym dotyczącym małżeństwa małżeństwo, w którym kobieta ma męża i ten mąż wyjeżdża na wojnę, a w związku z tym ona zostaje sama to był starożytności oczywiście absolutny standard, a nic nadzwyczajnego tyle tylko, że jej mąż wraca niespodziewanie wcześniej ona jest oczywiście ucieszy ona by nową świadomość, że jest złym jak z mężem, a nie ma pojęcia, że tak naprawdę to jest Jowisz mamy kawał znany prawda dawno wiadomo Zeus robił cuda tak jest łabędzie złota deszcze nie wiadomo co jeszcze tutaj wybrał właśnie sposób w gruncie rzeczy dość prosty, czyli po prostu przyjął na postać męża i kobieta była przekonana, że wspólnie z mężem, a tymczasem nad jej mąż, który rzeczywiście w którymś momencie wrócił na zaczął podejrzewać, że coś jest taki żona go z całą pewnością zdradza pyta jak było kochanie ona mówi Bosko na własne ma właśnie najpierw co się dzieje dochodzi do takiego spięcia mianowicie do ostrej wymiany zdań, w której ona oczywiście zaprzecza natomiast one przekonane, że coś jest nie tak ona w końcu zaczyna mieć go dosyć, a i męża w sensie męża tak czy zaczyna mieć dosyć tych oskarżeń tego, że cały czas się nie także zupa jest zawsze zasłona i usiłuje go przekonać do tego, żeby zrobić coś konkretnego co konkretnego na środę przed przekonać do tego, że w tej sytuacji jedynym wyjściem jest rozwód i tam padają takie bardzo charakterystyczne słowa, które po łacinie brzmią niby HBO wzrostu strat dla mas i to jest ewidentne nawiązanie do ustawy 12 tablic, które znajdował się przepis dotyczący rozwodu właśnie najprawdopodobniej, bo to jest oczywiście tylko próba rekonstrukcji ten przepis zawierał formułę rozwodową i niezbyt elegancką poniesiona brzmiała zabiera sobie swoje rzeczy Res US z Libii HBO to natomiast wiadomo, że w tym okresie to jest przełom 0302. wieku przed naszą erą, a nie było jeszcze takiej możliwości, żeby to kobieta dokonała rozwodu jednostronnego tutaj pani profesor zawiesimy, dlatego że zbliżają się informacje Radia TOK FM za sprawą loga Jacques, a do rozwodu z wielką radością powrócę po informacjach Radia TOK FM, że tak się wyrażę pani prof. Anna Karwacka katedra prawa rzymskiego wydział prawa i administracji Uniwersytetu kardynała Stefana Wyszyńskiego jest państwa moim gościem rozmawiamy o prawie rzymskim w komediach plajta informację o godzinie 1140, a po informacjach wracamy do programu od czarek czarek państwa moim gościem jest pani prof. Anna Karwacka katedra prawa rzymskiego wydział prawa i administracji Uniwersytetu kardynała Stefana Wyszyńskiego rozmawiamy dzisiaj prawie rzymskim w komediach Planta przed informacjami przerwałem pani za co przepraszam i wracamy do rozwodów w komediach Klaus ta groźba rozwodu auta tak jest na własne ustawa o 12 tablic przewidywała tę formułę rozwodową i ona ewidentnie w tym fragmencie, który zacytowała pada, a tam kobieta mówi zabierz sobie swoje rzeczy zostaw mi moje, a większość badaczy jest przekonana, że to oznacza to ona dokonuje tutaj rozwodu, a ba, ciesząc się niezmiernie tym, że mogą w związku z tym udowodnić, że już na przełomie 0302. wieku to kobieta, która nie wchodziła pod władzę swojego męża mogła dokonać jednostronnego rozwodu mnie się wydaje, że to coś co jest nie tak dlatego żona nie wypowiada tej Formuły rozwodowej, a tak wprost nie mówi re sytuację i Chaba czy HBO czy kolczyk ona mówi ty sobie niemiecką to biznesowa trochę tak sobie zostaw swoje rzeczy oddaj moje tak naprawdę to on ma się z nią rozwieść tylko, tyle że ponieważ nie ma odwagi, a tego powiedzieć ona robi to za niego, czyli ona w jego usta wkłada formuła rozwodową, które jej oczywiście wypowiedzieć nie wolno i teraz proszę zobaczyć na co z tego wychodzi wychodzi nam wielki pantoflach które, których nie ma odwagi rozwieść z własną żoną postanowili zrobić to za niego Mańka powiedziała, a trochę boli trochę tak także to prawdopodobnie dla publiczności musiało być bardzo zabawna natomiast z naszego punktu widzenia jest o tyle ciekawe, że pokazuje, że ta ustawa o 12 tablic była żywa a, że to nie jest tylko taki miejskimi żali się uczyć na pamięć, czyli naukowcy podejrzewają, że niektóre rzeczy, które dziś nie bawią mogły być niesamowicie zabawny pani profesor, ale uparta to właściwie można rzucić kamieniem trafić żonatego faceta coś takiego, który niezbyt zadowolony ze swojego związku czy generalnie rzecz biorąc społeczeństwa starożytna charakteryzował potwornymi organizm, a nie wiem czy to było takie rzeczywiste przekonanie czy to było trochę na pokaz, ale różnego rodzaju tekstów dotyczących tego, jakie to straszne małżeństwo kobiety są w ogóle koszmarne mamy na pęczki i upraw to oczywiście też to widać najczęściej właśnie tak, że mąż straszliwie cierpi będąc w związku ze swoją żoną sytuacja staje się w ogóle dramatyczna wtedy, kiedy ona wniosła duży posag i w związku z tym ma coś w tym związku do powiedzenia, dlaczego dlatego, że jeśli małżeństwo się rozpadnie to ten ogromny poseł będzie musiał do nich wrócić i to jest pies pogrzebany, bo oczywiście posag w trakcie trwania małżeństwa był własnością męża natomiast po jego rozwiązaniu musiał wrócić do osoby, która ustanowiła, czyli albo do ojca kobiety albo do niej samej, a czasem zdarzało się, że to osoba trzecia ten poza ustanawiała tak czy siak ryzyko było bardzo duża, a my teraz sytuacji, w której np. kobieta w posagu wniosła dom, a ich razem z mężem mieszka w tym domu to on, spodziewając się, że małżeństwo może się rozpaść, a nowe obraża sobie np. że wyląduje na ulicy tego typu sytuacji, a upraw jest sporo są właśnie tacy nieszczęść mężowie, którzy mają po dziurki wnosi swój rząd, dlaczego najczęściej, dlatego że te żony kontrolują mamy taką przepiękną scena, w której mąż rozmawia z drzwiami to było w komedii na greckiej Jezierski dosyć charakterystyczne, ponieważ na nie pokazywano na scenie wnętrza domu tam zawsze znajdujemy się na ulice najczęściej mamy troje drzwi prowadzących do różnych miejsc no właśnie jedna z nich prowadzą do tego domu małżeńskiego i mąż tym drzwi opowiada, jaki to jest bardzo nieszczęśliwa, a w tym wypadku mówi, że wprowadził do domu celnika, bo darzona tak straszliwie bez przerwy dopytuje sąd będzie robił, dokąd pójdzie co będzie załatwiała, kiedy wróci i mnie się wydaje, że to znowu mamy odwołanie do tej rzeczywistości podatkowej w Rzymie funkcjonował taki podatek nazywany Portoryko oczywiście słowa port, ponieważ punkty na poboru podatku najczęściej znajdował się w portach, ale nie tylko i poborcy podatkowi byli zwykle straszliwie natrętni i dlaczego dlatego, że oczywiście spodziewali się, że przez to punkt ktoś będzie próbował przemycać towary, za które nie uiści opłaty i w związku z tym dokonywali szczegółowej kontroli, bo w razie gdyby rzeczywiście odkryli coś za co nie zapłacono podatku mogli skonfiskować grze najprawdopodobniej w takim punkcie podatkowym zadawano klientowi naprawdę całe mnóstwo pytań na i być może ten fragment komedii to jest właśnie lista, a tych pytań, a także to też jest dosyć interesujące, a inne znowu miejscu, a było plajta powiedziane, że mają te punkty podatkowe czy drzwi tych punktów podatkowych podobne są do drzwi stręczycieli jeśli przychodzi się Zniczem pozostają zamknięte natomiast otwiera się dopiero wtedy, kiedy ma się coś do zaoferowania fascynujące i też niesłychanie zabawne proszę nie dać zwieść Szanowni Państwo, że z oczu mych nie lecą ze i do walca ze sobą pani profesor jest trudno jest trudno, ale walczy trochę mówiliśmy o tym, ale warto przypomnieć skoro mamy plajta na tapecie o niewolnika ach, i ich wyzwalaniu mówiąc trochę mówiliśmy mam na myśli nasze poprzednie spotkania w aktach tak rzeczywiście był z to jest też jedna z bardzo typowych postaci niewolnik tych niewolników tam jest oczywiście cała plejada oni czasem są bardzo pozytywnymi postaciami czasem wręcz przeciwnie dosyć często w komediach pojawiają się informacje o tym, jaką nie byli karani natomiast jesteś taki Promyczek nadziei, czyli właśnie sporo wiadomości o tym jakich zezwalano i prawie rzymskim było tak, że niewolnika można było wyzwolić formalnie ją wtedy otrzymywał nawet obywatelstwo ziemskie, a także to było dla niego bardzo korzystna, ale oprócz tego były też wyzwolenia nieformalna, a i to jest rzecz moim zdaniem bardzo interesująca, ponieważ w komediach Pluta kilka razy pojawia się nawiązanie do tego typu wyzwolenia i tam jest także właściciel mówi niewolnika bądź wolne, ale sama formuła nie wystarcza kilkakrotnie w komediach pojawia się informacja o tym, że tam są jacyś świadkowie jacy przyjaciela, którzy mówią skoro jesteś wolny też bardzo z tego Czesia, a zwykle badacze przechodzi nad tym do porządku dziennego niespecjalnie przejmowali to informacja moim zdaniem one bardzo kluczowa, dlaczego dlatego, że no sama deklaracja właściciela bądź wolne skierowana do niewolnika jest nie do udowodnienia jeśli właściciel temu zaprzeczy no to słowo przeciwko swemu nie słowo słowo niewolnika przeciwko tak słowo przeciwko słowu w dodatku niewolnik jest na nas góry straconej pozycji natomiast, jeżeli mamy, jeżeli mamy świadków, a to sytuacja wygląda trochę inaczej na także moim zdaniem jest to taki dość przekonujący dowód na to, że ci świadkowie przy takim nieformalnym wyzwoleniu byli koniecznie na po to, żeby ewentualnie później przed sądem zeznawać nie można się świadków pozbyć wszystko można już wszystko można, a wiadomo, lecz generalnie rzecz biorąc cała sprawa z dowodzenia różnych rzeczy przed sądem zaś najbardziej skomplikowana natomiast chodzi o to, żeby jakoś uprawdopodobnić to, że w razie ewentualnego procesu są jakiekolwiek dowody na to, że my dana czynność prawna została dokonana no dobrze, ale czy udało się pani np. tekstów Planta albo innych zdobyć to, więc informacji czy są czy były jakieś to już nie są czy były jakieś wymagania co do świadka czy świadek musiał być osobą wolną muszą być obywatelem czy mógł być także niewolnikiem mógł być kobietą itd. tak dalej czy generalnie rzecz biorąc tekstów tak już typowo prawniczych wynika, że świadek przede wszystkim muszą mieć określony status, czyli musiał być wolnym obywatelem rzymskim oczywiście mężczyzną, bo wtedy był najbardziej wiarygodne zeznanie rolników, o czym może to, że nie brano pod uwagę, ale wymuszono na torturach, więc siłą rzeczy zeznania niewolników miały bardzo małą wartość procesową i to co jest to co jest bardzo istotne nam szło tych znanych nam procesach z okresu starożytnego bardzo istotna była informacja o charakterze świadka, a rozmówcy Czerwiński chociażby możemy wyczytać wyczytać cela, a że każda strona i oskarżyciel i obrońca usiłowała w jaki sposób zdyskredytować świadków strony przeciwnej, wyciągając różnego rodzaju świństwa w polityce i w związku z tym w procesie dosyć dużą rolę odgrywali np. świadkowie charakteru miasta tendencja odnosiła się zarówno do samych stron procesowych jakie, jaki do powoływanych świadków także dość często prosto z lekami przed sądem różnego rodzaju brudy na, a tym samym, podważając wiarygodność świadka, czyli coś co właściwie pozostało nam do dzisiaj los Nihil Novi słup soli tak, a propos się tego, o czym mówiliśmy wcześniej, czyli prostytucji Planta i wyzwalania niewolników także Planta pojawia się kumulacja z jednych ba komedia tak tak tak jak mówiłam o te la Rioja tak jak mówiłam dosyć często zdarza się także, a no właśnie, że ktoś, kto został za młodu porwana przez jakiś piratów najczęściej później okazuje się na później oczywiście jest prostytuowanie, bo to był standard w świecie starożytnym, ale w trakcie komedii okazuje się być wolnym człowiekiem odzyskuje wolność dobre inie oczywiście majątek, bo najczęściej coś tam krewni się pojawiają także zwykle jestem pięt, ale też w ogóle bardzo ciekawa rzecz, dlaczego dlatego, że zmianie godzin o pierwszym starożytnym ludem, który w sposób kompleksowy rozwiązać problem jeńców pirackich wcześniej Grecy próbowali do tego tematu jakoś tam podchodzić, ale tylko na zasadzie umów wzajemnych natomiast Rzymianie stwierdzili wprost jeńcy pirat nie są niewolnikami i w związku z tym, jeżeli zostanie udowodnione, że ktoś został porwany wszystko jednak dawno temu przez piratów, a nie np. przez wrogów, a w czasie wojny to odzyskuje wolność i jest to sprawa bezdyskusyjna i to oczywiście z prawnego punktu widzenia bardzo istotna kwestia umowy kupna-sprzedaży takie osoby na taką umową w zasadzie jest nieważna i dlatego Planta pojawia się ona też szalenie interesująca informacja o tym, że do takich umów, których przedmiotem była osoba, której status mógł budzić pewne wątpliwości albo, o której wprost wiedziano, że została porwana przez piratów, a sprzedawca zabezpiecza się tam mówiąc rząd nie daje żadnej gwarancji i że w związku z tym nie będzie ponosił odpowiedzialności albo odwrotnie wprowadzano tam klauzulę mówiącą o tym, że jeśli się okaże, że dana osoba jest wolna to sprzedawca będzie świadczył zapłaci jakąś karę umowną na po to, żeby nabywca nie ponosił strat, a także to te klauzule są rzeczywiście bardzo bardzo interesujący cudownie mam nadzieję panie profesorze zachęciliśmy dzisiaj do czytania komedii Planta nie tylko w poszukiwaniu obecny śladów prawa rzymskiego, ale po prostu jako doskonałą zabawę bardzo bardzo pani dziękuję za dzisiejszą spotkanie z dzisiejszą rozmowę pani prof. Anna Karwacka z katedry prawa rzymskiego wydziału prawa i administracji Uniwersytetu kardynała Stefana Wyszyńskiego była państwa moim gościem dziękuję pani profesor ja również bardzo dziękuję informacje Radia TOK FM już za kilka minut o godzinie dwunastej, a nad jakością naszych połączeń czuwał Szymon waluta Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: OFF CZAREK

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcasty TOK FM oraz radio TOK+Muzyka bez reklam - teraz 60% taniej w promocji Black Friday!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA